ಸಾಮವೇದಃ

ಅಗ್ನಿಯು ನಮ್ಮ ಮನೆತನದ ದೇವತೆ, ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಪೂಜಾರಿ, ಹೋಮದ ವಹಕ, ಸರ್ವಜ್ಞ – ಅವನು ನಮ್ಮ ಇಚ್ಛಿತ ಫಲವನ್ನು ರೂಪಿಸಿ ತರುತ್ತಾನೆ. ನಾವು, ಮನುಷ್ಯರು, ಸ್ನೇಹಿತರಂತೆ, ನೀನನ್ನು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ, ನೀನು ಜಲಪಾತ್ರೆಯ ಸಂತಾನ, ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿ, ಜ್ಞಾನಿ, ಪಾಪರಹಿತ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರಿಂದ ಪ್ರಶಂಸಿತನಾಗಿದ್ದೀಯೆ. ಹೋಮದ ಮೂಲಕ ಅಗ್ನಿಗೆ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು; ಈ ಪವಿತ್ರ ಪೂಜಾರಿಯನ್ನು, ಮನೆತನದ ದೇವರನ್ನು, ಇಡಾದ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಗೌರವದಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಅರ್ಹನಿಗೆ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಯುವ ಅಗ್ನಿಯು ಪ್ರಕಾಶಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಹಾದಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನೆರವಿಗಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಜನಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ತನ್ನ ಮಹತ್ತರ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಆಸೆಪಟ್ಟನು. ಅಗ್ನಿಯು ಒಂದಿಷ್ಟು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮೂರನೆಯ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ದೇವತೆಗಳ ಪ್ರಿಯನಾಗಿ, ಸುಂದರ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ, ಪರಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತಾನೆ. ಜಾತವೇದಸ್ ಅಗ್ನಿಗೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ರಥದಂತೆ ಸ್ತುತಿ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇವೆ; ನಮ್ಮ ಸಭೆಗೆ ಅವನ ಅನುಗ್ರಹ ಶುಭಕರವಾಗಿರಲಿ, ಅವನ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ನಾವು ಬೇರಾಗದಿರಲಿ. ದೇವತೆಗಳು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕನಾಗಿ, ಜನಾಂಗಗಳ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ, ಋಷಿಯಾಗಿ, ಸ್ವಾಮಿಯಾಗಿ, ದಿವಿಗೆಯ ತಲೆಯಾಗಿ, ಭೂಮಿಯ ಆಧಾರವಾಗಿ, ಋತುವಿನಿಂದ ಜನಿಸಿದವನಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ನೀನಿಂದ, ನೀರುಗಳು ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಹರಿಯುವಂತೆ ಹರಡುತ್ತವೆ; ದೇವತೆಗಳು ಸ್ತುತಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು; ಪ್ರಶಂಸಿತ ಗಾನಗಳು ನಿನ್ನಿಗೆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತರುತ್ತವೆ, ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಕುದುರೆಗಳು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಾನ ಗೆಲ್ಲುವಂತೆ. ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಯಜ್ಞದ ರಾಜನಾಗಿ, ರುದ್ರನಾಗಿ, ಭೂಮಿಯೂ ಆಕಾಶದ ಸತ್ಯಹೋಮ ಪೂಜಾರಿಯಾಗಿ, ಚಿರಂತನ, ಹಿರಣ್ಯರೂಪ, ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು, ವಜ್ರಧಾರಿಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಪೂರ್ವಕ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಮುನ್ನ. ರಾಜನನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿ, ಅವನ ಮುಖವನ್ನು ಘೃತದಿಂದ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ, ಜನರು ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಪ್ರಭಾತದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಮಹಾ ಧ್ವಜವು ಮುಂದಾಳುತ್ತವೆ, ಅವನು ಎರುಡು ಮತ್ತು ಆಕಾಶದ ನಡುವೆ ಗರ್ಜಿಸುವ ಎಮ್ಮೆ; ಆನೆ ನೀರಿನ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಏಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ, ಜನರು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ಮನೆತನದ ದೇವರು, ಆರಾಧನೆಗೆ ಅರ್ಹನು. ಜನಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವಾಗ, ಅವನು ಪ್ರಭಾತವನ್ನು ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿನಂತೆ ಹರಡುತ್ತಾನೆ; ಬಲಿಷ್ಠ ಯುವಕರು ಎದ್ದಂತೆ, ಅವನ ಕಿರಣಗಳು ಆಕಾಶವನ್ನು ತಲುಸುತ್ತವೆ. ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಅವನು ಅಪಾರ ಬೆಳಕನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನೂ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನೂ ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ, ಪುರಾತನ ನಗರದ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ; ಗಾನಗಳ ಮೂಲಕ, ಪ್ರೇರಿತ ಚಿಂತನೆ, ಹಿರಣ್ಯ ಕೇಶ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕವಚ ಧಾರಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾರೆ. ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶವೇ ಬೇರೆ, ನಿನ್ನ ಪವಿತ್ರತೆ ಬೇರೆ; ನೀನು ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಎಂಬ ಎರಡು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತೀಯೆ, ಅಗ್ನಿಯೇ. ನಿನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಗಳು ಅದ್ಭುತ; ಪುಷಣ್, ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹ ನಮ್ಮೊಡನೆ ಇರಲಿ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ಸರ್ವದಾ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ತರುವವನೇ, ನಮ್ಮ ಪೂಜೆಗೆ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಹಸುಗಳ ಭಾಗವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ನಮ್ಮ ಪುತ್ರ, ಸಂತತಿ ಜಯಶಾಲಿಯಾಗಿರಲಿ; ನಿನ್ನ ಶುಭ ಚಿತ್ತ ನಮ್ಮೊಡನೆ ಇರಲಿ. ಮಹಾ ಪುರೋಹಿತನು ಜನನ ಹೊಂದಿ, ಆಕಾಶವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಮನುಷ್ಯರ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ನೀರನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವವನು, ಉಡುಗೊರೆ ತರುವವನು, ದೇಹದ ರಕ್ಷಕ, ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಮುನ್ನಡೆಸುವವನು. ರಾಜನು, ಪ್ರಭುವು, ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಜನಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಮಾನ್ಯನು, ಇಂದ್ರನಂತೆ ಮಹಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದವನು, ನಮಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ನೀಡಲು ಮುಂದಾಗಲಿ. ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಜಾತವೇದಸ್ಸು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತಾನೆ, ಗರ್ಭಿಣಿ ತಾಯಂದಿರಿಂದ ಪೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭ್ರೂಣದಂತೆ; ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಜಾಗೃತರಾದವರು, ಹೋಮ ಮಾಡುವವರು ಸ್ತುತಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಅಗ್ನಿಯೇ, ನೀನು ಮಾಯಾವಿದರನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತ ಬಂದಿದ್ದೀಯೆ; ಯಾವುದೇ ದೈತ್ಯನು ನಿನ್ನನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಿದಿಲ್ಲ. ದುಷ್ಟರನ್ನು, ಭಕ್ಷಕರನ್ನು ದಹಿಸು; ನಿನ್ನ ದಿವ್ಯ ಆಯುಧವು ತಪ್ಪದೆ ಹೊಡೆಯಲಿ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ನಮ್ಮಿಗೆ ಅತಿ ಮಹತ್ತರವಾದ, ಕ್ಷಯಿಸದ ಬಲವನ್ನು ತರು; ನಮ್ಮನ್ನು ಸಂಪತ್ತಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆಸು, ವಿಜಯದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ತಲುಪಿಸು. ವೀರನು ಹುಟ್ಟಿದರೆ, ಅವನು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಲಿ; ಮಾನವ ಹೋಮವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ದೈವಿಕ ರಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ನಿನ್ನ ಧೂಮವು ಆಕಾಶವನ್ನು ತಲುಸಿ ಏರುತ್ತದೆ; ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಜ್ವಾಲೆ ಸೂರ್ಯನ ಪ್ರಭೆಯಂತೆ ಹರಡುತ್ತದೆ; ನೀನು ಪಾವಕನಾಗಿ ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತೀ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿ ಇದೆ; ಮಿತ್ರನಂತೆ ನೀನು ಸ್ವಾಮಿ; ಜ್ಞಾನಿಯೇ, ನೀನು ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತೀ, ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತೀ. ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯು, ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಿಯ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ, ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು; ಎಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯರು ಅವರ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಅಮರನಾದ ಅವನಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದುದೆಲ್ಲವೂ ಅಗ್ನಿಗೆ, ಮಹಾ ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಲಿ; ಬಲಿಷ್ಠ ಹಸುವಿನಂತೆ ನಿನ್ನ ಸಂಪತ್ತು, ಶಕ್ತಿ ನಿನ್ನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಮನೆಗೊಂದು ಮನೆಗೆ, ಪ್ರಿಯ ಅತಿಥಿಯಾಗಿರುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ, ಬಲಶಾಲಿಯೇ, ನಾನು ನನ್ನ ಹೃದಯಭಾವದ ಗೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಸಂಭೋಧಿಸುತ್ತೇನೆ. ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಅಗ್ನಿಗೆ ದೇವತೆಗಳು ಸ್ತುತಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಮಿತ್ರನಂತೆ, ಕೀರ್ತಿಗಾಗಿ, ಮನುಷ್ಯರು ಅವನನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಅಗ್ನಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ, ವೃತ್ರನ ಸಂಹಾರಕ, ಹಿರಿಯ, ಜ್ಞಾನಿಯು; ಅವನು ಉಡುಗೊರೆಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಮಹಾ ಮುಖದಿಂದ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪರಮ ಧರ್ಮದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ನೀನು, ಬಲಶಾಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಲವಂತನಾಗಿದ್ದೀಯೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಕಶ್ಯಪನ ತಂದೆ, ಶ್ರದ್ಧೆ ತಾಯಿ, ಮನುವು ಋಷಿ. ನಾವು ಸೋಮ, ರಾಜನು, ವರুণ, ಅಗ್ನಿ, ಆದಿತ್ಯ, ವಿಷ್ಣು, ಸೂರ್ಯ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಬೃಹಸ್ಪತಿಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತೇವೆ. ಇಲ್ಲಿ, ಅವರು ಆಕಾಶದ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾನೆ, ಅಂಗಿರಸರು ಬೆಳಕಿನ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗಿದಂತೆ. ಸಂಪತ್ತಿಗಾಗಿ, ಮಹತ್ವಕ್ಕಾಗಿ, ಅಗ್ನಿಯೇ, ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತೇವೆ; ನೀನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸ್ತುತಿಸಲು ಅರ್ಹನು, ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿ ನಿನ್ನ ಪೂಜಾರಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಯು ‘ಬ್ರಹ್ಮ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದ ಯಾವುದು, ಅದು ಎಲ್ಲಾ ಜ್ಞಾನಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆವರಿಸಿದೆ, ಚಕ್ರದ ಅಂಚಿನಂತೆ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೇಳು; ಮಾಯಾವಿದ ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರ ಬಲವನ್ನೂ ಕುಶಲವನ್ನೂ ಹತಮಾಡು. ಇಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯೇ, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಆದಿತ್ಯರನ್ನು ಆರಾಧಿಸು; ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಜನರಿಗೆ, ಘೃತದಿಂದ ಅಭಿಷೇಕಿಸಿದ ಮಾನವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸು. ಎರಡನೆಯದು, ಮೊದಲ ಭಾಗ – ನಾನೀಗ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತನಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇನೆ; ಅಗ್ನಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಶತ್ರು ಯಾರು? ಬಾಣದಂತೆ, ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆಯ ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಬರುವೆನು. ಪುರಾತನ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಪುರೋಹಿತನಿಗೆ ತರು, ಅಗ್ನಿಗೆ, ಭೃಗುಗಳ ಮಹಾನ್, ಜ್ಞಾನರಶ್ಮಿಗಳನ್ನು ಹೊರುವ ಜ್ಞಾನಿಗೆ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ಬಲ, ಸಂಪತ್ತು, ಶಕ್ತಿ, ವೀರ್ಯಗಳ ಸ್ವಾಮಿಯೇ, ಜಾತವೇದಸೇ, ನಮಗೆ ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು. ಅಗ್ನಿಯೇ, ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಯೋಗ್ಯನು, ಆರಾಧಕನಿಗಾಗಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆರಾಧಿಸು; ಸಂತೋಷಪೂರ್ಣ ಪೂಜಾರಿಯಾಗಿ, ನೀನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡು.