സാമവേദഃ

പവസ്വ സോമ മധുമാം ഋതാവാപോ വസാനോ അധി സാനോ അവ്യേ അവ ദ്രോണാനി ഘൃതവന്തി രോഹ മദിന്തമോ മത്സര ഇന്ദ്രപാനഃ

സോമാ, നീ മധുരമായും സത്യനിഷ്ഠനായും ജലങ്ങൾ ധരിച്ച്, അചഞ്ചലമായ കുന്നിൻ മുകളിൽ ഒഴുകുക; നെയ്യുള്ള പാത്രങ്ങൾ കയറി, ഏറ്റവും ഉന്മാദകരമായ, ഇന്ദ്രനു വേണ്ടി ഉള്ള പാനം ആയിത്തീരു.

പ്ര സേനാനീഃ ശൂരോ അഗ്രേ രഥാനാം ഗവ്യന്നേതി ഹര്ഷതേ അസ്യ സേനാ ഭദ്രാന്കൃണ്വന്നിന്ദ്രഹവാന്ത്സഖിഭ്യ ആ സോമോ വസ്ത്രാ രഭസാനി ദത്തേ

സേനാനായകൻ, വീരൻ, രഥങ്ങളുടെ മുന്നിൽ പശുക്കളെ തേടി പുറപ്പെടുന്നു, അവന്റെ സേന സന്തോഷിക്കുന്നു; തന്റെ കൂട്ടുകാർക്ക് സൗഭാഗ്യങ്ങൾ നൽകിക്കൊണ്ട്, ഇന്ദ്രന്റെ ആഹ്വാനത്തിൽ സോമൻ വേഗത്തിൽ വസ്ത്രങ്ങൾ നൽകുന്നു.

പ്ര തേ ധാരാ മധുമതീരസൃഗ്രന്വാരം യത്പൂതോ അത്യേഷ്യവ്യമ് പവമാന പവസേ ധാമ ഗോനാം ജനയന്ത്സൂര്യമപിന്വോ അര്കൈഃ

നിന്റെ മധുരമുള്ള പ്രവാഹങ്ങൾ പുതുതായി ഒഴുകി, ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ കടക്കേണ്ടതിനെ അതിജീവിക്കുന്നു; പവമാനാ, നീ പശുക്കളുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് ഒഴുകുന്നു, നിന്റെ സ്തുതികളാൽ സൂര്യനെ ജനിപ്പിക്കുന്നു.

പ്ര ഗായതാഭ്യര്ചാമ ദേവാന്ത്സോമം ഹിനോത മഹതേ ധനായ സ്വാദുഃ പവതാമതി വാരമവ്യമാ സീദതു കലശം ദേവ ഇന്ദുഃ

നാം പാടാം, ദേവന്മാരെ സ്തുതിക്കാം; മഹാ സമ്പത്തിനായി സോമനെ അമർത്തൂ. മധുരമായി ഒഴുകട്ടെ, ശത്രുവിനെ അതിജയിച്ച്; ദേവനായ ഇന്ദു പാത്രത്തിൽ ഇരിക്കട്ടെ.

പ്ര ഹിന്വാനോ ജനിതാ രോദസ്യോ രഥോ ന വാജം സനിഷന്നയാസീത് ഇന്ദ്രം ഗച്ഛന്നായുധാ സംശിശാനോ വിശ്വാ വസു ഹസ്തയോരാദധാനഃ

ആകാശവും ഭൂമിയും സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ, വിജയത്തിനായി രഥം പോലെ പുറപ്പെടുന്നു; ഇന്ദ്രനെ തേടി, ആയുധങ്ങൾ അണിഞ്ഞ്, എല്ലാ സമ്പത്തും അവന്റെ കൈകളിൽ വയ്ക്കുന്നു.

തക്ഷദ്യദീ മനസോ വേനതോ വാഗ്ജ്യേഷ്ഠസ്യ ധര്മം ദ്യുക്ഷോരനീകേ ആദീമായന്വരമാ വാവശാനാ ജുഷ്ടം പതിം കലശേ ഗാവ ഇന്ദുമ്

മനസ്സിന്റെ ആഗ്രഹത്തിൽ നിന്നോ, ഉത്തമമായ വാക്കിൽ നിന്നോ, ശില്പി പ്രകാശമുള്ള പീഠത്തിൽ നിയമം രൂപപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, ഉത്സാഹഭരിതർ പ്രിയപ്പെട്ട ഭർത്താവിനെ തേടുന്നു, പശുക്കൾ പാത്രത്തിൽ ഇന്ദുവിനെ തേടുന്നു.

സാകമുക്ഷോ മര്ജയന്ത സ്വസാരോ ദശ ധീരസ്യ ധീതയോ ധനുത്രീഃ ഹരിഃ പര്യദ്രവജ്ജാഃ സൂര്യസ്യ ദ്രോണം നനക്ഷേ അത്യോ ന വാജീ

പത്ത് സഹോദരിമാർ, ധീരമായ പ്രവാഹങ്ങൾ, ഒരുമിച്ച് അവനെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു; മഞ്ഞളൻ ചുറ്റി ഓടുന്നു, സൂര്യന്റെ കുതിരയെപ്പോലെ, അവൻ പാത്രത്തിൽ കയറി, വിജയിയായ കുതിരയെപ്പോലെ.

അധി യദസ്മിന്വാജിനീവ ശുഭഃ ധിയഃ സൂരേ ന വിശഃ അപോ വൃണാനഃ പവതേ കവീയന്വ്രജം ന മന്മ

അവനിൽ, വിജയിയായ സൈന്യത്തെപ്പോലെ, പ്രകാശമുള്ള ചിന്തകൾ സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങളെപ്പോലെ, ജലങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുമ്പോൾ, കവി വഴിയിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു.

ഇന്ദുര്വാജീ പവതേ ഗോന്യോഘാ ഇന്ദ്രേ സോമഃ സഹ ഇന്വന്മദായ ഹന്തി രക്ഷോ ബാധതേ പര്യരാതിം വരിവസ്കൃണ്വന്വൃജനസ്യ രാജാ

ശക്തനായ ഇന്ദു, പശുക്കളാൽ സമൃദ്ധനായ സോമൻ, ഇന്ദ്രനു വേണ്ടി ഉന്മാദത്തിനായി ശക്തി തേടി ഒഴുകുന്നു; അവൻ ദാനവനെ നശിപ്പിക്കുന്നു, ദുഷ്ടനെ അകറ്റുന്നു, വിശാലമായ സ്ഥലം നൽകുന്നു, ജനങ്ങളുടെ രാജാവാണ്.

അയാ പവാ പവസ്വൈനാ വസൂനി മാംശ്ചത്വ ഇന്ദ്രോ സരസി പ്ര ധന്വ ബ്രഘ്നശ്ചിദ്യസ്യ വാതോ ന ജൂതിം പുരുമേധാശ്ചിത്തകവേ നരം ധാത്

ഈ ശുദ്ധീകരണത്തിലൂടെ, സമ്പത്തുകള്‍ ശുദ്ധമാക്കൂ. ശക്തനായ ഇന്ദ്രന്‍ ഈ ഒഴുക്കില്‍ ഒഴുകുന്നു. കാറ്റുപോലെയുള്ള ചലനമുള്ളവനും, ജ്ഞാനിയായ പുരുമേധാസും, മനുഷ്യനെ നിലനിര്‍ത്തുന്നു.

മഹത്തത്സോമോ മഹിഷശ്ചകാരാപാം യദ്ഗര്ഭോ ഽവൃണീത ദേവാന് അദധാദിന്ദ്രേ പവമാന ഓജോ ഽജനയത്സൂര്യേ ജ്യോതിരിന്ദുഃ

ആ മഹത്തായ സോമം, മഹിഷന്‍, ജലങ്ങളുടെ ഗര്‍ഭമായി, ദേവന്മാരെ തിരഞ്ഞെടുത്തു, ഇന്ദ്രനില്‍ ശക്തി നല്കി, ശുദ്ധമായപ്പോള്‍ സൂര്യനില്‍ പ്രകാശം പിറവിപ്പിച്ചു.

അസര്ജി വക്വാ രഥ്യേ യഥാജൌ ധിയാ മനോതാ പ്രഥമാ മനീഷ ദശ സ്വസാരോ അധി സാനോ അവ്യേ മൃജന്തി വഹ്നിം സദനേഷ്വച്ഛ

പ്രവൃത്തിയുള്ളവന്‍ യുദ്ധരഥംപോലെ വേഗത്തില്‍ വിട്ടയച്ചു, ചിന്തയാലും ആദ്യ പ്രചോദനത്താലും. പത്ത് സഹോദരിമാര്‍ ഉച്ചത്തിലുള്ള വാസസ്ഥലങ്ങളില്‍ ശുദ്ധജലത്തില്‍ അഗ്നിയെ കഴുകുന്നു.

അപാമിവേദൂര്മയസ്തര്ത്തുരാണാഃ പ്ര മനീഷാ ഈരതേ സോമമച്ഛ നമസ്യന്തീരുപ ച യന്തി സം ചാച വിശന്ത്യുശതീരുശന്തമ്

വേഗത്തില്‍ ഒഴുകുന്ന ജലതരംഗങ്ങള്‍ ചിന്തയോടെ സോമത്തെ സമീപിക്കുന്നു, ഭക്തിയോടെ എത്തുന്നു; അവ ഒത്തുചേര്‍ന്ന് പ്രകാശവാനായവനിലേക്കും ദീപ്തനിലേക്കും കടക്കുന്നു.

ഷഷ്ഠ ദ്വിതീയോ ഽര്ധഃ പുരോജിതീ വോ അന്ധസഃ സുതായ മാദയിത്നവേ അപ ശ്വാനം ശ്നഥിഷ്ടന സഖായോ ദീര്ഘജിഹ്വ്യമ്

ആറാമത്തേയും രണ്ടാമത്തെ പാതിയും നിങ്ങള്‍ക്കാണ്, സോമം ചുരണ്ടുന്നവരേ, ആനന്ദത്തിനായി. സുഹൃത്തുക്കളേ, ദീര്‍ഘനാവായ നായയെ ബലിയില്‍ നിന്ന് അകറ്റുക.

അയം പൂഷാ രയിര്ഭഗഃ സോമഃ പുനാനോ അര്ഷതി പതിര്വിശ്വസ്യ ഭൂമനോ വ്യഖ്യദ്രോദസീ ഉഭേ

ഈ പൂഷന്‍, സമ്പത്തും ഭാഗ്യവും, ശുദ്ധമായ സോമം ഒഴുകുന്നു, എല്ലായിടത്തെയും അധിപതിയായി, ആകാശവും ഭൂമിയും വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.

സുതാസോ മധുമത്തമാഃ സോമാ ഇന്ദ്രായ മന്ദിനഃ പവിത്രവന്തോ അക്ഷരന്ദേവാന്ഗച്ഛന്തു വോ മദാഃ

ചുരണ്ടിയ സോമങ്ങള്‍ മധുരം നിറഞ്ഞവയാണ്, അവ ഇന്ദ്രനെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നു; ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട് ഒഴുകുന്നു, ദേവന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ ആനന്ദം നിങ്ങളിലേക്കെത്തട്ടെ.

സോമാഃ പവന്ത ഇന്ദവോ ഽസ്മഭ്യം ഗാതുവിത്തമാഃ മിത്രാഃ സ്വാനാ അരേപസഃ സ്വാധ്യഃ സ്വര്വിദഃ

ശുദ്ധമായ സോമങ്ങള്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കായി ഒഴുകുന്നു, വഴികളും അറിവും നല്‍കുന്നു; സൗഹൃദപരരും, ദോഷരഹിതരും, സ്വയം നിലനില്‍ക്കുന്നവരും, പ്രകാശം അറിയുന്നവരുമാണ്.

അഭീ നോ വാജസാതമം രയിമര്ഷ ശതസ്പൃഹമ് ഇന്ദോ സഹസ്രഭര്ണസം തുവിദ്യുമ്നം വിഭാസഹമ്

സോമമേ, ഞങ്ങള്‍ക്കായി ഏറ്റവും വിലയേറിയ സമ്പത്ത് ഒഴുക്കുക, നൂറുകണക്കിന് ആളുകള്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നതും, ആയിരംഭാരം വഹിക്കുന്നതും, മഹത്തായ തേജസ്സും പ്രകാശവും ഉള്ളതും.

അഭീ നവന്തേ അദ്രുഹഃ പ്രിയമിന്ദ്രസ്യ കാമ്യമ് വത്സം ന പൂര്വ ആയുനി ജാതം രിഹന്തി മാതരഃ

അവ ഞങ്ങളിലേക്കെത്തുന്നു, ഹാനികരമല്ലാതെ, ഇന്ദ്രന്‍ പ്രിയപ്പെട്ടതിനെ ആഗ്രഹിച്ച്; മാതാക്കള്‍ പുതുതായി ജനിച്ച കാളകുട്ടിയെ ആദ്യം കാലത്ത് സ്നേഹത്തോടെ തഴുകുന്നതുപോലെ.

ആ ഹര്യതായ ധൃഷ്ണവേ ധനുഷ്ടന്വന്തി പൌംസ്യമ് ശുക്രാ വി യന്ത്യസുരായ നിര്ണിജേ വിപാമഗ്രേ മഹീയുവഃ

ആഗ്രഹമുള്ളവനു, ശക്തിയുള്ളവനു വേണ്ടി, അവർ വില്ല് വലിക്കുന്നു, വീരത്വം പ്രകടമാക്കുന്നു; പ്രകാശമുള്ളവരാണ്, മഹത്തായ അധിപതിക്കായി മുന്നില്‍ പോകുന്നത്, യുവാക്കളേ.

പരി ത്യം ഹര്യതം ഹരിം ബഭ്രും പുനന്തി വാരേണ യോ ദേവാന്വിശ്വാം ഇത്പരി മദേന സഹ ഗച്ഛതി

അവന്‍, കറുത്തും വേഗമുള്ളതുമായവനെ വെള്ളത്തില്‍ ശുദ്ധമാക്കുന്നു; ദേവന്മാരോടൊപ്പം ആനന്ദത്തോടെ പോകുന്നവനാണ് അവന്‍.

പ്ര സുന്വാനാസ്യാന്ധസോ മര്തോ ന വഷ്ട തദ്വചഃ അപ ശ്വാനമരാധസം ഹതാ മഖം ന ഭൃഗവഃ

സോമം ചുരണ്ടുന്ന മനുഷ്യന്‍ ആ വാക്കുകള്‍ ഉച്ചരിക്കുന്നു; ദുഷ്കൃത്യങ്ങളുടെ നായയെ അകറ്റുക, യാഗത്തില്‍ ഭൃഗുക്കള്‍ ചെയ്തതുപോലെ.

അഭി പ്രിയാണി പവതേ ചനോഹിതോ നാമാനി യഹ്വോ അധി യേഷു ആ സൂര്യസ്യ ബൃഹതോ ബൃഹന്നധി രഥം വിഷ്വഞ്ചമരുഹദ്വിചക്ഷണഃ

പ്രിയപ്പെട്ടവനും വേഗത്തില്‍ ഒഴുകുന്നവനും ശുദ്ധമാകുന്നു, പല പേരുകളും വഹിച്ച്; മഹത്തായവന്‍, സൂര്യന്റെ മഹത്വം അവനില്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നു, വിശാലമായ രഥത്തില്‍ കയറി, എല്ലാം കാണുന്നു.

അചോദസോ നോ ധന്വന്ത്വിന്ദവഃ പ്ര സ്വാനാസോ ബൃഹദ്ദേവേഷു ഹരയഃ വി ചിദശ്നാനാ ഇഷയോ അരാതയോ ഽര്യോ നഃ സന്തു സനിഷന്തു നോ ധിയഃ

പ്രേരിപ്പിക്കാതെ തന്നെ തുള്ളികള്‍ ഞങ്ങള്‍ക്കായി ഒഴുകട്ടെ; മഹത്വമുള്ളവരും വേഗമുള്ള കുതിരകളും ദേവന്മാരില്‍ വലിയവരാകട്ടെ. ഭക്ഷിക്കാത്തവരും ആഗ്രഹങ്ങളും ശത്രുക്കളും ഞങ്ങളുടേതാകട്ടെ, ഞങ്ങളുടെ ചിന്തകള്‍ പൂര്‍ത്തിയാകട്ടെ.

ഏഷ പ്ര കോശേ മധുമാം അചിക്രദദിന്ദ്രസ്യ വജ്രോ വപുഷോ വപുഷ്ടമഃ അഭ്യ്ര്^ഈതസ്യ സുദുഘാ ഘൃതശ്ചുതോ വാശ്രാ അര്ഷന്തി പയസാ ച ഘേനവഃ

ഈ സോമം പാത്രത്തില്‍ മധുരമായി മുഴങ്ങുന്നു; ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രം, ഏറ്റവും മനോഹരമായ രൂപം. നന്നായി പാല്‍ നല്‍കുന്ന, നെയ്യൊഴുകുന്ന പശുക്കള്‍ ഒഴുക്കുന്നു, പുഴകളും പാല്‍ ഒഴുകുന്നു.

പ്രോ അയാസീദിന്ദുരിന്ദ്രസ്യ നിഷ്കൃതം സഖാ സഖ്യുര്ന പ്ര മിനാതി സങ്ഗിരമ് മര്യ ഇവ യുവതിഭിഃ സമര്ഷതി സോമഃ കലശേ ശതയാമനാ പഥാ

ഇന്ദ്രാ, ചന്ദ്രന്‍ നിന്റെ വാസസ്ഥലത്തേക്കു പോയി; സ്നേഹത്തിന്റെ സ്നേഹപൂര്‍വ്വം പാട്ട് കുറയുന്നില്ല. യുവാവിന് പെണ്‍കുട്ടികളോടൊപ്പം ഉള്ളതുപോലെ, സോമം പാത്രത്തില്‍ നൂറിരട്ടി ശക്തിയോടെ ശ്രമിക്കുന്നു.

ധര്താ ദിവഃ പവതേ കൃത്വ്യോ രസോ ദക്ഷോ ദേവാനാമനുമാദ്യോ നൃഭിഃ ഹരിഃ സൃജാനോ അത്യോ ന സത്വഭിര്വൃഥാ പാജാംസി കൃണുഷേ നദീഷ്വാ

ആകാശത്തെ താങ്ങുന്നവനും, കഴിവുള്ള രസം, ശുദ്ധമാകുന്നു; ദേവന്മാരും മനുഷ്യരും പുകഴ്ത്തുന്ന ജ്ഞാനിയാണവന്‍, കറുത്തവന്‍, കുതിരയുടെ ശക്തിപോലെ ഒഴുക്കുന്നു, നദികളില്‍ പല കാര്യങ്ങളും ചെയ്യുന്നു.

വൃഷാ മതീനാം പവതേ വിചക്ഷണഃ സോമോ അഹ്നാം പ്രതരീതോഷസാം ദിവഃ പ്രാണാ സിന്ധൂനാം കലശാം അചിക്രദദിന്ദ്രസ്യ ഹാര്ദ്യാവിശന്മനീഷിഭിഃ

ചിന്തകളിൽ ഏറ്റവും ശക്തനും വിവേകശാലിയും ആയ സോമം ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നു; അവൻ ദിവസങ്ങളെ കടന്ന്, ഉഷസ്സുകളെ ഉണർത്തുന്നു; ആകാശത്തിന്നും നദികൾക്കും കലശങ്ങൾക്കും ജീവശ്വാസം നൽകുന്നു; പ്രബുദ്ധരോടൊപ്പം ഇന്ദ്രന്റെ ഹൃദയത്തിൽ കടന്നുചേരുന്നു.

ത്രിരസ്മൈ സപ്ത ധേനവോ ദുദുഹ്രിരേ സത്യാമാശിരം പരമേ വ്യോമനി ചത്വാര്യന്യാ ഭുവനാനി നിര്ണിജേ ചാരൂണി ചക്രേ

അവനുവേണ്ടി മൂന്നു പ്രാവശ്യം ഏഴു പശുക്കൾ പാൽ നൽകുന്നു; പരമാകാശത്തിലെ സത്യവും അമൃതസ്വരൂപിയുമായവൻ; നാലു മറ്റുള്ള ലോകങ്ങൾ അവൻ വേർതിരിച്ച് മനോഹരമാക്കി.