నూ రోదసీ అహినా బుధ్న్యేన స్తువీత దేవీ అప్యేభిరిష్టైః । సముద్రం న సంచరణే సనిష్యవో ఘర్మస్వరసో నద్యో అప వ్రన్
ఇప్పుడు ఆకాశం, భూమి, సముద్రపు పాము సహా, ఈ శ్రేష్ఠమైన నైవేద్యాలతో దేవతలుగా స్తుతించబడాలి. నదులు సముద్రంలో కలిసిపోతున్నట్టు, వేడి, మాధుర్యంతో నిండిన ప్రవాహాలు తమ నీటిని కలిపి మనకు మేలు చేయాలి.
దేవైర్నో దేవ్యదితిర్ని పాతు దేవస్త్రాతా త్రాయతామప్రయుచ్ఛన్ । నహి మిత్రస్య వరుణస్య ధాసిమర్హామసి ప్రమియం సాన్వగ్నేః
దేవతలతో కూడిన అదితి దేవి మమ్మల్ని కాపాడాలి. దేవుడు, రక్షకుడు, ఆలస్యం లేకుండా మమ్మల్ని రక్షించాలి. మిత్రుడు, వరుణుడు చెప్పిన నియమాన్ని, అగ్ని మార్గాన్ని మేము దాటి పోవడానికి అర్హులు కాదము.
అగ్నిరీశే వసవ్యస్యాగ్నిర్మహః సౌభగస్య । తాన్యస్మభ్యం రాసతే
అగ్ని ధనానికి అధిపతి, అగ్ని గొప్ప శుభానికి అధిపతి. ఆ శుభాలను మాకు ప్రసాదించాలి.
ఉషో మఘోన్యా వహ సూనృతే వార్యా పురు । అస్మభ్యం వాజినీవతి
ఉషస్సు! దయతో నిండినవాడవు, బహు బహుమతులు, శక్తితో నిండిన విజయాలు మాకు తీసుకురా.
తత్సు నః సవితా భగో వరుణో మిత్రో అర్యమా । ఇన్ద్రో నో రాధసా గమత్
సవిత, భగ, వరుణుడు, మిత్రుడు, అర్యమన్, ఇంద్రుడు—మీరు మీ దయతో మమ్మల్ని చేరండి.
మహీ ద్యావాపృథివీ ఇహ జ్యేష్ఠే రుచా భవతాం శుచయద్భిరర్కైః । యత్సీం వరిష్ఠే బృహతీ విమిన్వన్రువద్ధోక్షా పప్రథానేభిరేవైః
మహా ఆకాశం, భూమి! మీరు ఇక్కడ గొప్పవారిగా, నిర్మలమైన కాంతితో ప్రకాశిస్తూ ఉండండి. మీరు విశాలమైన లోకాలను కొలిచినప్పుడు, ఆ మహా వృషభుడు తన శక్తితో వాటిని విస్తరించాడు.
దేవీ దేవేభిర్యజతే యజత్రైరమినతీ తస్థతురుక్షమాణే । ఋతావరీ అద్రుహా దేవపుత్రే యజ్ఞస్య నేత్రీ శుచయద్భిరర్కైః
దేవత, పూజకు యోగ్యమైన దేవతలతో కలిసి, యజ్ఞాలతో పూజించబడుతుంది; ఆమె స్థిరంగా, కదలకుండా నిలుస్తుంది. ధర్మాన్ని పాటించే, మోసంలేని, దేవుని కుమార్తెలు, యజ్ఞానికి నాయకులు, నిర్మలమైన స్తోత్రాలతో ప్రకాశిస్తారు.
స ఇత్స్వపా భువనేష్వాస య ఇమే ద్యావాపృథివీ జజాన । ఉర్వీ గభీరే రజసీ సుమేకే అవంశే ధీరః శచ్యా సమైరత్
ఈ ఆకాశం, భూమిని సృష్టించినవాడు, సర్వలోకాల్లో స్వతంత్రుడై ఉన్నవాడు. ఆ జ్ఞాని తన శక్తితో విశాలమైన లోకాలను, లోతైన ప్రాంతాలను, బలంగా కలిపి స్థిరపరిచాడు.
నూ రోదసీ బృహద్భిర్నో వరూథైః పత్నీవద్భిరిషయన్తీ సజోషాః । ఉరూచీ విశ్వే యజతే ని పాతం ధియా స్యామ రథ్యః సదాసాః
ఇప్పుడు ఆకాశం, భూమి! మీరు భార్యాభర్తలవలె ఏకమై, గొప్ప రక్షణలు మాకు ఇవ్వండి. మీరు అందరి పూజలను స్వీకరించి, మమ్మల్ని కాపాడండి. మీ జ్ఞానంతో మేము యజ్ఞంలో ఎప్పుడూ రథసారథులుగా ఉండాలి.
ప్ర వాం మహి ద్యవీ అభ్యుపస్తుతిం భరామహే । శుచీ ఉప ప్రశస్తయే
ఆకాశం, భూమి! మీ ఇద్దరికీ మేము గొప్ప స్తోత్రాన్ని అర్పిస్తున్నాము. నిర్మలమైనవారు, మా మహిమ కోసం దగ్గరకి రండి.
పునానే తన్వా మిథః స్వేన దక్షేణ రాజథః । ఊహ్యాథే సనాదృతమ్
మీరు మీ స్వరూపంతో, మీ స్వంత శక్తితో, పునరుత్పత్తి చేసుకుంటూ పాలిస్తారు. మీరు పురాతనకాలం నుండే ధర్మాన్ని నిలిపారు.
మహీ మిత్రస్య సాధథస్తరన్తీ పిప్రతీ ఋతమ్ । పరి యజ్ఞం ని షేదథుః
మిత్రుని సహాయం గొప్పది, అది దాటి, సత్యాన్ని నిలబెడుతుంది. మీరు యజ్ఞాన్ని చుట్టుముట్టి, దాని చుట్టూ కూర్చున్నారు.
క్షేత్రస్య పతినా వయం హితేనేవ జయామసి । గామశ్వం పోషయిత్న్వా స నో మృళాతీదృశే
పంట పొలానికి అధిపతిగా ఉన్న దేవుడు మనకు తోడుగా ఉంటే, మనం రథంతో పోరాడినట్టు విజయం సాధిస్తాము. ఆ దేవుడు పశువులను, గుర్రాలను పోషిస్తూ, మనకు దయ చూపించాలి.
క్షేత్రస్య పతే మధుమన్తమూర్మిం ధేనురివ పయో అస్మాసు ధుక్ష్వ । మధుశ్చుతం ఘృతమివ సుపూతమృతస్య నః పతయో మృళయన్తు
పంట పొలానికి అధిపతివైన దేవా, ఆవు పాలు పోసినట్టు మధురమైన, సమృద్ధిగా ఉండే తరంగాన్ని మాకు ప్రసాదించు. అమృతాన్ని పాలించే దేవతలు, తేనెలా జారే, మంచి నెయ్యిని మాకు దయతో ఇవ్వాలి.
మధుమతీరోషధీర్ద్యావ ఆపో మధుమన్నో భవత్వన్తరిక్షమ్ । క్షేత్రస్య పతిర్మధుమాన్నో అస్త్వరిష్యన్తో అన్వేనం చరేమ
మొక్కలు మధురంగా ఉండాలి, ఆకాశం, నీళ్ళు మధురంగా ఉండాలి, మధ్యలో ఉన్న వాయువంతా మధురతతో నిండాలి. పంట పొలానికి అధిపతివైన దేవుడు మనకు మధురంగా ఉండాలి. మనం భయమేమీ లేకుండా ఈ భూమిపై తిరగాలి.
శునం వాహాః శునం నరః శునం కృషతు లాఙ్గలమ్ । శునం వరత్రా బధ్యన్తాం శునమష్ట్రాముదిఙ్గయ
మనకు ఎద్దులు శుభం కలిగించాలి, మనుషులు శుభంగా ఉండాలి, లాంగలంతో భూమిని దున్నేటప్పుడు అది శుభం కలిగించాలి. లాంగలానికి కట్టే కట్టులు శుభంగా ఉండాలి, మోతను కూడా శుభంగా పైకి ఎత్తాలి.
శునాసీరావిమాం వాచం జుషేథాం యద్దివి చక్రథుః పయః । తేనేమాముప సిఞ్చతమ్
శునాసీరా దేవా, మీరు ఆకాశంలో పాలు సృష్టించినవారు, మా ఈ ప్రార్థనను స్వీకరించండి. ఆ పాలతో ఈ పొలాన్ని స్నానింపజేయండి.
అర్వాచీ సుభగే భవ సీతే వన్దామహే త్వా । యథా నః సుభగాససి యథా నః సుఫలాససి
శుభంగా ఉన్న సీతా దేవి, మేము నిన్ను పూజిస్తున్నాము. నీవు మాకు శుభాన్ని, మంచి ఫలితాలను ప్రసాదించు.
ఇన్ద్రః సీతాం ని గృహ్ణాతు తాం పూషాను యచ్ఛతు । సా నః పయస్వతీ దుహాముత్తరాముత్తరాం సమామ్
ఇంద్రుడు సీతను పట్టుకుని, పూషణుడు ఆమెను స్థిరంగా ఉంచాలి. ఆమె పాలు పుష్కలంగా ఉండి, ప్రతి సంవత్సరం మాకు మంచి పంటను అందించాలి.
శునం నః ఫాలా వి కృషన్తు భూమిం శునం కీనాశా అభి యన్తు వాహైః । శునం పర్జన్యో మధునా పయోభిః శునాసీరా శునమస్మాసు ధత్తమ్
మన లాంగళాలు భూమిని శుభంగా దున్నాలి, రైతులు తమ ఎద్దులతో శుభంగా ముందుకు రావాలి. మేఘం తేనె, పాలు కలిపి వర్షించాలి. శునాసీరా దేవుడు మనకు ఐశ్వర్యాన్ని ప్రసాదించాలి.
సముద్రాదూర్మిర్మధుమాఁ ఉదారదుపాంశునా సమమృతత్వమానట్ । ఘృతస్య నామ గుహ్యం యదస్తి జిహ్వా దేవానామమృతస్య నాభిః
సముద్రం నుంచి తేనెలా మధురమైన అలలు లేచొస్తున్నాయి, అవి అమృతాన్ని మోసుకొస్తున్నాయి. అక్కడ నెయ్యి యొక్క రహస్యమైన పేరు ఉంది, అది దేవతల నాలుక, అమృతానికి నాభి.
వయం నామ ప్ర బ్రవామా ఘృతస్యాస్మిన్యజ్ఞే ధారయామా నమోభిః । ఉప బ్రహ్మా శృణవచ్ఛస్యమానం చతుఃశృఙ్గోఽవమీద్గౌర ఏతత్
ఈ యజ్ఞంలో మేము నెయ్యి పేరును గౌరవంతో ప్రకటిస్తున్నాము. ప్రేరణ కలిగిన కవి ఈ స్తోత్రాన్ని వినిపిస్తాడు. నాలుగు కొమ్ములు ఉన్న ఎద్దు దీనిని ప్రకటించాడు.
చత్వారి శృఙ్గా త్రయో అస్య పాదా ద్వే శీర్షే సప్త హస్తాసో అస్య । త్రిధా బద్ధో వృషభో రోరవీతి మహో దేవో మర్త్యాఁ ఆ వివేశ
ఆ ఎద్దుకు నాలుగు కొమ్ములు, మూడు కాళ్లు, రెండు తలలు, ఏడు చేతులు ఉన్నాయి. మూడు విధాలుగా కట్టబడి, ఆ వృషభుడు గర్జిస్తున్నాడు. మహాదేవుడు మానవులలో ప్రవేశించాడు.
త్రిధా హితం పణిభిర్గుహ్యమానం గవి దేవాసో ఘృతమన్వవిన్దన్ । ఇన్ద్ర ఏకం సూర్య ఏకం జజాన వేనాదేకం స్వధయా నిష్టతక్షుః
దేవతలు ఆవులో దాగి ఉన్న, మూడు భాగాలుగా విభజించబడి, చేతులతో రక్షించబడిన నెయ్యిని కనుగొన్నారు. ఇంద్రుడు ఒక భాగాన్ని, సూర్యుడు ఇంకొక భాగాన్ని, వేనా తన శక్తితో మూడవ భాగాన్ని సృష్టించాడు.
ఏతా అర్షన్తి హృద్యాత్సముద్రాచ్ఛతవ్రజా రిపుణా నావచక్షే । ఘృతస్య ధారా అభి చాకశీమి హిరణ్యయో వేతసో మధ్య ఆసామ్
ఈ ప్రవాహాలు హృదయం నుంచి, సముద్రం నుంచి వందలుగా ప్రవహిస్తున్నాయి, అవి దాటి వెళ్లడం కష్టం. నేను నెయ్యి ప్రవాహాలను చూస్తున్నాను, వాటి మధ్యలో బంగారు గడ్డి మెరిసిపోతుంది.
సమ్యక్స్రవన్తి సరితో న ధేనా అన్తర్హృదా మనసా పూయమానాః । ఏతే అర్షన్త్యూర్మయో ఘృతస్య మృగా ఇవ క్షిపణోరీషమాణాః
ఆ నదులు ఆవుల్లా సరిగ్గా ప్రవహిస్తున్నాయి, హృదయం, మనస్సు శుద్ధిగా ఉండగా. ఈ నెయ్యి తరంగాలు అడవిలో జంతువులు ఆశతో పరుగెత్తినట్టు ఉప్పొంగిపోతున్నాయి.
సిన్ధోరివ ప్రాధ్వనే శూఘనాసో వాతప్రమియః పతయన్తి యహ్వాః । ఘృతస్య ధారా అరుషో న వాజీ కాష్ఠా భిన్దన్నూర్మిభిః పిన్వమానః
పెరిగిన నది గర్జనలా, గాలి వేగంతో, మహాబలవంతులు పరుగెడుతున్నారు. నెయ్యి ప్రవాహాలు ఎర్రగుర్రంలా, అడ్డంకులను ఛేదిస్తూ, తరంగాలతో ఉప్పొంగిపోతున్నాయి.
అభి ప్రవన్త సమనేవ యోషాః కల్యాణ్యః స్మయమానాసో అగ్నిమ్ । ఘృతస్య ధారాః సమిధో నసన్త తా జుషాణో హర్యతి జాతవేదాః
అలంకరించుకున్న స్త్రీలు నవ్వుతూ అగ్నిని చూస్తున్నట్టు, నెయ్యి ప్రవాహాలు కలిసి ప్రవహిస్తున్నాయి. ఆ ప్రవాహాలు అగ్నిని ప్రज్వలింపజేస్తున్నాయి, జాతవేదసు వాటిని ఆనందంగా స్వీకరిస్తున్నాడు.
కన్యా ఇవ వహతుమేతవా ఉ అఞ్జ్యఞ్జానా అభి చాకశీమి । యత్ర సోమః సూయతే యత్ర యజ్ఞో ఘృతస్య ధారా అభి తత్పవన్తే
పెళ్లి కావాలని ఆశించే కన్యలవలె అలంకరించుకొని, నేను వాటిని చూస్తున్నాను. అక్కడ సోమరసం పిండుతారు, అక్కడ యజ్ఞం జరుగుతుంది, అక్కడే నెయ్యి ప్రవాహాలు ఉప్పొంగిపోతున్నాయి.
అభ్యర్షత సుష్టుతిం గవ్యమాజిమస్మాసు భద్రా ద్రవిణాని ధత్త । ఇమం యజ్ఞం నయత దేవతా నో ఘృతస్య ధారా మధుమత్పవన్తే
మీరు ఉత్తమమైన స్తోత్రాలతో, గోవులను తీసుకువస్తూ, మాకు శుభమైన సంపదను ప్రసాదించండి. దేవతలారా, ఈ యజ్ఞాన్ని నడిపించండి. నెయ్యి ప్రవాహాలు తేనెలా మధురంగా ప్రవహిస్తున్నాయి.