सामवेदः

इंद्रा, आमच्या शरीरात, आमच्या कुळांमध्ये, तू वीरतेचे बीज पेर. सत्राजितसारखी प्रचंड शक्ती आम्हाला दे. तू खरोखरच पराक्रमी आहेस, बलवान आहेस, आणि दानासाठी तुझा मन सदैव सज्ज असतो. आम्ही तुला गाय जशी अजून न पिलेल्या वासराला हाक मारते, तशी स्तुती करतो. तू या चल-अचल जगाचा स्वामी आहेस, आणि सूर्याचे द्रष्टा आहेस. इंद्रा, आम्ही तुला बक्षीसासाठी बोलावतो, तूच लोकांचा नेता आहेस. युद्धात खरा अधिपती तूच आहेस; सूर्याचा स्वामी, सर्वजण संकटाच्या काळात तुलाच हाक मारतात. आता आम्ही तुला, दैवी दान देणाऱ्या, गायकांमध्ये प्रसिद्ध असलेल्या, हजारो संपत्ती देणाऱ्या मघवना, योग्य रीतीने गौरवितो. तू कधीही न अपयशी होणारा, दानशूरांना आनंद देणारा, आनंदाचा स्रोत असलेल्या इंद्राला आम्ही गाण्यांनी पुन्हा पुन्हा हाक मारतो. जशा गायी आपल्या वासराला हाक मारतात, तशा आम्ही तुला आमच्या स्तोत्रांनी बोलावतो. श्रीमंती देणारा इंद्र, संकटात मदतीसाठी आम्ही तुला शोधतो. सोमरसाच्या यज्ञात मी मोठ्या आवाजात तुला हाक मारतो, जसा कामगार आपल्या मजुरीसाठी मालकाला हाक मारतो. पुरंधीसह जुंपलेला वेगवान इंद्र बक्षीस जिंकण्यासाठी धडपडतो. मी तुला, वारंवार आह्वान केलेल्या इंद्रा, माझ्या स्तोत्राने वंदन करतो—मजबूत, सुबक चाकासारखा. इंद्रा, दुधाळ, आनंददायक सोमरस प्या, त्यात आनंद मान. तू गो-संपन्न आहेस; आमच्या सहभोजनात आमचा मित्र हो. तुझे विचार आम्हाला रक्षण आणि बळ देऊ देत. इथे ये, मैत्रीसाठी, आम्हाला संपत्तीचा वाटा दे. मघवना, गायी मिळवण्यासाठी उभा राहा, आणि घोड्यांच्या प्राप्तीसाठीही. ना शेवटचा, ना पहिला, ना अगदी वसिष्ठदेखील आम्हाला मागे टाकू शकत नाही. आज, मारुतींनो, सोमरसाच्या यज्ञात, जे इच्छितात ते सर्व एकत्र प्या. मित्रांनो, दुसरे काहीही बोलू नका, मार्गभ्रष्ट होऊ नका; केवळ बलवान इंद्राचीच सोमयज्ञात स्तुती करा—पुन्हा पुन्हा त्याची महती गा. कामाचा तिसरा किंवा दुसरा भागही वाया जात नाही; इंद्राने सदैव वाढणारे कार्य साध्य केले आहे—त्याच्या यज्ञांनी, इंद्र सर्वत्र प्रसिद्ध, अजिंक्य, सामर्थ्यवान झाला आहे. तो एकटाच, इतरांशिवाय, पूर्वी आधार होता, ज्याने अंगांना बळ दिले. मघवना, दानशूर, जोडणारा, हरवलेले पुन्हा मिळवून देणारा आहे. इंद्रा, हजारो आणि शंभर सुवर्णयुक्त, लांब केसांचे घोडे, प्रार्थनेने जुंपून, सोमपानासाठी तुझ्या रथात घेऊन येऊ देत. इंद्रा, तुझ्या सुंदर, मोरपिसासारख्या अयुकांनी ये. तुला कोणीही रोखू नये, जरी सापळ्यांनी बांधले तरी—सरळ बाणासारखा इथे ये. हे सगळ्यात बलवान देव, तूच मर्त्यांमध्ये प्रशंसित आहेस. तुझ्यासारखा मदतीसाठी कोणी नाही; मघवना, इंद्रा, मी हे शब्द तुला अर्पितो. इंद्रा, तू कीर्तीचा स्वामी, शक्तीचा अधिपती आहेस; तूच सर्व शत्रूंना नष्ट करतोस, नेहमीच पुढे, लोकांना अद्वितीय सामर्थ्याने आधार देतोस. प्रत्येक यज्ञात, प्रत्येक सभेत आम्ही केवळ इंद्रालाच हाक मारतो; धनप्राप्तीसाठी, देव इंद्रालाच आम्ही आमचे आह्वान अर्पितो. हे दानशूरा, माझी ही तेजस्वी, शुद्ध, बुद्धिमान स्तोत्रे तुला पोहोचली आहेत, गौरवाने उजळलेली. ती मधुर स्तोत्रे, विजयशाली, सदैव प्रवाही रथांसारखी, धन घेऊन येतात, ज्या विजयी होणाऱ्यांसाठी आहेत. जसा तहानलेला बैल पाण्यासाठी धावतो, तसा इंद्रा, मैत्रीसाठी आणि आमच्या पूर्वजांसाठी आमच्याकडे ये—कण्वांसोबत सामील हो, आमच्यासोबत सोमपान कर. हे बळाचा स्वामी इंद्रा, तुझ्या सर्व सहाय्यांसह आम्ही तुझ्यासोबत जाऊ दे, प्रसिद्धा, जसा भागासोबत जातो, तूच धन जाणणारा आहेस. इंद्रा, शत्रूंना जिंकणारे सामर्थ्य आम्हाला दे, मघवना, गायकासाठी आणि तुझ्यासाठी कुशा अर्पण करणाऱ्यांसाठी, हे तेजस्वी. मित्र, आर्यमा, स्थिर नियम असलेला वरुण आणि राजांसाठी योग्य स्तुतीचे गीत गा. इंद्रा, प्राचीन पिढ्यांनी तुला स्तोत्रांनी गौरविले; ऋभूंनी एकत्र गाणे गायले, रुद्रांनी तुझ्या प्राचीन सामर्थ्याची स्तुती केली. हे मारुतांनो, बलवान इंद्राची स्तुती करा; तुमच्या स्तोत्रांनी गगन भरू द्या. शंभर सामर्थ्यांचा, वज्रधारी, शत्रूंचा संहार करणारा वृत्रहा. मारुतांनो, महान, सर्वात सामर्थ्यशाली, वृत्राचा वध करणाऱ्या इंद्राची मोठ्याने स्तुती करा, ज्यामुळे सत्यप्रिय देवांनी देवासाठी प्रकाश जागवला. इंद्रा, वडील जसा मुलांना ज्ञान देतो, तशी आम्हाला बुद्धी दे; वारंवार आह्वान केलेल्या, आम्हाला शिकव, जेणेकरून या निवासात आम्ही जिवंत प्रकाश प्राप्त करू. इंद्रा, आम्हाला वळवू नकोस; आम्ही तुझ्या सोबत असू दे, सहभोजनात. तू आमचा आधार, तू आमचे आश्रय; इंद्रा, आम्हाला वळवू नकोस. आम्ही गायक, सोमरसाच्या भोवती, पवित्र कुशाजवळ, जलासारखे तुझ्याभोवती बसलेलो आहोत, हे वृत्रहा. इंद्रा, तुझ्या जवळ नहुष वंशात जी शक्ती आहे, लोकांमध्ये जी वीरता आहे, पंचजनांमध्ये जी कीर्ती आहे, ती आम्हाला दे; सर्व वीरशक्ती एकत्र आम्हाला मिळू दे. तू खरोखर वृषभ आहेस; वृषभाच्या सामर्थ्याने तू आमचा रक्षक आहेस. बलवान, तू दूरदूरच्या हाकाही ऐकतोस, आणि जवळचाही; तू सर्वत्र प्रसिद्ध आहेस. हे वृत्रहा, तू जे काही करतोस, जवळ असो वा दूर, म्हणूनच गायक तुला स्तोत्रांनी, सोमरसाच्या यज्ञात, हाक मारतात. नशेत, मोठ्या आवाजात, वीर, महान, बुद्धिमान, सुप्रसिद्ध, दानशूर इंद्राची स्तुती करा, जशी योग्य आहे. इंद्रा, त्रिसुविध आश्रय, तिप्पट संरक्षण आम्हाला दे; दानशूरांना आणि मला आच्छादन दे, आणि या वीजा दूर कर. इंद्राची सर्व संपत्ती, जणू सूर्याकडे पाहणारी, उपभोगण्यासाठी आहे; सामर्थ्यात जन्म घेऊन, आम्ही भागासारखे आमचा वाटा मिळवला आहे. कोणताही देव, कोणताही मर्त्य, ती संपत्ती मिळवू शकत नाही; दीर्घायुषी असला तरीही नाही. अगदी वेगवान, उत्सुक असला तरी, फक्त इंद्रानेच आपले दोन अश्व जुंपले आहेत. प्रत्येक युद्धात इंद्राला सर्व अर्पणांनी अलंकृत होऊ दे; स्तोत्रे आणि सोमरसाच्या आहुतींसाठी, हे वृत्रहा, उच्चतम स्तुतीसह ये. तुझ्या तळाच्या संपत्ती तुझ्याच आहेत, इंद्रा; तू मधली वाढवतोस. सर्वांत उच्चावर तूच राज्य करतोस; कोणीही तुझ्याकडून गायी हिरावू शकत नाही. असा हा इंद्र, आमच्या सर्व यज्ञ, आह्वान, स्तोत्रांचा केंद्रबिंदू, आमचा रक्षक, आमचा दाता, आणि आमच्या विजयाचा आधार आहे—त्याची महती आम्ही पुन्हा पुन्हा गात राहतो.