కా త ఉపేతిర్మనసో వరాయ భువదగ్నే శంతమా కా మనీషా । కో వా యజ్ఞైః పరి దక్షం త ఆప కేన వా తే మనసా దాశేమ
అగ్నీ దేవా, మనసు ఏ విధంగా నిన్ను ఆనందింపజేస్తుందో, ఏ ఆలోచన నీకు మేలు చేస్తుందో మాకు తెలియజేయు. ఎవరు యజ్ఞాలతో నీ అనుగ్రహాన్ని పొందగలరు? మేము ఏ సంకల్పంతో నిన్ను సేవించాలి?
ఏహ్యగ్న ఇహ హోతా ని షీదాదబ్ధః సు పురఏతా భవా నః । అవతాం త్వా రోదసీ విశ్వమిన్వే యజా మహే సౌమనసాయ దేవాన్
అగ్నీ దేవా, ఇక్కడికి రా, హోతగా కూర్చో, ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా మాకు మంచి మార్గదర్శకుడవు. ఆకాశం, భూమి నిన్ను అన్ని పనుల్లో రక్షించాలి. మాకు మేలు కలిగించేలా దేవతలకు యజ్ఞం చేయు.
ప్ర సు విశ్వాన్రక్షసో ధక్ష్యగ్నే భవా యజ్ఞానామభిశస్తిపావా । అథా వహ సోమపతిం హరిభ్యామాతిథ్యమస్మై చకృమా సుదావ్నే
అగ్నీ దేవా, అన్ని దుష్టశక్తులను దహించు, యజ్ఞాలను అపశబ్దాల నుండి కాపాడు. ఆ తరువాత, నీ రెండు గుర్రాలతో సోమపతిని ఇక్కడికి తీసుకురా. మేము ఆ దాతకు ఆతిథ్యం సిద్ధం చేసాము.
ప్రజావతా వచసా వహ్నిరాసా చ హువే ని చ సత్సీహ దేవైః । వేషి హోత్రముత పోత్రం యజత్ర బోధి ప్రయన్తర్జనితర్వసూనామ్
సంతానంతో కూడిన మాటలతో, హవిసులతో నేను అగ్నిని పిలుస్తున్నాను. నీవు ఇక్కడ దేవతల మధ్య కూర్చో. నీవే హోత, పోతగా యజ్ఞానికి అర్హుడవు. అన్ని ధన సంపదలకు జనకుడవు, దూతవు, మాకు దారి చూపు.
యథా విప్రస్య మనుషో హవిర్భిర్దేవాఁ అయజః కవిభిః కవిః సన్ । ఏవా హోతః సత్యతర త్వమద్యాగ్నే మన్ద్రయా జుహ్వా యజస్వ
జ్ఞానులలో అగ్రగణ్యుడవైన నీవు, మేధావి మనుష్యుని హవిసులతో దేవతలకు యజ్ఞం చేసినట్లు, ఇప్పుడు కూడా, అగ్నీ హోతా, మధురమైన వాక్కుతో నిజాయితీగా యజ్ఞాన్ని నిర్వహించు.
కథా దాశేమాగ్నయే కాస్మై దేవజుష్టోచ్యతే భామినే గీః । యో మర్త్యేష్వమృత ఋతావా హోతా యజిష్ఠ ఇత్కృణోతి దేవాన్
ఈ దేవతలకు ఇష్టమైన, ప్రకాశవంతమైన గీతాన్ని ఎవరికి అర్పించాలో, అగ్ని దేవునికి మేము ఎలా సేవ చేయాలో చెప్పు. నీవు మరణించని వాడవు, ధర్మాన్ని నిలబెట్టేవాడవు, హోతగా దేవతలను తీసుకువచ్చేవాడవు.
యో అధ్వరేషు శంతమ ఋతావా హోతా తమూ నమోభిరా కృణుధ్వమ్ । అగ్నిర్యద్వేర్మర్తాయ దేవాన్స చా బోధాతి మనసా యజాతి
యజ్ఞాల్లో అత్యంత మేలైన హోతగా, ధర్మాన్ని పాటించే అగ్నిని నమస్కారాలతో గౌరవించండి. అగ్ని దేవుడు మనుష్యుని హవిసులను దేవతలకు చేర్చినప్పుడు, తన మనసుతో అర్థం చేసుకుని యజ్ఞం చేస్తాడు.
స హి క్రతుః స మర్యః స సాధుర్మిత్రో న భూదద్భుతస్య రథీః । తం మేధేషు ప్రథమం దేవయన్తీర్విశ ఉప బ్రువతే దస్మమారీః
అతడే సంకల్పం, అతడే వీరుడు, అతడే మేలు చేసే వాడు, స్నేహితుడిలా, అద్భుతమైన రథసారథి. యజ్ఞాల్లో దేవతలను కోరే వంశాలు ముందుగా అతనిని పిలుస్తాయి, అతడే అగ్రగణ్యుడు.
స నో నృణాం నృతమో రిశాదా అగ్నిర్గిరోఽవసా వేతు ధీతిమ్ । తనా చ యే మఘవానః శవిష్ఠా వాజప్రసూతా ఇషయన్త మన్మ
మనుష్యులలో అగ్రవీరుడైన, శత్రువులను నాశనం చేసే అగ్ని దేవుడు మా గీతాలకు తన సహాయం, జ్ఞానంతో రావాలి. బలవంతులైన, ధనవంతులైన దాతలు కూడా మా స్తోత్రాన్ని ఆశీర్వదించాలి.
ఏవాగ్నిర్గోతమేభిరృతావా విప్రేభిరస్తోష్ట జాతవేదాః । స ఏషు ద్యుమ్నం పీపయత్స వాజం స పుష్టిం యాతి జోషమా చికిత్వాన్
ఇలా, అన్ని జన్మలను తెలిసిన అగ్ని దేవుడు, ధర్మాన్ని పాటించే గోతములతో కూడిన మేధావులతో స్తుతించబడ్డాడు. అతడు వారికి కీర్తిని, బలాన్ని పెంచాడు. జ్ఞానంతో, ఆనందంగా సంపదను పొందాడు.
అభి త్వా గోతమా గిరా జాతవేదో విచర్షణే । ద్యుమ్నైరభి ప్ర ణోనుమః
అన్ని జన్మలను తెలిసిన అగ్ని దేవా, గోతముడు తన గీతంతో నిన్ను స్తుతిస్తున్నాడు. నీ మహిమలతో మేము నిన్ను ప్రశంసించదలచుకున్నాము.
తము త్వా గోతమో గిరా రాయస్కామో దువస్యతి । ద్యుమ్నైరభి ప్ర ణోనుమః
ధనాన్ని కోరుతూ గోతముడు తన గీతంతో నిన్ను పూజిస్తున్నాడు. నీ మహిమలతో మేము నిన్ను ప్రశంసించదలచుకున్నాము.
తము త్వా వాజసాతమమఙ్గిరస్వద్ధవామహే । ద్యుమ్నైరభి ప్ర ణోనుమః
బలాన్ని ప్రసాదించే అంగిరసుని వంశజుడవైన నిన్ను మేము మా గీతంతో పిలుస్తున్నాము. నీ మహిమలతో మేము నిన్ను ప్రశంసించదలచుకున్నాము.
తము త్వా వృత్రహన్తమం యో దస్యూఁరవధూనుషే । ద్యుమ్నైరభి ప్ర ణోనుమః
వృత్రుని సంహరించేవాడవు, దస్యులను నాశనం చేసేవాడవు అయిన నిన్ను మేము స్తుతిస్తున్నాము. నీ మహిమలతో మేము నిన్ను ప్రశంసించదలచుకున్నాము.
అవోచామ రహూగణా అగ్నయే మధుమద్వచః । ద్యుమ్నైరభి ప్ర ణోనుమః
ఓ రాహుగణా, మేము అగ్ని దేవునికి తీపి మాటలు పలికాము. మా స్తోత్రాలతో ఆయనను మహిమపరిచాము.
హిరణ్యకేశో రజసో విసారేఽహిర్ధునిర్వాత ఇవ ధ్రజీమాన్ । శుచిభ్రాజా ఉషసో నవేదా యశస్వతీరపస్యువో న సత్యాః
పసిడి జుట్టు కలిగి, ఆకాశంలో వేగంగా సంచరిస్తూ, ఆహిర్ అనే పాము గాలి వేగంతో ఊగిపడుతుంది. ప్రకాశవంతంగా మెరిసే వాడు, ఉదయాలను తెలుసు, మహిమతో కూడినవాడు, నిజాయితీ గలవాడు.
ఆ తే సుపర్ణా అమినన్తఁ ఏవైః కృష్ణో నోనావ వృషభో యదీదమ్ । శివాభిర్న స్మయమానాభిరాగాత్పతన్తి మిహ స్తనయన్త్యభ్రా
నీ దగ్గరకు అందమైన రెక్కలతో ఉన్నవారు వచ్చారు. ఈ సమయంలో నల్ల ఎద్దు గట్టిగా అరవడం మొదలుపెట్టాడు. శుభ్రమైన, అహంకారం లేని వారితో కలిసి వచ్చాడు. మేఘాలు గర్జిస్తూ వర్షాన్ని కురిపించినట్టు.
యదీమృతస్య పయసా పియానో నయన్నృతస్య పథిభీ రజిష్ఠైః । అర్యమా మిత్రో వరుణః పరిజ్మా త్వచం పృఞ్చన్త్యుపరస్య యోనౌ
నీవు అమృతపు పాలను త్రాగి, నేరుగా సత్య మార్గాల్లో నడిపించినప్పుడు, అర్యమన్, మిత్రుడు, వరుణుడు, పరిజ్మన్ వంటివారు పై భాగంలో ఉన్న ఆవరణాన్ని శుభ్రపరుస్తారు.
అగ్నే వాజస్య గోమత ఈశానః సహసో యహో । అస్మే ధేహి జాతవేదో మహి శ్రవః
ఓ అగ్ని, గొర్రెలు, దూడలు సమృద్ధిగా ఉండే బలానికి అధిపతివైనవాడా, మహా శక్తి కలవాడా, మాకు గొప్ప పేరు ప్రసాదించు.
స ఇధానో వసుష్కవిరగ్నిరీళేన్యో గిరా । రేవదస్మభ్యం పుర్వణీక దీదిహి
వస్తువులను కూడగట్టే, ధనాన్ని ఇస్తూ, మా పాటలకు అర్హుడైన అగ్ని దేవా, ఓ పురాతనుడా, మాకు సంపదను వెలిగించు.
క్షపో రాజన్నుత త్మనాగ్నే వస్తోరుతోషసః । స తిగ్మజమ్భ రక్షసో దహ ప్రతి
రాత్రిపూట, నీ స్వభావంతో, నివాసంలో, ఉదయకాలంలో, పదునైన దవడలతో రాక్షసులను కాల్చి నాశనం చేయు, అగ్ని మహారాజా.
అవా నో అగ్న ఊతిభిర్గాయత్రస్య ప్రభర్మణి । విశ్వాసు ధీషు వన్ద్య
ఓ అగ్ని, గాయకుడి పోటీలో నీ సహాయాలతో మమ్మల్ని రక్షించు. ప్రతి సభలో నీవు స్తుతించదగినవాడవు.
ఆ నో అగ్నే రయిం భర సత్రాసాహం వరేణ్యమ్ । విశ్వాసు పృత్సు దుష్టరమ్
ఓ అగ్ని, మాకు యుద్ధాల్లో గెలిచే, అతి ఉత్తమమైన, ఎవరూ ఓడించలేని ధనాన్ని తీసుకురా.
ఆ నో అగ్నే సుచేతునా రయిం విశ్వాయుపోషసమ్ । మార్డీకం ధేహి జీవసే
ఓ అగ్ని, మంచి మార్గదర్శకత్వంతో, అన్ని వర్గాలను పోషించే ధనాన్ని మాకు అందించు. జీవితం కోసం ఆనందాన్ని ప్రసాదించు.
ప్ర పూతాస్తిగ్మశోచిషే వాచో గోతమాగ్నయే । భరస్వ సుమ్నయుర్గిరః
పరిశుద్ధమైన మాటలు, పదునైన జ్వాలలతో ఉన్న అగ్ని దేవా, మా గీతలను సంతోషంగా స్వీకరించు, ఓ గోతముడు.
యో నో అగ్నేఽభిదాసత్యన్తి దూరే పదీష్ట సః । అస్మాకమిద్వృధే భవ
మమ్మల్ని హాని చేయదలచినవాడు ఎవరైనా, అగ్ని దేవా, అతడు దూరంగా ఉండిపోవాలి. మా విజయానికి నీవు బలంగా ఉండు.
సహస్రాక్షో విచర్షణిరగ్నీ రక్షాంసి సేధతి । హోతా గృణీత ఉక్థ్యః
వెయ్యి కళ్ళు కలిగి, సర్వజ్ఞుడైన అగ్ని రాక్షసులను తొలగిస్తాడు. యజ్ఞంలో హోతగా ఉన్నవాడు స్తుతించదగినవాడు.
ఇత్థా హి సోమ ఇన్మదే బ్రహ్మా చకార వర్ధనమ్ । శవిష్ఠ వజ్రిన్నోజసా పృథివ్యా నిః శశా అహిమర్చన్నను స్వరాజ్యమ్
ఇలా సోమరసం పిండినప్పుడు, బ్రాహ్మణుడు వృద్ధి కోసం స్తోత్రాన్ని రచించాడు. మహా బలశాలి, వజ్రాయుధాన్ని ధరించినవాడా, నీ శక్తితో భూమిపై పామును సంహరించి, సూర్యుని రాజ్యాన్ని పొందావు.
స త్వామదద్వృషా మదః సోమః శ్యేనాభృతః సుతః । యేనా వృత్రం నిరద్భ్యో జఘన్థ వజ్రిన్నోజసార్చన్నను స్వరాజ్యమ్
ఆ ఉల్లాసం, సోమరసం, గద్దతో తెచ్చి పిండినది, నీకు బలాన్ని ఇచ్చింది. దానితో, వజ్రాయుధాన్ని ధరించినవాడా, నీ శక్తితో వృత్రాసురుడిని నీళ్లలో సంహరించి, సూర్యుని రాజ్యాన్ని పొందావు.
ప్రేహ్యభీహి ధృష్ణుహి న తే వజ్రో ని యంసతే । ఇన్ద్ర నృమ్ణం హి తే శవో హనో వృత్రం జయా అపోఽర్చన్నను స్వరాజ్యమ్
ముందుకు పో, దగ్గరికి రా, ధైర్యంగా ఉండు. నీ వజ్రాయుధం ఎప్పుడూ నిలబడుతుంది. నీ పురుష బలమే నీ శక్తి, ఓ ఇంద్రా. వృత్రుడిని సంహరించు, నీళ్లను పొందు, సూర్యుని రాజ్యాన్ని సాధించు.