સામવેદઃ

યજ્ઞના પવિત્ર અવસરે, અમે ઇન્દ્ર અને અગ્નિનો પસંદ કરીએ છીએ, જેઓ જ્ઞાનથી આવરાયેલા છે. તેમની કૃપાથી, તેઓ અહીં આવીને આ સોમરસનો આનંદ માણે એવી શ્રદ્ધા રાખીએ છીએ. અંગિરસો આજેઆજ મહાન બન્યા છે. પવિત્રકર્તા સોમએ, તમારી ઉત્સાહભરી ઉત્પત્તિને આકાશ અને ધરતી બંનેમાં ઊંચા સ્થાન પર સ્થાપિત કરી છે. હે સોમ, અમને દૃઢ રક્ષણ અને મહાન પ્રતિષ્ઠા આપો. યજ્ઞ માટે યોગ્ય એવા ઇન્દ્ર, વરુણ અને મારુતો માટે, સોમનો પ્રવાહ વહેવા દો, જે વિશાળ સ્થાન આપે છે. આ મહિમાઓને જીતવા માટે, અમે સર્વશ્રેષ્ઠ યશ મેળવવા આતુર છીએ અને શ્રમ કરીએ છીએ. પવિત્રકર્તા સોમ, તમે શક્તિથી વહેતા, જળમાં આવરાયેલા છો; સત્યથી ભરેલા ખજાનાવાળાં ગર્ભમાં, દૈવી સુવર્ણ સ્ત્રોતરૂપે સ્થિર થાઓ. આકાશીય દુધની દૂધીને દૂધીને, તમે પ્રાચીન અને પ્રિય મધુરતાના આસન સુધી પહોંચ્યા છો; આમંત્રિત આધાર તરફ વહેતા, મનુષ્યો દ્વારા શુદ્ધ કરાયેલા, બળની શોધમાં, વિવેકી બનીને આગળ વધો છો. દોડો, મનુષ્યો સાથે પાત્રની આસપાસ બેઠા રહો, હે પવિત્રકર્તા, પુરસ્કાર મેળવો; ઘોડા જેવો, તેજસ્વીઓ તમને શુદ્ધ કરે છે અને દોરડાથી પવિત્ર કુશ પર લઈ જાય છે. દૈવિક સોમનું ટીપું, પોતાની શસ્ત્રથી સજ્જ, શુદ્ધ થાય છે, શાપોને નાશ કરે છે અને લોકોની રક્ષા કરે છે; દેવોના પિતા, કુશળ સર્જનહાર, આકાશનો આધાર અને ધરતીની પાયાની જેમ છે. દ્રષ્ટા, પ્રેરિત ઋષિ, મનુષ્યોના નેતા, વિદ્વાન ઉશનાએ પોતાની અંતર્દૃષ્ટિથી તે રહસ્ય શોધ્યું, જે અંતિમ સ્થાને છુપાયેલું હતું—ગાયોના ગુપ્ત નામ. અમે તમને, હે વીર ઇન્દ્ર, દુધ ન આપનારી ગાયોની જેમ સ્તુતિ કરીએ છીએ; તમે ચળકતી દૃષ્ટિવાળા, ચલિત અને અચલના સ્વામી છો. હે ઇન્દ્ર, તમારી જેમ ન તો કોઈ જન્મ્યો છે, ન જન્મશે—ન દૈવી, ન માનવી; દયાળુ ઇન્દ્ર, અમે ઘોડા અને ગાયો ઈચ્છીએ છીએ અને તમને પોકારીએ છીએ. કયા અજાયબીભર્યા રક્ષણથી અમારો મિત્ર દૂત બનીને સતત વધે છે? કયા શક્તિશાળી સહાયથી, તમે પસંદ કરો છો? તમારા ઉન્માદક શક્તિઓમાં સૌથી સાચી અને મહાન કઈ છે, ખાસ કરીને સોમયજ્ઞમાં? તમે તો સ્થિરને પણ કંપાવી દો છો, હે દાન આપનાર. અમારા મિત્રો અને ગાયકના રક્ષક બનીને, અમને સહાય માટે સો ગણો બળ આપો. અમે મહાન, મૃત્યુને જીતનાર, દયાળુ અને સોમના આનંદી ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરીએ છીએ, જેમ ગાયો પોતાના વાછરડાને બોલાવે છે. અમે સ્વર્ગીય વાછરડાને શોધીએ છીએ, જે દાનમાં સમૃદ્ધ, બળથી આવરાયેલો, પર્વત જેવો ભવ્ય, અન્નથી ભરપૂર અને ઝડપથી ગાયો લાવવામાં સક્ષમ છે. તમારી સ્તુતિથી, ધન આપનાર ઇન્દ્રને યુદ્ધમાં સહાય માટે બોલાવો; હું ઊંચા અવાજે ગાઈને generous oneને બોલાવું છું, જેમ કામદાર પોતાના વેતન માટે બોલાવે. કોઈ પણ લોભી કે કમજોં દુશ્મન તેજસ્વી અને ઉત્સાહભર્યા ઇન્દ્ર સામે ટકી શકતો નથી, જે ગાયકને યોગ્ય દાન આપે છે. હે સોમ, સૌથી મીઠા અને આનંદદાયક પ્રવાહથી વહો, ઇન્દ્રના પાન માટે પિડીને. દૈત્યોના વિનાશક, સર્વ લોકોના રક્ષક, પોતાના આસન પર આવીને પાત્રમાં સ્થિર થયા છે. તમે અંધકાર દૂર કરનાર, મહાન, વૃત્રના સંહારક છો; દયાળુઓ પર કૃપા વરસાવો. હે સોમ, સૌથી મીઠા, જ્ઞાની અને મહાન ઉત્સાહથી ઇન્દ્ર માટે વહો; સ્વર્ગ સમાન મહાન આનંદથી વહો. તમારો પાન કરીને વૃષભ વધુ બળવાન બને છે; મનુષ્યો પ્રકાશ પ્રાપ્ત કરે છે; સ્પષ્ટ દૃષ્ટિથી તે ઝડપથી પુરસ્કાર તરફ દોડે છે, જેમ રેસર લક્ષ્ય તરફ દોડે છે. ઇન્દ્ર માટે પિડીને ઉત્સાહભર્યા ટીપાં જાઓ; તેજસ્વી પ્રવાહો, પ્રકાશના જ્ઞાતા ઇન્દ્ર સુધી પહોંચે. આ પિડીને સોમ ઇન્દ્રના આધાર માટે વહે છે; વિજયી સોમ પોતાની સમજ મુજબ કાર્ય કરે છે. ઇન્દ્ર, ઉત્સાહમાં, પુરસ્કાર, આધાર પકડીને, મહાન પુરુષાર્થવાળી વજ્રને જળમાં વિજયી બનીને ઉઠાવે છે. તમારા માટે, ઉત્સાહભર્યા પિડીને સોમ માટે, આનંદ માટે, મિત્રો, લાંબી જીભવાળા કૂતરાને દૂર કરો. શુદ્ધ, તેજસ્વી પ્રવાહથી પિડીને વહેતો સોમ, ઘોડા જેવો કર્મયોગ્ય છે. આ ક્રોધરહિત સોમને સર્વવ્યાપી વિચારથી મનુષ્યો આવકારો; પ્રવાહો યજ્ઞ માટે તૈયાર રહે. પ્રિય, ઝડપથી વહેતો, પ્રસિદ્ધ સોમ પવિત્ર થાય છે, મહાન નામો ધરાવે છે; જેણે મહાન સૂર્યમાંથી, દુરદર્શી, સર્વવ્યાપી રથ પર આરોહણ કર્યું છે. સત્યની જીભ વહે છે, મીઠી અને પ્રિય, બોલનાર, અચૂક વિચારનો સ્વામી; પુત્ર પોતાના માતા-પિતાનું ત્રીજું નામ તેજસ્વી સ્વર્ગમાં મૂકે છે. તેજસ્વીઓએ મનુષ્યોના માર્ગદર્શન હેઠળ ઘંટાવાળાં પાત્રોમાં, સુવર્ણ પાત્રમાં, ગર્જન કરીને સોમ રેડ્યો છે; સત્ય આપનારાઓ આવી ગયા છે, અને હે ઉષા, તમે ત્રિસ્તરીય પ્રકાશમાં પ્રકાશિત થાઓ છો. યજ્ઞ પર યજ્ઞ, સ્તુતિ પર સ્તુતિથી, અમે તમને, હે અગ્નિ, અમર જાતવેદસ, પ્રિય મિત્ર, કૌશલ્ય અને અર્પણ માટે પ્રગટ કરીએ છીએ. અમે બળના પુત્રની સેવા અર્પણથી કરીએ, તે અમારો રક્ષક, વૃદ્ધિદાતા અને શરીરનો સંરક્ષક બને. આવો, હે અગ્નિ, હું તમને વિવિધ વચનો કહું છું; આ અર્પણોથી તમે વૃદ્ધિ પામો. જ્યાં પણ, જે સ્થળે તમે મન, શ્રેષ્ઠ દૃષ્ટિ સ્થાપો છો, ત્યાં જ તમે તમારું આસન સ્થાપો છો. તમારા કોઈ પણ દાન વ્યર્થ ગયા નથી, હે લોકોના સ્વામી; તેથી, અમે તમારી કૃપા માંગીએ છીએ. અમે કોઈ ભાર વિના, હે મહાન, અદ્વિતીય, વજ્રધારી, આશ્ચર્યજનક, તમને સહાય માટે બોલાવીએ છીએ. અમારી ક્રિયાઓમાં સહાય માટે અમે તમારી પાસે આવીએ છીએ; હે બળવાન, અમને મળો, અમે ધીરજપૂર્વક કાર્ય કર્યું છે. અમે તમને, ઇન્દ્ર, અમારા સહાયક અને અવિચલ મિત્ર તરીકે પસંદ કર્યા છે. અતઃ, હે ઇન્દ્ર, સ્તુતિગાન કરનાર, અમે ઈચ્છાથી તમને શોધીએ છીએ, તમને બોલાવીએ છીએ; તમે જલ અને પ્રવાહો સાથે આવો.