सामवेदः

उत्साही आणि शक्तिशाली वीरांसाठी धनुष्य ताणले जाते, त्यांच्या शौर्याचा प्रकट होतो. तेजस्वी आणि तरुण योद्धे प्रभूच्या, बलवानाच्या सेवेसाठी पुढे जातात. त्या पिंगट, वेगवान, तांबूस रंगाच्या सोमाला पाण्याने शुद्ध केले जाते; तो सर्व देवांसह आनंदाने पुढे जातो. मर्त्य मनुष्य सोमाला दाबून, शब्द उच्चारतो—दुष्कृत्यांच्या कुत्र्याला दूर हाकल, जसे भृगुंनी यज्ञात केले होते. प्रिय, वेगाने वाहणारा सोम शुद्ध होतो, त्याच्या नावांसह; शक्तिशाली, ज्यावर सूर्याचा तेज आहे, तो विशाल रथावर चढतो आणि सर्वकाही पाहतो. अनपेक्षित थेंब आमच्यासाठी वाहू दे; तेजस्वी, वेगवान घोडे देवांमध्ये महान होऊ दे. जे खाणारे नाहीत, इच्छा आणि विरोधक, तेही आमचे होऊ दे; आमचे विचार पूर्ण होऊ दे. या पात्रात मधुर सोमाचा आवाज उमटतो—इंद्राचा वज्र, सर्वात तेजस्वी रूप. उत्तम दूध देणाऱ्या, तुप वाहणाऱ्या गायी दूध ओततात; प्रवाह दूधाने भरून वाहतात. चंद्र, हे इंद्रा, तुझ्या निवासस्थानी गेला आहे; मित्र, जसा मैत्री कमी होत नाही, तसा त्याचा गीत कमी होत नाही. जसे तरुण युवक युवतींमध्ये, तसा सोम पात्रात शंभरपट शक्तीने मार्गावर प्रयत्न करतो. आकाशाचा आधार, कौशल्यपूर्ण रस शुद्ध होतो; बुद्धिमान, देव आणि माणसांनी स्तुत्य, पिंगट रंगाचा सोम, घोड्याच्या शक्तीसारखा, नद्यात कृती करतो. विचारांमध्ये बैल, विवेकी सोम शुद्ध होतो; दिवसांपेक्षा श्रेष्ठ, तो उषा जागृत करतो; तो आकाशाला, नद्या, पात्रांना श्वास देतो, आणि प्रेरितांसह इंद्राच्या हृदयात प्रवेश करतो. त्यासाठी तीन वेळा, सात गायी दूध देतात; सत्य, अमर, उच्च आकाशातील; चार अन्य लोक तो वेगळे करून सुंदर बनवतो. हे सोम, इंद्रासाठी उत्तम दाबलेला, वाहू दे; तू दुःख दूर करणारा, संरक्षणासह हो. तुझ्या साराचा आनंद द्विमुखांना होऊ नये; उदार थेंब येथे उपस्थित राहू दे. पिंगट, बैल सोम दोन तांबड्या घोड्यांसाठी दाबला जातो; शक्तिशाली राजासारखा तो गायींवर गर्जना करतो; शुद्ध होऊन, तो वृद्ध न होणारा मार्ग शोधतो, गरुडासारखा तुपाने भरलेल्या गर्भात स्थिर होतो. देवासाठी मधुर थेंब वाहतात, गायी आपल्या वासराला जसे, दूध देणाऱ्या गायी यज्ञस्थळी जसे; पवित्र कुशावर बसणारे, वाणीने समृद्ध, प्रवाहांनी उघड्या सोमाकडे पोहोचतात. ते सोमाला सजवतात, उजळवतात, एकत्र करतात; इच्छेला जागृत करतात, उदाराशी एकत्र होतात; नदीच्या प्रवाहावर, सुवर्ण खुरांचे, वेगाने उडणाऱ्या जलातील पशूला पकडतात. तुझा गाळण पसरलेला आहे, हे प्रार्थनेचे प्रभू; तू शक्तिशाली, सर्व शरीरांना व्यापतो; ज्या शरीराला उष्णता नाही, त्याला हानी होत नाही; गाळलेले, वाहून आणणारे, एकत्र पोहोचतात. इंद्रासाठी दाबलेले सोम, शक्तिशाली घोडे जाऊ दे; थेंब, ऐकण्यासाठी जन्मलेले, प्रकाश जाणणारे. जागृत हो, सोम, इंद्रासाठी वाहू दे; तेजस्वी शक्ती आण, प्रकाश आणणारा हो. मित्रांनो, शुद्ध सोमासाठी बसून गा; बालकाला यज्ञांनी सजवा. शुद्ध झालेल्या सोमासाठी गा, मित्रांनो; बालकाला अर्पण आणि स्तुतीने आनंदित करा. बालक, महात्म्यांसाठी श्वास देतो, सत्याच्या प्रकाशाला प्रेरणा देतो; तो सर्व प्रिय वस्तूंना व्यापतो, द्वैतात धरतो. शुद्ध हो, सोम, प्रवाहांनी, शक्तीने, दिव्य सभेसाठी; मधुर सोम पात्रात, आमच्या आसनावर ये. शुद्ध सोम आपल्या लाटेने अडथळा फोडून धावतो; वाणीच्या अग्रभागी, गर्जना करतो. शुद्ध, कौशल्यपूर्ण सोमासाठी शब्द बोलले जातात; तो अर्पणात आनंदित होतो, विचारांनी स्वीकारतो, जणू मजुरीसारखा. हे सोम, दाबलेला, आम्हाला गायी, घोडे, कौशल्य, धन यासह संपत्ती आण; शुद्ध रंग गायींमध्ये ठेव. आमच्यासाठी गायकांनी तुला, धन देणारा, आवाहन केले; गायींनी आम्ही तुला रंगात लपेटू. सुवर्ण सोम, तांबड्या घोड्यांचा प्रिय, शुद्ध होतो; तो सुंदर गोष्टींमध्ये आनंदित होतो; गायकांकडे ये, वीरश्री आण. शुद्ध सोम पात्राभोवती मधुरता ओततो; ऋषींच्या सात गीतांनी त्याभोवती गूंजते. वाह, सोम, सर्वात मधुर, सर्वात बुद्धिमान, इंद्रासाठी; सर्वात महान, सर्वात तेजस्वी आनंद तुझा होऊ दे. तेजाने, पोषणाचा प्रभू, महान कीर्ती आणि यशाने उजळ; देवांना आनंद देणारा देव; मध्य पात्र आमच्याकडे वळव, तरुणा. दाबणाऱ्यांनो, स्तुती वेगवान घोड्यासारखी ओता, विपुल आणि दूरवर पोहोचणारी, वनातून बाहेर पडलेल्या नदीसारखी. हा, खरंच, आनंददायक, हजार प्रवाहांचा बैल, आकाशातून दूध देणारा, सर्व धन घेऊन येणारा. तो दाबला जातो, जो धन, संपत्ती, अर्पण, उत्तम निवास आणतो—सोम, शुभ स्थान देणारा. हे पवमना, तू दिव्य जन्मांची घोषणा करतोस, सर्वात तेजस्वी, अमरत्व सांगणारा. प्रवाहाने दाबला गेलेला, गाळणीतून शुद्ध, सर्वात आनंददायक, जलाच्या लाटेसारखा खेळतो. तो, शक्तीने, गायींमध्ये, दगडांमध्येही, कापून, गायी-घोड्यांच्या गोठ्यात प्रवेश करतो; योद्ध्यासारखा, धाडसाने अडथळा फोडतो. शुद्ध सोम, सौम्य, वनात जन्मलेला, हे इंद्रा, आम्हाला सर्वात मोठी, शक्तिशाली कीर्ती आण; तू, बलवान, दोन्ही जगांना धारण करायचा इच्छितो, सुंदर दाढीवाला. इंद्र सर्व लोकांचा राजा आहे, सर्वांना राज्य देतो; त्याच्या सर्व रूपांपैकी जे भक्ताला देतो, तो धन, अगदी जवळून स्तुती करणाऱ्यालाही देतो. ज्याच्या शक्तीने, आकाशाशी जोडलेला, मानवांमध्ये, इंद्राचा महान आनंद सापडतो. हे वरुणा, आमच्यापासून सर्वात उच्च सापळा दूर कर; सर्वात खालचा आणि मधला सोड; मग, हे आदित्य, तुझ्या नियमाने, आम्ही निष्कलंक, अदितीचे होऊ. शुद्ध सोमासह, आम्ही युद्धात जिंकू, नेहमी विजयी होऊ; मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी, आकाश आम्हाला हानी करू नये. अशी ही सोमाची दिव्य, तेजस्वी, आनंददायक कथा, ज्यात देव, मानव, नद्या, गाय, घोडे, आकाश, पृथ्वी, आणि सर्व प्राणी एकत्र येतात, आणि सोमाच्या प्रवाहाने जीवन, आनंद, कीर्ती, आणि अमरत्व मिळते.