ಸಾಮವೇದಃ

ಯಜ್ಞದ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಅರ್ಚಕನು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಗಾಢ ಕಪ್ಪು ವರ್ಣದ ಅಗ್ನಿ, ಪ್ರಭಾತಗಳ ಪ್ರಿಯನು, ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಿತನು, ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಸಸ್ಯಗಳು ಯಜ್ಞದ ಬೀಜವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿವೆ; ಜಲಗಳು, ತಾಯಿಗಳು, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿವೆ. ಮರಗಳು, ಔಷಧಿಗಳು, ಒಳಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡವುಗಳು ಮತ್ತು ಹರಿಯುವವುಗಳು—all ಅವನು, ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾಗಿರುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಿವೆ. ಅಗ್ನಿ, ಇಂದ್ರನಿಗಾಗಿ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ, ಬಲಿಷ್ಠ ಎಮ್ಮೆಂತೆ ಅವನು ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಜಾಗರೂಕನಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಗಳು ಹಾರೈಸುತ್ತವೆ, ಅವನ ಕಡೆಗೆ ಗಾಯನಗಳು ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ; ಸೋಮನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: "ನಾನು ನಿನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನಾಗಿ, ನಿನ್ನ ಜೊತೆಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ." ಅಗ್ನಿಯೇ ಜಾಗರೂಕನಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಗಳು ಬಯಸುತ್ತವೆ; ಅವನ ಕಡೆಗೆ ಗಾಯನಗಳು ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ; ಸೋಮನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: "ನಾನು ನಿನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತ, ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ." ಹಿಂದೆ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿದ್ದ ಸಹಚರರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಈಗ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕುಳಿತುಕೊಂಡವರಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ; ನಾನು ನೂರಾರು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನ್ನು ಹಾರ್ನೆಸ್ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ನೂರಾರು ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನ್ನು ಹಾರ್ನೆಸ್ ಮಾಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ತಿರುವುಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಯನ ಮಾಡುವೆನು—ಗಾಯತ್ರಿ, ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್, ಜಗತಿ ಛಂದಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ. ದೇವತೆಗಳು ಗಾಯತ್ರಿ, ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್, ಜಗತೀ ಎಂಬ ರೂಪಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿವಾಸಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಗ್ನಿಯೇ ಪ್ರಕಾಶ; ಪ್ರಕಾಶವೇ ಅಗ್ನಿ. ಇಂದ್ರನೇ ಪ್ರಕಾಶ; ಪ್ರಕಾಶವೇ ಇಂದ್ರ. ಸೂರ್ಯನೇ ಪ್ರಕಾಶ; ಪ್ರಕಾಶವೇ ಸೂರ್ಯ. ಅಗ್ನಿಯೇ, ಪುನಃ ಪೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಾ; ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣದೊಂದಿಗೆ ಮರಳಿ ಬಾ; ನಮ್ಮನ್ನು ಅಪಾಯದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸು. ಧನದೊಂದಿಗೆ ಮರಳಿ ಬಾ, ಅಗ್ನಿಯೇ; ಸಮೃದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸುವ ಪೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿಹೋಗು. ಇಂದ್ರನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನಂತೆ ಧನವನ್ನು ಆಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಸ್ತುತಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿರಲಿ; ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನು ಗೌವುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವವನಾಗಿರಲಿ. ಅವನಿಗಾಗಿ ಕಲಿಯಲಿ, ಅವನಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಲಿ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಪ್ರಭು, ಜ್ಞಾನಿಗೆ, ನಾನು ಗೌವುಗಳ ಸ್ವಾಮಿಯಾಗಿದ್ದರೆ. ಇಂದ್ರನೇ, ಸಿಹಿಯಾದ ಮಾತಾಡುವ ಹಸು, ಯಜಮಾನನಿಗೆ, ಸೋಮವನ್ನು ಒತ್ತುವವನಿಗೆ, ಪೋಷಕ ಹಾಲನ್ನು, ಹಸುಗಳನ್ನು, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಿ. ಜಲಗಳೇ, ಇಲ್ಲಿ ಬನ್ನಿ, ಆನಂದವನ್ನು ತಂದುಕೊಡಿ; ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು, ಮಹಾದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸಮರಕ್ಕಾಗಿ ಬಲವನ್ನು ನೆಡು. ನಿಮ್ಮ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸತ್ವವನ್ನು, ತಾಯಿಯಂತೆ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವಂತೆ, ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. ಆದ್ದರಿಂದ, ನಿಮ್ಮ ನಿವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಯತ್ನಿಸುವವನ ಬಳಿಗೆ ನಾವು ಹತ್ತಿರ ಹೋಗೋಣ; ಜಲಗಳೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ಪೋಷಿಸಿ, ಹುಟ್ಟಿಸಿ. ಗಾಳಿ ಚಿಕಿತ್ಸಕರಾಗಿ ಬೀಸಲಿ, ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಆನಂದವನ್ನು ತಂದುಕೊಡಿ; ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಲಿ. ಗಾಳಿಯೇ, ನೀನು ನಮ್ಮ ತಂದೆ, ಸಹೋದರ, ಸ್ನೇಹಿತ; ನಮ್ಮನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿರಿಸು. ನಿನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿರುವ ಅಮೃತವನ್ನು, ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಇರುವುದನ್ನು, ನಮ್ಮ ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡು. ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದ, ಎಲ್ಲರೂಪದ ವಾಹನ, ಬಂಗಾರದ ಮೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತ ಮಹಾ ಪಕ್ಷಿ, ಸೂರ್ಯರಶ್ಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಆವರಿತನಾಗಿ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ; ಸ್ವಯಂಭುವಾಗಿ, ಮಹಾಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಜಲಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಜವನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ, ಎಲ್ಲರೂಪದ ಪ್ರಕಾಶವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದೆ; ಮಧ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮಹಿಮೆ ಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತಾ, ಬಲಿಷ್ಠ ಕುದುರೆಯ ಬೀಜವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಸಾವಿರ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾದ, ರಶ್ಮಿಗಳಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಈವನು, ಯಜ್ಞವು ಸೂರ್ಯನ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತದೆ; ಸಾವಿರಗಳನ್ನು, ನೂರನ್ನು, ಬಹಳನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಧಾರಣೆ ಮಾಡುವವನು, ಲೋಕದ ಅಧಿಪತಿ. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ, ಬಂಗಾರದ ರೆಕ್ಕೆಗಳಿರುವ ಪಕ್ಷಿ ಹಾರುವಾಗ, ಜನರು ಹೃದಯದಿಂದ ಅವನನ್ನು ನೋಡುವರು; ನೀನು ವರुणನ ದೂತ, ಯಮ ಲೋಕದ ಪಕ್ಷಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನನು. ಗಂಧರ್ವನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಪ್ರಭಾವಾನ್ವಿತ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಸುಗಂಧದಲ್ಲಿ ಆವರಿತನಾಗಿ ದೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಬಂಗಾರದ ಹೆಸರನ್ನು, ಪ್ರಿಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹನಿಯು ಸಾಗರದತ್ತ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ, ಗಿಡುಗದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾ, ತನ್ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾ; ಪ್ರಕಾಶವು ಶುದ್ಧ ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ, ಮೂರನೇ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂಭತ್ತನೇ, ಮೂರನೇ ಭಾಗ, ವೇಗದಿಂದ, ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಬಲಿಷ್ಠ ಎಮ್ಮೆಂತೆ, ಭಯಂಕರ, ಗುಡುಗು, ಜನರನ್ನು ಉದ್ರೇಕಗೊಳಿಸುವ, ಮುನ್ನಡೆಯುವ, ಮಿಟುಕಿಲ್ಲದ, ಏಕವೀರ—ಇಂದ್ರನು ನೂರಾರು ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ಜಯಿಸಿದನು. ಮುನ್ನಡೆಯುವ, ಮಿಟುಕಿಲ್ಲದ, ವಿಜಯಶಾಲಿ, ಸಿದ್ಧ, ಅಚಲ, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ಇಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿ; ಯೋಧರೆ, ಸಮರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಿಂತು, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಬಾಣಧಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋರಡಿ. ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವರೊಂದಿಗೆ, ತೂಣಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತವರೊಂದಿಗೆ, ನಾಯಕ, ಯುದ್ಧದ ನಾಯಕ, ತನ್ನ ಪಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಂದ್ರನು, ವಿಜಯಶಾಲಿ, ಸೋಮಪಾನಿ, ಬಲಿಷ್ಠಬಾಹು, ಭಯಂಕರ ಧನುರ್ಧಾರಿ, ತನ್ನ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಬೃಹಸ್ಪತಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ತನ್ನ ರಥವನ್ನು ಚಲಿಸಿ, ದೈತ್ಯರು ಮತ್ತು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡು; ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಮುರಿದು, ಸಮರದಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಿ, ನಮ್ಮನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡು. ಬಲದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಯಾದ, ಪುರಾತನ, ವೀರ, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ವೇಗವಾದ, ಸಹಿಷ್ಣು, ಭಯಂಕರ, ಜಯಶಾಲಿ, ಮಹಾಬಲ, ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಇಂದ್ರನು, ಜಯ ಮತ್ತು ಧನವನ್ನು ತರುವ ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳಲಿ. ಬೇಲಿ ಮುರಿಯುವವನು, ಹಸುಗಳನ್ನರಿತವನು, ವಜ್ರಬಾಹು, ಜಯಶಾಲಿ, ಬಲದಿಂದ ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸುವವನು; ಸ್ನೇಹಿತರೆ, ಈ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ. ಇಂದ್ರನು, ವೀರ, ನೂರರ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ, ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಮುನ್ನಡೆಯುವ, ಬೇಲಿ ಮುರಿಯುವ, ಅಚಲ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶಮಾಡುವ, ನಮ್ಮ ಸೇನೆ ಸಮರದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತವಾಗಿರಲಿ. ಇವರ ನಾಯಕನಾಗಿ ಇಂದ್ರನು, ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಬಲಹಸ್ತವಾಗಿ, ಯಜ್ಞ ಕೋಟೆಯಾಗಿ, ಸೋಮನು ಮುಂಭಾಗವಾಗಿ; ದೈವಿಕ ಸೇನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಮರುತ್ಗಳು ಜಯಶಾಲಿಗಳ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಲಿ. ದೇವತೆಗಳ ಘೋಷಣೆ—ಮಹಾಬಲಿಯ ಇಂದ್ರನ, ರಾಜನಾದ ವರुणನ, ಆದಿತ್ಯರ, ಮರುತ್ಗಳ, ಭಯಂಕರ ಮತ್ತು ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನವರ, ಲೋಕಗಳನ್ನು ಕಂಪಿಸುವವರ—ವಿಜಯದಲ್ಲಿ ಉದಯವಾಗಿದೆ. ಮಘವನ್, ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಉದ್ರೇಕಿಸು, ನನ್ನವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಉದ್ದೀಪನಗೊಳಿಸು, ವೃತ್ರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನೇ; ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಕುದುರೆಗಳ ಮತ್ತು ರಥಗಳ ಘೋಷಣೆ ಎದ್ದಿರಲಿ. ಇಂದ್ರನು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಧ್ವಜಗಳ ನಡುವೆ ಇರಲಿ; ನಮ್ಮ ಬಾಣಗಳು ಜಯಶಾಲಿಯಾಗಲಿ; ನಮ್ಮ ವೀರರು ಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗಲಿ; ದೇವತೆಗಳೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ನಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಿರಿ. ಮರುತ್ಗಳ ಆ ಸೇನೆ, ಇತರರದ್ದು, ಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ, ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಬಿಡಿ, ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬರನ್ನು ಗುರುತಿಸದಂತೆ ಮಾಡು. ಈ ಶತ್ರುಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸು, ಅವರ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸು, ಅವರನ್ನು ದೂರಮಾಡು; ಮುನ್ನಡೆ, ಅವರ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ಪೀಡೆಯಿಂದ ಸುಡು, ಶತ್ರುಗಳು ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಡಲಿ. ಮುನ್ನಡೆ, ಜಯ ಸಾಧಿಸು, ಯೋಧರೆ; ಇಂದ್ರನು ನಿಮಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲಿ; ನಿಮ್ಮ ಬಾಹುಗಳು ಭಯಂಕರವಾಗಿರಲಿ, ಅಜಯರಾಗಿರಲಿ.