ఏవా బభ్రో వృషభ చేకితాన యథా దేవ న హృణీషే న హంసి । హవనశ్రున్నో రుద్రేహ బోధి బృహద్వదేమ విదథే సువీరాః
ఇలా, గోధుమవర్ణుడా, వృషభుడా, జ్ఞానవంతుడా, దేవుడవు కాబట్టి నీవు ఎవరినీ హానిచేయవు, బాధించవు. మా పిలుపు విను రుద్రా, ఇక్కడే మేల్కొను; మేము సభలో గొప్పగా మాట్లాడేందుకు బలవంతులమవ్వాలి.
ధారావరా మరుతో ధృష్ణ్వోజసో మృగా న భీమాస్తవిషీభిరర్చినః । అగ్నయో న శుశుచానా ఋజీషిణో భృమిం ధమన్తో అప గా అవృణ్వత
ధారలవలె ప్రవహించే, బలవంతులైన మరుతులు, అడవి జంతువులా ఉగ్రంగా, తేజస్సుతో మెరిసిపోతున్నారు. అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, వేగంగా చలిస్తూ, చీకటిని తరిమివేస్తారు.
ద్యావో న స్తృభిశ్చితయన్త ఖాదినో వ్యభ్రియా న ద్యుతయన్త వృష్టయః । రుద్రో యద్వో మరుతో రుక్మవక్షసో వృషాజని పృశ్న్యాః శుక్ర ఊధని
ఆకాశం రంగులతో ప్రకాశించునట్లు, మేఘాలు మెరుపులతో మెరుస్తున్నట్లు, మరుతులు ప్రకాశిస్తారు. రుద్రుడు, మరుతులారా, బంగారు వక్షస్సుతో, పృశ్ని యొక్క ప్రకాశవంతమైన పాలను పుచ్చుకొని జన్మించాడు.
ఉక్షన్తే అశ్వాఁ అత్యాఁ ఇవాజిషు నదస్య కర్ణైస్తురయన్త ఆశుభిః । హిరణ్యశిప్రా మరుతో దవిధ్వతః పృక్షం యాథ పృషతీభిః సమన్యవః
అశ్వాల్లా పరుగెత్తుతూ, యుద్ధరంగంలో ఉన్న రథాల్లా, గొంతు శబ్దాలతో ముందుకు పరుగెడతారు. బంగారు అలంకారాలు ధరించిన మరుతులు, గర్జిస్తూ, చిత్తశుద్ధితో తమ చిత్తికలతో ముందుకు సాగుతారు.
పృక్షే తా విశ్వా భువనా వవక్షిరే మిత్రాయ వా సదమా జీరదానవః । పృషదశ్వాసో అనవభ్రరాధస ఋజిప్యాసో న వయునేషు ధూర్షదః
పొడుచుకుపోతూ, అన్ని లోకాల్లో సంచరిస్తారు; మిత్రునికి స్నేహితులై, ఎప్పుడూ యవ్వనంతో ఉంటారు. మరుతులు, చిత్తికలతో ఉన్న అశ్వాలపై, ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా, తమ కార్యాల్లో వేగంగా, ధృడంగా ఉంటారు.
ఇన్ధన్వభిర్ధేనుభీ రప్శదూధభిరధ్వస్మభిః పథిభిర్భ్రాజదృష్టయః । ఆ హంసాసో న స్వసరాణి గన్తన మధోర్మదాయ మరుతః సమన్యవః
ఇంధనం, ఆవులు, పోషక పాలు, ప్రయాణికులు, మార్గాలతో, వారి ప్రకాశవంతమైన దృష్టి వ్యాపిస్తుంది. హంసల్లా, మరుతులారా, ఏకచిత్తంగా, మీ సోదరీమణుల వద్దకు తీపి తేనె ఆనందానికి వస్తారు.
ఆ నో బ్రహ్మాణి మరుతః సమన్యవో నరాం న శంసః సవనాని గన్తన । అశ్వామివ పిప్యత ధేనుమూధని కర్తా ధియం జరిత్రే వాజపేశసమ్
మరుతులారా, ఏకచిత్తంగా, మీరు యజ్ఞాల్లో మానవులు స్తుతించేందుకు వచ్చే విధంగా మమ్మల్ని ఆశీర్వదించండి. అశ్వాన్ని పాలు పిండే ఆవులా పోషించండి; భక్తుడికి బలంతో కూడిన జ్ఞానం ప్రసాదించండి.
తం నో దాత మరుతో వాజినం రథ ఆపానం బ్రహ్మ చితయద్దివేదివే । ఇషం స్తోతృభ్యో వృజనేషు కారవే సనిం మేధామరిష్టం దుష్టరం సహః
మరుతులారా, మాకు విజయవంతమైన రథాన్ని ఇవ్వండి, ప్రతిరోజూ మా స్తోత్రాన్ని తీసుకెళ్లే దానిని. స్తోత్రగాయకులకు ఆహారం, ప్రజలకు బలం, సంపద, రక్షణ, అజేయమైన శక్తిని ప్రసాదించండి.
యద్యుఞ్జతే మరుతో రుక్మవక్షసోఽశ్వాన్రథేషు భగ ఆ సుదానవః । ధేనుర్న శిశ్వే స్వసరేషు పిన్వతే జనాయ రాతహవిషే మహీమిషమ్
బంగారు వక్షస్సులు కలిగిన మారుతులు తమ రథాలకు గుర్రాలను కట్టినప్పుడు, ఓ దయామయుడైన భగవన్, ఆ మారుతులు, గోవు తన పిల్లను పాలు పోసినట్టు, యజ్ఞహోమాలు చేసే ప్రజలకు సమృద్ధిగా ఆహారం ప్రసాదిస్తారు.
యో నో మరుతో వృకతాతి మర్త్యో రిపుర్దధే వసవో రక్షతా రిషః । వర్తయత తపుషా చక్రియాభి తమవ రుద్రా అశసో హన్తనా వధః
మా మీద ఏదైనా శత్రువు దురుద్దేశంతో ఎదురైతే, ఓ మారుతులారా, ప్రభావశాలులారా, మీరు మమ్మల్ని అపాయాలనుండి కాపాడండి. మీ బలంతో, మీ కార్యాలతో ఆ శత్రువును దూరం చేయండి, ఓ రుద్రులారా, ఆ ప్రమాదాన్ని తొలగించి, శత్రువును జయించండి.
చిత్రం తద్వో మరుతో యామ చేకితే పృశ్న్యా యదూధరప్యాపయో దుహుః । యద్వా నిదే నవమానస్య రుద్రియాస్త్రితం జరాయ జురతామదాభ్యాః
మారుతులారా, మీరు చేసే కార్యాలు నిజంగా ఆశ్చర్యకరమైనవి. ప్రుశ్నీ అనే గోవు ఉద్ధరంలో నుండి మీరు పోషకమైన ప్రవాహాలను తీసుకురావడం, లేదా రుద్రుని సంతానమైన మీరు ఎప్పుడూ యవ్వనంగా ఉండి, మూడురకాల బలంతో వృద్ధులను, బలహీనులను ఉల్లాసంగా చేయడం, ఇవన్నీ గొప్పవి.
తాన్వో మహో మరుత ఏవయావ్నో విష్ణోరేషస్య ప్రభృథే హవామహే । హిరణ్యవర్ణాన్కకుహాన్యతస్రుచో బ్రహ్మణ్యన్తః శంస్యం రాధ ఈమహే
విష్ణువు యజ్ఞ సమయంలో, ఆ మహా శక్తివంతులైన మారుతులను మనం ఆహ్వానిస్తున్నాం. బంగారు వర్ణంతో, కిరీటాలతో, ప్రకాశవంతంగా ఉన్న వారు, ఎత్తైన స్థలాల్లో నివసిస్తూ, వేదమంత్రాల్లో మనకు ఆశీర్వాదాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తున్నాం.
తే దశగ్వాః ప్రథమా యజ్ఞమూహిరే తే నో హిన్వన్తూషసో వ్యుష్టిషు । ఉషా న రామీరరుణైరపోర్ణుతే మహో జ్యోతిషా శుచతా గోఅర్ణసా
ఆ పదిగురు శక్తివంతులు మొదటగా యజ్ఞాన్ని మేల్కొలిపారు. వారు ప్రతి ఉదయాన్నీ మమ్మల్ని ప్రేరేపించాలి. అరుణవర్ణంతో అలంకరించబడిన అందమైన ఉషోదయంలా, ఆమె గొప్ప వెలుగుతో, గోవుల కాంతితో లోకాన్ని నింపుతుంది.
తే క్షోణీభిరరుణేభిర్నాఞ్జిభీ రుద్రా ఋతస్య సదనేషు వావృధుః । నిమేఘమానా అత్యేన పాజసా సుశ్చన్ద్రం వర్ణం దధిరే సుపేశసమ్
రుద్రులారా, మీరు ఎర్రటి, ప్రకాశవంతమైన అలంకారాలతో భూమితో కలిసి, సత్యస్థానాల్లో బలవంతులయ్యారు. మీ వేగంతో, శక్తితో మీరు అద్భుతమైన, అందమైన రూపాన్ని ధరించి, ప్రకాశవంతంగా వెలుగుతారు.
తాఁ ఇయానో మహి వరూథమూతయ ఉప ఘేదేనా నమసా గృణీమసి । త్రితో న యాన్పఞ్చ హోతౄనభిష్టయ ఆవవర్తదవరాఞ్చక్రియావసే
ఆ మహా రక్షకులైన మీవద్దకు మేము వినయంతో, స్తుతులతో వచ్చాము. త్రితుడు ఐదుగురు హోతారులను సహాయానికి పిలిచినట్టు, మేము కూడా మిమ్మల్ని తిరిగి వచ్చి మాకు సహాయం చేయమని ప్రార్థిస్తున్నాం.
యయా రధ్రం పారయథాత్యంహో యయా నిదో ముఞ్చథ వన్దితారమ్ । అర్వాచీ సా మరుతో యా వ ఊతిరో షు వాశ్రేవ సుమతిర్జిగాతు
మీరు ఎలాంటి ఉపద్రవంలో ఉన్నవారిని దాటి పోయేలా చేస్తారు, భక్తుడిని కష్టాలనుండి విముక్తి చేస్తారు. ఆ దయ, మారుతులారా, మమ్మల్ని చేరాలి. మీ మేలైన సంకల్పం, గోవు తన పిల్లను చేరినట్టు, మాకు ఆనందాన్ని తీసుకురావాలి.
ఉపేమసృక్షి వాజయుర్వచస్యాం చనో దధీత నాద్యో గిరో మే । అపాం నపాదాశుహేమా కువిత్స సుపేశసస్కరతి జోషిషద్ధి
బలమూ, వాక్సామర్థ్యమూ కోసం నేను సమీపించాను. నా మాటల ప్రవాహం ఫలప్రదంగా ఉండాలి. నీటి సంతానుడా, నీవు అందమైన రూపాలను ఇష్టపడేవాడవు, మాకు అనుగ్రహం కలగనివ్వు.
ఇమం స్వస్మై హృద ఆ సుతష్టం మన్త్రం వోచేమ కువిదస్య వేదత్ । అపాం నపాదసుర్యస్య మహ్నా విశ్వాన్యర్యో భువనా జజాన
మన కోసం మన హృదయంలోంచి ఈ సుసంపన్నమైన మంత్రాన్ని పలుకుదాం, జ్ఞానులు దీన్ని గ్రహించగలుగుతారు. నీటి సంతానుడైన ఆ సూర్యుని మహిమతో, ఆ మహాత్ముడు అన్ని లోకాలను సృష్టించాడు.
సమన్యా యన్త్యుప యన్త్యన్యాః సమానమూర్వం నద్యః పృణన్తి । తమూ శుచిం శుచయో దీదివాంసమపాం నపాతం పరి తస్థురాపః
కొన్ని నదులు కలుస్తాయి, మరికొన్ని వేరుగా ప్రవహిస్తాయి. అన్నీ ఒకే ప్రవాహాన్ని నింపుతాయి. ఆ పవిత్రమైన, ప్రకాశవంతమైన నదులు, నీటి సంతానుడైన ఆ తేజోమయుని చుట్టూ తిరుగుతుంటాయి.
తమస్మేరా యువతయో యువానం మర్మృజ్యమానాః పరి యన్త్యాపః । స శుక్రేభిః శిక్వభీ రేవదస్మే దీదాయానిధ్మో ఘృతనిర్ణిగప్సు
ఆ యువతులు, ప్రకాశవంతంగా ఉండి, ఆ యువుడిని చుట్టూ తిరుగుతూ శుద్ధి చేస్తారు. అతడు తెల్లటి జ్వాలలతో, బలమైన ప్రవాహాలతో మాకు వెలుగునిచ్చే వాడు, నీటిలో ఘృతంతో అగ్ని వెలిగించే వాడు.
అస్మై తిస్రో అవ్యథ్యాయ నారీర్దేవాయ దేవీర్దిధిషన్త్యన్నమ్ । కృతా ఇవోప హి ప్రసర్స్రే అప్సు స పీయూషం ధయతి పూర్వసూనామ్
మూడు అలసట లేని దేవతలు ఆ దైవస్వరూపుడికి అన్నాన్ని సిద్ధం చేస్తారు. నైపుణ్యంతో చేతులు పనిచేసినట్టు, వారు నీటిలో కదలుతూ, అతడు తన పురాతన తల్లుల అమృతాన్ని పానంచేస్తాడు.
అశ్వస్యాత్ర జనిమాస్య చ స్వర్ద్రుహో రిషః సమ్పృచః పాహి సూరీన్ । ఆమాసు పూర్షు పరో అప్రమృష్యం నారాతయో వి నశన్నానృతాని
ఇక్కడ గుర్రం, సూర్యుని జననం ఉంది. మమ్మల్ని అపాయాలనుండి, కలహాలనుండి కాపాడు, ఐక్యతను ప్రసాదించు. ఈ వంశాలలో, దుర్భేద్యుడైన వాడు ప్రకాశించాలి, అబద్ధాలు, శత్రుత్వాలు నశించాలి.
స్వ ఆ దమే సుదుఘా యస్య ధేనుః స్వధాం పీపాయ సుభ్వన్నమత్తి । సో అపాం నపాదూర్జయన్నప్స్వన్తర్వసుదేయాయ విధతే వి భాతి
తన ఇంట్లో, ఎవరి గోవు సమృద్ధిగా పాలు ఇస్తుందో, అతడు తన స్వంత పోషణను ఆస్వాదిస్తూ మంచి ఆహారం తింటాడు. అలాగే, నీటి సంతానుడు ప్రవాహాల్లో వెలుగుతూ, ధనదాతకు ప్రత్యక్షమవుతాడు.
యో అప్స్వా శుచినా దైవ్యేన ఋతావాజస్ర ఉర్వియా విభాతి । వయా ఇదన్యా భువనాన్యస్య ప్ర జాయన్తే వీరుధశ్చ ప్రజాభిః
నీళ్లలో పవిత్రుడై, దైవత్వంతో ఎప్పటికీ విస్తారంగా ప్రకాశించే వాడు, అతనివలన ఇతర జీవులన్నీ పుట్టుతాయి, మొక్కలు తమ సంతానంతో పెరుగుతాయి.
అపాం నపాదా హ్యస్థాదుపస్థం జిహ్మానామూర్ధ్వో విద్యుతం వసానః । తస్య జ్యేష్ఠం మహిమానం వహన్తీర్హిరణ్యవర్ణాః పరి యన్తి యహ్వీః
నీటి సంతానుడు నదుల ఒడిలో నిలబడి, మెరుపులతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు. అతని గొప్పతనం బంగారు వర్ణంతో ఉన్న వేగవంతమైన నదులు చుట్టూ తిరుగుతూ మోస్తున్నాయి.
హిరణ్యరూపః స హిరణ్యసందృగపాం నపాత్సేదు హిరణ్యవర్ణః । హిరణ్యయాత్పరి యోనేర్నిషద్యా హిరణ్యదా దదత్యన్నమస్మై
బంగారు రూపంతో, బంగారు కాంతితో, నీటి సంతానుడు బంగారు వర్ణంతో ప్రకాశిస్తున్నాడు. బంగారు గర్భంలో కూర్చొని, తనను చేరినవారికి బంగారు వంటి ఆహారాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.
తదస్యానీకముత చారు నామాపీచ్యం వర్ధతే నప్తురపామ్ । యమిన్ధతే యువతయః సమిత్థా హిరణ్యవర్ణం ఘృతమన్నమస్య
ఆపత్కు మనవడు అయిన వాని ముఖం, అతని మధురమైన పేరు, ఎప్పటికీ పెరుగుతూ, అందరికి ప్రశంసకు పాత్రమవుతుంటాయి. అలంకారంగా ఉండే యువతులు, బంగారు వర్ణంతో ఉన్న ఆ ఘృతప్రసాదాన్ని, అగ్ని రూపంగా, ఆరాధిస్తూ వెలిగిస్తారు.
అస్మై బహూనామవమాయ సఖ్యే యజ్ఞైర్విధేమ నమసా హవిర్భిః । సం సాను మార్జ్మి దిధిషామి బిల్మైర్దధామ్యన్నైః పరి వన్ద ఋగ్భిః
అనేకరికి ఆధారమైన నీకు, మేము యజ్ఞాలతో, వినయంతో, హవిసులతో సేవచేస్తాము. నేను ఆ శిఖరాన్ని శుభ్రపరచి, బిల్వపండ్లతో సమర్పించి, అన్నాన్ని సమర్పించి, వేదపాఠాలతో సత్కరిస్తాను.
స ఈం వృషాజనయత్తాసు గర్భం స ఈం శిశుర్ధయతి తం రిహన్తి । సో అపాం నపాదనభిమ్లాతవర్ణోఽన్యస్యేవేహ తన్వా వివేష
ఆ వృషభుడు, ఆ స్త్రీలలో గర్భాన్ని ఉత్పత్తి చేశాడు. ఆ శిశువు లాగా, దానిని పోషిస్తాడు, వారు అతనిని ప్రేమగా చూసుకుంటారు. ఆపత్కు మనవడు అయిన వాడు, మలినం లేని రూపంతో, ఇంకొక శరీరంతో వచ్చినట్టు ఇక్కడ ప్రవేశించాడు.
అస్మిన్పదే పరమే తస్థివాంసమధ్వస్మభిర్విశ్వహా దీదివాంసమ్ । ఆపో నప్త్రే ఘృతమన్నం వహన్తీః స్వయమత్కైః పరి దీయన్తి యహ్వీః
ఈ పరమ స్థానంలో నిలబడి, ఎప్పుడూ హవిసులతో ప్రకాశిస్తూ ఉన్న వాడిని, ఆపలు, తన సంతానానికి ఘృతప్రసాదాన్ని మోసుకొస్తూ, తమ స్వంత కార్యాలతో, ఆ మహాబలుడిని చుట్టుముట్టి ప్రవహిస్తాయి.