న త్వావాꣳ అన్యో దివ్యో న పార్థివో న జాతో న జనిష్యతే । అశ్వాయన్తో మఘవన్న్ ఇన్ద్ర వాజినో గవ్యన్తస్ త్వా హవామహే
నీవంటి వాడు మరొకరు లేరు, ఆకాశంలోనైనా, భూమి మీదనైనా, పుట్టినవారిలోనైనా, పుట్టబోయేవారిలోనైనా. ఓ దాత అయిన ఇంద్రా! మేము గుర్రాలు, బలము, ఆవులు కోరుతూ నిన్నే పిలుస్తున్నాం.
అభీ షతస్ తద్ ఆ భరేన్ద్ర జ్యాయః కనీయసః । పురూవసుర్ హి మఘవన్ సనాద్ అసి భరే-భరే చ హవ్యః
ఓ ఇంద్రా! గొప్పవాడి బలాన్ని చిన్నవాడిపై నీవు ఇక్కడకు తేవు. ఎందుకంటే, ఓ దాత! నీవు ఎప్పటినుంచో అనేకరూపాలకూ ఉపకారకుడివి, ప్రతి పోటీలో పూజించదగినవాడివి.
పరా ణుదస్వ మఘవన్న్ అమిత్రాన్ సువేదా నో వసూ కృధి । అస్మాకమ్ బోధ్య్ అవితా మహాధనే భవా వృధః సఖీనామ్
ఓ దాత అయిన ఇంద్రా! మా శత్రువులను దూరం చేయు, మాకు నిజమైన ధనాన్ని ప్రసాదించు. మాకు గొప్ప సంపదలో రక్షకుడవై, స్నేహితులకు బలంగా ఉండు.
ఇన్ద్ర క్రతుꣳ న ఆ భర పితా పుత్రేభ్యో యథా । శిక్షా ణో అస్మిన్ పురుహూత యామని జీవా జ్యోతిర్ అశీమహి
ఇంద్రా! తండ్రి తన కుమారులకు ఎలా ధైర్యాన్ని ఇస్తాడో, అలాగే మాకు నిర్ణయం కలిగించు. ఎన్నోసార్లు పిలవబడే వాడా! ఈ మార్గంలో మాకు బోధించు. మనం జీవన వెలుగును పొందాలని కోరుకుంటున్నాం.
మా నో అజ్ఞాతా వృజనా దురాధ్యో౩ మాశివాసో అవ క్రముః । త్వయా వయమ్ ప్రవతః శశ్వతీర్ అపో ఽతి శూర తరామసి
మనకు తెలియని వారు లేదా శత్రువులు మమ్మల్ని జయించకూడదు. చెడు మన మధ్య నిలవకూడదు. నీతో కలసి, ఓ వీరుడా! మేము ఎప్పుడూ లోతైన నీళ్లను దాటి పోతాము.
శ్విత్యఞ్చో మా దక్షిణతస్కపర్దా ధియంజిన్వాసో అభి హి ప్రమన్దుః । ఉత్తిష్ఠన్వోచే పరి బర్హిషో నౄన్న మే దూరాదవితవే వసిష్ఠాః
తెల్లటి తలపాగాలతో, కుడివైపు జడలతో, ధ్యానాన్ని ప్రేరేపిస్తూ, వారు ఆనందాన్ని తీసుకొచ్చారు. నేను లేచి, యజ్ఞపు దర్భపై నుండి ప్రజలకు ప్రకటిస్తున్నాను: వసిష్ఠులారా! మీరు దూరం నుండైనా నాకు రక్షకులుగా ఉండండి.
దూరాదిన్ద్రమనయన్నా సుతేన తిరో వైశన్తమతి పాన్తముగ్రమ్ । పాశద్యుమ్నస్య వాయతస్య సోమాత్సుతాదిన్ద్రోఽవృణీతా వసిష్ఠాన్
వారు దూరం నుండి ఇంద్రుని సోమాన్ని పిండించి తీసుకొచ్చారు, శత్రువులను దాటి, భయంకరుడైన కాపలాదారిని దాటి. పాశద్యుమ్నుని వంశస్థుడి సోమం నుండి ఇంద్రుడు వసిష్ఠులను ఎంచుకున్నాడు.
ఏవేన్ను కం సిన్ధుమేభిస్తతారేవేన్ను కం భేదమేభిర్జఘాన । ఏవేన్ను కం దాశరాజ్ఞే సుదాసం ప్రావదిన్ద్రో బ్రహ్మణా వో వసిష్ఠాః
ఇవే ఆయుధాలతో నది దాటి, ఇవే ఆయుధాలతో అడ్డంకిని తొలగించి, ఇవే ఆయుధాలతో దివోదాసుని కుమారుడు సుదాసుని కోసం, వసిష్ఠులారా, మీ ప్రార్థనతో ఇంద్రుడు ముందుకు వెళ్లాడు.
జుష్టీ నరో బ్రహ్మణా వః పితౄణామక్షమవ్యయం న కిలా రిషాథ । యచ్ఛక్వరీషు బృహతా రవేణేన్ద్రే శుష్మమదధాతా వసిష్ఠాః
మీరు మీ పితృదేవతల అనుగ్రహంతో, ఎప్పటికీ తగ్గని శక్తిని పొందారు. మీరు తప్పు చేయరు. ఎందుకంటే గొప్ప గీతాలలో, ఇంద్రుడు వసిష్ఠులకు మహా శక్తిని ప్రసాదించాడు.
ఉద్ద్యామివేత్తృష్ణజో నాథితాసోఽదీధయుర్దాశరాజ్ఞే వృతాసః । వసిష్ఠస్య స్తువత ఇన్ద్రో అశ్రోదురుం తృత్సుభ్యో అకృణోదు లోకమ్
ఎండినవారు నీళ్లు వెదికినట్టు, వారు దశరాజ్ఞుడి కోసం వెలుగులు ప్రసరించారు. వసిష్ఠుడు స్తుతించినప్పుడు ఇంద్రుడు వినిపించి, త్రిత్సువులకు విస్తారమైన స్థలం కల్పించాడు.
దణ్డా ఇవేద్గోఅజనాస ఆసన్పరిచ్ఛిన్నా భరతా అర్భకాసః । అభవచ్చ పురఏతా వసిష్ఠ ఆదిత్తృత్సూనాం విశో అప్రథన్త
ఆ ప్రజలు దండలవంటి వారు, భరతులు చిన్నవారు, పరిమితులలో ఉన్నారు. వసిష్ఠుడు వారికి నాయకుడయ్యాడు. త్రిత్సు వంశాలు విస్తరించాయి.
త్రయః కృణ్వన్తి భువనేషు రేతస్తిస్రః ప్రజా ఆర్యా జ్యోతిరగ్రాః । త్రయో ఘర్మాస ఉషసం సచన్తే సర్వాఁ ఇత్తాఁ అను విదుర్వసిష్ఠాః
మూడు వంశాలు లోకాల్లో విత్తనాన్ని సృష్టించాయి. మూడు ఆర్యకుటుంబాలు వెలుగుకు నాయకత్వం వహించాయి. మూడు హోమాలు ఉదయంతో కలిసాయి. వసిష్ఠులు ఇవన్నీ పూర్తిగా తెలుసుకున్నారు.
సూర్యస్యేవ వక్షథో జ్యోతిరేషాం సముద్రస్యేవ మహిమా గభీరః । వాతస్యేవ ప్రజవో నాన్యేన స్తోమో వసిష్ఠా అన్వేతవే వః
వారి కాంతి సూర్యుని వెలుగు లాంటిది, వారి మహిమ సముద్రం లా లోతుగా ఉంది. వారి శక్తి గాలిపిల్లలవంటిది. వసిష్ఠుల స్తుతి తప్ప ఇంకేదీ అనుసరించదగినది కాదు.
త ఇన్నిణ్యం హృదయస్య ప్రకేతైః సహస్రవల్శమభి సం చరన్తి । యమేన తతం పరిధిం వయన్తోఽప్సరస ఉప సేదుర్వసిష్ఠాః
వారు హృదయ జ్ఞానంతో, వెయ్యి ప్రవాహాలవంటి వారు కలిసి నడుస్తారు. యముడు వేసిన సరిహద్దును అల్లుతూ, వసిష్ఠులు అప్సరసలను చేరుకున్నారు.
విద్యుతో జ్యోతిః పరి సంజిహానం మిత్రావరుణా యదపశ్యతాం త్వా । తత్తే జన్మోతైకం వసిష్ఠాగస్త్యో యత్త్వా విశ ఆజభార
మీరు మెరుపులా వెలిగినప్పుడు, మిత్రుడు, వరుణుడు మిమ్మల్ని చూశారు. అదే మీ జననం. వసిష్ఠుడు, ఋషి, ప్రజలచే జన్మించబడ్డాడు.
ఉతాసి మైత్రావరుణో వసిష్ఠోర్వశ్యా బ్రహ్మన్మనసోఽధి జాతః । ద్రప్సం స్కన్నం బ్రహ్మణా దైవ్యేన విశ్వే దేవాః పుష్కరే త్వాదదన్త
మీరు నిజంగా మిత్రుడు, వరుణుని కుమారుడు వసిష్ఠుడు. ఉర్వశి నుండి మనస్సు శక్తితో జన్మించారు. దేవతలు అందరూ, కమలంలో పడిన దివ్య బిందువును తమ దైవశక్తితో స్వీకరించారు.
స ప్రకేత ఉభయస్య ప్రవిద్వాన్సహస్రదాన ఉత వా సదానః । యమేన తతం పరిధిం వయిష్యన్నప్సరసః పరి జజ్ఞే వసిష్ఠః
రెండు విషయాల్లో జ్ఞానం కలిగి, వెయ్యి దానాలు ఇచ్చేవాడు, ఎప్పుడూ ఉదారుడైన వసిష్ఠుడు, యముడు వేసిన సరిహద్దును దాటి, అప్సరసల మధ్య జన్మించాడు.
సత్రే హ జాతావిషితా నమోభిః కుమ్భే రేతః సిషిచతుః సమానమ్ । తతో హ మాన ఉదియాయ మధ్యాత్తతో జాతమృషిమాహుర్వసిష్ఠమ్
సమాజంలో, ఇద్దరు మహాశక్తులు ఒకే విత్తనాన్ని గౌరవంతో కుంభంలో పోశారు. దాని మధ్య నుంచి నేను పుట్టాను. అందుకే ఆ జననంతో వసిష్ఠుడిని ఋషిగా పిలిచారు.
ఉక్థభృతం సామభృతం బిభర్తి గ్రావాణం బిభ్రత్ప్ర వదాత్యగ్రే । ఉపైనమాధ్వం సుమనస్యమానా ఆ వో గచ్ఛాతి ప్రతృదో వసిష్ఠః
ఆయన ఉక్త, సామ గీతాలను మోసుకుంటూ, శిలను పట్టుకుని ముందుగా మాట్లాడతాడు. మీరు సంతోషంగా ఆయనను చేరండి. ఎందుకంటే ఉదారుడైన వసిష్ఠుడు మీ వద్దకు వస్తున్నాడు.
ప్ర శుక్రైతు దేవీ మనీషా అస్మత్సుతష్టో రథో న వాజీ
ప్రకాశవంతమైన దైవికమైన ఆలోచన, మనపై సంతోషంతో, వేగంగా పరుగెత్తే రథంలా ముందుకు పోవాలి.
విదుః పృథివ్యా దివో జనిత్రం శృణ్వన్త్యాపో అధ క్షరన్తీః
వారు భూమి, ఆకాశాల మూలాన్ని తెలుసుకుంటారు. క్రింద ప్రవహించే నీళ్ళు వినిపిస్తాయి.
ఆపశ్చిదస్మై పిన్వన్త పృథ్వీర్వృత్రేషు శూరా మంసన్త ఉగ్రాః
ఆయన కోసం నీళ్ళు కూడా పెరుగుతాయి. యుద్ధాల్లో ఉగ్రంగా ఉండే బలవంతులు భూమిని కోరుకుంటారు.
ఆ ధూర్ష్వస్మై దధాతాశ్వానిన్ద్రో న వజ్రీ హిరణ్యబాహుః
ఆయన కోసం గుర్రాలను యోకానికి కట్టండి. వజ్రాయుధుడు, బంగారు చేతులు కలిగిన ఇంద్రుడు లాగా.
అభి ప్ర స్థాతాహేవ యజ్ఞం యాతేవ పత్మన్త్మనా హినోత
ఆయన యజ్ఞానికి ముందుకు సాగిపోవాలి. భార్య భర్తను చేరినట్టు, మీరు మీ శక్తితో ఆయనను బలపరిచండి.
త్మనా సమత్సు హినోత యజ్ఞం దధాత కేతుం జనాయ వీరమ్
మీ శక్తితో యుద్ధాల్లో యజ్ఞాన్ని బలపరచండి. ప్రజలకు ఒక సంకేతాన్ని, వీరుడిని ఏర్పరచండి.
ఉదస్య శుష్మాద్భానుర్నార్త బిభర్తి భారం పృథివీ న భూమ
ఆయన శక్తుల నుంచి కాంతి వెలుగుతుంది. భూమి లోకాన్ని మోయినట్టు, ఆయన భారాన్ని మోస్తాడు.
హ్వయామి దేవాఁ అయాతురగ్నే సాధన్నృతేన ధియం దధామి
ఓ అగ్ని, నేను దేవతలను పిలుస్తున్నాను. వారు ఇక్కడికి రాగాక, నీతిగా నా మనస్సును స్థిరపరుస్తున్నాను.
అభి వో దేవీం ధియం దధిధ్వం ప్ర వో దేవత్రా వాచం కృణుధ్వమ్
మీరు దేవతలకు అర్పించే ఆలోచనను దేవీకి సమర్పించండి. ఇక్కడ దేవతలకు మీ వాక్కును ఎత్తి పలకండి.
ఆ చష్ట ఆసాం పాథో నదీనాం వరుణ ఉగ్రః సహస్రచక్షాః
వెయ్యి కళ్లతో ఉన్న మహా వరుణుడు ఈ నదుల ప్రవాహాలను చూశాడు.
రాజా రాష్ట్రానాం పేశో నదీనామనుత్తమస్మై క్షత్రం విశ్వాయు
ప్రజల రాజు, నదులకు అలంకారం అయినవాడు, అతనికే అత్యున్నత అధికారము, అంతటా వ్యాపించినదిగా ఉంది.