पूर्वीच्या काळात, यज्ञाच्या पवित्र विधीप्रमाणे, देवतेचे नाव धारण करणारे, यज्ञास पात्र असणारे जीव पुन्हा पुन्हा गर्भात प्रवेश करतात. त्या काळोखात लपलेल्या गूढ वस्तूला, इंद्राने आपल्या तेजस्वी अग्नीने शोधून काढले, गोमातेच्या मागे जाऊन, बंदिस्त जागा फोडून प्रकाशात आणले. ज्या दोन देवांनी हे सृष्टीकार्य आरंभ केले—इंद्र व अग्नी—त्यांना मी आवाहन करतो. इंद्र आणि अग्नी, हे प्रचंड, विघ्नांचा नाश करणारे, आमच्यावर कृपा करोत, अशी आम्ही प्रार्थना करतो. हे सत्यस्वरूप स्वामी, तुम्ही वैर्यरूपी वृत्राचा, दस्यूंचा, आणि सर्व शत्रूंचा नाश करता. पवित्र, आनंददायी सोमरस समुद्राच्या पृष्ठभागावर, आनंदाने, उत्साहाने, ओसंडून वाहतो. राजा, देव, सत्यात महान, तू आपल्या लाटेने समुद्र पार करतोस, मित्र व वरुण यांच्या आज्ञेने, महान सत्याला प्रवाहित करतोस. समुद्राचा देव, पुरुषांनी अलंकारलेला, तेजस्वी, विवेकी, प्रकट होतो. तो तीन प्रकारचे शब्द उच्चारतो—अग्नी सत्याची प्रेरणा, पुरोहिताची प्रज्ञा प्रकट करतो; गायी आपल्या स्वामीकडे चौकशी करत जातात; आणि विचार, तृष्णेने, सोमाकडे धाव घेतात. गायी, दूध देणाऱ्या, उत्कंठेने सोमाकडे जातात; ज्ञानीजन आपल्या विचारांनी सोमाचा शोध घेतात; सोम, पिळून शुद्ध केलेला, स्तुत्य बनतो; त्याच्यावर स्तोत्रे, त्रिष्टुप छंद एकत्र होतात. सोम, तू ओतला जातोस, शुद्ध होतोस, आमच्या कल्याणासाठी प्रवाहित हो; आपल्या प्रचंड उन्मादाने इंद्रात प्रवेश कर, आणि आमच्यासाठी विपुल वाणी उत्पन्न कर. हे इंद्र, तुझ्याकडे जर शंभर शंभर आकाशे व पृथ्वी असतील, तरी हजार सूर्यही तुला तोड नाही; दोन्ही जगांची शक्तीही तुझ्याशी बरोबरी करू शकत नाही. तू आपल्या सामर्थ्याने विस्तारला आहेस; हे बलवान, वज्रधारी, आम्हाला संपत्तीच्या स्पर्धेत रक्षण कर. आम्ही सोम पिळून, जसे पाणी वेदीकडे येते तसे, तुझ्याजवळ येतो; सोमाच्या प्रवाहात, हे वृत्रहंता, तुझे भक्त एकत्र येतात. हे वसु, जेव्हा तू पिळला जातोस, तेव्हा पुरुष गीतांनी तुझी स्तुती करतात; हे इंद्र, कधी तू, ज्याची आम्ही आतुरतेने वाट पाहतो, आमच्या घरी येशील, बासरीच्या निनादासारखा? कण्वांसोबत, हे महाबलशाली, आम्ही तुला पाहिले—ध्वजधारक, हजारो दान करणारा, मघवन्, तांबड्या वर्णाचा, ज्ञानी; आम्ही संपन्न संपत्तीच्या शोधात तुझ्याकडे धावतो. जो वेगवान आहे, पारितोषिकाच्या लालसेने, पुरंधीसह जुळवून, तुला, इंद्रा, आम्ही गीतांनी वंदन करतो—मजबूत चाकाच्या कडेसारखा. जो अपकीर्त आहे, तो धनाढ्यांमध्ये गौरव पावत नाही; जी संपत्ती अपूर्ण आहे, ती टिकत नाही; हे मघवन्, तुझ्यासाठी, दानशूरांना सर्वोच्च स्वर्गातील उत्तम गोष्टी लाभो. तीन प्रकारचे शब्द उमटतात; गायी हंबरतात, दूधवाली गायी पुकार करतात; तांबडा रंगाचा वृषभ मोठ्याने गर्जतो. ब्राह्मण प्रार्थना मागे येतात, सत्याच्या तरुण माता, स्वर्गसुताला शुद्ध करतात. हे सोम, सर्व बाजूंनी आमच्यासाठी चार महासागरांसारखी, हजारो संपत्तीने परिपूर्ण अशी संपत्ती ओत. मधुर, पिळलेले सोम, इंद्रासाठी आनंददायी, गाळण्याद्वारे, त्यांच्या उन्मादाने देवांपर्यंत न थांबता पोहोचो. "इंदूस इंद्रासाठी पिळला जातो," असे देवांनी म्हटले; वाक्पती यज्ञात आनंदित होतो, सर्व सामर्थ्याचा स्वामी. हजारो प्रवाहांनी समुद्र वाहतो, वाणीच्या शोधात; सोम, धनाचा स्वामी, इंद्राचा मित्र, दिवसेंदिवस. हे प्रार्थनापती, तुझे गाळणे पसरले आहे; तू सर्व शरीरात फिरतोस; ज्याचे शरीर उष्णतेने न शोषले गेले, अशा दुर्बलाला ते प्राप्त होत नाही; जे शुद्ध झाले, अर्पण वाहून, ते एकत्रितपणे तेथे पोहोचतात. उष्णतेचे गाळणे स्वर्गाच्या आसनात पसरले आहे; त्याच्या तेजस्वी तारा विस्तारल्या आहेत; शुद्ध करणाऱ्या ज्वाळा, त्याची गाळणी बनून, तेजाने स्वर्गाच्या पाठीवर चढतात. प्रिश्नीचा प्रथमजन्मा वृषभ पहाटे प्रकट झाला, जगात सामर्थ्यासाठी गर्जला; जादूगारांनी त्याला आपल्या मायेत मोजले; ऋषींनी मानवी दृष्टीने गर्भ ठेवल्या. सर्वश्रेष्ठ, तेजस्वी, ऋताचा धारक, प्रखर, बलवान अशा अग्नीला स्तुती करा; त्याचे स्तुतिपात्र जवळ येतात. मघवन्, वीरांचा स्तुतिपात्र, तेजाने आवाहिलेला, प्रज्वलित होतो; त्याची कृपा आम्हाला लाभो, तो पारितोषिकांसह येवो. हे महाबलशाली, आम्ही तुझ्या उन्मादाची, सोमपानात विजयी, जगनिर्माता, सुवर्ण तेजस्वी तुझी स्तुती करतो. ज्याच्यामुळे तू आयु व मनुंसाठी प्रकाश ओळखलास, या आसनात आनंद घेत, तू तेजात प्रकट होतोस. आजही, विचारशील जन, पूर्वीप्रमाणे स्तुत्य करतात; जल, बलवानाची पत्नी, दिवसेंदिवस जिंकतात. हे इंद्र, आमच्या आर्त आवाहनाला ऐक; तू महान आहेस, आम्हाला वीर्य, गोधन, विपुल संपत्तीने परिपूर्ण कर. हे इंद्र, ज्याने नवीन, आनंददायी गीत रचले, ज्याने बुद्धिमान, प्राचीन, पोषक, सत्याचा विचार निर्माण केला— त्याची आपण स्तुती करूया, इंद्र, ज्याला स्तोत्रांनी बळ मिळाले; त्याच्या बहुविध दानासाठी, त्याची कृपा जिंकण्यासाठी आपण प्रयत्न करूया. हे पवमान सोम, अश्विनांच्या गायी वेदीवर दूधासारख्या प्रवाहित झाल्या; वायुमंडलातून, प्राचीन, प्रेरित, कुशलांनी शुद्ध केल्या गेल्या. शुद्ध सोमाच्या दोन्ही बाजूंनी किरण, स्थिर ध्वजासारखे फिरतात; तांबडा सोम गाळणीवर शुद्ध होताना, गर्भात, पात्रात स्थिर होतो. सर्व निवासस्थानांमध्ये, सर्वज्ञ, कुशलांचे ध्वज, बलवान, स्थिर सोमाभोवती फिरतात; सोम, तू आपल्या नियमाने सर्वत्र वाहतोस, सर्व जीवांचा स्वामी, जगाचा राजा आहेस. पवमान सोमाने आकाशातून अद्भुत, वज्रासारखा नाद, महान, सर्वव्यापी प्रकाश उत्पन्न केला. हे पवमान, तुझा रस, तुझा उन्माद, हे राजन, कोणत्याही अडथळ्याशिवाय, सर्वत्र वेगाने धावतो.