सामवेदः

अ अभि ते मधुना पयो ऽथर्वाणो अशिश्रयुः च् देवं देवाय देवयु

अथर्ववेदातील ऋषींनी गोड दूध घेऊन तुझ्या जवळ आले; देवासाठी, त्या दैवीसाठी.

अ स नः पवस्व शं गवे शं जनाय शमर्वते च् शं राजन्नोषधीभ्यः

आमच्यासाठी तू पवित्र हो, गायींना, लोकांना, सारथ्याला, राजाला आणि औषधींना कल्याण मिळू दे.

कश्यपो मारीचः. गायत्री. पवमानः सोमः. अ दविद्युतत्या रुचा परिष्टोभन्त्या कृपा च् सोमाः शुक्रा गवाशिरः

कश्यप, मारीचाचा पुत्र. गायत्री. पवित्र करणारा सोम. तेजस्वी प्रकाशाने, गडद उजेडाने, उजळलेले सोम, गायींच्या डोक्यासारखे, वाहतात.

अ हिन्वानो हेतृभिर्हित आ वाजं वाज्यक्रमीत् च् सीदन्तो वनुषो यथा

पुरोहितांनी प्रेरित केलेला, बळ देणारा, बक्षीसाकडे पुढे जातो, जणू विजयी पुरुष आपली जागा घेतात तसा.

अ ऋधक्सोम स्वस्तये संजग्मानो दिवा कवे च् पवस्व सूर्यो दृशे

समृद्ध झालेला सोम, आमच्या कल्याणासाठी एकत्र येवो, हे ज्ञानी; सूर्यदर्शनासाठी तू स्वतःला पवित्र कर.

शतं वैखानसाः, गायत्री, पवमानः सोमः. अ पवमानस्य ते कवे वाजिन्त्सर्गा असृक्षते च् अर्वन्तो न श्रवस्यवः

शंभर वैखानस ऋषी, गायत्री, पवित्र करणारा सोम. हे ज्ञानी, तुझ्यासाठी बळ देणाऱ्या प्रवाहांनी वाहायला सुरुवात केली, जणू की कीर्ती मिळवणारे वेगवान घोडे.

अ अच्छा कोशं मधुश्चुतमसृग्रं वारे अव्यये च् अवावशन्त धीतयः

मधुरसाने वाहणाऱ्या पात्राकडे, अविनाशी पाण्याकडे, स्तोत्रे धावली आहेत.

अ अच्छा समुद्रमिन्दवो ऽस्तं गावो न धेनवः च् अग्मन्नृतस्य योनिमा

सागराकडे त्या थेंबांनी वाट धरली, जणू गायी आपल्या गोठ्यात जातात; त्या सत्याच्या गर्भात पोहोचल्या.

भरद्वाजो बार्हस्पत्यः, गायत्री, अग्निः. अ अग्न आ याहि वीतये गृणानो हव्यदातये च् नि होता सत्सि बर्हिषि

भरद्वाज, बृहस्पतीचा पुत्र. गायत्री. अग्नी. हे अग्नी, स्तुतीसह यज्ञासाठी ये, होम स्वीकारण्यासाठी ये; हव्याच्या गवईवर तू होतारूपाने बस.

अ तं त्वा समिद्भिरङ्गिरो घृतेन च् बृहच्छोचा यविष्ठ्य

तुला, अङ्गिरसांनी समिधा आणि तुपाने प्रज्वलित केले, हे सर्वात तरुण, महान तेजस्वी.

अ स नः पृथु श्रवाय्यमच्छा देव विवाससि च् बृहदग्ने सुवीर्यम्

हे देव, तू आम्हाला मोठी कीर्ती देतोस; हे महान अग्नी, उत्तम शौर्य दे.

विश्वामित्रो गाथिनः जमदग्निर्वा, गायत्री, मित्रावरुणौ. अ आ नो मित्रावरुणा घृतैर्गव्यूतिमुक्षतम् च् मध्वा रजांसि सुक्रतू

विश्वामित्र, गाथिनाचा पुत्र, किंवा जमदग्नी. गायत्री. मित्रावरुण. हे मित्रावरुण, तुपाने आम्हाला गायींची समृद्धी द्या; मधुरतेने, हे बुद्धिमान, सर्व लोकांमध्ये समृद्धी द्या.

अ उरुशंसा नमोवृधा मह्ना दक्षस्य राजथः च् द्राघिष्ठाभिः शुचिव्रता

विशाल कीर्ती मिळवलेले, नम्रतेने बळकट झालेले, आपल्या महानतेने कौशल्यावर राज्य करणारे, सर्वात दीर्घ आणि शुद्ध व्रत पाळणारे.

अ गृणाना जमदग्निना योनावृतस्य सीदतम् च् पातं सोममृतावृधा

जमदग्नीच्या स्तुतीने, सत्याच्या गर्भात बसा; सत्याने वाढवलेला सोम प्या.

इरीम्बिठिः काण्वः. गायत्री. इन्द्रः. अ आ याहि सुषुमा हि त इन्द्र सोमं पिबा इमम् च् एदं बर्हिः सदो मम

ईरींबिठी, काण्वाचा पुत्र. गायत्री. इंद्र. हे इंद्रा, आनंदाने ये, हा सोम प्या; हे पवित्र कुश माझे आसन आहे.

अ आ त्वा ब्रह्मयुजा हरी वहतामिन्द्र केशिना च् उप ब्रह्माणि नः शृणु

हे इंद्रा, तुझ्या प्रार्थनेच्या सामर्थ्याने जुंपलेल्या दोन पिवळ्या घोड्यांनी तू इथे ये. आमच्या प्रार्थना ऐक.

अ ब्रह्माणस्त्वा युजा वयं सोमपामिन्द्र सोमिनः च् सुतावन्तो हवामहे

हे सोमपान करणाऱ्या इंद्रा, आम्ही सोम अर्पण करणारे, प्रार्थनेच्या सामर्थ्याने, सोम निघत असताना तुला बोलावतो.

विश्वामित्रो गाथिनः. गायत्री. इन्द्राग्नी. अ इन्द्राग्नी आ गतं सुतं गीर्भिर्नभो वरेण्यम् च् अस्य पातं धियेषिता

हे इंद्र आणि अग्नी, आकाशात श्रेष्ठ असलेल्या या निघालेल्या सोमाकडे आमच्या शब्दांनी या. विचाराने प्रेरित झालेल्या या अर्पणाचे रक्षण करा.

अ इन्द्राग्नी जरितुः सचा यज्ञो जिगाति चेतनः च् अया पातमिमं सुतम्

हे इंद्र आणि अग्नी, गाणाऱ्याबरोबर, जागरूक यज्ञ पुढे जातो; या सोमाने आमचे रक्षण करा.

अ इन्द्रमग्निं कविच्छदा यज्ञस्य जूत्या वृणे च् ता सोमस्येह तृम्पताम्

मी यज्ञाच्या कृपेने, ज्ञानाने सुशोभित असलेल्या इंद्र आणि अग्नीला निवडतो; त्यांनी इथे हा सोम आस्वादावा.

अमहीयुराङ्गिरसः. गायत्री. पवमानः सोमः. अ उच्चा ते जातमन्धसो दिवि सद्भूम्या ददे च् उग्रं शर्म महि श्रवः

अंगिरस ऋषी सामर्थ्यवान झाले आहेत. शुद्ध करणारा सोम, तुझा आनंददायक जन्म आकाशात आणि पृथ्वीवर ठेवला आहे; आम्हाला बलवान संरक्षण आणि मोठे कीर्ती दे.

अ स न इन्द्राय यज्यवे वरुणाय मरुद्भ्यः च् वरिवोवित्परि स्रव

यज्ञासाठी योग्य इंद्र, वरुण आणि मरुत यांच्यासाठी, ही धारा वाहू दे आणि आम्हाला विस्तृत जागा मिळू दे.

अ एना विश्वान्यर्य आ द्युम्नानि मानुषाणाम् च् सिषासन्तो वनामहे

या सामर्थ्याने, माणसांच्या सर्व कीर्ती मिळवण्यासाठी आम्ही जिंकण्याचा प्रयत्न करतो.

अ पुनानः सोम धारयापो वसानो अर्षसि च् आ रत्नधा योनिमृतस्य सीदस्युत्सो देवो हिरण्ययः

शुद्ध करणारा सोम, जलाने न्हालेला, तू सामर्थ्याने वाहतोस; सत्याच्या धनदायी गर्भात, हे सुवर्णमय देवतुल्य स्त्रोत, तू स्थान घे.

अ दुहान ऊधर्दिव्यं मधु प्रियं प्रत्नं सधस्थमासदत् च् आपृच्छ्यं धरुणं वाज्यर्षसि नृभिर्धौतो विचक्षणः

स्वर्गातील अमृताचे दूध काढून, तू प्राचीन आणि प्रिय आसनाजवळ पोहोचला आहेस; आमंत्रण देणाऱ्या आधाराकडे, पुरुषांनी शुद्ध केलेला, बलासाठी धावणारा, ज्ञानी असा तू वाहतोस.

अ प्र तु द्रव परि कोशं नि षीद नृभिः पुनानो अभि वाजमर्ष च् अश्वं न त्वा वाजिनं मर्जयन्तो ऽच्छा बर्ही रशनाभिर्नयन्ति

पुढे धाव, पात्राभोवती पुरुषांसह बस, हे शुद्ध करणारा, विजय मिळव; घोड्यासारखा, वेगवान लोक तुला स्वच्छ करतात आणि दोऱ्यांनी तुला पवित्र कुशांवर नेतात.

अ स्वायुधः पवते देव इन्दुरशस्तिहा वृजना रक्षमाणः च् पिता देवानां जनिता सुदक्षो विष्टम्भो दिवो धरुणः पृथिव्याः

स्वतःच्या शस्त्राने युक्त, देवतुल्य सोम शुद्ध होतो, शापांचा नाश करतो, लोकांचे रक्षण करतो; तो देवांचा पिता, कुशल सर्जक, आकाशाचा आधार आणि पृथ्वीचा कणा आहे.

अ ऋषिर्विप्रः पुरएता जनानामृभुर्धीर उशना काव्येन च् स चिद्विवेद निहितं यदासामपीच्यां गुह्यं नाम गोनाम्

ऋषी, प्रेरित कवी, लोकांचा पुढारी, ज्ञानी उशना, त्याच्या बुद्धीने, त्यानेच त्यांच्यात लपलेले, दूरच्या ठिकाणी असलेले गायींचे गुप्त नाव शोधले.

अ अभि त्वा शूर नोनुमो ऽदुग्धा इव धेनवः च् ईशानमस्य जगतः स्वर्दृशमीशानमिन्द्र तस्थुषः

हे वीर इंद्रा, आम्ही तुझी स्तुती करतो, जणू काही न दूध दिलेल्या गायीप्रमाणे; तू हालचाल करणाऱ्या आणि स्थिर जगाचा स्वामी, प्रकाशदृष्टी असलेला स्वामी आहेस.