સામવેદઃ

ત્રિરસ્મૈ સપ્ત ધેનવો દુદુહ્રિરે સત્યામાશિરં પરમે વ્યોમનિ ચત્વાર્યન્યા ભુવનાનિ નિર્ણિજે ચારૂણિ ચક્રે

ત્રણ વખત, સાત ગાયોએ તેના માટે દૂધ આપ્યું, સાચા અને મજબૂત સ્વરૂપે, સર્વોચ્ચ આકાશમાં; ચાર બીજા લોકોએ તે અલગ કર્યા, અને તેમને સુંદર બનાવ્યા.

સ ભક્ષમાણો અમૃતસ્ય ચારુણ ઉભે દ્યાવા કાવ્યેના વિ શશ્રથે તેજિષ્ઠા અપો મંહના પરિ વ્યત યદી દેવસ્ય શ્રવસા સદો વિદુઃ

જે અમૃત પી રહ્યો છે, એણે પોતાની સુંદર કાવ્યશક્તિથી આકાશ અને ધરતીને વ્યાપી દીધા છે; શક્તિશાળી જળો મહાનતામાં વિસ્તરી ગઈ છે, જયારે દેવના યશથી એ સ્થાન જાણી લીધું હતું.

તે અસ્ય સન્તુ કેતવો ઽમૃત્યવો ઽદાભ્યાસો જનુષી ઉભે અનુ યેભિર્નૃમ્ણા ચ દેવ્યા ચ પુનત આદિદ્રાજાનં મનના અગૃભ્ણત

એના ચિહ્નો અમર અને અજેય રહે, બંને જન્મોમાં; જેમની બહાદુરી અને દૈવી શક્તિથી તેઓએ શુદ્ધ કર્યા અને પછી રાજાને પોતાના મનથી પકડી લીધો.

અભિ વાયું વીત્યર્ષા ગૃણાનો ઽભિ મિત્રાવરુણા પૂયમાનઃ અભી નરં ધીજવનં રથેષ્ઠામભીન્દ્રં વૃષણં વજ્રબાહુમ્

હું વાયુની સ્તુતિ કરું છું, મિત્ર અને વરુણને શુદ્ધ કરું છું; હું બુદ્ધિશાળી, રથમાં બેસનાર પુરુષને અને વજ્રધારી શક્તિશાળી ઇન્દ્રને પણ શુદ્ધ કરું છું.

અભિ વસ્ત્રા સુવસનાન્યર્ષાભિ ધેનૂઃ સુદુઘાઃ પૂયમાનઃ અભિ ચન્દ્રા ભર્ત્તવે નો હિરણ્યાભ્યશ્વાન્રથિનો દેવ સોમ

હું સુંદર વસ્ત્રોને શુદ્ધ કરું છું, સારી રીતે પહેરેલા; હું વધુ દુધ આપતી ગાયોને શુદ્ધ કરું છું; હું અમારા સ્વામી દેવ સોમા માટે તેજસ્વી, સોનાની અને ઘોડા જોડાયેલા રથોને શુદ્ધ કરું છું.

અભી નો અર્ષ દિવ્યા વસૂન્યભિ વિશ્વા પાર્થિવા પૂયમાનઃ અભિ યેન દ્રવિણમશ્નવામાભ્યાર્ષેયં જમદગ્નિવન્નઃ

હું અમારા માટે દૈવી ખજાનાઓને શુદ્ધ કરું છું, બધા ધરતીના વસ્તુઓને પણ શુદ્ધ કરું છું; જેના દ્વારા અમને ધન પ્રાપ્ત થાય, એ પણ, જમદગ્નિના વંશજ, અમારા માટે શુદ્ધ કરું છું.

યજ્જાયથા અપૂર્વ્ય મઘવન્વૃત્રહત્યાય તત્પૃથિવીમપ્રથયસ્તદસ્તભ્ના ઉતો દિવમ્

હે મેઘાવાન, જ્યારે તું વૃત્રના વિનાશ માટે જન્મ્યો ત્યારે તું ધરતીને વિસ્તારી અને તેને સ્થિર કરી, અને આકાશને પણ આધાર આપ્યો.

તત્તે યજ્ઞો અજાયત તદર્ક ઉત હસ્કૃતિઃ તદ્વિશ્વમભિભૂરસિ યજ્જાતં યચ્ચ જન્ત્વમ્

પછી તારો યજ્ઞ જન્મ્યો, પછી સ્તુતિ અને તેજસ્વી પ્રશંસા પણ; ત્યાર પછી તું સર્વે ઉત્પન્ન થયેલા અને જીવતા બધાના સ્વામી બની ગયો.

આમાસુ પક્વમૈરય આ સૂર્યં રોહયો દિવિ ઘર્મં ન સામં તપતા સુવૃક્તિભિર્જુષ્ટં ગિર્વણસે બૃહત્

તેમા પકવેલા અન્નથી આગળ લાવ, આકાશમાં સૂર્યને ઉગાડ, જેમ ગરમી ચમકે તેમ, સુંદર સ્તુતિઓથી શોભિત મહાન ગીત ગાવનાર માટે પ્રકાશિત થવા દે.

મત્સ્યપાયિ તે મહઃ પાત્રસ્યેવ હરિવો મત્સરો મદઃ વૃષા તે વૃષ્ણ ઇન્દુર્વાજી સહસ્રસાતમઃ

તારી મહાનતા માછલી પાણી પીવે તેમ પીવામાં આવે છે, હે પીળા વર્ણના, જેમ પાત્ર માટે ઇચ્છા થાય તેમ; તારો શક્તિશાળી સોમ, હે વૃષભ, અનેક ઇનામોથી ભરપૂર છે અને હજારો ગુણો આપે છે.

આ નસ્તે ગન્તુ મત્સરો વૃષા મદો વરેણ્યઃ સહાવાં ઇન્દ્ર સાનસિઃ પૃતનષાડમર્ત્યઃ

તારી ઇચ્છા અમારી પાસે આવે, હે વૃષભ, ઉત્તમ આનંદ અમને મળે; શક્તિશાળી ઇન્દ્ર, યુદ્ધમાં વિજયી, અમને ઇનામ આપ.

ત્વં હિ શૂરઃ સનિતા ચોદયો મનુષો રથમ્ સહાવાન્દસ્યુમવ્રતમોષઃ પાત્રં ન શોચિષા

તું ખરેખર વીર છે, વિજયી છે, માનવ રથને ચલાવનાર છે; શક્તિશાળી, તું ધર્મવિહીન દુશ્મનને નાશ કરે છે, જેમ અગ્નિથી ચમકતું પાત્ર હોય તેમ.

ષષ્ઠ તૃતીયો ઽર્ધઃ પવસ્વ વૃષ્ટિમા સુ નો ઽપામૂર્મિં દિવસ્પરિ અયક્ષ્મા બૃહતીરિષઃ

છઠ્ઠું, ત્રીજું, અડધું—શુદ્ધ કર, અમને વરસાદ આપ; આકાશમાંથી જળની મહાન અને રોગમુક્ત લહેર અમને પોષણ આપે.

તયા પવસ્વ ધારયા યયા ગાવ ઇહાગમન્ જન્યાસ ઉપ નો ગૃહમ્

એ જ ધારા વડે શુદ્ધ કર, જેના દ્વારા ગાયો અમારા ઘરે, અમારા માટે જન્મેલી, આવી છે.

ઘૃતં પવસ્વ ધારયા યજ્ઞેષુ દેવવીતમઃ અસ્મભ્યં વૃષ્ટિમા પવ

ઘી ધારા વડે શુદ્ધ કર, જે યજ્ઞોમાં દેવોને સૌથી વધુ પ્રિય છે; અમને વરસાદ આપ, શુદ્ધ કર.

સ ન ઊર્જે વ્યાવ્યયં પવિત્રં ધાવ ધારયા દેવાસઃ શૃણવન્હિ કમ્

અમારા માટે શક્તિથી વહે, ધારા વડે પવિત્રતામાં વહે; દેવો અમારી ઇચ્છા સાંભળે.

પવમાનો અસિષ્યદદ્રક્ષાંસ્યપજઙ્ઘનત્ પ્રત્નવદ્રોચયન્રુચઃ

વહેતા એણે અવરોધો તોડી નાખ્યા, દુશ્મનોને દૂર હાંકી દીધા, પ્રાચીન પ્રકાશથી તેજસ્વી થયો.

પ્રત્યસ્મૈ પિપીષતે વિશ્વાનિ વિદુષે ભર અરઙ્ગમાય જગ્મયે ઽપશ્ચાદધ્વને નરઃ

જે ઇચ્છે છે અને બધું જાણે છે, એ માટે, જે જવા તૈયાર છે, જે મુસાફરી કરે છે, અને માર્ગ પર પાછળ ચાલતા પુરુષો માટે, બધું લાવ.

એમેનં પ્રત્યેતન સોમેભિઃ સોમપાતમમ્ અમત્રેભિરૃજીષિણમિન્દ્રં સુતેભિરિન્દુભિઃ

આ સોમો સાથે, સોમપાન કરનારને નજીક જાવ; શુદ્ધ, શક્તિશાળી અને દબાયેલા સોમરસથી ઇન્દ્રને નજીક જાવ.

યદી સુતેભિરિન્દુભિઃ સોમેભિઃ પ્રતિભૂષથ વેદા વિશ્વસ્ય મેધિરો ધૃષત્તન્તમિદેષતે

હે વિદ્વાન, જો તું ચાંદની જેવી શીતળતા અને સોમના રસથી વેદોને શોભાવશે, તો તું, બુદ્ધિશાળી, આખા વિશ્વને જોડતો મજબૂત તાંતણો સ્થાપિત કરે છે.

અસ્માઅસ્મા ઇદન્ધસો ઽધ્વર્યો પ્ર ભરા સુતમ્ કુવિત્સમસ્ય જેન્યસ્ય ઽભિશસ્તેરવસ્વરત્

હે અધ્વર્યુ, અમારે માટે આ દ્રવિત સોમ લાવ, અમારે માટે જ. કદાચ એ અમને પ્રશંસનીય, ઇચ્છિત અને સ્તુતિરૂપ ગીત આપે.

બભ્રવે નુ સ્વતવસે ઽરુણાય દિવિસ્પૃશે સોમાય ગાથમર્ચત

ભૂરા રંગના, સ્વયં શક્તિશાળી, લાલિમાયુક્ત અને આકાશને સ્પર્શતા સોમ માટે ગાન ગાવો.

હસ્તચ્યુતેભિરદ્રિભિઃ સુતં સોમં પુનીતન મધાવા ધાવતા મધુ

હાથથી છોડેલા પથ્થરો વડે દબાયેલ સોમને શુદ્ધ કરો; મીઠો રસ વહેવા દો, મધ સરવા દો.

નમસેદુપ સીદત દધ્નેદભિ શ્રીણીતન ઇન્દુમિન્દ્રે દધાતન

નમન કરો, નજીક બેસો, ધ્યાનથી સાંભળો; ચાંદ્રકણને ઇન્દ્રમાં સ્થાપિત કરો.

અમિત્રહા વિચર્ષણિઃ પવસ્વ સોમ શં ગવે દેવેભ્યો અનુકામકૃત્

હે સોમ, દુશ્મનોનો નાશક, લોકોમાં વિદ્વાન, ગાય અને દેવતાઓને આશીર્વાદ આપ, તેમનો ઇચ્છિત ફળ આપ.

ઇન્દ્રાય સોમ પાતવે મદાય પરિ ષિચ્યસે મનશ્ચિન્મનસસ્પતિઃ

હે સોમ, તું ઇન્દ્ર માટે પીવા અને આનંદ માટે ઢોળાય છે; મન, મનનો સ્વામી પણ ઢોળાય છે.

પવમાન સુવીર્યં રયિં સોમ રિરીહિ નઃ ઇન્દવિન્દ્રેણ નો યુજા

હે શુદ્ધ સોમ, અમને વીરતા અને ધન આપ; હે ઇન્દ્ર, હે ઇંદુ, અમને તારી સાથે જોડ.

ઉદ્ધેદભિ શ્રુતામઘં વૃષમં નર્યાપસમ્ અસ્તારમેષિ સૂર્ય

હે સૂર્ય, તું તારા કિરણો સાથે ઉગે છે, કીર્તિ અને શક્તિ લાવે છે, દુઃખ દૂર કરે છે અને અંધકારને હટાવીને પ્રકાશ આપે છે.

નવ યો નવતિં પુરો બિભેદ બાહ્વોજસા અહિં ચ વૃત્રહાવધીત્

જે પોતાના બળથી નવાણું કિલ્લા તોડી નાખે છે અને અહિ, એટલે કે વૃત્રને પણ સંહાર કરે છે.