સામવેદઃ

પ્રભાત, જે બહેનોમાં સર્વાધિક પ્રિય છે, સુંદર રીતે જન્મે છે અને માર્ગને સજ્જ કરે છે. હવે, આ સમગ્ર જગત કોના માટે છે? તે ઇન્દ્ર અને સર્વ દેવતાઓ માટે છે. ઇન્દ્ર માટે દાન પવિત્ર ધારા જેવી વહે, જેમ નદીઓ પોતાના માર્ગે વહે છે. એ દાતાઓના દાનથી, હે ઇન્દ્ર, આપણે દેવતાઓ દ્વારા સ્થાપિત થયેલ પુરસ્કાર પ્રાપ્ત કરીએ, અને આનંદથી, શતબળથી, શુભ વીરોથી સમૃદ્ધ થઈએ. મિત્રા અને વરુણ આપણને પોષણ આપે છે; હે ઇન્દ્ર, અમારે માટે ઉત્તમ ભોજન બનાવો. સમગ્ર પર ઇન્દ્ર રાજ કરે છે. ત્રિકદ્રુક યજ્ઞમાં, બલિષ્ઠ ઇન્દ્રે જવારમિશ્રિત સોમપાન વિષ્ણુ સાથે કર્યું, પોતાની ઇચ્છા પ્રમાણે તે પવિત્ર સોમનો આનંદ માણ્યો, મહાન કૃત્ય કરવા માટે, વિશાળ શક્તિથી; દેવને દેવની સાથે, સત્ય રસા સત્ય ઇન્દ્રની સાથે જોડાયો. આ મહાન, હજાર માપ ધરાવનારી, વિદ્વાનોની દૃષ્ટિ, વિચારો, પ્રકાશ, ઋતનો આધાર, તેજસ્વી, પ્રભાતોને એકત્ર કરે છે—જે નિષ્કપટ, દૃઢ નિશ્ચયવાળી, પોતાના સ્થાન પર, ગાયની શોધમાં છે. હે ઇન્દ્ર, દૂરથી આવો, સભાના સ્વામી તરીકે આવો; રાજા તરીકે, સત્ય સ્વામી તરીકે, અમે તમને બોલાવીએ છીએ, દાન માટે ઉત્સુક છીએ, દબાણ સમયે, જેમ પુત્રો પિતાને મહાન પુરસ્કાર માટે બોલાવે છે. હું એ ઇન્દ્રને બોલાવું છું, દાનવીર, મહાબળશાળી, સર્વેને એકસાથે રાખનાર, અજેય, મહાન યશવંત; જે વજ્રધારી છે, તે અમારે માટે સર્વ શુભ માર્ગો ખુલ્લા કરે. શ્રવણ થાઓ, વિચારપૂર્વક અગ્નિને આગળ રાખીએ; હવે આપણે એ દૈવી શક્તિને પસંદ કરીએ; આપણે ઇન્દ્ર અને વાયુને પસંદ કરીએ; જ્યારે તે બંને, પ્રયત્નપૂર્વક, તેજસ્વીના નવા નાભિ સાથે જોડાય છે, ત્યારે અમારા વિચારો દેવતાઓ સુધી પહોંચે છે. અમારા વિચારો મહાન વિષ્ણુ, પર્વતજાત મરૂતો, તેમની સેના, યજ્ઞ, દાન, બળ, આશીર્વાદ માટે, વ્રતધારી, મહાન શક્તિઓ સુધી જાય. આ સોનાની કાંતિથી, શુદ્ધ થઈને, તે પોતાની ટીમ સાથે સર્વ દ્વેષોને જીતે છે, જેમ સૂર્ય પોતાની રથસેના સાથે; તેની પીઠ પર વહેતી ધારાઓ તેજોભરિત છે, લાલચિત્ત, સોનાની જેમ, તે સાત ગીતો અને સાત મુખથી સર્વ રૂપોમાં વિહરે છે. હું એ દેવ સવિતારની સ્તુતિ કરું છું, મહાન, વિદ્વાન, સત્યપ્રેરિત, ખજાનાવાળું, પ્રિય વિચાર ધરાવતું; જેના વિચારો ઉન્નત છે, પ્રેરણા તેજસ્વી છે; જેના આદેશે, સોનાહાથવાળો, શુભકર્મી, સ્વયંપ્રકાશી, આકાશ માપી લીધું છે. હું અગ્નિને, પુરોહિત, દયાળુ, બલપુત્ર, સર્વ જન્મનો જ્ઞાતા, સીધા વિધિ કરનાર, દૈવી દયા ધરાવનાર, ઘૃતપ્રસારી, તેજસ્વી જ્વાળાવાળાને ધ્યાને લઉં છું. હે શૂરવીર ઇન્દ્ર, તમારું પ્રથમ, પ્રાચીન કૃત્ય સ્વર્ગમાં ગાવા યોગ્ય છે; જે તમે દેવશક્તિથી કર્યું—પાણી તોડી, સમગ્ર વિશ્વને બળથી ભર્યું, શતબળવંત, પોષણ અને અન્ન આપ્યું. યજ્ઞ સમયે, હે પવમાના, તમે દબાણથી જન્મી, સ્વર્ગ અને પૃથ્વી પર સ્થાન મેળવ્યું; મહાન રક્ષા અને યશ પ્રાપ્ત કર્યું. સૌથી મીઠી અને આનંદદાયક ધારા સાથે, હે સોમ, ઇન્દ્ર માટે પીઓ માટે વહો. બળશાળી, મરૂતો માટે શક્તિ સાથે વહો; સર્વ શક્તિઓ સાથે, ઊર્જાવંત બનીને વહો. તમારી શ્રેષ્ઠ ઉત્સાહથી, પવિત્ર પાન સાથે વહો, હે દેવ, શૂરવીર, શાપવિનાશક. ત્રણ અવાજો ઊઠે છે, ગાયો રંભાય છે, દૂધદાયિ ગાયો ડાકે છે; પીળો રંગવાળો ગર્જના સાથે આવે છે. હે સોમ, ઇન્દ્ર અને મરૂતો માટે, મીઠો, સ્તુતિના ગર્ભમાં સ્થિર થયેલો, વહો. આ તેજસ્વી બિંદુ, ઉત્સાહ માટે, કુશળતાપૂર્વક, પાણીમાં સ્થિર થયો છે, જેમ ગિદ્ધ પર્વત પર પોતાના ગોળમાં. કુશળતા સાથે, દેવોને પીવા માટે, હે પીળા, વહો; ઉત્સાહ મરૂતો અને વાયુ માટે છે. ગર્જનારી સોમ, પર્વતજાત, છનાવટમાંથી વહે છે; તું સર્વત્ર વ્યાપી છે. સ્વર્ગના પ્રિય ઋષિ, સંતાનમાં સ્થિત, ધ્વનિ સાથે ગતિ કરે છે; વિદ્વાન, પ્રેરિત ઇચ્છાથી આગળ વધે છે. દબાયેલા, ઉત્સાહથી ભરેલા સોમો, અમારી પ્રતિષ્ઠા માટે, હે દાનવીર, સભામાં આગળ વધે છે. વિદ્વાન સોમો, મહિષોની જેમ, લહેરો રૂપે પાણી લાવે છે, વન તોડી. હે સોમ, બળવાન અને દબાયેલ, વહો; અમને લોકમાં પ્રસિદ્ધ કરો; સર્વ દ્વેષ દૂર કરો. તમે ખરેખર તેજથી બળવાન છો; અમે તમને બોલાવીએ છીએ, હે શુદ્ધ, પ્રકાશમય, જે સ્વર્ગને દેખાડે છે. બિંદુ, છનાવટમાં પ્રવેશી, જાગૃત, કવિઓને પ્રિય, વિચાર મોકલે છે, જેમ રથવાન ઘોડાને દોડાવે છે. ઝડપી, ગાય અને ઘોડા જીતનાર, તેજસ્વી, બળશાળી સોમો, વીરતા માટે ઉત્સુક બની વહે છે. હે દેવ, દીર્ધાયુ માટે વહો; તમારો ઉત્સાહ ઇન્દ્ર સુધી પહોંચે; યોગ્ય માર્ગે વાયુ સુધી પોહચો. શુદ્ધ થયેલો, અજાયબ સ્વર્ગ ઉત્પન્ન કરે છે, વીજળી જેવું; મહાન વિશ્વપ્રકાશ. ગર્જનારા બિંદુઓ, ઉત્સાહ માટે, તેજસ્વી, મીઠી અવાજ સાથે, પોતાની ધારા વહાવે છે. ઋષિ, પોતાની જગ્યાએ સ્થિત, નદીની લહેરો વહાવે છે; કવિને લઈને, વધુ ઇચ્છા સાથે, દૃઢતાપૂર્વક રાખે છે. દેવોએ સોમની શોધ કરી, જે પ્રભાતે જન્મ્યો, ગાયોથી શુદ્ધ થયો, છનવટ અને શોભાથી યુક્ત, છઠ્ઠા દબાણનો પહેલો ભાગ. પોતે શુદ્ધ થઈ, વિદ્વાન સર્વ શત્રુઓને પાર કરી ગયો; તેઓ પ્રેરિત ઋષિને પોતાના સ્તોત્રોથી મહિમા આપે છે. દબાયેલ સોમ પાત્રમાં પ્રવેશે છે, સર્વ યશ સાથે વહે છે; સોમ ઇન્દ્રને ભક્તિપૂર્વક અર્પણ થાય છે. જેમ રથવાન, દબાયેલ સોમ દબાણપથ્થરોની છનાવટમાં ગતિ કરે છે, ઘોડાની જેમ ઝડપથી આગળ વધે છે.