కురుశ్రవణమావృణి రాజానం త్రాసదస్యవమ్ । మంహిష్ఠం వాఘతామృషిః
కురు శ్రవణుడైన రాజు త్రాసదస్యువును, ఉదారులలో శ్రేష్ఠుడైన ఋషిని నేను ఎంచుకున్నాను.
యస్య మా హరితో రథే తిస్రో వహన్తి సాధుయా । స్తవై సహస్రదక్షిణే
యవనికపై మూడు మంచి గుర్రాలు లాగే రథం ఉన్నవాడు, సహస్రదక్షిణ యాగంలో అతనికి స్తోత్రాలు పాడుతారు.
యస్య ప్రస్వాదసో గిర ఉపమశ్రవసః పితుః । క్షేత్రం న రణ్వమూచుషే
అతని తండ్రి ఉపమశ్రవసు లాంటి తీపి గీతలు, పొలాన్ని సమృద్ధిగా ఉందని ప్రకటించాయి.
అధి పుత్రోపమశ్రవో నపాన్మిత్రాతిథేరిహి । పితుష్టే అస్మి వన్దితా
మిత్రాతిథి వంశజుడైన ఉపమశ్రవసు కుమారుని నేను పిలుస్తున్నాను; నీ తండ్రిని గౌరవించేవాడిని నేను.
యదీశీయామృతానాముత వా మర్త్యానామ్ । జీవేదిన్మఘవా మమ
అమరులను గానీ, మరణించేవారిని గానీ పాలించగలిగితే, ఉదారుడు నా కోసం బతకాలి.
న దేవానామతి వ్రతం శతాత్మా చన జీవతి । తథా యుజా వి వావృతే
వంద ప్రాణాలున్నా, దేవతల నియమాన్ని ఎవరూ దాటి బతకరు; ఆ బంధంతోనే వేరుపడతారు.
ప్రావేపా మా బృహతో మాదయన్తి ప్రవాతేజా ఇరిణే వర్వృతానాః । సోమస్యేవ మౌజవతస్య భక్షో విభీదకో జాగృవిర్మహ్యమచ్ఛాన్
బలమైన విభీదకపు పళ్ళతో చేసిన పాశాలు నన్ను ఉల్లాసపరుస్తున్నాయి; ఎండిన నేలపై వేసినప్పుడు ఆనందాన్ని కలిగిస్తాయి. ముజవత్ సోమరసం లాగే, చురుకైన పాశాలు నన్ను మేల్కొలిపాయి.
న మా మిమేథ న జిహీళ ఏషా శివా సఖిభ్య ఉత మహ్యమాసీత్ । అక్షస్యాహమేకపరస్య హేతోరనువ్రతామప జాయామరోధమ్
ఆమె నన్ను ఎప్పుడూ నిందించలేదు, తిరస్కరించలేదు; నా స్నేహితులకు, నాకు మంచి చేసింది. ఒక్క పాశం కోసం నేను నా భార్యను వదిలిపెట్టి, ఆమెను ఏడిపించాను.
ద్వేష్టి శ్వశ్రూరప జాయా రుణద్ధి న నాథితో విన్దతే మర్డితారమ్ । అశ్వస్యేవ జరతో వస్న్యస్య నాహం విన్దామి కితవస్య భోగమ్
అత్త తన కోడలిని ద్వేషిస్తుంది, ఆమెను ఆపుతుంది; దరిద్రుడికి ఆదరణ దొరకదు. సేవ చేసి వృద్ధమైన గుర్రంలా, నేను జూదగాడి విజయాల్లో ఆనందాన్ని పొందలేను.
అన్యే జాయాం పరి మృశన్త్యస్య యస్యాగృధద్వేదనే వాజ్యక్షః । పితా మాతా భ్రాతర ఏనమాహుర్న జానీమో నయతా బద్ధమేతమ్
ఆ త్రోవ కోసం తహతహలాడే జూదగాడి భార్యను ఇతరులు తాకుతున్నారు. తండ్రి, తల్లి, అన్నదమ్ములు అతనిని చూసి: 'మనకు ఇతను తెలియదు, ఇతను బంధించబడ్డాడు, తీసుకెళ్లండి' అంటారు.
యదాదీధ్యే న దవిషాణ్యేభిః పరాయద్భ్యోఽవ హీయే సఖిభ్యః । న్యుప్తాశ్చ బభ్రవో వాచమక్రతఁ ఏమీదేషాం నిష్కృతం జారిణీవ
నిశ్చయించుకున్నప్పుడు, ఇతరులతో పోటీ చేయలేదు; దూరమైనవారి వల్ల స్నేహితులకంటే వెనుకపడ్డాను. వేసిన బ్రౌన్ పాశాలు మాటలు మాట్లాడాయి; నేను వాటి సమూహానికి, ప్రియుడిని కలవడానికి వెళ్లే భార్యలాగా పోతున్నాను.
సభామేతి కితవః పృచ్ఛమానో జేష్యామీతి తన్వా శూశుజానః । అక్షాసో అస్య వి తిరన్తి కామం ప్రతిదీవ్నే దధత ఆ కృతాని
జూదగాడు సభలోకి వచ్చి, 'నేను గెలుస్తానా?' అని అడుగుతాడు, శరీరం వణుకుతుంది. కానీ పాశాలు అతని కోరికకు విరుద్ధంగా పోతాయి; గెలుపును వేరొకరికి ఇస్తాయి.
అక్షాస ఇదఙ్కుశినో నితోదినో నికృత్వానస్తపనాస్తాపయిష్ణవః । కుమారదేష్ణా జయతః పునర్హణో మధ్వా సమ్పృక్తాః కితవస్య బర్హణా
పాశాలు కంకణాలా, ముళ్లలా బాధిస్తాయి, మోసం చేస్తూ కాలుస్తాయి. పిల్లలవలె గెలిచినవారిని నవ్వుతూ, తేనెతో తడిపి, జూదగాడిని పొగడ్తలతో ముంచెత్తుతాయి.
త్రిపఞ్చాశః క్రీళతి వ్రాత ఏషాం దేవ ఇవ సవితా సత్యధర్మా । ఉగ్రస్య చిన్మన్యవే నా నమన్తే రాజా చిదేభ్యో నమ ఇత్కృణోతి
ఐదు ముప్పైమూడు మంది ఈ సమూహం దేవుడు సవితా లాగా నిజమైన ధర్మాన్ని పాటిస్తూ ఆటలో పాల్గొంటారు. క్రూరుడు అయినవాడు కూడా జూదగాడికి వంగడు, అయినా రాజు కూడా వీరికి నమస్కరిస్తాడు.
నీచా వర్తన్త ఉపరి స్ఫురన్త్యహస్తాసో హస్తవన్తం సహన్తే । దివ్యా అఙ్గారా ఇరిణే న్యుప్తాః శీతాః సన్తో హృదయం నిర్దహన్తి
వారు క్రింద కదలుతూ, పైకి ఎగురుతారు; చేతులు లేనివారు, చేతులు ఉన్నవాడిని కూడా ఓడిస్తారు. ఆ దివ్యమైన పాశాలు చల్లగా, పొడి నేలపై పడినా, మనసును కాల్చేస్తాయి.
జాయా తప్యతే కితవస్య హీనా మాతా పుత్రస్య చరతః క్వ స్విత్ । ఋణావా బిభ్యద్ధనమిచ్ఛమానోఽన్యేషామస్తముప నక్తమేతి
జూదగాడి భార్య బాధపడుతూ ఒంటరిగా ఉంటుంది; తిరుగాడే కొడుకు ఎక్కడున్నాడో అని తల్లి అడుగుతుంది. అప్పుల్లో పడిపోయి, భయంతో, ధనం కోసం, ఇతడు రాత్రిపూట ఇతరుల వద్దకు వెళ్తాడు.
స్త్రియం దృష్ట్వాయ కితవం తతాపాన్యేషాం జాయాం సుకృతం చ యోనిమ్ । పూర్వాహ్ణే అశ్వాన్యుయుజే హి బభ్రూన్సో అగ్నేరన్తే వృషలః పపాద
ఒక స్త్రీని చూసి జూదగాడు ఆకర్షితుడవుతాడు; ఇతడు పరాయి భార్యను, ఇతరుల అదృష్టాన్ని కోరుకుంటాడు. ఉదయం తన గాడిదలను కట్టుకుని బయలుదేరినా, ఆట చివరికి అగ్నికి ముందు పతితుడవుతాడు.
యో వః సేనానీర్మహతో గణస్య రాజా వ్రాతస్య ప్రథమో బభూవ । తస్మై కృణోమి న ధనా రుణధ్మి దశాహం ప్రాచీస్తదృతం వదామి
మీ మధ్య గొప్ప సమూహానికి నాయకుడైనవాడికి, ముందు వరుసలో ఉన్నవాడికి, నేను ఇలా చెబుతున్నాను: నీ ధనాన్ని నేను ఆశించను, అడగను; పది రోజులు తూర్పు వైపు తిరిగి ఈ నిజాన్ని చెబుతున్నాను.
అక్షైర్మా దీవ్యః కృషిమిత్కృషస్వ విత్తే రమస్వ బహు మన్యమానః । తత్ర గావః కితవ తత్ర జాయా తన్మే వి చష్టే సవితాయమర్యః
పాశాలతో ఆట ఆడకు; పొలం దున్ను, ధనంలో ఆనందించు, నీవు అదృష్టవంతుడివని భావించు. అక్కడే నీ పశువులు, జూదగాడా, అక్కడే నీ భార్య; సవితా దేవుడు నాకిది చూపించాడు.
మిత్రం కృణుధ్వం ఖలు మృళతా నో మా నో ఘోరేణ చరతాభి ధృష్ణు । ని వో ను మన్యుర్విశతామరాతిరన్యో బభ్రూణాం ప్రసితౌ న్వస్తు
మనతో స్నేహంగా ఉండండి, మాకు దయ చూపండి; దుష్టంగా మాకు దగ్గర కావద్దు. మీ కోపం, శత్రుత్వం మీలోకి రాకూడదు; ఇతరుల పాశాల మోహం మన దూరంగా ఉండాలి.
అబుధ్రము త్య ఇన్ద్రవన్తో అగ్నయో జ్యోతిర్భరన్త ఉషసో వ్యుష్టిషు । మహీ ద్యావాపృథివీ చేతతామపోఽద్యా దేవానామవ ఆ వృణీమహే
ఇంద్రుని బలంతో ఉన్న అగ్నులు, ఉదయపు వెలుగులో కాంతిని తీసుకొస్తారు. మహా ఆకాశం, భూమి, మీరు గమనించండి; ఈ రోజు దేవతల అనుగ్రహాన్ని మనం కోరుకుంటున్నాము.
దివస్పృథివ్యోరవ ఆ వృణీమహే మాతౄన్సిన్ధూన్పర్వతాఞ్ఛర్యణావతః । అనాగాస్త్వం సూర్యముషాసమీమహే భద్రం సోమః సువానో అద్యా కృణోతు నః
ఆకాశం, భూమి నుండి మనం దయ కోరుతున్నాము; తల్లిలాంటి నదులు, పర్వతాలు, ఆశ్రయ స్థలాల నుండి కూడా. సూర్యుడు, ఉదయాన్ని మనం నిష్కళంకంగా ఉండాలని ప్రార్థిస్తున్నాము; ఈ రోజు పిండిన సోమం మనకు మేలు కలిగించాలి.
ద్యావా నో అద్య పృథివీ అనాగసో మహీ త్రాయేతాం సువితాయ మాతరా । ఉషా ఉచ్ఛన్త్యప బాధతామఘం స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
ఈ రోజు మన మహా తల్లులు అయిన ఆకాశం, భూమి మనను అపాయాల నుండి కాపాడాలి, సుభిక్షాన్ని ప్రసాదించాలి. ఉదయం వెలిగే ఉషోదయము, దుష్టాన్ని దూరం చేయాలి; మంగళానికి మనం వెలిగించిన అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
ఇయం న ఉస్రా ప్రథమా సుదేవ్యం రేవత్సనిభ్యో రేవతీ వ్యుచ్ఛతు । ఆరే మన్యుం దుర్విదత్రస్య ధీమహి స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
ఈ మొదటి, శుభమైన, దైవ అనుగ్రహంతో కూడిన ఉదయం మనకు వెలుగునివ్వాలి; దానం చేసే వారికి సంపదను ఇవ్వాలి. దురుద్దేశం ఉన్నవారి కోపాన్ని మనం దూరంగా ఉంచుదాం; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
ప్ర యాః సిస్రతే సూర్యస్య రశ్మిభిర్జ్యోతిర్భరన్తీరుషసో వ్యుష్టిషు । భద్రా నో అద్య శ్రవసే వ్యుచ్ఛత స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
సూర్యుని కిరణాలతో వెలుగునిచ్చే వారు, ఉదయపు వెలుగులో ప్రవహించే వారు, ఈ రోజు మన కీర్తికి వెలిగిపోవాలి; మంగళానికి మనం వెలిగించిన అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
అనమీవా ఉషస ఆ చరన్తు న ఉదగ్నయో జిహతాం జ్యోతిషా బృహత్ । ఆయుక్షాతామశ్వినా తూతుజిం రథం స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
ఉషోదయాలు మనకు వ్యాధుల్లేకుండా కదలాలి; అగ్నులు గొప్ప కాంతితో వెలగాలి. అశ్వినులు తమ రథాన్ని దీర్ఘాయువుకు జోడించాలి; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
శ్రేష్ఠం నో అద్య సవితర్వరేణ్యం భాగమా సువ స హి రత్నధా అసి । రాయో జనిత్రీం ధిషణాముప బ్రువే స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
సవితా దేవా! ఈ రోజు మనకు ఉత్తమమైన, శ్రేష్ఠమైన భాగ్యాన్ని ప్రసాదించు, ఎందుకంటే నీవే ధనాన్ని ఇచ్చేవాడివి. సంపద తల్లియైన ధిషణను పిలుస్తున్నాను; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
పిపర్తు మా తదృతస్య ప్రవాచనం దేవానాం యన్మనుష్యా అమన్మహి । విశ్వా ఇదుస్రా స్పళుదేతి సూర్యః స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
దేవతల నిజమైన వాక్యాన్ని మన మానవులు అలక్ష్యం చేసినా, అది మనకు హాని చేయకూడదు. అన్ని ఉషోదయాలు వెలుగుతాయి, సూర్యుడు ఉదయిస్తాడు; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
అద్వేషో అద్య బర్హిష స్తరీమణి గ్రావ్ణాం యోగే మన్మనః సాధ ఈమహే । ఆదిత్యానాం శర్మణి స్థా భురణ్యసి స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
ఈ రోజు మనం ద్వేషం లేకుండా దర్భను పరచుదాం; శిలల సమూహంలో మన మనస్సుతో ప్రయత్నిద్దాం. ఆదిత్యుల రక్షణలో స్థిరంగా ఉండాలి; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.
ఆ నో బర్హిః సధమాదే బృహద్దివి దేవాఁ ఈళే సాదయా సప్త హోతౄన్ । ఇన్ద్రం మిత్రం వరుణం సాతయే భగం స్వస్త్యగ్నిం సమిధానమీమహే
దేవతలారా! మన సమూహంలో దర్భపై వచ్చి కూర్చోండి, ఏడుగురు హోతారులను స్థాపించండి. ఇంద్రుడు, మిత్రుడు, వరుణుడు, భగుడు మాకు సహాయం చేయాలి; మంగళానికి మనం అగ్ని దేవునిని పిలుస్తున్నాము.