સામવેદઃ

આજે દિવ્ય સવિતારને પ્રાર્થના કરીએ: હે દેવ, અમને સંતાન અને શુભ ભાગ્ય આપો, દુષ્કર્મ અને દુષ્પ્નો દૂર કરો. એ સવિતારનો યુવાન, અડગ વાછરડો ક્યાં છે, જેની ગળા શક્તિશાળી છે? કોણ છે જે પૂજારી બનીને તેને આરાધે છે? પર્વતોના પાયે અને નદીઓના સંગમ પર, પ્રેરિત ઋષિ વિચારશક્તિથી જન્મ પામ્યા. આપણે હવે ઈન્દ્રની સ્તુતિ કરીએ—જે જનસમૂહના રાજા છે, પુરુષોને વશ કરનાર છે, અને સર્વશક્તિમાન છે—નવાં ગીતોથી તેની મહિમા ગાવા. બીજા મંત્રનો અર્ધાંશ ઈન્દ્રને સમર્પિત છે, જે સોમપાનમાં તત્પર, કુશળ, શક્તિશાળી અને જવારના દાઢીધારી છે. હે અનેક ખજાનાના સ્વામી ઈન્દ્ર, અમારી આ સ્તુતિઓ તમારી પાસે ગાય છે, જેમ ગાય પોતાના વાછરડા પાસે દોડે છે. અહીં તેમણે ગાયના નામનો અનુસરણ કર્યો છે—ટ્વષ્ટ્રના ગુપ્ત રહેલા, ચંદ્રના ગૃહમાં. જ્યારે ઈન્દ્રને માન મળ્યો ન હતો, ત્યારે તેણે મહાન અને શક્તિશાળી નદીઓને મુક્ત કરી, ત્યારે પૂષણ તેની સાથે થયા. મારુતોમાં પ્રસિદ્ધ ગાય, દાનશીલની માતા, રથોમાં અગ્નિની જેમ જોડાઈ છે. હે આનંદદાતા ઈન્દ્ર, તમારા વાંછિત ઘોડાઓ સાથે પિડી સોમ પાસે પધારો. ઇચ્છિત આહુતી વહેતી રહી છે, ઈન્દ્રને યજ્ઞમાં બળ આપતી, અવભૃથ તરફ શક્તિ વધારી રહી છે. નિષ્ઠાવાન પુત્ર તરીકે મેં પિતાથી અમર જ્ઞાન ગ્રહણ કર્યું; હું સૂર્યની જેમ જન્મ્યો. શક્તિથી ભરપૂર સમૂહો ઈન્દ્રમાં અમારે સાથે રહે—આ શક્તિશાળી સાથે અમે આનંદ માણીએ. સોમ અને પૂષણે સર્વ સુખદાયી ગૃહોને જોયા છે; દેવો માટે બંને રથ તૈયાર છે. તમામ મિત્રોને કહો—ઈન્દ્ર માટે સોમપાન માટે ગાઓ; હું સર્વવિજયી, મનુષ્યોમાં સર્વશક્તિમાન, સો શક્તિ ધરાવનારા ઈન્દ્રની સ્તુતિ કરું છું. મિત્રો, ઈન્દ્રને ગાઓ—તે આનંદદાતા, પિંગળ ઘોડાવાળો, સોમપાન કરનાર છે. અમે, તમારા મિત્ર કણ્વો, હે ઈન્દ્ર, આનંદથી સ્તુતિઓ સાથે તમારી પાસે આવીએ છીએ. અમારા ગીતો પિડી સોમની આસપાસ ગુંજે—ઈન્દ્ર માટે, આનંદદાતા માટે; કવિઓ સ્તુતિઓથી પ્રશંસા કરે. આ પવિત્ર સોમ તમારા માટે, હે ઈન્દ્ર, પવિત્ર કૂશ પર છે; પધારો અને તેનો રસ પીવો. સુંદર રૂપ આપવા માટે, અમે તમને દૂધથી ભરેલી ગાયની જેમ આહુતિ અર્પણ કરીએ છીએ, હે ચિરપ્રભા. સોમના પિડી સમયે, હે વૃષભ ઈન્દ્ર, હું તમારા આનંદ માટે પિડી પેય અર્પું છું—તૃપ્ત થાઓ અને આનંદ માણો. પાત્રો અને કપોમાં પિડી સોમ તમારો છે; પીજો, કેમ કે તમે તેના સ્વામી છો. મિત્રતા અને એકતા સાથે, શક્તિ પર શક્તિ ઉમેરતાં, અમે ઈન્દ્રને સ્પર્ધામાં સહાય માટે બોલાવીએ છીએ. પધારો, ઈન્દ્ર, અહીં બેસો; મિત્રો, સાથે સાથે સ્તુતિઓથી ગાવા દો. આ પિડી સોમ ખરેખર તમારા માટે છે, હે દાનના સ્વામી; પીઓ, હે ગાયક, તમારી શક્તિથી. ઈન્દ્ર, પરાક્રમી, અમારા માટે સર્વોપરી રહે; વજ્રધારીને મહાનતા પ્રાપ્ત થાય; સ્વર્ગ તેની શક્તિને મર્યાદિત ન કરે. પધારો, ઈન્દ્ર, અમારા માટે વિજયમય પુરસ્કાર, જમીનથી ભરપૂર, તમારા મહાન દાયાં હાથથી પકડી લો. પશુઓના સ્વામી, પર્વતોના ઈન્દ્ર, સત્યપુત્ર, સાચા સ્વામી માટે યોગ્ય રીતે ગાઓ. કયા આશ્ચર્યજનક ઉપાયથી આપણા સતત વૃદ્ધિ પામતા મિત્ર દૂત બની જાય છે? કયા શક્તિશાળી આધારથી તે પસંદ થાય છે? જે મહાન છે અને સભાઓમાં વિજયી છે, તેને દરેક સભામાં ગીતો અર્પણ કરો, જાગૃતિ અને સહાય માટે. આસનના સ્વામી, અદ્ભુત, પ્રિય, ઈન્દ્રને વાંછિત, તેને જ્ઞાનથી સમૃદ્ધ હવન અર્પણ કરો. તમારા આકાશ નીચેના માર્ગો, જેમાંથી તમે ઘોડાને દોડાવ્યા, તે માર્ગો અમને સાંભળે, હે દેવો. સુભાગ્ય, સુભાગ્ય અમને પ્રાપ્ત થાય, હે સો શક્તિ ધરાવનારા ઈન્દ્ર, જ્યારે તમે અમને શક્તિ અને કૃપા આપો. આ સોમ પિડી ગયો છે; મારુતો અને તેજસ્વી અશ્વિનીકુમારો તેને પાન કરે છે. દર્શક, આશયથી ભરેલા, વિજય માટે જન્મેલા, શૌર્યની તરસ ધરાવતા ઈન્દ્રની પૂજા કરે છે. અમે દેવોને હાનિ પહોંચાડતા નથી, ન તો ખોટા રસ્તે જઈએ છીએ; અમે પવિત્ર વાણીના માર્ગે ચાલીએ છીએ. ઉષા આવી છે, મહાન ગીત સાથે, તેજસ્વી ગીત સાથે; અથર્વન, દિવ્ય સવિતારની સ્તુતિ કરો. આ અદ્વિતીય ઉષા પ્રકાશિત થઈ છે; સ્વર્ગપ્રિય, હું તમને, અશ્વિનીકુમારો, ઉન્નત સ્તુતિથી વંદન કરું છું. ઈન્દ્રે દધીચિના અસ્થિથી, અજેય બની, નવ્વે અને નવ દુશ્મનોને સંહાર્યા. પધારો, ઈન્દ્ર, ઉલ્લાસભર્યા સોમ સાથે, સોમના તમામ ઉત્સવો સાથે, મહાન, અતિશય શક્તિથી.