सामवेदः

ही कथा संपन्नतेच्या आणि दिव्य शक्तीच्या स्तोत्रांनी नटलेली आहे. धनाचा अधिपती, श्रीमंत आणि उदार इंद्र, आम्ही तुझ्या स्तुतीसह, सोमरसाने तुझं आवाहन करतो. यज्ञात सोम अत्यंत आनंददायक आणि समर्थ आहे—तो आमच्यासाठी आनंद व संपत्ती घेऊन वाहतो. पिळलेल्या सोमरसाचे थेंब अत्यंत उत्साही आणि प्रेरणादायक आहेत, सर्व स्पर्धांत विजय मिळवणारे आणि रक्षण केलेले. जेव्हा दगडांनी सोम रस उत्तम प्रकारे पिळला जातो, तेव्हा तो गर्जना करत वाहतो आणि तेजस्वी शक्ती आणतो. हे सोम, तू देवांच्या आनंदासाठी, तुझ्या प्रवाहाने आणि सामर्थ्याने वाह, आमच्या आसनावर, मधुर सोम, पाळीव होऊन ये. तुझे तेजस्वी थेंब, हे सोम, इंद्रासाठी उत्साहाने फुगले आहेत; अमरत्वासाठी देवांनी तुला पिले आहे. शुद्ध झालेल्या सोमाचे थेंब, आमच्याकडे ये, आम्हाला संपत्ती दे; मेघांनी भरलेले आकाश आणि वाहणारे पाणी, उजेड देणारे, आमच्याकडे येवोत. त्या पिवळसर, इच्छित अश्वाभोवती, सर्व देवांसह, आनंदाने एकत्र वाहणारा, गाळणीने शुद्ध केला जातो. दगडांनी पिळलेल्या, स्वतः तेजस्वी आणि मित्रत्वाने एकत्र असलेल्या दहा लाटा, इंद्रासाठी प्रिय आणि आकर्षक सोमरस ओततात. इंद्रासाठी, पिण्यासाठी, हे सोम, तू वृत्राचा संहार करणारा, उजव्या हाताच्या वीरासाठी, आसनस्थासाठी, ओतला जातोस. संपत्ती मिळवणाऱ्या, जिंकणाऱ्या अश्वासारखा, तू महान कौशल्यासाठी वाह. पिळणारे तुझं शुद्धीकरण करतात, हे सोम, उत्साहासाठी, मोठ्या कीर्तीकरिता. गाळणीत, नवजात, पिवळसर सोमरस, देवांसाठी शुद्ध केला जातो. उषे, देवांनी नवजात, वेगवान, गायींसह पिळलेल्या आणि अलंकारित सोमरसाचा, थेंबाचा, स्वीकार केला आहे. आमचे स्तोत्र, वासराला आईगायी जशा पोचतात, तसे इंद्राला आनंद देणाऱ्या त्या सोमपर्यंत पोहोचोत. हे सोम, आमच्यासाठी आशीर्वाद आणि गायींसाठी वाह; पोषण करणारा अन्न ओत आणि कीर्तीचा समुद्र फुगव. जे अग्नी प्रज्वलित करतात, यथाक्रम कुशाची आच्छादने करतात, ज्यांच्यासाठी इंद्र तरुण मित्र आहे—त्यांची प्रज्वलना महान, स्तुती विपुल, कीर्ती विशाल आहे. युद्धात अजिंक्य, वीरांनी निवडलेले, सामर्थ्याने पराक्रमी—ज्यांच्यासाठी इंद्र तरुण मित्र आहे. इंद्रच सेवक मानवाला संपत्ती देतो—तो खरोखरच अजेय अधिपती आहे. जो तुला, हे इंद्रा, विपुल अर्पणांनी आवाहन करतो, त्याला तुझं भयंकर सामर्थ्य मिळतं. इंद्र कधी दुष्ट, नियमभ्रष्ट मर्त्याचा नाश करील, जसा पायाने मातीचा गोळा चिरडतो? तो आमच्या स्तोत्रांकडे कधी लक्ष देईल? गायक तुझी स्तुती करतात, स्तोत्रगायक गाण्यांनी तुझी स्तुती करतात; पुरोहित, हे शतशक्तिमान, तुला घोड्यासारखा खांबाला बांधतात. जेव्हा तू शिखरावरून शिखरावर जातो, अनेक अद्भुत कृत्ये करतो, तेव्हा इंद्र ध्येय ओळखतो, वृषभ आपल्या सेनेसह पुढे सरकतो. हे इंद्रा, तुझे पिवळसर, सामर्थ्यवान घोडे जुंप, जे तुला वेगाने वाहतात; मग, हे सोमपान करणारा, आमच्याकडे ये, आमच्या स्तोत्रांचा आवाज ऐक. हे अग्नी, उत्तम प्रकारे प्रज्वलित होऊन, देवांना येथे आण; हे शुद्ध होतार, अर्पण स्वीकार. हे ज्ञानी, आज आमच्यासाठी, देवांमध्ये, गोडवा असलेला, शरीराला पोषक यज्ञ कर. इथे मी नराशंसाला, या यज्ञात प्रिय, मधुर वाणीने, तयार केलेल्या अर्पणासाठी बोलावतो. हे अग्नी, अत्यंत सुखद रथात, स्तुती केलेल्या देवांना येथे आण; तू मनुने स्थापिलेला होतार आहेस. आज, सूर्योदयाला, मित्र, अर्यमान, सविता आणि भगा, निष्पाप, आपली कृपा देतात. हे उदार, ती विध्वंसक शक्ती खरोखर महान आहे; ती प्रकट होवो. जे आमच्या संकटातून पार जायला बघतील, ते हरले जावोत. आणि अदिती, तेजस्वी राज्याची अधिष्ठात्री, व्रतात अडगळी न आणणारी, आणि ते महान राजे, जे राज्य करतात—ते आमचे रक्षण करो. हे सोम, तुला देव आनंदित करोत; हे दगडधारी, आम्हाला कृपा दे आणि जे वेदवाणीचा द्वेष करतात, त्यांचा नाश कर. हे सामर्थ्यवान, आपल्या पायाने कंजुषांना दूर कर; कारण खरोखरच, तुला कोणीही रोखू शकत नाही. तू पिळलेल्या अर्पणांचा, तसेच न पिळलेल्या अर्पणांचाही अधिपती आहेस, हे इंद्रा; तू लोकांचा राजा आहेस. हे प्रेरित, सत्य विचारांसाठी जागा हो; शुद्ध होत असलेला सोम पात्रात प्रवेश करतो. कुशल, चपळ पुरोहित त्याला ओततात, जशी इच्छेने जोडपी एकत्र येतात. शुद्ध झालेला तो, सूर्याजवळ ठेवला जातो, आकाश आणि पृथ्वीला आलिंगन देतो. त्याचे प्रियजन, अत्यंत मदतीने, योग्य कृती करणाऱ्याला संपत्ती नाकारणार नाहीत. तो सोम, वाढणारा आणि शुद्ध होत असलेला, दानात संपन्न, आम्हाला प्रकाश देवो—जिथे आमचे पूर्वज, मार्ग आणि सूर्य जाणणारे, दगड पार करून गेले आहेत. हे मित्रांनो, दुसऱ्या गोष्टीचा विचार करू नका, न थांबा; सामर्थ्यवान इंद्राची, पिळलेल्या सोमासह, स्तुती करा आणि पुन्हा पुन्हा स्तोत्रे म्हणा. तो, तरुण वृषभासारखा, सामर्थ्यवान, गायी ओढणारा, मनुष्यांद्वारे अजिंक्य, द्वेष दूर करणारा, दोन्ही बाजूंना एकत्र आणणारा, कल्याण करणारा, अत्यंत सामर्थ्यवान, दोन्ही बाजूंवर विजय मिळवणारा आहे.