ಸಾಮವೇದಃ

ಸ ನ ಇನ್ದ್ರಾಯ ಯಜ್ಯವೇ ವರುಣಾಯ ಮರುದ್ಭ್ಯಃ ವರಿವೋವಿತ್ಪರಿಸ್ರವ

ಇಂದ್ರನಿಗಾಗಿ, ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ, ವರುಣನಿಗಾಗಿ, ಮರುತ್ಗಳಿಗಾಗಿ, ಸೋಮ, ನೀನು ಹರಿದು, ವಿಶಾಲವಾದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನೀಡು.

ಏನಾ ವಿಶ್ವಾನ್ಯರ್ಯ ಆ ದ್ಯುಮ್ನಾನಿ ಮಾನುಷಾಣಾಮ್ ಸಿಷಾಸನ್ತೋ ವನಾಮಹೇ

ಈದರಿಂದ, ಮಾನವರ ಎಲ್ಲಾ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ, ಮಹಾನ್ನು, ನಾವು ಜಯಿಸೋಣ.

ಅಹಮಸ್ಮಿ ಪ್ರಥಮಜಾ ಋತಸ್ಯ ಪೂರ್ವಂ ದೇವೇಭ್ಯೋ ಅಮೃತಸ್ಯ ನಾಮ ಯೋ ಮಾ ದದಾತಿ ಸ ಇದೇವಮಾವದಹಮನ್ನಮನ್ನಮದನ್ತಮದ್ಮಿ

ನಾನು ಋತದ ಮೊದಲ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ದೇವತೆಗಳಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತನಾದವನು, ಅಮೃತತ್ವದ ಹೆಸರಿನವನು; ಯಾರು ನನಗೆ ನೀಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಹೀಗೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ— ನಾನು ಆಹಾರ, ನಾನು ಆಹಾರವನ್ನು ತಿನ್ನುವವನನ್ನು ತಿನ್ನುವವನು.

ತ್ವಮೇತದಧಾರಯಃ ಕೃಷ್ಣಾಸು ರೋಹಿಣೀಷು ಚ ಪರುಷ್ಣೀಷು ರುಶತ್ಪಯಃ

ನೀನು ಕಪ್ಪು ಹಸುಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಕೆಂಪು ಹಸುಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಕಲೆದ ಹಾಲುಳ್ಳ ಹಸುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದೆ.

ಅರೂರುಚದುಷಸಃ ಪೃಶ್ನಿರಗ್ರಿಯ ಉಕ್ಷಾ ಮಿಮೇತಿ ಭುವನೇಷು ವಾಜಯುಃ ಮಾಯಾವಿನೋ ಮಮಿರೇ ಅಸ್ಯ ಮಾಯಯಾ ನೃಚಕ್ಷಸಃ ಪಿತರೋ ಗರ್ಭಮಾದಧುಃ

ಆಗೋಚರವಾದ, ಹಿಡಿಯಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಆ ಗಂಡು ಹಸು, ಕಲೆದ ಹಸುಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಮೊದಲನೆಯದು, ಗರ್ಜಿಸಿ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ, ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ. ಮಾಯೆಗಾರರು ಅವನನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಅಳೆಯಲು ಯತ್ನಿಸಿದರು; ಮಾನವರಂತೆ ನೋಡುವ ಪಿತೃಗಳು ಅವನ ಗರ್ಭವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.

ಇನ್ದ್ರ ಇದ್ಧರ್ಯೋಃ ಸಚಾ ಸಮ್ಮಿಶ್ಲ ಆ ವಚೋಯುಜಾ ಇನ್ದ್ರೋ ವಜ್ರೀ ಹಿರಣ್ಯಯಃ

ಇಂದ್ರನು, ಇಬ್ಬರು ಜೋಡಣೆಯವರೊಂದಿಗೆ, ಮಾತಿನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಸೇರಿಕೊಂಡನು; ಆ ಇಂದ್ರನು ಬಂಗಾರದ ವಜ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದವನು.

ಇನ್ದ್ರ ವಾಜೇಷು ನೋ ಽವ ಸಹಸ್ರಪ್ರಧನೇಷು ಚ ಉಗ್ರ ಉಗ್ರಾಭಿರೂತಿಭಿಃ

ಇಂದ್ರನೇ, ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾವಿರ ಬಹುಮಾನಗಳಿರುವ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಯ ಸಹಾಯದಿಂದ.

ಪ್ರಥಶ್ಚ ಯಸ್ಯ ಸಪ್ರಥಶ್ಚ ನಾಮಾನುಷ್ಟುಭಸ್ಯ ಹವಿಷೋ ಹವಿರ್ಯತ್ ಧಾತುರ್ದ್ಯುತಾನಾತ್ಸವಿತುಶ್ಚ ವಿಷ್ಣೋ ರಥನ್ತರಮಾ ಜಭಾರಾ ವಸಿಷ್ಠಃ

ಯಾರು ಹರಡುವವರು ಮತ್ತು ಹರಡಲ್ಪಡುವವರು, ಆನುಷ್ಟುಭ್ ಹೋಮದ ಹೆಸರನ್ನು, ಹವನದ ದಾನವನ್ನು ಹೊರುವ ಹೆಸರನ್ನು, ವಸಿಷ್ಠನು ಧಾರಕನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ, ಸವಿತೃ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುಗಳಿಂದ ರಥಾಂತರವನ್ನು ಪಡೆದನು.

ನಿಯುತ್ವಾನ್ವಾಯವಾ ಗಹ್ಯಯಂ ಶುಕ್ರೋ ಅಯಾಮಿ ತೇ ಗನ್ತಾಸಿ ಸುನ್ವತೋ ಗೃಹಮ್

ನಿನ್ನ ತಂಡಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಾ, ವಾಯುನೇ; ನಾನು ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬರುವೆನು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನನೇ. ನೀನು ಸೋಮವನ್ನು ಒತ್ತುವವನ ಮನೆಗೆ ಬರುವೆ.

ಯಜ್ಜಾಯಥಾ ಅಪೂರ್ವ್ಯ ಮಘವನ್ವೃತ್ರಹತ್ಯಾಯ ತತ್ಪೃಥಿವೀಮಪ್ರಥಯಸ್ತದಸ್ತಭ್ನಾ ಉತೋ ದಿವಮ್

ಮಘವನೇ, ನೀನು ವೃತ್ರನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹುಟ್ಟಿದಾಗ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದೆ, ಆಕಾಶವನ್ನೂ ಸಹ.

ಮಯಿ ವರ್ಚೋ ಅಥೋ ಯಶೋ ಽಥೋ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಯತ್ಪಯಃ ಪರಮೇಷ್ಠೀ ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ದಿವಿ ದ್ಯಾಮಿವ ದೃಂಹತು

ನನ್ನೊಳಗೆ ಪ್ರಕಾಶವೂ, ಕೀರ್ತಿಯೂ, ಯಜ್ಞದ ಸಾರವೂ ಇರಲಿ; ಪರಮ ಪ್ರಜಾಪತಿ, ಅವನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ.

ಸಂ ತೇ ಪಯಾಂಸಿ ಸಮು ಯನ್ತು ವಾಜಾಃ ಸಂ ವೃಷ್ಣ್ಯಾನ್ಯಭಿಮಾತಿಷಾಹಃ ಆಪ್ಯಾಯಮಾನೋ ಅಮೃತಾಯ ಸೋಮ ದಿವಿ ಶ್ರವಾಂಸ್ಯುತ್ತಮಾನಿ ಧಿಷ್ವ

ನಿನ್ನ ಪೋಷಕ ಶಕ್ತಿಗಳು ಒಂದಾಗಿ ಬರುವುದಾಗಲಿ, ಜಯಗಳು ಒಂದಾಗಲಿ, ವಿರೋಧವನ್ನು ಜಯಿಸುವ ಬಲಗಳು ಕೂಡಲಿ. ಅಮೃತತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಪೋಷಿತನಾದ ಸೋಮನೇ, ಪರಮ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸು.

ತ್ವಮಿಮಾ ಓಷಧೀಃ ಸೋಮ ವಿಶ್ವಾಸ್ತ್ವಮಪೋ ಅಜನಯಸ್ತ್ವಂ ಗಾಃ ತ್ವಮಾತನೋರುರ್ವಾನ್ತರಿಕ್ಷಂ ತ್ವಂ ಜ್ಯೋತಿಷಾ ವಿ ತಮೋ ವವರ್ಥ

ಸೋಮನೇ, ನೀನು ಈ ಎಲ್ಲ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದೆ, ನೀನು ನೀರನ್ನು, ಹಸುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದೆ. ನಿನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ವಿಶಾಲವಾದ ಮಧ್ಯಾಕಾಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದೆ; ನಿನ್ನ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಕತ್ತಲನ್ನು ದೂರಮಾಡಿದ್ದೆ.

ಅಗ್ನಿಮೀಡೇ ಪುರೋಹಿತಂ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ದೇವಮೃತ್ವಿಜಮ್ ಹೋತಾರಂ ರತ್ನಧಾತಮಮ್

ನಾನು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತೇನೆ, ಯಜ್ಞದ ಪೂಜಾರಿಯನ್ನು, ದೇವರನ್ನು, ಹೋಮದ ಅರ್ಚಕನನ್ನು, ಧನವನ್ನು ನೀಡುವವನನ್ನು.

ತೇ ಮನ್ವತ ಪ್ರಥಮಂ ನಾಮ ಗೋನಾಂ ತ್ರಿಃ ಸಪ್ತ ಪರಮಂ ನಾಮ ಜನಾನ್ ತಾ ಜಾನತೀರಭ್ಯನೂಷತ ಕ್ಷಾ ಆವಿರ್ಭುವನ್ನರುಣೀರ್ಯಶಸಾ ಗಾವಃ

ಅವರು ಹಸುಗಳ ಮೊದಲ ಹೆಸರನ್ನು, ಮೂರು ಏಳು ಜನರ ಪರಮ ಹೆಸರನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದರು. ಅವನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಹಿಂಬಂದರು; ಕೆಂಪು, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಸುಗಳು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.

ಸಮನ್ಯಾ ಯನ್ತ್ಯುಪಯನ್ತ್ಯನ್ಯಾಃ ಸಮಾನಮೂರ್ವಂ ನದ್ಯಸ್ಪೃಣನ್ತಿ ತಮೂ ಶುಚಿಂ ಶುಚಯೋ ದೀದಿವಾಂಸಮಪಾನ್ನಪಾತಮುಪ ಯನ್ತ್ಯಾಪಃ

ಕೆಲವು ಸೇರಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ, ಇನ್ನಾವುವು ಸೇರಿ ಬರುತ್ತವೆ; ನದಿಗಳು ಒಂದೇ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಶುದ್ಧವಾದವುಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದವುಗಳು, ಪವಿತ್ರವಾದ, ಆಹಾರವನ್ನು ಹೊರುವ ನೀರನ್ನು ಹತ್ತಿರ ಸೇರುತ್ತವೆ.

ಆ ಪ್ರಾಗಾದ್ಭದ್ರಾ ಯುವತಿರಹ್ನಃ ಕೇತೂನ್ತ್ಸಮೀರ್ತ್ಸತಿ ಅಭೂದ್ಭದ್ರಾ ನಿವೇಶನೀ ವಿಶ್ವಸ್ಯ ಜಗತೋ ರಾತ್ರೀ

ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಶುಭಕರ ಯುವತಿ ಹಗಲು ಉದಯವಾಯಿತು, ಅವಳ ಸೂಚನೆಗಳು ಹರಡಿದವು. ಶುಭಕರವಾದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಸ್ಥಳವು ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲಾ ಚಲಿಸುವ ಜಗತ್ತಿಗೆ ರಾತ್ರಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ಪ್ರಕ್ಷಸ್ಯ ವೃಷ್ಣೋ ಅರುಷಸ್ಯ ನೂ ಮಹಃ ಪ್ರ ನೋ ವಚೋ ವಿದಥಾ ಜಾತವೇದಸೇ ವೈಶ್ವಾನರಾಯ ಮತಿರ್ನವ್ಯಸೇ ಶುಚಿಃ ಸೋಮ ಇವ ಪವತೇ ಚಾರುರಗ್ನಯೇ

ಈಗ ನಾವು ಆ ಗಂಡು, ಕೆಂಪು ಹಸುವಿನ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಹೊಗಳೋಣ. ನಮ್ಮ ಮಾತುಗಳು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಜಾತವೇದಸಿಗೆ, ವೈಶ್ವಾನರನಿಗೆ, ಹೊಸ ಮನಸ್ಸಿನವನಿಗೆ ಹೋಗಲಿ. ಶುದ್ಧವಾದ, ಸೋಮನು ಶುದ್ಧಗೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಅಗ್ನಿಗೆ ಸುಂದರವಾದವು.

ವಿಶ್ವೇ ದೇವಾ ಮಮ ಶೃಣ್ವನ್ತು ಯಜ್ಞಮುಭೇ ರೋದಸೀ ಅಪಾಂ ನಪಾಚ್ಚ ಮನ್ಮ ಮಾ ವೋ ವಚಾಂಸಿ ಪರಿಚಕ್ಷ್ಯಾಣಿ ವೋಚಂ ಸುಮ್ನೇಷ್ವಿದ್ವೋ ಅನ್ತಮಾ ಮದೇಮ

ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು, ಭೂಮಿಯೂ ಆಕಾಶವೂ, ನೀರಿನ ಪುತ್ರನೂ ನನ್ನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಕೇಳಲಿ. ನನ್ನ ಮಾತುಗಳು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಚದುರದಿರಲಿ; ಅವುಗಳನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹೇಳಲಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಸಂತೋಷಪಡೋಣ.

ಯಶೋ ಮಾ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಯಶೋ ಮೇನ್ದ್ರಬೃಹಸ್ಪತೀ ಯಶೋ ಭಗಸ್ಯ ವಿನ್ದತು ಯಶೋ ಮಾ ಪ್ರತಿಮುಚ್ಯತಾಮ್ ಯಶಸ್ವ್ಯಾಸ್ಯಾಃ ಸಂ ಸದೋ ಽಹಂ ಪ್ರವದಿತಾ ಸ್ಯಾಮ್

ನನಗೆ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಯಿಂದ ಕೀರ್ತಿ ದೊರಕಲಿ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಬೃಹಸ್ಪತಿಯಿಂದ ಕೀರ್ತಿ ಸಿಗಲಿ, ಭಗನಿಂದ ಕೀರ್ತಿ ದೊರಕಲಿ, ನನಗೆ ಕೀರ್ತಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಗಲಿ. ಪ್ರಸಿದ್ಧರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಮಾತಾಡುವವನಾಗಿರಲಿ.

ಇನ್ದ್ರಸ್ಯ ನು ವೀರ್ಯಾಣಿ ಪ್ರವೋಚಂ ಯಾನಿ ಚಕಾರ ಪ್ರಥಮಾನಿ ವಜ್ರೀ ಅಹನ್ನಹಿಮನ್ವಪಸ್ತತರ್ದ ಪ್ರ ವಕ್ಷಣಾ ಅಭಿನತ್ಪರ್ವತಾನಾಮ್

ಇಂದ್ರನ ಶೌರ್ಯಗಳನ್ನು ಈಗ ನಾನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ, ಅವನು ಮೊದಲಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು. ಅವನು ಅಹಿಯನ್ನು ಕೊಂದನು, ನೀರನ್ನು ಬಿಡಿಸಿದನು, ಪಾರ್ಶ್ವಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದನು, ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ಚೂರುಮಾಡಿದನು.

ಅಗ್ನಿರಸ್ಮಿ ಜನ್ಮನಾ ಜಾತವೇದಾ ಘೃತಂ ಮೇ ಚಕ್ಷುರಮೃತಂ ಮ ಆಸನ್ ತ್ರಿಧಾತುರರ್ಕೋ ರಜಸೋ ವಿಮಾನೋ ಽಜಸ್ರಂ ಜ್ಯೋತಿರ್ಹವಿರಸ್ಮಿ ಸರ್ವಮ್

ನಾನು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಅಗ್ನಿಯಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವವನು. ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿ ತುಪ್ಪದಂತಿದೆ, ನನ್ನ ಆಹಾರ ಅಮೃತ. ನಾನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಧಾರವಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವನು, ಎಂದಿಗೂ ನಿಲ್ಲದ ಬೆಳಕು, ಹೋಮದ ಅರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ನಾನು.

ಪಾತ್ಯಗ್ನಿರ್ವಿಪೋ ಅಗ್ರಂ ಪದಂ ವೇಃ ಪಾತಿ ಯಹ್ವಶ್ಚರಣಂ ಸೂರ್ಯಸ್ಯ ಪಾತಿ ನಾಭಾ ಸಪ್ತಶೀರ್ಷಾಣಮಗ್ನಿಃ

ಅಗ್ನಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಕಾಯುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಸೂರ್ಯನ ವೇಗವಾದ ಕಾಲನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿ ಏಳು ತಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಯುತ್ತಾನೆ.

ಭ್ರಾಜನ್ತ್ಯಗ್ನೇ ಸಮಿಧಾನ ದೀದಿವೋ ಜಿಹ್ವಾ ಚರತ್ಯನ್ತರಾಸನಿ ಸ ತ್ವಂ ನೋ ಅಗ್ನೇ ಪಯಸಾ ವಸುವಿದ್ರಯಿಂ ವರ್ಚೋ ದೃಶೇ ಽದಾಃ

ಬೆಳಗುವ ಅಗ್ನಿಯು ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಾಗ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ನಾಲಿಗೆ ಒಳಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ, ಕಿಡಿಯಂತೆ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ನೀನು ನಮಗೆ ಪೋಷಣೆಯೊಡನೆ ಐಶ್ವರ್ಯ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕೊಡು.

ವಸನ್ತ ಇನ್ನು ರನ್ತ್ಯೋ ಗ್ರೀಷ್ಮ ಇನ್ನು ರನ್ತ್ಯಃ ವರ್ಷಾಣ್ಯನು ಶರದೋ ಹೇಮನ್ತಃ ಶಿಶಿರ ಇನ್ನು ರನ್ತ್ಯಃ

ವಸಂತ ಬಂತು, ಸುಂದರವಾಗಿದೆ; ಬೇಸಿಗೆ ಬಂತು, ಆನಂದಕರವಾಗಿದೆ; ನಂತರ ಮಳೆಯ ಕಾಲ, ಶರತ್ಕಾಲ, ಹಿಮಕಾಲ ಮತ್ತು ಶಿಶಿರವೂ—allವೂ ಸುಖಕರವಾಗಿವೆ.

ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷಾ ಪುರುಷಃ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಃ ಸಹಸ್ರಪಾತ್ ಸ ಭೂಮಿಂ ಸರ್ವತೋ ವೃತ್ವಾತ್ಯತಿಷ್ಠದ್ದಶಾಙ್ಗುಲಮ್

ಪುರುಷನಿಗೆ ಸಾವಿರ ತಲೆ, ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣು, ಸಾವಿರ ಕಾಲುಗಳಿವೆ; ಅವನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆವರಿಸಿ, ಹತ್ತು ಬೆರಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ.

ತ್ರಿಪಾದೂರ್ಧ್ವ ಉದೈತ್ಪುರುಷಃ ಪದೋ ಽಸ್ಯೇಹಾಭವತ್ಪುನಃ ತಥಾ ವಿಷ್ವಙ್ ವ್ಯಕ್ರಾಮದಶನಾನಶನೇ ಅಭಿ

ಪುರುಷನ ಮೂರು ಭಾಗಗಳು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿದವು; ಒಂದು ಭಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಿತು. ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿದನು, ತಿನ್ನುವದಕ್ಕೂ ತಿನ್ನದದಕ್ಕೂ.

ಪುರುಷ ಏವೇದಂ ಸರ್ವಂ ಯದ್ಭೂತಂ ಯಚ್ಚ ಭಾವ್ಯಮ್ ಪಾದೋ ಽಸ್ಯ ಸರ್ವಾ ಭೂತಾನಿ ತ್ರಿಪಾದಸ್ಯಾಮೃತಂ ದಿವಿ

ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಪುರುಷನೇ—ಯಾವುದೇ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಆಗಬೇಕಾದರೂ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಅವನ ಒಂದು ಭಾಗ; ಉಳಿದ ಮೂರು ಭಾಗಗಳು ಅಮೃತವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿವೆ.

ತಾವಾನಸ್ಯ ಮಹಿಮಾ ತತೋ ಜ್ಯಾಯಾಂಶ್ಚ ಪೂರುಷಃ ಉತಾಮೃತತ್ವಸ್ಯೇಶಾನೋ ಯದನ್ನೇನಾತಿರೋಹತಿ

ಅವನ ಮಹಿಮೆ ಇಷ್ಟೇ, ಪುರುಷನು ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡವನು. ಅವನು ಅಮೃತತ್ವದ ಅಧಿಪತಿ, ಆಹಾರದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವವನು.