सामवेदः

कश्यप, स्वर्गाचा जाणकार, यांच्याशी एकरूप झालेल्या दोन शक्तींचा ऋषी उल्लेख करतात. त्यांच्या व्रतामुळे, ज्ञानी पुरुषांनी समजून, संपूर्ण जग आणि यज्ञाची स्थापना केली. आता, यज्ञाला प्रिय असणाऱ्या, सर्व पुरुषांनी, त्यांच्या पुत्रांनी, आणि नगरातील लोकांनी, बुलंद स्वरात स्तुती करावी. इंद्रासाठी स्तोत्र गावे, कारण शक्तिमान, अजिंक्य शक्र आमच्या सोमरसात आणि मैत्रीत आनंद मानतो. धनाचा अधिपती, विशाल शक्तीचा, अजिंक्य विश्वनर, त्याच्या सहाय्याने मी लोकांच्या रथांना मदतीसाठी बोलावतो. हे पुरुषांनो, जो स्वर्गातून आपल्या ज्ञानाने मदतीला येतो, त्याच्या सहाय्याने आपण द्वेष आणि दु:खाच्या आकाशातून, अगदी अरुंद जागेतूनही, पार जाऊ शकतो. हे सर्वव्यापी, दानशूर इंद्रा, शंभर शक्ती असलेल्या, आम्हांस विपुल संपत्ती दे. मग, सर्व लोकांसाठी, तुझ्या उत्तम सल्ल्याने आमचे यश वाढव. पहाटे, मनाने पंख असलेले पक्षी—दोन पायांचे आणि चार पायांचे—ऋतूनुसार, स्वर्गाच्या सीमांपलीकडे प्रस्थान करतात. स्वर्गातील तेजस्वी प्रदेशात जे देव मध्यभागी उभे आहेत, त्यांचे सत्य काय, अमरत्व काय, आणि त्यांच्या प्राचीन अर्पणाचे स्वरूप काय? आम्ही ऋच आणि सामने पूजा करतो, ज्याद्वारे ते विधी करतात; तुझ्या सभेत, चमकदारपणे, तू देवांमध्ये यज्ञ घोषित करतोस. सर्व मानवसमूह, त्यांच्या सहकाऱ्यांसह, इंद्राला—राजाला—शक्तीसाठी, उत्तम निर्धारासाठी, स्थैर्यासाठी, व्यापक सामर्थ्यासाठी, आणि तेजस्वितेसाठी घडवतात. मी पहिल्या संकल्पावर विश्वास ठेवतो: त्याने दुष्टाचा, शत्रूचा, दररोज पराभव केला आणि जलांचे विभाजन केले; जेव्हा स्वर्ग आणि पृथ्वी तुझ्यामागे धावले, बलवान इंद्रा, तेव्हा दगडांनी बांधलेली पृथ्वीही तुझ्या सामर्थ्यापासून पळाली. सर्व सामर्थ्यांनी, स्वर्गाच्या अधिपतीसाठी एकत्र या, जो लोकांमध्ये एकमेव महान अतिथी आहे; तो प्राचीन आणि नित्य नवा, जिंकण्याचा प्रयत्न करतो, आणि मार्ग त्याच्यामागे वळतात. हे इंद्रा, हे तुझेच लोक आहेत, जे तुझ्यावर अवलंबून वावरणारे, कारण तुझ्याशिवाय, गाण्यांना प्रिय असलेला, कोणीही आमच्या स्तोत्रांना जोडत नाही—जसे पृथ्वी एकत्र जोडल्या आहेत, तसेच—म्हणून, तांबूसवर्णा, आमचे शब्द स्वीकार. महाकाव्यांनी, लोकांनी समर्थित, मघवान इंद्राकडे स्तुतीने प्रवेश केला आहे; तो सदैव वाढणारा, बहुस्तुत्य, सुंदर स्तोत्रांनी, अमर, सदैव तरुण, दिवसेंदिवस गौरवला जातो. स्वर्गासह तरुण विचार, चमकदारपणे, इंद्राजवळ एकत्र आले आहेत; लोक त्याला पतीसारखे, कुलीन पुरुषासारखे, तेजस्वी मघवानसारखे, सहाय्यासाठी आलिंगन देतात. त्या मेंढ्यासाठी, अनेकदा आह्वान केलेल्या, सामर्थ्यवान इंद्रासाठी, तुमची गाणी आनंददायक ठरू देत, हे धनाढ्य, समुद्रासारखा; ज्याच्या मानवी शक्तीला स्वर्गही मागे टाकू शकत नाही—त्या महान ऋषीची स्तुती करा. त्या ज्ञानी मेंढ्याला, शंभर बलवान मित्रांसह, आपण मोठे करू या; शर्यतीतील विजेत्यासारखा, आह्वानाच्या रथासारखा, सुंदर स्तोत्रांनी आपण इंद्राला मदतीसाठी वळवू या. घीने समृद्ध, प्राण्यांमध्ये शोभिवंत, विस्तीर्ण आणि सुंदर पृथ्वी, तसेच मधुरता देणारे स्वर्ग आणि पृथ्वी, वरुणाच्या नियमाने स्थापन झालेले, वृद्धत्वरहित, सदैव सुपीक आहेत. इंद्रा, तू दोन्ही—स्वर्ग आणि पृथ्वी—उगवत्या प्रभासारखा व्यापले आहेस; तू महान, विशाल प्रदेशांचा आणि लोकांचा अधिपती आहेस. शुभ, दिव्य माता तुझा जन्म घेऊन आली; पुण्यवान मातेनं तुला जन्म दिला. आता, स्तुतीने, पित्याचा आनंदासाठी सन्मान करा, ज्याने काळ्या मेघांतून, ऋजिश्वनासह, शत्रूचा पराभव केला. आम्ही मित्र म्हणून मदतीसाठी, वज्रधारी, मरुतांसह असलेल्या बलवान इंद्राला बोलावतो. इंद्रा, गाळलेल्या सोमांमध्ये, तुझी शक्ती आणि गाण्यायोग्य सामर्थ्य शुद्ध कर, कारण तोच टिकाऊ कौशल्याची महानता जाणतो. त्याच्यासाठी, अनेकदा आह्वान केलेल्या, बहुस्तुत्य इंद्रासाठी, स्तोत्र गा; सामर्थ्यवानाला आह्वान करा. तुझ्या त्या उत्साहाची आम्ही स्तुती करतो, हे सामर्थ्यशाली, युद्धात पराक्रमी, जगाचा निर्माता, सुवर्ण तेजाचा इंद्रा. ज्या सोमाचा तू, विष्णूसह, किंवा त्रित आप्त्य, किंवा मरुतांसह, आस्वाद घेतोस—त्या थेंबांत आनंद मान. पुरोहिताने सर्वात आनंददायक, मधुर सोमरस ओतावा; कारण अशाच प्रकारे, सतत वाढणाऱ्या वीराची स्तुती होते. इंद्रासाठी सोमरस ओता; त्याने मधुर सोम प्या. त्याच्या महानतेने, तो दानास प्रेरित करतो. मित्रांनो, आता आपण इंद्राची, स्तुत्य वीराची, स्तुती करूया, जो एकट्याने सर्व लोकांना मागे टाकला आहे. ज्ञानी, महान, पवित्र वचनाचा निर्माता, दूरदृष्टी असलेल्या, स्तुत्य इंद्रासाठी गाणे गा. तोच, जो सेवा करणाऱ्या मर्त्याला धन देतो, इंद्र, सार्वभौम, अजिंक्य अधिपती. मित्रांनो, आपण वज्रधारी इंद्राचे, स्तोत्रांनी, कृपाशीलता मिळवू या; सर्वात वीर, पुरुषांमधील धाडसी याची स्तुती करा. मी त्या पाचव्या, श्रेष्ठ भागाची, तुझ्या सामर्थ्याची, दिव्य प्राप्तीसाठी सर्वोच्च असलेल्या, स्तुती करतो, ज्याने तू, बलशाली, वृताचा पराभव केला. ज्या उत्साहाने तू, इंद्रा, दिवोदासासाठी शंबराचा पराभव केला—हा सोम तुझ्यासाठी गाळला आहे; तो प्या. इंद्रा, आम्हाला तुझी प्रिय कृपा मिळू दे, जी शत्रूंनी लपवता येणार नाही, सर्व बाजूंनी विस्तीर्ण पर्वतासारखी, स्वर्गाचा अधिपती. तो उत्साह, हे इंद्रा, सर्वात सोमप्रिय, सर्वात शक्तिशाली, तुला प्रेरित करतो; त्याच्यामुळे तू अन्याय्याचा नाश केला—तो आम्हाला मिळू दे. दुर्बल आणि अशक्तांसाठी, आम्हाला ते दे—आमचं जीवन दृढ कर. हे बलवान आदित्यांनो, एकत्र कृती करा. कारण तू, वज्रधारी, नाशाच्या मार्गांना जाणतोस; दिवसेंदिवस, तू मार्ग स्वच्छ करतोस, जसे कोणी पाऊलवाट स्वच्छ करतो. हे आदित्यांनो, जलातील दुष्टता दूर करा, तिहेरी संकट दूर करा, वाईट हेतू दूर करा; आम्हाला क्लेशापासून वाचवा. सोम प्या, हे इंद्रा, तो तुला आनंद देऊ दे; जो दगड, घोड्यासारखा वेगवान, दोन्ही हातांनी, तुझ्यासाठी गाळतो, त्या कुशलाने. इंद्रा, तू शत्रुरहित, वैररहित, जन्माने प्राचीन आहेस; तू लढण्याची इच्छा धरतोस, पित्याचे स्थान मिळवू पाहतोस. ज्याने पूर्वी आपल्याला हे धन दिले, मी त्याची, मित्रासारखी, मदतीसाठी इंद्राची स्तुती करतो.