સામવેદઃ

અગ્નિ દેવની મહિમા અને તેમની કૃપા વર્ણવતી આ શ્રદ્ધાભરી વાર્તા છે. તમે નદીઓની ધારા છો, યુવાની સ્ત્રીઓની પ્રવાહિણી શક્તિ છો; ગૌઓના સ્વામી, અજય્ય અગ્નિ, તમે દુધાળ ગાયોનું પોષણ કરો છો. ધનદાન કરનાર દેવતા તમારા માટે સમૃદ્ધિની ધારા વહાવે—તે ધારા વહાવો, એ પૂર્ણ કરો, કારણ કે દેવતાએ તમને આમંત્રણ આપ્યું છે. દેવોએ અગ્નિને યજ્ઞના જ્ઞાની પુજારી તરીકે સ્થાપ્યા—એ અગ્નિ, જે ભક્તિપૂર્વક હવન કરનારને ખજાનો અને ઉત્તમ શક્તિ આપે છે. એ માર્ગદર્શન કરવાના કુશળ છે, જેમાં ઋત ધર્મો સ્થાપિત છે; અમારા સ્તુતિગીતો એ મહાન, ઉન્નત જન્મે ઉપસ્થિત અગ્નિ સુધી પહોંચે એવી આશા છે. જે અગ્નિમાંથી લોકો પોતાના કર્મોમાંથી દૂર જતાં હોય છે, તેમ છતાં જેમણે હજારો ખજાનો પ્રાપ્ત કર્યા છે, તેમ, તમે પણ તમારા મનથી અગ્નિનું સન્માન કરો. દેવોદાસપુત્ર અગ્નિ દેવ, ઈન્દ્ર જેવી પોતાની શક્તિથી વિસ્તર્યા છે; પૃથ્વી પર, પોતાની માતા પર, તેઓ પ્રસરી ગયા છે અને આકાશના આશ્રયમાં સ્થિત છે. અગ્નિ, તમે અમારા જીવનને શુદ્ધ કરો, ઝડપી તેજ અને આહાર આપો; અમારાથી સર્વ દુષ્ટતા અને અશુભ દૂર કરો. પાંચ જાતિના, ઘરના પુજારી એવા મહાન, પ્રશંસનીય અગ્નિને અમે શોધીએ છીએ. અગ્નિ, તું જ્ઞાનથી સ્વયં શુદ્ધ થા, અમને તેજ, પરાક્રમ, ધન અને પત્ની પ્રદાન કર. પ્રકાશમય, શુદ્ધ અગ્નિ, તમારી મધુર જિહ્વાથી દેવતાઓને અહીં લાવો અને તેમને અર્પણ કરો. અમે તમને ઘૃતથી અભિષેકિત, તેજસ્વી, સૂર્યને દ્રષ્ટિ ધરાવતા અગ્નિ તરીકે બોલાવીએ છીએ—દેવોને અમારું આનંદ વધારવા અહીં લાવો. હવે, બોધિદાયક અગ્નિને અમે યજ્ઞના નેતા તરીકે પ્રજ્વલિત કરીએ છીએ, જે વિધિમાં તેજસ્વી અને મહાન છે. ગાયત્રીના સ્પર્ધામાં, અગ્નિ, તમારી સહાયથી અમારી રક્ષા કરો—તમે દરેક સભામાં પ્રશંસનીય છો. અગ્નિ, અમને એવી સંપત્તિ આપો જે સભાઓમાં વિજયી બને, સર્વ યુદ્ધોમાં અજય્ય રહે. તમારી સારા માર્ગદર્શનથી અમને સર્વને પોષણ કરનારી સંપત્તિ આપો, જીવનભર સુખ આપો. અમારા વિચારો, સ્પર્ધામાં દોડતી રથની જેમ, અગ્નિને પ્રેરણા આપે—એમ કરીને અમે ધન પર ધન જીતીએ. અગ્નિ, જેના દ્વારા અમે ગાયો એકત્ર કરી શકીએ, તમારી સેના અને શક્તિથી—એ અમારે માટે દાનસ્વરૂપ ચલાવો. તમે અમને વિશાળ, ગૌસંપન્ન, પ્રસસ્ત ધન આપો; માર્ગ સ્પષ્ટ કરો, ધારને લોહારની જેમ તીક્ષ્ણ કરો. અગ્નિ, અક્ષય તારાને, સૂર્યને આકાશમાં ઉદય કરો; લોકો માટે પ્રકાશ સ્થાપિત કરો. તમે લોકોના દિપક, સર્વપ્રિય, શ્રેષ્ઠાસન છો—સ્તુતિ માટે જાગ્રત રહો અને અમને શક્તિ આપો. અગ્નિ સ્વર્ગના શિરમોર છે, પૃથ્વીના સ્વામી છે; તેઓ જળોના બીજ હલાવતા રહે છે. તમે અમૂલ્ય દાનના સ્વામી છો, અગ્નિ; હું, ગાયક, તમારી રક્ષામાં સ્વામી બનું એવી ઇચ્છા છે. અગ્નિના શુદ્ધજનો ઊભા થાય છે; તેમની તેજસ્વી જ્વાલાઓ પ્રકાશિત થાય છે, તેમનું પ્રકાશ ફેલાય છે. સાતમું, બીજું, અર્ધ—અગ્નિ, તમારો લોકોમાં શું સંબંધ છે? generous યજમાન કોણ છે, અને તમે કોમાં સ્થિર છો? તમે મનુષ્યજાતિના બાંધવ છો, અગ્નિ; તમે મિત્ર, સર્વના પ્રિય, સાથીઓમાં પ્રશંસનીય છો. અમારે માટે મિત્ર અને વરુણને, દેવતાઓને, મહાસત્યને અર્પણ કરો; અગ્નિ, તમારું ઘરેલું યજ્ઞ કરો. અગ્નિ પ્રશંસનીય, પૂજનીય, અંધકાર વિમોચક અને સ્પષ્ટ દેખાતા છે—મહાન અગ્નિ પ્રજ્વલિત થાય છે. મહાન અગ્નિ દેવતાઓને લઇ જતાં ઘોડા સમાન પ્રજ્વલિત થાય છે; યજમાનોએ તેમને સ્તુતિ કરી છે. અમે પણ, મહાન, મહાન અગ્નિને મહાન સાથે પ્રજ્વલિત કરીએ છીએ; અગ્નિ, મહાન, પ્રકાશિત થાઓ. પ્રજ્વલિત અગ્નિના ઉંચા જ્વાળા ઊભા થાય છે; તેજસ્વી અગ્નિ, તમારી કિરણો પ્રકાશિત થાય છે. મારા પાત્રો ઘૃત લઈને, અગ્નિ, તમારી પાસે આવે; અમારા હવનમાં આનંદ મેળવો. હું અગ્નિ, કૃપાળુ પુજારી, ઋતુઓના અધિકારી, તેજસ્વી, પ્રકાશિત, તેમની સ્તુતિ કરું છું—તેઓ સાંભળે. અગ્નિ, એક, બે, ત્રણ ગીતોથી અમને રક્ષા કરો, પોષણના સ્વામી, ચારથી પણ, કૃપાળુ, અમને રક્ષા કરો. દરેક અશુભ અને દુઃખથી અમને બચાવો; સ્પર્ધામાં અમને સિદ્ધિ આપો. અમે તમને, દેવોમાં સૌથી નજીક, વૃદ્ધિ માટે શોધીએ છીએ. રાજા, જ્યારે જ્વાળા પ્રજ્વલિત થાય છે, કુશળતા માટે તીવ્ર, તેજસ્વી, ત્યારે જ્ઞાનવાન, મહાપ્રકાશથી પ્રકાશિત, તેજસ્વી અંધકારને શુદ્ધ કરે છે. જ્યારે તમે, તમારા સ્વરૂપથી, અંધકારને ઢાંકી લો છો, ત્યારે મહાપિતાથી ઉષા ઉત્પન્ન કરો છો; તમે સૂર્યના તેજને ધારણ કરો છો અને જ્વાળા સ્વર્ગના દાન સાથે તેજ આપે છે. શુભ એ શુભ સાથે મળે છે; પ્રેમી પાછળથી પોતાની બહેન પાસે જાય છે; અગ્નિ સ્પષ્ટ ચિહ્નો સાથે, તેજસ્વી રંગો સાથે ઊભા રહે છે અને આનંદમાં સ્થિર થાય છે. અગ્નિ અંજીર, શક્તિના સંતાન, તમને કઈ સ્તુતિથી, કઈ રીતે, અમે પ્રસન્ન કરી શકીએ? કયા માટે, કયા હેતુથી, અમે યજ્ઞ, શક્તિ, બળ સેવા કરીએ? કોને આ શ્રદ્ધા કહેવી? ત્યારે તમે ખરેખર અમારા માટે સર્વ સમૃદ્ધિથી ભરેલી વાસસ્થળો, બળ અને ધન આપો છો—તમારી સ્તુતિથી. આ રીતે, અગ્નિ દેવ આપણા જીવનનું પોષણ કરે છે, અમને સુરક્ષા આપે છે, તેજ અને ધન આપે છે, અને યજ્ઞના માર્ગે દેવતાઓ સુધી પહોંચાડે છે.