સામવેદઃ

પવસ્વ સોમ મધુમાં ઋતાવાપો વસાનો અધિ સાનો અવ્યે અવ દ્રોણાનિ ઘૃતવન્તિ રોહ મદિન્તમો મત્સર ઇન્દ્રપાનઃ

હે સોમા, મધુર, નિયમમાં રહેતો, જળમાં લપેટાયેલો, અડગ શિખરે વહે; ઘીથી ભરેલા પાત્રો પર ચઢ, સૌથી ઉન્મત્ત, ઇન્દ્ર માટેનો પાન બની.

પ્ર સેનાનીઃ શૂરો અગ્રે રથાનાં ગવ્યન્નેતિ હર્ષતે અસ્ય સેના ભદ્રાન્કૃણ્વન્નિન્દ્રહવાન્ત્સખિભ્ય આ સોમો વસ્ત્રા રભસાનિ દત્તે

સેનાપતિ, વીર, રથોના આગે આગળ જાય છે, ગાયોની શોધમાં, તેની સેનામાં આનંદ છે; પોતાની સેનાને શુભ બનાવે છે, ઇન્દ્ર દ્વારા બોલાવાયેલ સોમા, મિત્રો માટે ઝડપી વસ્ત્ર આપે છે.

પ્ર તે ધારા મધુમતીરસૃગ્રન્વારં યત્પૂતો અત્યેષ્યવ્યમ્ પવમાન પવસે ધામ ગોનાં જનયન્ત્સૂર્યમપિન્વો અર્કૈઃ

તારા મધુર પ્રવાહો નવા નીકળી આવ્યા છે, શુદ્ધ થઈને તું પાર કરવાને પણ પાર કરે છે; હે પવમાન, તું ગાયોના નિવાસમાં વહે, તારા સ્તુતિથી સૂર્યને ઉત્પન્ન કરે છે.

પ્ર ગાયતાભ્યર્ચામ દેવાન્ત્સોમં હિનોત મહતે ધનાય સ્વાદુઃ પવતામતિ વારમવ્યમા સીદતુ કલશં દેવ ઇન્દુઃ

ચાલો ગાઈએ, દેવતાઓની સ્તુતિ કરીએ; સોમાને દબાવો, મહાન ધન માટે. તે મધુર વહે, દુશ્મનને પાર કરે; દેવ ઇંદુ પાત્રમાં સ્થિર થાય.

પ્ર હિન્વાનો જનિતા રોદસ્યો રથો ન વાજં સનિષન્નયાસીત્ ઇન્દ્રં ગચ્છન્નાયુધા સંશિશાનો વિશ્વા વસુ હસ્તયોરાદધાનઃ

આકાશ અને પૃથ્વીના સર્જકને પ્રેરણા મળે છે, રથ જેવો ઇનામ મેળવવા નીકળે છે; ઇન્દ્ર પાસે જાય છે, શસ્ત્રોથી શોભિત, બધા ખજાનો તેના હાથમાં મૂકે છે.

તક્ષદ્યદી મનસો વેનતો વાગ્જ્યેષ્ઠસ્ય ધર્મં દ્યુક્ષોરનીકે આદીમાયન્વરમા વાવશાના જુષ્ટં પતિં કલશે ગાવ ઇન્દુમ્

જ્યારે કારીગર મનની ઇચ્છા અથવા શ્રેષ્ઠ વાણીથી તેજસ્વી નાંદ પર ધર્મ રચે છે, ત્યારે ઉત્સુક લોકો શ્રેષ્ઠ પ્રિય સ્વામીની શોધ કરે છે, ગાયો પાત્રમાં ઇંદુને શોધે છે.

સાકમુક્ષો મર્જયન્ત સ્વસારો દશ ધીરસ્ય ધીતયો ધનુત્રીઃ હરિઃ પર્યદ્રવજ્જાઃ સૂર્યસ્ય દ્રોણં નનક્ષે અત્યો ન વાજી

એક સાથે દસ બહેનો, બુદ્ધિશાળી, શુદ્ધ પ્રવાહો તેને ધોઈ આપે છે; પીળો એક ચારેકોર દોડી જાય છે, સૂર્યના ઘોડા જેવો, પાત્રમાં ઇનામ જીતેલા ઘોડા જેવો પ્રવેશ કરે છે.

અધિ યદસ્મિન્વાજિનીવ શુભઃ ધિયઃ સૂરે ન વિશઃ અપો વૃણાનઃ પવતે કવીયન્વ્રજં ન મન્મ

જ્યારે તેમાં વિજયી સેના જેવો તેજસ્વી વિચાર, સૂર્યની કિરણો જેવો, જળ પસંદ કરે છે, ત્યારે જ્ઞાની એક કવિની જેમ માર્ગ તરફ વહે છે.

ઇન્દુર્વાજી પવતે ગોન્યોઘા ઇન્દ્રે સોમઃ સહ ઇન્વન્મદાય હન્તિ રક્ષો બાધતે પર્યરાતિં વરિવસ્કૃણ્વન્વૃજનસ્ય રાજા

મજબૂત ઇંદુ, ગાયોથી ભરપૂર, ઇન્દ્ર માટે સોમા, ઉલ્લાસ માટે શક્તિ શોધે છે; તે દૈત્યને નાશ કરે છે, દુષ્ટને દૂર કરે છે, વિશાળ જગ્યા આપે છે, પ્રજાનો રાજા છે.

અયા પવા પવસ્વૈના વસૂનિ માંશ્ચત્વ ઇન્દ્રો સરસિ પ્ર ધન્વ બ્રઘ્નશ્ચિદ્યસ્ય વાતો ન જૂતિં પુરુમેધાશ્ચિત્તકવે નરં ધાત્

આ શુદ્ધિકરણથી તું અમૂલ્ય ધનને પવિત્ર કર. મહાન ઇન્દ્ર નદીમાં વહે છે. જેમ પવનની ગતિ હોય તેમ તૂટાડનાર અને બુદ્ધિશાળી પુરુમેધા એ મનુષ્યને સ્થિર કરે છે.

મહત્તત્સોમો મહિષશ્ચકારાપાં યદ્ગર્ભો ઽવૃણીત દેવાન્ અદધાદિન્દ્રે પવમાન ઓજો ઽજનયત્સૂર્યે જ્યોતિરિન્દુઃ

એ મહાન સોમ, મહિષ, જળનો ગર્ભ બની દેવતાઓને પસંદ કરે છે, ઇન્દ્રમાં શક્તિ મૂકે છે અને પવિત્ર થતા સૂર્યમાં પ્રકાશ પેદા કરે છે, હે ચંદ્ર.

અસર્જિ વક્વા રથ્યે યથાજૌ ધિયા મનોતા પ્રથમા મનીષ દશ સ્વસારો અધિ સાનો અવ્યે મૃજન્તિ વહ્નિં સદનેષ્વચ્છ

ક્રિયાશીલ એ છૂટો પડી ગયો, યુદ્ધના રથ જેવો ઝડપી, વિચાર અને પ્રથમ પ્રેરણાથી. દસ બહેનો શિખર પર, નિવાસસ્થાને, શુદ્ધ જળથી અગ્નિને ધોઈ રહી છે.

અપામિવેદૂર્મયસ્તર્ત્તુરાણાઃ પ્ર મનીષા ઈરતે સોમમચ્છ નમસ્યન્તીરુપ ચ યન્તિ સં ચાચ વિશન્ત્યુશતીરુશન્તમ્

પાણીની તરંગો, ઝડપી વહેતી, વિચારથી સોમ તરફ આગળ વધે છે, ભક્તિપૂર્વક નજીક આવે છે; એકઠા થાય છે અને તેજસ્વી, પ્રકાશમાનમાં પ્રવેશ કરે છે.

ષષ્ઠ દ્વિતીયો ઽર્ધઃ પુરોજિતી વો અન્ધસઃ સુતાય માદયિત્નવે અપ શ્વાનં શ્નથિષ્ટન સખાયો દીર્ઘજિહ્વ્યમ્

છઠ્ઠો અને બીજો અર્ધો ભાગ તમારો છે, હે દબાવનારાઓ, દબાયેલા સોમના આનંદ માટે. મિત્રો, લાંબી જીભ ધરાવતો કૂતરો અર્પણથી દૂર હાંકો.

અયં પૂષા રયિર્ભગઃ સોમઃ પુનાનો અર્ષતિ પતિર્વિશ્વસ્ય ભૂમનો વ્યખ્યદ્રોદસી ઉભે

આ પૂષણ, ધન, ભાગ્ય, સોમ, પવિત્ર થઈને વહે છે, સર્વ સૃષ્ટિના સ્વામી, આકાશ અને ધરતી બંનેને ઉજાગર કરે છે.

સુતાસો મધુમત્તમાઃ સોમા ઇન્દ્રાય મન્દિનઃ પવિત્રવન્તો અક્ષરન્દેવાન્ગચ્છન્તુ વો મદાઃ

દબાયેલા સોમ, મધુરતા ભરેલા, ઇન્દ્રને આનંદ આપે છે; પવિત્ર થઈને વહે છે, હે દેવતાઓ, તમારો આનંદ તમને પ્રાપ્ત થાય.

સોમાઃ પવન્ત ઇન્દવો ઽસ્મભ્યં ગાતુવિત્તમાઃ મિત્રાઃ સ્વાના અરેપસઃ સ્વાધ્યઃ સ્વર્વિદઃ

સોમો, પવિત્ર થઈને, આપણા માટે વહે છે, માર્ગ અને જ્ઞાન આપે છે; મિત્રસ્વરૂપ, નિર્દોષ, સ્વયંસ્થીત, પ્રકાશ જાણનારા.

અભી નો વાજસાતમં રયિમર્ષ શતસ્પૃહમ્ ઇન્દો સહસ્રભર્ણસં તુવિદ્યુમ્નં વિભાસહમ્

હે સોમ, અમારા માટે એ સૌથી ઇચ્છિત ધન વહાવજે, જે સો લોકો ઈચ્છે છે, હજારો ભરેલું, મહાન તેજ અને ઝગમગાટ સાથે.

અભી નવન્તે અદ્રુહઃ પ્રિયમિન્દ્રસ્ય કામ્યમ્ વત્સં ન પૂર્વ આયુનિ જાતં રિહન્તિ માતરઃ

તેઓ અમારે તરફ આવે છે, નિર્દોષ, ઇન્દ્રને પ્રિય વસ્તુની ઇચ્છા રાખીને; જેમ માતાઓ પોતાના નવજાત વાછરડાને પ્રારંભિક જીવનમાં લાડ કરે છે.

આ હર્યતાય ધૃષ્ણવે ધનુષ્ટન્વન્તિ પૌંસ્યમ્ શુક્રા વિ યન્ત્યસુરાય નિર્ણિજે વિપામગ્રે મહીયુવઃ

ઉત્સુક અને શક્તિશાળી માટે, તેઓ ધનુષ્ય ખેંચે છે, વીરતા દર્શાવે છે; તેજસ્વીઓ ભગવાન માટે, મહાન માટે, આગળ વધે છે, હે યુવાનોએ.

પરિ ત્યં હર્યતં હરિં બભ્રું પુનન્તિ વારેણ યો દેવાન્વિશ્વાં ઇત્પરિ મદેન સહ ગચ્છતિ

તેઓ એ પીળા, ઝડપી, ભૂરા સોમને પાણીથી પવિત્ર કરે છે; જે સર્વ દેવતાઓ સાથે આનંદપૂર્વક આગળ વધે છે.

પ્ર સુન્વાનાસ્યાન્ધસો મર્તો ન વષ્ટ તદ્વચઃ અપ શ્વાનમરાધસં હતા મખં ન ભૃગવઃ

માણસ, સોમ દબાવતો, એ શબ્દો ઉચ્ચારે છે; દુષ્કર્મો કરનાર કૂતરાને દૂર હાંકો, જેમ ભૃગુઓએ યજ્ઞ સમયે કર્યું હતું.

અભિ પ્રિયાણિ પવતે ચનોહિતો નામાનિ યહ્વો અધિ યેષુ આ સૂર્યસ્ય બૃહતો બૃહન્નધિ રથં વિષ્વઞ્ચમરુહદ્વિચક્ષણઃ

પ્રિય, ઝડપી વહેતો પવિત્ર થાય છે, નામો ધરાવે છે; મહાન, જેના પર સૂર્યનું મહાત્મ્ય છે, વિશાળ રથ પર ચઢે છે, બધું જોનાર.

અચોદસો નો ધન્વન્ત્વિન્દવઃ પ્ર સ્વાનાસો બૃહદ્દેવેષુ હરયઃ વિ ચિદશ્નાના ઇષયો અરાતયો ઽર્યો નઃ સન્તુ સનિષન્તુ નો ધિયઃ

અનાયાસે વહેતા બિંદુઓ અમારા માટે વહે; તેજસ્વી, ઝડપી ઘોડાઓ દેવોમાં મહાન બને. ભલે ભોજન ન લેતા ઇચ્છાઓ, દુશ્મનો પણ આપણા બને, અમારી વિચારો પૂર્ણ થાય.

એષ પ્ર કોશે મધુમાં અચિક્રદદિન્દ્રસ્ય વજ્રો વપુષો વપુષ્ટમઃ અભ્ય્ર્^ઈતસ્ય સુદુઘા ઘૃતશ્ચુતો વાશ્રા અર્ષન્તિ પયસા ચ ઘેનવઃ

આ પાત્રમાં મધુર છે, ગુંજી ઉઠ્યો છે; ઇન્દ્રનો વજ્ર, સૌથી સુંદર સ્વરૂપ ધરાવતો. સારી રીતે દૂધ આપતી, ઘી વહાવતી ગાયો વહે છે, અને ધારા દૂધથી ભરપૂર છે.

પ્રો અયાસીદિન્દુરિન્દ્રસ્ય નિષ્કૃતં સખા સખ્યુર્ન પ્ર મિનાતિ સઙ્ગિરમ્ મર્ય ઇવ યુવતિભિઃ સમર્ષતિ સોમઃ કલશે શતયામના પથા

ચંદ્ર, હે ઇન્દ્ર, તારા નિવાસે ગયો છે; મિત્ર, મિત્રતાની જેમ, ગીતને ઓછું થવા દેતો નથી. યુવાન પુરુષ યુવતીઓ સાથે જેમ પ્રયત્ન કરે છે તેમ સોમ પાત્રમાં, સો ગણી શક્તિ સાથે માર્ગે આગળ વધે છે.

ધર્તા દિવઃ પવતે કૃત્વ્યો રસો દક્ષો દેવાનામનુમાદ્યો નૃભિઃ હરિઃ સૃજાનો અત્યો ન સત્વભિર્વૃથા પાજાંસિ કૃણુષે નદીષ્વા

આકાશને ધારણ કરનાર, કુશળ રસ, પવિત્ર થાય છે; બુદ્ધિશાળી, દેવો અને મનુષ્યો દ્વારા વખાણવામાં આવે છે, પીળો, છોડતો, ઘોડાની જેમ શક્તિથી, નદીઓમાં કાર્યો કરે છે.

વૃષા મતીનાં પવતે વિચક્ષણઃ સોમો અહ્નાં પ્રતરીતોષસાં દિવઃ પ્રાણા સિન્ધૂનાં કલશાં અચિક્રદદિન્દ્રસ્ય હાર્દ્યાવિશન્મનીષિભિઃ

વિચારોમાં વાઘા સમાન, સમજદાર સોમનો શુદ્ધિકરણ થાય છે; તે દિવસોને પાર કરી, નવી પ્રભાતોને જગાડે છે; તે આકાશને, નદીઓને અને પાત્રોને શ્વાસ આપે છે અને પ્રેરિત મનથી ઇન્દ્રના હૃદયમાં પ્રવેશે છે.

ત્રિરસ્મૈ સપ્ત ધેનવો દુદુહ્રિરે સત્યામાશિરં પરમે વ્યોમનિ ચત્વાર્યન્યા ભુવનાનિ નિર્ણિજે ચારૂણિ ચક્રે

તે માટે ત્રણ વખત સાત ગાયોએ દૂધ આપ્યું છે; સત્ય અને અમર તે પરમ આકાશમાં છે; ચાર અન્ય લોકોને તેણે અલગ કર્યા છે અને તેમને સુંદર બનાવ્યા છે.