ಸಾಮವೇದಃ

ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯವರೇ, ನಿಮಗೆ ಈ ಸ್ತೋತ್ರಗಳು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಬಂದು, ನಿಮಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ, ಪಿಂಡಿಸಿದ ಸೋಮವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿರಿ ಎಂದು ಯಜಮಾನನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳಾದ ಇಂದ್ರ ಹಾಗೂ ಅಗ್ನಿಯವರೇ, ನಿಮಗೆ ಸೇರಿದ ಉತ್ಸಾಹಭರಿತ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಭಕ್ತನ ಬಳಿಗೆ ಬನ್ನಿರಿ. ಆ ಶಕ್ತಿಯ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸೋಮಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ, ಸೋಮಪಾನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಸೋಮವು ಘೋಷವತ್ತಾಗಿ ಪಾತ್ರೆಗಳೊಳಗೆ ಹರಿದು, ತಕ್ಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲಿ ಎಂದು ಹಾರೈಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸೋಮವು ಇಂದ್ರ, ವಾಯು, ವರుణ, ಮರುತ್ಗಣ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುಗಳಿಗೆ ಹರಿಯಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಸೋಮದೇವತೆ, ನೀನು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ನಮಗೆ ಪೋಷಣೆಯನ್ನೂ ಸಂತತಿಯನ್ನೂ ನೀಡು; ಸಾವಿರಮಟ್ಟಿನ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಹರಿಯು ಎಂದು ಕೋರುತ್ತಾರೆ. ಯಜಮಾನರು ಸೋಮವನ್ನು ಪಿಂಡಿಸಿ, ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಅದನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುವ ಕುದುರೆಯಂತೆ ಹರಿಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಸೋಮವು ಹಸಿರು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ, ಹಾಲು ನೀಡುವ ಆವಿನ ರಕ್ಷಣೆಯಡಿ, ನದಿಗಳು ಸಾಗರವನ್ನು ಸೇರುವಂತೆ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರೋದು ಅಥವಾ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿರೋದು, ಯಾವ ಐಶ್ವರ್ಯವೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಾದದ್ದು, ಶುದ್ಧವಾದದ್ದು, ಅದನ್ನು ನಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ತಂದುಕೊಡು ಎಂದು ಸೋಮದೇವತೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶುದ್ಧಗೊಂಡ, ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾದ ಆ ಸೋಮವು, ಮಹಾ ಘೋಷದಿಂದ ಜೀವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ, ಪವಿತ್ರ ಕುಶದ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ; ಹಳದಿ ವರ್ಣದವನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾನೆ. ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೋಮ, ನೀವು ಒಳ್ಳೆಯದಿನ ಪೋಷಕರು, ಗೋಸಂಪತ್ತಿನ ರಕ್ಷಕರು; ನಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಫಲಪ್ರದವಾಗಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂದ್ರನು ಉತ್ಸಾಹಕ್ಕಾಗಿ, ಶಕ್ತಿಗಾಗಿ, ವೃತ್ರನ ಶತ್ರುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಬಲಿಷ್ಠನಾಗಿ ಬೆಳೆದನು. ಮಹಾ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಅವನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತೇವೆ; ಅವನು ನಮ್ಮ ಜಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅವನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ನಾಯಕ, ದಾನಶೀಲನು, ವಿನೀತನಿಗೂ ದಯಾಪಾಲಕ, ಸೋಮವನ್ನು ಪಿಂಡಿಸುವ ಭಕ್ತನಿಗೆ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವವನು. ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಯೋಧರು ಸಿದ್ಧರಾಗುವಾಗ, ಬಹುಮಾನ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿರುವಾಗ, ಇಂದ್ರನೇ, ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ನಿನ್ನ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹಾರೈಸು; ಯಾರನ್ನು ನೀನು ಹೊಡೆಯುವೆ, ಯಾರನ್ನು ನೀನು ಧನಿಕನನ್ನಾಗಿಸುವೆ? ನಮ್ಮನ್ನು ಧನಿಕರನ್ನಾಗಿಸು ಎಂದು ಕೋರುತ್ತಾರೆ. ಆವೆಗಳು ಆ ಮಧುರವಾದ, ತುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ಮಧುವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತವೆ; ಇಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಬಲಶಾಲಿಗಳಾಗಿ, ಧನಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ, ಸೂರ್ಯನ ಅಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಚಿತ್ತಿಪ್ಪಟ ಆವೆಗಳು ಇಂದ್ರನಿಗಾಗಿ ಸೋಮವನ್ನು ಪಿಂಡಿಸುತ್ತವೆ; ಅವನು ಪ್ರಿಯವಾದ ಆವೆಗಳು, ವಜ್ರಾಯುಧ ಮತ್ತು ಬಾಣವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತವೆ; ಧನಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ, ಸೂರ್ಯನ ಅಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ಪಾಂಡಿತ್ಯವಂತರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅನೇಕ ಪುರಾತನ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಅವನ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಧನಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ, ಸೂರ್ಯನ ಅಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಲ್ಲಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಪಿಂಡಿಸಲಾದ ಆ ಸೋಮ, ಜಲಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವನು, ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಗಿಡುಗದಂತೆ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪಿರುವನು. ಶುದ್ಧವಾದ, ದೋಷರಹಿತವಾದ, ದೇವತೆಗಳ ವಾಯುವಿನಿಂದ ಚಲಿಸುವ, ಜಲಗಳಲ್ಲಿ ತೊಳೆದ, ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ಪಿಂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸೋಮವನ್ನು ಆವೆಯ ಹಾಲಿನಿಂದ ಮಧುರಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ಕರುವಿಗೆ ತಾಯಿ ಆವೆಯರು ಹೇಗೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆಯೋ, ಹೀಗೆ ಶುದ್ಧಗೊಂಡ ಸೋಮವನ್ನು ಪಿಂಡಿಸುವವರ ಚಿಂತನೆಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೋಮದೇವತೆ ತನ್ನ ಮಹಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ಆಕಾಶವನ್ನೂ ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ತನ್ನ ಮಹಿಮೆಗಳಿಂದ ಆವರಣವನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಾನೆ. ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಸೋಮದ ಹನಿ, ಗೋಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನೂ, ಬಲವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಾ ಹರಿಯುತ್ತದೆ; ಇಂದ್ರನಿಗಾಗಿ, ಶಕ್ತಿಗಾಗಿ, ಉಲ್ಲಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಸೋಮನು, ದೈತ್ಯರನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡಿ, ಜನರ ರಾಜನಾಗಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಧುವಿನೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಿತವಾಗಿ, ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಪಶಾನದಿಂದ ಹಾಲುಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಸೋಮದ ಹನಿ ಹರಿಯುತ್ತಾ, ಇಂದ್ರನ ಸ್ನೇಹದಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾ ಉಲ್ಲಾಸವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ದೇವತೆ ಸ್ವಯಂ ಶುದ್ಧಗೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ವ್ರತಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾ, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಸತ್ವದಿಂದ ತುಂಬಿಸುತ್ತಾನೆ; ಸತ್ಯವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿಕೊಂಡು, ಧರ್ಮವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ; ಹತ್ತು ಬೆರಳುಗಳು ಅವನನ್ನು ಅಚಲ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಕಾಯುತ್ತವೆ. ಅಗ್ನಿದೇವರೇ, ನಿಮಗೆ ನಾವು ಅಮರ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತೇವೆ; ನಿಮ್ಮ ಅತ್ಯಂತ ಮಹಿಮಯುಕ್ತ ಯುದ್ಧವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಲಿ, ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದಾಗ ಗಾಯಕರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗೀಯ ಭಾಗವನ್ನು ತಂದುಕೊಡಿ. ಅಗ್ನಿಯವರೇ, ಸ್ತೋತ್ರದೊಂದಿಗೆ, ಹೋಮದೊಂದಿಗೆ, ಜನಾಂಗದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಅದ್ಭುತ ನಾಯಕ, ಹವಿರ್ಭಾಗವನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವವನು, ನಿಮಗೆ ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇವೆ; ಗಾಯಕರಿಗೆ ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡಿ. ಎರಡು ಕರಂಡಿಗಳೂ, ಜನಾಂಗದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ನಾಯಕ, ನಿಮಗಾಗಿ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ನಮ್ಮ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗಿರಿ; ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ಗಾಯಕರಿಗೆ ತಂದುಕೊಡಿ. ಇಂದ್ರನಿಗಾಗಿ, ಪ್ರೇರಿತನಿಗಾಗಿ, ಮಹಾನ್, ಬಲಶಾಲಿಯಿಗಾಗಿ, ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಿಗಾಗಿ, ಜ್ಞಾನಿಯಿಗಾಗಿ, ಪ್ರಶಂಸನೀಯನಿಗಾಗಿ ಸಾಮಗಾನ ಹಾಡಿರಿ. ಇಂದ್ರನೇ, ನೀನು ಸರ್ವವಿಜಯಿಯಾಗಿದ್ದೀ; ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನಗೊಳಿಸಿದ್ದೀ; ನೀನು ವಿಶ್ವದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ವಿಶ್ವದೇವತೆ, ಮಹಾನ್. ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲಾ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ; ನೀನು, ಇಂದ್ರ, ಸ್ನೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವೆ. ಇಂದ್ರ, ನಿನಗಾಗಿ ಸೋಮವನ್ನು ಪಿಂಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮಹಾಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನೇ; ಬಲದೊಂದಿಗೆ ಬಾ. ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿ ತುಂಬಿರಲಿ, ಸೂರ್ಯನು ಆಕಾಶವನ್ನು ತನ್ನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸುವಂತೆ. ವೃತ್ರನ ಶತ್ರುವೇ, ನಿನ್ನ ರಥದ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲು, ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ನಿನ್ನ ಎರಡು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸು; ಪಶಾನದಿಂದ ಅಗ್ನಿಯು ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಮ್ಮ ಕಡೆ ಆಕರ್ಷಿಸಲಿ. ಇಂದ್ರನ ಎರಡು ಕುದುರೆಗಳು ಅವನನ್ನು, ಅವನ ಶಕ್ತಿಗೆ ಯಾರೂ ಪ್ರತಿಬಂಧಕರಾಗದಂತೆ, ಋಷಿಗಳ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಗೂ, ಮನುಷ್ಯರ ಯಜ್ಞಗಳಿಗೂ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ, ಸೋಮಯಜ್ಞದ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ದೇವತೆಗಳು, ಯಜಮಾನರು, ಆವಿಗಳು, ಪವಿತ್ರ ಸೋಮ, ಎಲ್ಲವೂ ಪರಸ್ಪರ ಸಂವಾದಿಸುತ್ತಾ, ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಶಕ್ತಿ, ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಉಜ್ವಲಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.