સામવેદઃ

ઇન્દ્ર અને અગ્નિ માટે સમર્પિત થયેલી આ સ્તુતિઓ, ભક્તિભાવથી રચાઈ છે. હે ઇન્દ્ર અને અગ્નિ, આપ બંને માટે રસાળ અને આનંદદાયક સોમ રસ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે—કૃપા કરીને પધારો અને તેનો પાન કરો. હે મહાબલી દેવો, આપના ઉત્સાહી દળો સાથે અમારા યજ્ઞસ્થળે આવો, જેમ તમે ભક્તો પાસે આવો છો. આપના વીર દળો સાથે અહીં પધારો, અને આ સોમ યજ્ઞમાં પાવન સોમ પાન કરો. સોમના તેજસ્વી ધારા વાસણોમાં ઝણઝણાટ સાથે વહેવા દેવામાં આવે છે, અને તે યોગ્ય સ્થાનોએ સ્થિર થાય છે. આ સોમના પ્રવાહો ઇન્દ્ર, વાયુ, વરુણ, મારુત અને વિષ્ણુ માટે વહે છે. હે સોમ, દરેક દિશામાંથી અમને પોષણ અને સંતાન આપો—તમે હજારો ગુણોવાળું ધન લઈને વહો. યજ્ઞકર્મમાં પુરોહિતો દ્વારા દબાવવામાં આવેલ અને છાનવામાં આવેલ સોમ, તેજસ્વી ઘોડા સમાન ઝડપથી આગળ વધે છે, આનંદદાયક ધારા સાથે આગળ વધે છે. ચરાયેલી વસ્ત્રાળીઓથી ભરપૂર હરિયાળી મેદાનોમાં, દૂધ આપતી ગાયોની રક્ષા હેઠળ, સોમ નદીઓની જેમ મહાસાગર તરફ વહે છે અને ઉલ્લાસમાં આનંદિત થાય છે. હે સોમ, જે પણ દિવ્ય કે ભૌતિક વૈભવ પ્રસંશનીય અને શુદ્ધ છે, તે અમને આપો. શક્તિશાળી, શુદ્ધ થયેલો સોમ, ગર્જના સાથે જીવન લાવે છે, અને યજ્ઞસ્થળે પવિત્ર કુશ પર વસે છે. પીળાશ પડતો સોમ સર્વસામાન્ય આસનમાં બેસે છે. હે ઇન્દ્ર અને સોમ, તમે કલ્યાણના સ્વામી છો, ગૌઓના રક્ષક છો, શાસક તરીકે અમારી પ્રાર્થનાઓને ફળદાયી બનાવો. ઇન્દ્રે આનંદ અને શક્તિ માટે પોતાની મહત્તા વધારી, વૃત્રનો સંહાર કર્યો; મહાસંગ્રામોમાં અમે તેને પોકારીએ છીએ—તે અમને વિજય આપે. તમે સાચા વીર નેતા છો, આપખુશીથી દાન આપો છો—even નમ્ર ભક્તને પણ ધન આપો છો, જે યજ્ઞમાં સોમ દબાવે છે. જ્યારે વીરોએ યુદ્ધ માટે આતુરતા દર્શાવી હોય, ઇનામ નિર્ધારિત હોય, ત્યારે તમારી ઉત્સાહભરી ઘોડીઓ જોડો—કોઈને વિજય આપો, અમને ધન્ય કરો, હે ઇન્દ્ર, અમને સમૃદ્ધિ આપો. ગાયો મધુર અને ઓલવણારુ મધ પીવે છે; જે ઇન્દ્ર સાથે, શક્તિશાળી દેવ સાથે આનંદ કરે છે, તે સંપન્નતા સાથે ઉજળા થાય છે, અને સૂર્યના રાજ્યને અનુસરે છે. સ્પોટેડ ગાયો ઇન્દ્ર માટે સોમ દબાવે છે; તેમને પ્રિય ગાયો ઇન્દ્ર માટે વજ્ર અને બાણ તૈયાર કરે છે, અને સૂર્યના રાજ્યને અનુસરે છે. જ્ઞાની લોકો શ્રદ્ધાથી તેની મહત્તા સેવા કરે છે; તેની પ્રાચીન વિધિઓનું પાલન કરે છે, સંપન્નતા સાથે, સૂર્યના રાજ્યને અનુસરે છે. સોમ, આનંદ માટે દબાયેલ, જળકૌશલ્ય ધરાવતો, પર્વતોમાં વસતો, ગિધ સમાન ઊંચે ઊડીને પોતાના સ્થાને સ્થિર થયો છે. પવિત્ર સોમ, દોષરહિત, દેવોના પવનથી ચલિત, જળમાં ધોઈને, મનુષ્યો દ્વારા દબાવવામાં આવે છે, અને ગાયો તેને પોતાના દૂધથી મીઠો બનાવે છે. ઘોડા જેવી જોતમાં તેને શોભિત કરવામાં આવે છે—અમૃત માટે મધુર રસ, સભામાં. હે શક્તિના સ્વામી, મહાન યશવંત, દેવતા, ભક્તિ પ્રેરક, મધ્યમ વાસણ ખોલો અને પ્રકાશિત થાઓ. હે કુશળ, વંશપતિ, વાસણમાંથી દબાયેલ રસને બોલાવો, લોકોમાં અગ્નિ સમાન પ્રકાશિત થાઓ; સોમ, સ્વર્ગથી વરસાદ સમાન વહો, ગૌપ્રાપ્તિ અને જ્ઞાન માટે ધારા લાવો. મહાન દેવતાનો સંતાન પ્રકાશના સત્યને જાગૃત કરે છે; સર્વને પ્રેમભર્યા બંધનથી જોડે છે. ત્રિતના પથ્થર સુધી તમે પહોંચ્યા, છુપાયેલ સ્થાન શોધ્યું; યજ્ઞના સાત આવાસ સાથે પ્રિયને પ્રાપ્ત કર્યા. ત્રિતના ત્રણ આધાર પર તમે આગળ વધ્યા, માર્ગને માપ્યો; તેની જોતો સારી રીતે રચાયેલી છે. શક્તિ મેળવવા માટે, છાનવામાં અને દબાવવામાં આવેલ સોમ, મધથી મીઠો બની, ઇન્દ્ર, વિષ્ણુ અને દેવો માટે વહે છે. તમે વિચારો દ્વારા શુદ્ધ થાઓ છો, હે પીળાશ પડતા, છાનવામાં, કપટ વિના; જેમ માતા નવજાત વાછરડાને લાડ કરે છે, તેમ પવિત્ર સોમ પોતાના માર્ગે આગળ વધે છે. તમારી મહાન શક્તિથી તમે આકાશ અને પૃથ્વીને આવરી લીધાં; તમારી મહાનતાથી આવરણ દૂર કર્યું. ઉત્સાહ આપતો સોમ, શક્તિથી ભરપૂર, ગાયોની સમૃદ્ધિ માટે, ઇન્દ્ર માટે, શક્તિ અને આનંદ માટે વહે છે; દુષ્ટને વિધી, દુશ્મનાવટ દૂર કરે છે, વિશાળ માર્ગ બનાવે છે, પ્રજાનો રાજા બને છે. પછી, મધમાં મિશ્રિત અને છાનવામાંથી પસાર થતો ટીપું, પથ્થર પરથી દૂધ સમાન વહે છે; ઉત્સાહદાયક સોમ, ઇન્દ્રની મિત્રતા પામીને, દેવ માટે દેવ, આનંદ માટે જાગે છે. શુદ્ધ થતો દેવ, નિયમ પાળીને વહે છે, દેવોને પોતાના રસથી ભરપૂર કરે છે; ઉત્સાહદાયક સોમ, સત્યમાં આવરાયેલ, ધર્મને સ્થિર રાખે છે, દસ આંગળીઓ તેને અડગ શિખર પર રક્ષે છે. હે અગ્નિ, અમર, તેજસ્વી દેવ, અમે તને પ્રગટાવીએ છીએ; તું પ્રજ્વલિત થાય ત્યારે, અમને ગાયકોએ સ્વર્ગીય ફળ આપે. હે અગ્નિ, સ્તુતિ અને અર્પણ સાથે, તેજમય, અદ્ભુત, જનપતિ, હવન વહન કરનાર, અમે તને બોલાવીએ છીએ; ગાયકોએ પોષણ આપ. બન્ને કડછીઓ, હે તેજસ્વી અગ્નિ, તારા માટે ભરવામાં આવી છે; અમારો સ્તુતિથી તું સંતોષ પામજે, હે શક્તિશાળી, ગાયકોએ પોષણ આપ. ઇન્દ્ર માટે, મહાન, પ્રેરિત, સર્જક, જ્ઞાની, પ્રશંસનીય માટે સામન ગાવો. હે ઇન્દ્ર, તું સર્વવિજયી છે; તું સૂર્યને તેજ આપ્યો; તું સર્વનિર્માતા, સર્વદેવ, મહાન છે. દેવતાઓ તેજ સાથે પ્રકાશિત થાય છે, પ્રકાશના લોક તરફ ઝડપથી જાય છે; અને હે ઇન્દ્ર, તું મિત્રતામાં પ્રવેશ્યો છે. હે ઇન્દ્ર, તારા માટે સોમ દબાવવામાં આવ્યો છે, મહાન; શક્તિથી પધારો. જેમ સૂર્ય આકાશને કિરણોથી ભરે છે, તેમ તારી શક્તિ પુર્ણ થાઓ. હે વૃત્રનાશક, તારા રથ પર ઊભા રહો, તારા બે ઘોડા પ્રાર્થના દ્વારા જોડાયેલા છે. પથ્થર, પોતાની આગ સાથે, તારો મન અમારું કલ્યાણ કરવા વાળે. ઇન્દ્રના બે ઘોડા તેને લઈ જાય છે—જેની શક્તિ કોઈ સહન કરી શકે તેમ નથી—ઋષિઓના પ્રશંસિત ગીતો અને મનુષ્યોના યજ્ઞો તરફ.