સામવેદઃ

સોમદેવ, જ્યારે તમે પવિત્રતાથી વહેતા અને નિર્મળ થાઓ છો, ત્યારે અમારા કલ્યાણ માટે વહો; તમારી વિશાળ મદિરા સાથે ઇન્દ્રમાં પ્રવેશો અને અમારો વાણીનો ખજાનો વધારજો. હે ઇન્દ્ર, જો તમારી પાસે સૈંકડો આકાશ અને પૃથ્વી પણ હોય, તો પણ હજારો સૂર્ય તમારી બરાબરી કરી શકે નહીં, અને બંને લોકોએ મળીને પણ તમારી મહિમા પામી ન શકે. તમારી મહાન શક્તિથી તમે વિસ્તર્યા છો, હે શક્તિશાળી, તમે દયાળુ અને વજ્રધારી છો; અમને ગૌધનથી ભરપૂર વિજયમાં રક્ષા આપો. અમે સોમને પિડીને તમારી પાસે આવીએ છીએ, જેમ પાણી યજ્ઞકુંડ તરફ આવે છે; પવિત્ર સોમના વહાવામાં, હે વૃત્રનાશક, તમારા ઉપાસકો ભેગા થયા છે. હે વસુ, જ્યારે તમે પિડીને વહો છો, ત્યારે લોકો સ્તુતિથી તમને બોલાવે છે; હે ઇન્દ્ર, તમે ક્યારે, વાંસળીના મધુર નાદ જેવી ગૂંજ સાથે, અમારી વાટે આવશો? કણ્વો સાથે, અમે તમને જોયા — ધ્વજવાહક, હજાર દાન આપનાર, તપ્ત રંગ ધરાવનાર, જ્ઞાનવાન; આપણે ગૌધનથી ભરપૂર સંપત્તિ મેળવવા તત્પર છીએ. ઝડપી વીર પુરાંધીને જોડીને ઇચ્છિત વિજય મેળવવા દોડે છે; હે ઇન્દ્ર, આપણાં અનેક પોકારને સાંભળી, અમે ગીતથી તમને વંદન કરીએ છીએ, જેમ મજબૂત અને સુવ્યવસ્થિત ચક્રના કિનારે વંદન કરાય. જેની પ્રશંસા યોગ્ય રીતે ન થાય તે ધનિકોમાં સ્થાન પામતો નથી, અને ધન જો નબળું પડે તો ટકી શકતું નથી; હે મેઘવાન, આપના માટે ઉત્તમતમ ફળ મહાન સ્વર્ગમાં દયાળુને મળે. ત્રણ સ્વરો ઊભા થાય છે—ગાયોની ધ્વનિ, દુધાવતી ગાયોની પોકાર, અને તપ્ત રંગવાળી ગાયનું ગર્જન. બ્રાહ્મણ પ્રાર્થનાઓ, સત્યની યુવાન માતાઓ, સ્વર્ગના સંતાનને શુદ્ધ કરે છે. હે સોમ, દરેક દિશામાંથી અમારે માટે ચાર સમુદ્ર જેટલું સહસ્ત્ર-fold ધન વહાવો. સૌથી મધુર, પિડીને શુદ્ધ થયેલા સોમ, જે ઇન્દ્રને પ્રિય છે, ફિલ્ટર થકી, તમારો આનંદ દેવતાઓ સુધી નિરંતર પહોંચે. "ઇન્દ્ર માટે ઇન્દુ પિડી રહ્યો છે" એમ દેવોએ કહ્યું; વાણીના સ્વામી યજ્ઞમાં આનંદ પામે છે, જે સર્વશક્તિના સ્વામી છે. હજારો પ્રવાહોથી મહાસાગર વહે છે, વાણીની શોધમાં; સોમ, ધનના સ્વામી, ઇન્દ્રના મિત્ર, રોજે રોજ વહે છે. હે પ્રાર્થનાના સ્વામી, તમારો ફિલ્ટર પથરાયો છે; તમે સર્વ શરીરોમાં સ્વામી બની ફરતા રહો છો; જેનું શરીર અનાગ્નિ છે, નબળો તેને પામી શકતો નથી; શુદ્ધ થયેલા, હવન લાવનારા તેને મેળવે છે. આગના ફિલ્ટર સ્વર્ગના આસન પર પથરાય છે; તેના તેજસ્વી તારાઓ વિસ્તરે છે; શુદ્ધિ લાવતા જ્યોત્સ્ના તેના ફિલ્ટર બની, પૃષ્ઠ પર ચમકે છે. પ્રિશ્નિનો પહેલો વાછરડો પ્રભાતે પ્રકાશિત થયો, જગતમાં શક્તિ માટે ગર્જના કરી; જાદુગરોએ તેને પોતાના માયાથી માપ્યો; ઋષિઓએ માનવ દૃષ્ટિથી બીજ રોપ્યું. અમે મહાન, તેજસ્વી, ઋતના આધાર, પ્રકાશમાન, શક્તિશાળી અગ્નિની સ્તુતિ કરીએ છીએ; જે પ્રશંસા પામે છે, તે અગ્નિની નજીક આવે છે. મેઘવાન, વીર પુરુષોમાં પ્રસિદ્ધ, પ્રજ્વલિત થાય છે, મહિમાથી બોલાવવામાં આવે છે; તેની કૃપા અમને પ્રાપ્ત થાય, તે પુરસ્કાર સાથે આવે. હે શક્તિશાળી, પિડીને ઉત્સાહિત, વિજયી, લોક સર્જક, સુવર્ણમય, પાષાણધારી, અમે તમારા આનંદની સ્તુતિ કરીએ છીએ. જે પ્રકાશ તમે આયુ અને મનુ માટે ઓળખ્યો, એ આસન પર આનંદ પામીને તમે તેજથી ચમકો છો. આજે પણ, હે વિવેકી, ગાયકોએ પૂર્વની જેમ સ્તુતિ કરી; મહાનના પત્ની જેવી નદીઓ રોજે રોજ વિજય મેળવે છે. હે ઇન્દ્ર, અમારા ઉપાસકની વંદના સાંભળો; તમે મહાન છો, અમને વીર્ય અને ગૌધનથી ભરપૂર કરો. જે ઇન્દ્ર માટે નવી, આનંદદાયક સ્તુતિ રચે છે, જે બુદ્ધિ અને સત્યથી પોષક વિચાર ઘડે છે, આવો ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરીએ, જેને ગીતોએ શક્તિ આપી છે; અનેક દાન મેળવવા, આપણે તેની કૃપા મેળવવાનો પ્રયત્ન કરીએ. હે પવમાન, અશ્વિનીદેવતાની ગાયોએ દુધથી યજ્ઞકુંડ પર વહાવ્યું છે; વાયુમંડલમાંથી પ્રાચીન ગાયો વહે છે, જેમને પ્રેરિત અને કુશળ લોકો શુદ્ધ કરે છે. શુદ્ધ પવમાનના બંને બાજુએ કિરણો ધ્વજ સમાન ફરે છે; જ્યારે તપ્ત રંગવાળો ફિલ્ટર પર શુદ્ધ થાય છે, ત્યારે તે પાત્રોમાં સ્થાયી થાય છે. બધા નિવાસ, સર્વદ્રષ્ટા, કુશળ ધ્વજવાહકો, શક્તિશાળી, સ્થિર પવમાનને ઘેરીને ફરે છે; સોમ, તમે નિયમથી વ્યાપક વહો છો, સર્વજીવોના રાજા, જગતના સ્વામી છો. પવમાને આકાશમાંથી અદ્ભુત, વીજળી જેવો નાદ અને મહાન પ્રકાશ ઉત્પન્ન કર્યો છે. હે પવમાન, તમારો રસ, તમારો આનંદ, રાજા બની, અવરોધ વિના સર્વત્ર વહે છે. તમારો સાર, હે પવમાન, કુશળતાથી તેજસ્વી બને છે; પ્રકાશ સર્વત્ર દ્રષ્ટિ માટે ચમકે છે. જ્યારે ઉત્સુક ગાયો જેવો તેજસ્વી વહે છે, ત્યારે અંધકારનું આવરણ દૂર થાય છે. અમે સુપ્રદાનકર્તાની કૃપા માંગીએ છીએ, કઠિન અવરોધ પાર કરવા માટે; અમે અધર્મી શત્રુ પર વિજય મેળવીએ. પવમાનનો મહાન નાદ વરસાદની ગર્જના જેવો સંભળાય છે; વીજલીઓ આકાશમાં ચમકે છે. હે સોમ, અમારે માટે ઘણું ધન, ગૌ, સોનુ, ઘોડા અને વીર સાથે વહો. વહો, સર્વપોષક, મહાન આકાશ અને પૃથ્વીને ભરપૂર કરો; તમારી કિરણોથી પ્રભાત અને સૂર્ય જેવું તેજ ફેલાવો. હે સોમ, તમારી સર્વવ્યાપી ધારા દ્વારા અમને આશ્રય આપો; સર્વત્ર પ્રસરી રહેલો રસ બનીને વહો. હે મહાન, તમારા ઉન્નત મનથી દોડો, પ્રિય નિવાસથી ઘેરો, જ્યાં દેવતાઓ નિવાસ કરે છે એવું કહેવાય છે. અશુદ્ધને શુદ્ધ કરીને, લોકો માટે દુષ્ટતા દુર કરી, સ્વર્ગમાંથી વરસાદ વરસાવો. આ જ એ છે જે ફિલ્ટરથી શુદ્ધ થઈ, ઝડપથી આકાશમાં ફરતો વહે છે; નદીની લહેર વ્યાપી ગઈ છે.