સામવેદઃ

યદિ વીરો અનુ ષ્યાદગ્નિમિન્ધીત મર્ત્યઃ આજુહ્વદ્ધવ્યમાનુષક્શર્મ ભક્ષીત દૈવ્યમ્

જો કોઈ વિરુ પુરુષ જન્મે, તો મનુષ્ય અગ્નિને પ્રગટાવે; તે માનવ અર્પણ કરે, દૈવી રક્ષા મેળવે.

ત્વેષસ્તે ધૂમ ઋણ્વતિ દિવિ સં ચ્છુક્ર આતતઃ સૂરો ન હિ દ્યુતા ત્વં કૃપા પાવક રોચસે

તારો ધૂમો, પ્રખર અગ્નિ, આકાશ સુધી ઊંચે જાય છે; તારી તેજસ્વી જ્યોત ફેલાય છે, જેમ સૂર્યની કિરણો. તું પાવક, તારી પ્રકાશથી ચમકે છે.

ત્વં હિ ક્ષૈતવદ્યશો ઽગ્ને મિત્રો ન પત્યસે ત્વં વિચર્ષણે શ્રવો વસો પુષ્ટિં ન પુષ્યસિ

તારી યશસ્વી પ્રતિષ્ઠા છે, અગ્નિ; તું મિત્રની જેમ સ્વામી છે. તું બુદ્ધિશાળી, મનુષ્યોને યશ આપે છે, અને સમૃદ્ધિ પોષે છે.

પ્રાતરગ્નિઃ પુરુપ્રિયો વિષ સ્તવેતાતિથિઃ વિશ્વે યસ્મિન્નમર્ત્યે હવ્યં મર્તાસ ઇન્ધતે

પ્રભાતે, અગ્નિ, જે બહુપ્રિય છે, તેને અતિથિ તરીકે સ્તુતિ કરવી જોઈએ; જેમાં બધા મનુષ્યો પોતાનું અર્પણ મૂકે છે, એ અમર દેવમાં.

યદ્વાહિષ્ઠં તદગ્નયે બૃહદર્ચ વિભાવસો મહિષીવ ત્વદ્રયિસ્ત્વદ્વાજા ઉદીરતે

જે શ્રેષ્ઠ છે, તે અગ્નિને, મહાન સ્તુતિ સાથે, તેજસ્વી દેવને અર્પણ કરો; જેમ મહાન ગાય, તારી સંપત્તિ અને તારી શક્તિ તારી પાસેથી ઊભી થાય છે.

વિશોવિશો વો અતિથિં વાજયન્તઃ પુરુપ્રિયમ્ અગ્નિં વો દુર્યં વચઃ સ્તુષે શૂષસ્ય મન્મભિઃ

ઘર ઘરથી, અતિથિ અને બહુપ્રિય અગ્નિને સ્તુતિ કરતાં, હું તારા માટે આ વચન કહું છું, શક્તિશાળી, મારી ઈચ્છાની સ્તુતિઓથી.

બૃહદ્વયો હિ ભાનવે ઽર્ચા દેવાયાગ્નયે યં મિત્રં ન પ્રશસ્તયે મર્તાસો દધિરે પુરઃ

મહાન, તેજસ્વી અગ્નિને દેવોએ સ્તુતિ આપી છે; મિત્રની જેમ, યશ માટે, મનુષ્યોએ તેને આગળ રાખ્યો છે.

અગન્મ વૃત્રહન્તમં જ્યેષ્ઠમગ્નિમાનવમ્ ય સ્મ શ્રુતર્વન્નાર્ક્ષે બૃહદનીક ઇધ્યતે

અમે વૃત્રનો સંહારક, સૌથી વડીલ, બુદ્ધિશાળી અગ્નિ પાસે આવ્યા છીએ; જે દાન માટે પ્રસિદ્ધ છે, તે મહાન મુખથી પ્રગટે છે.

જાતઃ પરેણ ધર્મણા યત્સવૃદ્ભિઃ સહાભુવઃ પિતા યત્કશ્યપસ્યાગ્નિઃ શ્રદ્ધા માતા મનુઃ કવિઃ

પરમ ધર્મથી જન્મેલો, તું શક્તિશાળી બન્યો છે; અગ્નિ કશ્યપનો પિતા છે, શ્રદ્ધા માતા છે, અને મનુ કવિ છે.

સોમં રાજાનં વરુણમગ્નિમન્વારભામહે આદિત્યં વિષ્ણું સૂર્યં બ્રહ્માનં ચ બૃહસ્પતિમ્

અમે સોમ રાજા, વરુણ, અગ્નિ, આદિત્ય, વિષ્ણુ, સૂર્ય, બ્રહ્મા અને બૃહસ્પતિને બોલાવીએ છીએ.

ઇત એત ઉદારુહન્દિવઃ પૃષ્ઠાન્યા રુહન્ પ્ર ભૂર્જયો યથા પથોદ્યામઙ્ગિરસો યયુઃ

અહીંથી તેઓ આકાશની ઊંચાઈએ ચડી જાય છે; તેઓ આગળ વધે છે, વિજયી બને છે, જેમ અંગિરસોએ પ્રકાશના માર્ગે યાત્રા કરી હતી.

રાયે અગ્ને મહે ત્વા દાનાય સમિધીમહિ ઈડિષ્વા હિ મહે વૃષં દ્યાવા હોત્રાય પૃથિવી

અગ્નિ, ધન અને મહાનતા માટે, અમે તને દાન માટે પ્રગટાવીએ છીએ; તું ખરેખર પ્રશંસનીય છે, હે શક્તિશાળી, આકાશ અને ધરતી તારા યજ્ઞકર્તા છે.

દધન્વે વા યદીમનુ વોચદ્બ્રહ્મેતિ વેરુ તત્ પરિ વિશ્વાનિ કાવ્યા નેમિશ્ચક્રમિવાભુવત્

જેઓ બુદ્ધિમાન છે, તેમણે અહીં જે 'બ્રહ્મ' કહીને જણાવ્યું, એ બધાં જ્ઞાનના કાર્યને ઘેરી લે છે, જેમ ચક્રની કિનારી આખું ચક્ર ઘેરી લે છે.

પ્રત્યગ્ને હરસા હરઃ શૃણાહિ વિશ્વતસ્પરિ યાતુધાનસ્ય રક્ષસો બલં ન્યુબ્જવીર્યમ્

અગ્નિ, તારી શક્તિથી, દરેક દિશામાંથી અમારો અવાજ સાંભળ; યાતુધાન અને રાક્ષસની તાકાત અને ચાલાકી દમન કર.

ત્વમગ્ને વસૂંરિહ રુદ્રાં આદિત્યાં ઉત યજા સ્વધ્વરં જનં મનુજાતં ઘૃતપ્રુષમ્

અગ્નિ, અહીં વસુઓ, રુદ્રો અને આદિત્યોનું પૂજન કર; સારા લોકો, માનવજાત અને ઘીથી સ્નાન કરેલા લોકો માટે અર્પણ કર.

દ્વિતીય પ્રથમો ઽર્ધઃ પુરુ ત્વા દાશિવાં વોચે ઽરિરગ્ને તવ સ્વિદા તોદસ્યેવ શરણ આ મહસ્ય

બીજું, પહેલું અર્ધ — ખરેખર, હું તારા ભક્ત તરીકે બોલું છું; અગ્નિ, તારો દુશ્મન કોણ છે? હું તારી મહાનતાની શરણમાં બાણની જેમ આવું છું.

પ્ર હોત્રે પૂર્વ્યં વચો ઽગ્નયે ભરતા બૃહત્ વિપાં જ્યોતીંષિ બિભ્રતે ન વેધસે

પૂજારી માટે, અગ્નિ માટે, ભૃગુઓના મહાન અને જ્ઞાનના પ્રકાશ ધરાવનાર, બુદ્ધિમાન માટે, પ્રાચીન વાણી લાવ.

અગ્ને વાજસ્ય ગોમત ઈશાનઃ સહસો યહો અસ્મે ધેહિ જાતવેદો મહિ શ્રવઃ

અગ્નિ, તું શક્તિ અને ધનનો સ્વામી છે, તાકાત અને ઉર્જાનો સ્વામી છે; હે જાતવેદસ, અમને મહાન પ્રતિષ્ઠા આપ.

અગ્ને યજિષ્ઠો અધ્વરે દેવાં દેવયતે યજ હોતા મન્દ્રો વિ રાજસ્યતિ સ્રિધઃ

અગ્નિ, યજ્ઞ માટે સૌથી યોગ્ય, પૂજક માટે દેવતાઓનું પૂજન કર; આનંદી પૂજારી તરીકે, તું પ્રકાશિત થાય છે અને અવરોધ દૂર કરે છે.

જજ્ઞાનઃ સપ્ત માતૃભિર્મેધામાશાસત શ્રિયે અયં ધ્રુવો રયીણાં ચિકેતદા

સાત માતાઓમાંથી જન્મેલો, તેણે મહિમા માટે જ્ઞાન શોધ્યું; આ સ્થિર છે, ધનને ઓળખે છે.

ઉત સ્યા નો દિવા મતિરદિતિરૂત્યાગમત્ સા શન્તાતા મયસ્કરદપ સ્રિધઃ

દિવસે એ વિચાર અમને મળે, અદિતીની કૃપાથી, શાંતિ અને સુખ લાવે, અવરોધ દૂર કરે.

ઈડિષ્વા હિ પ્રતીવ્યાં યજસ્વ જાતવેદસમ્ ચરિષ્ણુધૂમમગૃભીતશોચિષમ્

પૃથ્વી પર પ્રશંસિત થો; જાતવેદસ માટે યજ્ઞ કરો, જેના ધૂમો હંમેશા ચાલે છે, જેના જ્વાળાને કોઈ પકડી શકતો નથી.

ન તસ્ય માયયા ચ ન રિપુરીશીત મર્ત્યઃ યો અગ્નયે દદાશ હવ્યદાતયે

અગ્નિ માટે હવન આપનાર પર, તેની માયાથી, કોઈ પણ માનવ દુશ્મન શાસન કરી શકતો નથી.

અપ ત્યં વૃજિનં રિપું સ્તેનમગ્ને દુરાધ્યમ્ દવિષ્ઠમસ્ય સત્પતે કૃધી સુગમ્

અગ્નિ, એ પાપી, દુશ્મન, ચોરને અહીંથી દૂર હંકો; સારા લોકોના સ્વામી, તેની માર્ગ સરળ કરી દે.

શ્રુષ્ટ્યગ્ને નવસ્ય મે સ્તોમસ્ય વીર વિશ્પતે નિ માયિનસ્તપસા રક્ષસો દહ

અગ્નિ, મારા નવા સ્તોત્ર સાંભળ, હે વીર, લોકોના સ્વામી; તારી તપથી માયાવીઓ અને રાક્ષસોને ભસ્મ કરી દે.

પ્ર મંહિષ્ઠાય ગાયત ઋતાવ્ને બૃહતે શુક્રશોચિષે ઉપસ્તુતાસો અગ્નયે

સૌથી મહાન, સત્યના ધારક, મહાન, તેજસ્વી અગ્નિ માટે ગાવો, જેને સૌ પ્રશંસા કરે છે.

પ્ર સો અગ્ને તવોતિભિઃ સુવીરાભિસ્તરતિ વાજકર્મભિઃ યસ્ય ત્વં સખ્યમાવિથ

અગ્નિ, તારી મદદ અને વીરતાથી, તે શક્તિના કાર્યો દ્વારા બીજાને પાર કરે છે, જેના મિત્રત્વ તું સ્વીકાર્યું છે.

તં ગૂર્ધયા સ્વર્ણરં દેવાસો દેવમરતિં દધન્વિરે દેવત્રા હવ્યમૂહિષે

દેવતાઓએ પોતાની સ્તુતિથી તેજસ્વી, અમર દેવને દેવોમાં હવન લઈ જનાર તરીકે સ્થાપિત કર્યો છે.

મા નો હૃણીથા અતિથિં વસુરગ્નિઃ પુરુપ્રશસ્ત એશઃ યઃ સુહોતા સ્વધ્વરઃ

હે અગ્નિ, અમારો મહેમાન અને દયાળુ, અનેક દ્વારા વખાણવામાં આવનાર, સારો યજમાન અને યોગ્ય રીતે યજ્ઞ કરનાર, તું અમાથી દૂર ન થા.