સામવેદઃ

અસાવિ સોમો અરુષો વૃષા હરી રાજેવ દસ્મો અભિ ગા અચિક્રદત્ પુનાનો વારમત્યેષ્યવ્યયં શ્યેનો ન યોનિં ઘૃતવન્તમાસદત્

સોમ, લાલચટ્ટો, વાઘા, બે ઘોડાઓ માટે પિછડાયો છે; મહાન રાજા જેવો, તે ગાયો પર ગર્જના કરે છે; શુદ્ધ થઈ, તે અવિનાશી માર્ગ શોધે છે, અને ગૃહિતવાળું ઘી ભરેલા ગર્ભમાં ગરુડ જેવો સ્થિર થાય છે.

પ્ર દેવમચ્છા મધુમન્ત ઇન્દવો ઽસિષ્યદન્ત ગાવ આ ન ધેનવઃ બર્હિષદો વચનાવન્ત ઊધભિઃ પરિસ્રુતમુસ્રિયા નિર્ણિજં ધિરે

દેવ માટે મધુર બિંદુઓ વહે છે, જેમ ગાય વાછરડાને જાય છે, તેમ દૂધવાળી ગાય યજ્ઞસ્થળે જાય છે; વેદી પર બેઠેલા, વાણીયુક્ત, પોતાની ધારા સાથે ખુલ્લા સ્થાન સુધી પહોંચે છે.

અઞ્જતે વ્યઞ્જતે સમઞ્જતે ક્રતું રિહન્તિ મઘ્વાભ્યઞ્જતે સિન્ધોરુ ઽચ્છ્વાસે પતયન્તમુક્ષણં હિરણ્યપાવાઃ પશુમપ્સુ ગૃભ્ણતે

તેઓ શોભાવે છે, તેજ આપે છે, જોડે છે; ઇચ્છા જગાડે છે, દાનશીલ સાથે એક થાય છે; નદીના પ્રવાહે, સોનાના ખુરાવાળા, પાણીમાં દોડતા પશુને પકડી લે છે.

પવિત્રં તે વિતતં બ્રહ્મણસ્પતે પ્રભુર્ગાત્રાણિ પર્યેષિ વિશ્વતઃ અતપ્તતનૂર્ન તદામો અશ્નુતે શૃતાસ ઇદ્વહન્તઃ સં તદાશત

તારો છાંટવાનું જાળું પથરાયું છે, વાણીના સ્વામી; તું સર્વશક્તિમાન, સર્વત્ર શરીરોને ઘેરી લે છે; જેમનું શરીર તપેલું નથી, તેમને કોઈ દુઃખ સ્પર્શતું નથી; જે છાંટીને લાવે છે, તે બધા સાથે ત્યાં પહોંચે છે.

ઇન્દ્રમચ્છ સુતા ઇમે વૃષણં યન્તુ હરયઃ શ્રુષ્ટે જાતાસ ઇન્દવઃ સ્વર્વિદઃ

ઇન્દ્ર માટે પિછડાયેલા આ બિંદુઓ, શક્તિશાળી ઘોડાઓ સાથે જાઓ; શ્રવણ માટે જન્મેલા અને પ્રકાશ જાણનારા બિંદુઓ.

પ્ર ધન્વા સોમ જાગૃવિરિન્દ્રાયેન્દો પરિ સ્રવ દ્યુમન્તં શુષ્મમા ભર સ્વર્વિદમ્

જાગ, સોમ, ઇન્દ્ર માટે વહે; તેજસ્વી શક્તિ લાવ, પ્રકાશ આપનાર લાવ.

સખાય આ નિ ષીદત પુનાનાય પ્ર ગાયત શિશું ન યજ્ઞૈઃ પરિ ભૂષત શ્રિયે

મિત્રો, શુદ્ધ થયેલા માટે બેસો, ગાવો; બાળકને યજ્ઞોથી ઘેરી શોભાવો.

તં વઃ સખાયો મદાય પુનાનમભિ ગાયત શિશું ન હવ્યૈઃ સ્વદયન્ત ગૂર્તિભિઃ

મિત્રો, આનંદ માટે શુદ્ધ થયેલા માટે ગાવો; બાળકને હવન અને સ્તુતિથી પ્રસન્ન કરો.

પ્રાણા શિશુર્મહીનાં હિન્વન્નૃતસ્ય દીધિતિમ્ વિશ્વા પરિ પ્રિયા ભુવદધ દ્વિતા

મહાન લોકો માટે શ્વાસ લેનાર બાળક, સત્યના પ્રકાશને દોડાવે છે; તે સર્વ પ્રિય વસ્તુઓને ઘેરી, દ્વિત્વમાં રાખે છે.

પવસ્વ દેવવીતય ઇન્દો ધારાભિરોજસા આ કલશં મધુમાન્ત્સોમ નઃ સદઃ

દેવસભા માટે, સોમ, તું ધારો અને બળથી શુદ્ધ થા; મધુર સોમ, પાત્રમાં, અમારા સ્થાને આવો.

સોમઃ પુનાન ઊર્મિણાવ્યં વારં વિ ધાવતિ અગ્રે વાચઃ પવમાનઃ કનિક્રદત્

શુદ્ધ થયેલો સોમ પોતાની લહેરથી અવરોધ તોડી દોડે છે; વાણીની આગેવાનીમાં, ગર્જના કરે છે.

પ્ર પુનાનાય વેધસે સોમાય વચ ઉચ્યતે ભૃતિં ન ભરા મતિભિર્જુજોષતે

શુદ્ધ અને કુશળ સોમ માટે વચન બોલાય છે; તે ચિંતનથી ભેટ સ્વીકારી આનંદ પામે છે, જેમ મહેનતનું ફળ મળે છે.

ગોમન્ન ઇન્દો અશ્વવત્સુતઃ સુદક્ષ ધનિવ શુચિં ચ વર્ણમધિ ગોષુ ધાર્ય

પિછડાયેલા સોમ, અમને ગાયો, ઘોડા, કુશળતા અને ધન સાથે સંપત્તિ આપ; શુદ્ધ રંગ ગાયોમાં સ્થિર કર.

અસ્મભ્યં ત્વા વસુવિદમભિ વાણીરનૂષત ગોભિષ્ટે વર્ણમભિ વાસયામસિ

અમારા માટે, ગાયકોએ તને ધનદાતા તરીકે બોલાવ્યા છે; ગાયો સાથે અમે તને રંગથી આવરીશું.

પવતે હર્યતો હરિરતિ હ્વરાંસિ રંહ્યા અભ્યર્ષ સ્તોતૃભ્યો વીરવદ્યશઃ

સોનાની જેમ તેજસ્વી, ઘોડાઓના પ્રિય, શુદ્ધ થાય છે; તે સુંદર વસ્તુઓમાં આનંદ પામે છે; ગાયકોએ તને બોલાવ, વીરતા અને યશ લાવ.

પરિ કોશં મધુશ્ચુતં સોમઃ પુનાનો અર્ષતિ અભિ વાણીરૃષીણાં સપ્તા નૂષત

પવિત્ર થયેલો સોમ, પાત્રની આસપાસ વહેતો, મધ જેવી મીઠાસ વરસાવે છે; ઋષિઓના સાત ગીતો હવે તેની આસપાસ ગુંજાય છે.

પવસ્વ મધુમત્તમ ઇન્દ્રાય સોમ ક્રતુવિત્તમો મદઃ મહિ દ્યુક્ષતમો મદઃ

હે સોમ, તું ઇન્દ્ર માટે સૌથી મીઠો અને બુદ્ધિશાળી બની વહે, તારો આનંદ સૌથી મહાન અને તેજસ્વી રહે.

અભિ દ્યુમ્નં બૃહદ્યશ ઇષસ્પતે દિદીહિ દેવ દેવયુમ્ વિ કોશં મધ્યમં યુવ

હે અનાજના સ્વામી દેવ, તું મહાન યશ અને કીર્તિ સાથે તેજ પામ, દેવોને આનંદ આપનારો ભગવાન, એ મધ્યમ પાત્ર અમારી તરફ ફેરવી.

આ સોતા પરિ ષિઞ્ચતાશ્વં ન સ્તોમમપ્તુરં રજસ્તુરમ્ વનપ્રક્ષમુદપ્રુતમ્

હે પિછાડનારાઓ, સ્તુતિને દોડતા ઘોડા જેવો, ભરપૂર અને દુર સુધી પહોંચે એવી રીતે, જંગલમાંથી વહેતી નદી જેવી, વહાવો.

એતમુ ત્યં મદચ્યુતં સહસ્રધારં વૃષભં દિવોદુહમ્ વિશ્વા વસૂનિ બિભ્રતમ્

આ સાચે જ આનંદદાયક, હજાર ધારોવાળો વાછરડો છે, જે સ્વર્ગમાંથી દૂધ પામે છે અને સર્વે ધન-સંપત્તિ ધરાવે છે.

સ સુન્વે યો વસૂનાં યો રાયામાનેતા ય ઇડાનામ્ સોમો યઃ સુક્ષિતીનામ્

તે જ પિછાડાય છે, જે ધન લાવે છે, સંપત્તિ લાવે છે, યજ્ઞ માટે ભેટો લાવે છે, સોમ જે સુખદ વાસસ્થાન આપે છે.

ત્વં હ્યાઙ્ગ દૈવ્યા પવમાન જનિમાનિ દ્યુમત્તમઃ અમૃતત્વાય ઘોષયન્

હે પવમાન, તું ખરેખર દેવત્વના જન્મો જાહેર કરે છે, સૌથી તેજસ્વી બનીને અમરત્વની ઘોષણા કરે છે.

એષ સ્ય ધારયા સુતો ઽવ્યો વારેભિઃ પવતે મદિન્તમઃ ક્રીડન્નૂર્મિરપામિવ

આ ધારા દ્વારા પિછાડાયેલો, ચાળણથી શુદ્ધ થયેલો, સૌથી આનંદદાયક રીતે વહે છે, પાણીની લહેર જેવી રમે છે.

ય ઉસ્રિયા અપિ યા અન્તરશ્મનિ નિર્ગા અકૃન્તદોજસા અભિ વ્રજં તત્નિષે ગવ્યમશ્વ્યં વર્મીવ ધૃષ્ણવા રુજ ૐ વર્મીવ ધૃષ્ણવા રુજ

જે બળથી, પથ્થરો વચ્ચેની ગાયોને પણ કાપી નાખે છે અને ગાય-ઘોડાના વાડામાં પ્રવેશે છે, એ વીર જેવો બાહાદુર બની, તું અવરોધ તોડ.

ઇતિ સૌમ્યં પાવમાનં પર્વ .. .. ઇતિ .. આરણ્ય આરણ્ય ઇન્દ્ર જ્યેષ્ઠં ન આ ભર ઓજિષ્ઠં પુપુરિ શ્રવઃ યદ્દિધૃક્ષેમ વજ્રહસ્ત રોદસી ઓભે સુશિપ્ર પપ્રાઃ

આ રીતે પવિત્ર, સૌમ્ય અને જંગલમાં જન્મેલો સોમ, હે ઇન્દ્ર, અમને સૌથી મહાન અને શક્તિશાળી કીર્તિ આપ, જેમ તું વજ્રધારી, બંને જગતને ધારણ કરવા ઈચ્છે છે, હે સુંદર દાઢીવાળા.

ઇન્દ્રો રાજા જગતશ્ચર્ષણીનામધિક્ષમા વિશ્વરૂપં યદસ્ય તતો દદાતિ દાશુષે વસૂનિ ચોદદ્રાધ ઉપસ્તુતં ચિદર્વાક્

ઇન્દ્ર સર્વ લોકોનો રાજા છે, બધાને શાસે છે; જે કંઈ તેનો સર્વરૂપ છે, તે ભક્તને આપે છે, નજીકથી સ્તુતિ કરનારને પણ ધન આપે છે.

યસ્યેદમા રજોયુજસ્તુજે જને વનં સ્વઃ ઇન્દ્રસ્ય રન્ત્યં બૃહત્

જેનાં બળથી, આકાશ સાથે જોડાઈને, મનુષ્યોમાં ઇન્દ્રનું મહાન આનંદ સ્થાન પામે છે.

ઉદુત્તમં વરુણ પાશમસ્મદવાધમં વિ મધ્યમં શ્રથાય અથાદિત્ય વ્રતે વયં તવાનાગસો અદિતયે સ્યામ

હે વરુણ, અમારું સૌથી ઊંચું બંધન દૂર કર, નીચું અને મધ્યમ પણ છોડી દે; પછી, હે આદિત્ય, તારા નિયમથી, અમે નિર્દોષ રહીને અદિતિના બનીએ.

ત્વયા વયં પવમાનેન સોમ ભરે કૃતં વિ ચિનુયામ શશ્વત્ તન્નો મિત્રો વરુણો મામહન્તામદિતિઃ સિન્ધુઃ પૃથિવી ઉત દ્યૌઃ

હે પવિત્ર સોમ, તારી સાથે અમે યુદ્ધમાં જીતીએ, હંમેશા વિજયી રહીએ; મીત્ર, વરુણ, અદિતિ, નદી, પૃથ્વી અને આકાશ અમને ક્યારેય દુઃખ ન આપે.