అజైష్మాద్యాసనామ చాభూమానాగసో వయమ్ । జాగ్రత్స్వప్నః సంకల్పః పాపో యం ద్విష్మస్తం స ఋచ్ఛతు యో నో ద్వేష్టి తమృచ్ఛతు
మేము గెలిచాము, కూర్చున్నాము, పాపం లేని వారమయ్యాము. మేల్కొనగా, కలలో, చెడు ఆలోచనలో అయినా, మేము ద్వేషించే దుస్థితి దూరమవాలి. మమ్మల్ని ద్వేషించే వారు కూడా దూరమవాలి.
దేవాః కపోత ఇషితో యదిచ్ఛన్దూతో నిరృత్యా ఇదమాజగామ । తస్మా అర్చామ కృణవామ నిష్కృతిం శం నో అస్తు ద్విపదే శం చతుష్పదే
దేవతలు గువ్వను పంపి, లేదా నిరృతిని పంపించి, ఇది ఇక్కడకు తీసుకువచ్చినట్లయితే, దానికి మేము ప్రార్థన చేస్తాము, ప్రాయశ్చిత్తం చేస్తాము. మన రెండు కాళ్లవారికీ, నాలుగు కాళ్లవారికీ శుభం కలగాలి.
శివః కపోత ఇషితో నో అస్త్వనాగా దేవాః శకునో గృహేషు । అగ్నిర్హి విప్రో జుషతాం హవిర్నః పరి హేతిః పక్షిణీ నో వృణక్తు
దేవతలు పంపిన గువ్వ మాకు శుభం కలిగించాలి. ఆ దివ్యపక్షి మన ఇళ్లకు హాని తేవద్దు. అగ్ని, యజ్ఞపురోహితుడు, మా హవిని స్వీకరించాలి. రెక్కలుగల ఆయుధం మమ్మల్ని ఎంచుకోకూడదు.
హేతిః పక్షిణీ న దభాత్యస్మానాష్ట్ర్యాం పదం కృణుతే అగ్నిధానే । శం నో గోభ్యశ్చ పురుషేభ్యశ్చాస్తు మా నో హింసీదిహ దేవాః కపోతః
రెక్కలుగల ఆయుధం మాకు హాని చేయదు; అది అగ్నికుండంలో తన స్థానం ఏర్పరచుకుంటుంది. మన పశువులకు, మనుషులకు శుభం కలగాలి. ఇక్కడ దేవత గువ్వ మాకు హాని చేయకూడదు.
యదులూకో వదతి మోఘమేతద్యత్కపోతః పదమగ్నౌ కృణోతి । యస్య దూతః ప్రహిత ఏష ఏతత్తస్మై యమాయ నమో అస్తు మృత్యవే
గుడ్లగూబ పలికేది వ్యర్థమే; గువ్వ అగ్నిలో గుర్తు పెట్టేది కూడా వ్యర్థమే. ఈ దూత ఎవరికి పంపబడిందో, ఆ యమునికి, మరణదేవునికి నమస్కారం.
ఋచా కపోతం నుదత ప్రణోదమిషం మదన్తః పరి గాం నయధ్వమ్ । సంయోపయన్తో దురితాని విశ్వా హిత్వా న ఊర్జం ప్ర పతాత్పతిష్ఠః
ఋచతో గువ్వను తరిమివేయండి. నేను దాన్ని ప్రేరేపిస్తున్నాను. ఆనందంగా, పశువులను చుట్టూ తిప్పండి. కలిసిపోతూ, అన్ని దుష్కర్మలను వదిలి, బలానికి, స్థిరతకు ఎగిరిపోండి.
ఋషభం మా సమానానాం సపత్నానాం విషాసహిమ్ । హన్తారం శత్రూణాం కృధి విరాజం గోపతిం గవామ్
నా సమానులలో నన్ను ఎద్దుగా, ప్రత్యర్థులపై విజయం సాధించేవాడిగా, శత్రువులను సంహరించేవాడిగా, కీర్తివంతుడిగా, పశువులకు పాలకుడిగా చేయుము.
అహమస్మి సపత్నహేన్ద్ర ఇవారిష్టో అక్షతః । అధః సపత్నా మే పదోరిమే సర్వే అభిష్ఠితాః
నేను ఇంద్రుడు శత్రువుల మధ్య ఎలా దుర్భేద్యుడిగా, హానికరుడిగా ఉంటాడో, అలాగే ఎవ్వరూ నన్ను గెలవలేరు, నన్ను ఏమీ చేయలేరు. నా పాదాల కింద నా శత్రువులందరినీ నొక్కిపెట్టాను.
అత్రైవ వోఽపి నహ్యామ్యుభే ఆర్త్నీ ఇవ జ్యయా । వాచస్పతే ని షేధేమాన్యథా మదధరం వదాన్
ఇక్కడే, ఇప్పుడే, నేను మిమ్మల్ని ఇద్దరినీ విల్లు తాడుతో బిగించినట్టు బంధించాను. వాక్పతీ, వారిని నిశ్శబ్దం చేయి, వారు నాపై ఒక్క మాట కూడా మాట్లాడకుండా చేయి.
అభిభూరహమాగమం విశ్వకర్మేణ ధామ్నా । ఆ వశ్చిత్తమా వో వ్రతమా వోఽహం సమితిం దదే
విశ్వకర్ముని శక్తితో నేను విజయవంతంగా వచ్చాను. మీ సంకల్పాన్ని, ప్రతిజ్ఞను, మీ సమితిని నేను పట్టుకున్నాను.
యోగక్షేమం వ ఆదాయాహం భూయాసముత్తమ ఆ వో మూర్ధానమక్రమీమ్ । అధస్పదాన్మ ఉద్వదత మణ్డూకా ఇవోదకాన్మణ్డూకా ఉదకాదివ
మీ యోగక్షేమాన్ని తీసుకొని, నేను మీలో ఉత్తముడిగా మారాలి. నేను మీ తలల మీద అడుగుపెట్టాను. పాదాల కిందనుండి మీరు నీటిలోంచి ఎగిరే బొద్దింకల్లా పైకి రండి.
తుభ్యేదమిన్ద్ర పరి షిచ్యతే మధు త్వం సుతస్య కలశస్య రాజసి । త్వం రయిం పురువీరాము నస్కృధి త్వం తపః పరితప్యాజయః స్వః
ఇంద్రా, ఈ మధురమైన పానీయం నీకోసమే పోశారు. నీవే పిండిన సోమపాత్రకు అధిపతి. మాకు అనేక వీరులతో కూడిన సంపదను దయచేయు. నీవు శత్రువులను కాల్చి, స్వర్గాన్ని గెలుచుకుంటావు.
స్వర్జితం మహి మన్దానమన్ధసో హవామహే పరి శక్రం సుతాఁ ఉప । ఇమం నో యజ్ఞమిహ బోధ్యా గహి స్పృధో జయన్తం మఘవానమీమహే
ప్రభావవంతుడా, నీకోసమే పిండిన, ఆనందాన్ని ఇచ్చే సోమాన్ని మేము పిలుస్తున్నాం. ఈ యజ్ఞానికి రా, తెలుసుకో, వచ్చు. శత్రువులను జయించే మఘవంత్, మేము నిన్ను ఆహ్వానిస్తున్నాం.
సోమస్య రాజ్ఞో వరుణస్య ధర్మణి బృహస్పతేరనుమత్యా ఉ శర్మణి । తవాహమద్య మఘవన్నుపస్తుతౌ ధాతర్విధాతః కలశాఁ అభక్షయమ్
సోమరాజు, వరుణుడు, బృహస్పతి, అనుమతి వారి ధర్మరక్షణలో, మఘవంత్, ఈ రోజు నీ స్తుతిలో నేను సోమపాత్రలు సేవించాను, సృష్టికర్తా, విధాతా.
ప్రసూతో భక్షమకరం చరావపి స్తోమం చేమం ప్రథమః సూరిరున్మృజే । సుతే సాతేన యద్యాగమం వాం ప్రతి విశ్వామిత్రజమదగ్నీ దమే
పుట్టిన వెంటనే నేను బలి సమర్పించి, చుట్టూ తిరిగాను. మొదటి ఋషి ఈ స్తోత్రాన్ని శుద్ధి చేశాడు. పిండిన సోమంతో నేను మీ ఇద్దరికీ—విశ్వామిత్ర, జమదగ్ని—ఇంట్లో ఏదైనా సాధించాను.
వాతస్య ను మహిమానం రథస్య రుజన్నేతి స్తనయన్నస్య ఘోషః । దివిస్పృగ్యాత్యరుణాని కృణ్వన్నుతో ఏతి పృథివ్యా రేణుమస్యన్
ఇప్పుడు గాలి రథం గొప్పదనం: అది గర్జిస్తూ, మోగుతూ, శబ్దంతో ముందుకు వస్తుంది. అది ఆకాశాన్ని తాకి, ఉదయాలను ఎర్రగా చేసి, భూమి మీద ధూళిని లేపుతుంది.
సం ప్రేరతే అను వాతస్య విష్ఠా ఐనం గచ్ఛన్తి సమనం న యోషాః । తాభిః సయుక్సరథం దేవ ఈయతేఽస్య విశ్వస్య భువనస్య రాజా
అతడు గాలి మార్గాన్ని అనుసరిస్తూ ముందుకు సాగుతాడు. స్త్రీలు సఖుల్లా అతనితో కలిసి వెళ్తారు. వారితో కలసి దేవుడు తన రథాన్ని నడుపుతాడు—అతడే జగత్తు అంతటికి రాజు.
అన్తరిక్షే పథిభిరీయమానో న ని విశతే కతమచ్చనాహః । అపాం సఖా ప్రథమజా ఋతావా క్వ స్విజ్జాతః కుత ఆ బభూవ
అతడు మధ్యలోని మార్గాల్లో ప్రయాణిస్తూ, ఏ ఒక్క రోజుకూ ఆగడు. నీళ్లకు మిత్రుడు, ధర్మానికి మొదటిపుట్టినవాడు—అతడు ఎక్కడ పుట్టాడు, ఎక్కడి నుంచి వచ్చాడు?
ఆత్మా దేవానాం భువనస్య గర్భో యథావశం చరతి దేవ ఏషః । ఘోషా ఇదస్య శృణ్విరే న రూపం తస్మై వాతాయ హవిషా విధేమ
అతడు దేవతలకు ఆత్మ, జగత్తుకు గర్భం. ఈ దేవుడు తన ఇష్టానుసారం సంచరిస్తాడు. అతని శబ్దాలు వినిపిస్తాయి, రూపం మాత్రం కనిపించదు. ఆ వాయుదేవునికి మేము హోమం సమర్పిస్తాము.
మయోభూర్వాతో అభి వాతూస్రా ఊర్జస్వతీరోషధీరా రిశన్తామ్ । పీవస్వతీర్జీవధన్యాః పిబన్త్వవసాయ పద్వతే రుద్ర మృళ
మనపై మంగళకరమైన గాలి వీచాలి. పోషకమైన మొక్కలు పెరగాలి. పాలు పుష్కలంగా, జీవాన్ని ఇచ్చే మొక్కలు మన మంచికోసం త్రాగాలి. రుద్రా, దయచేయు.
యాః సరూపా విరూపా ఏకరూపా యాసామగ్నిరిష్ట్యా నామాని వేద । యా అఙ్గిరసస్తపసేహ చక్రుస్తాభ్యః పర్జన్య మహి శర్మ యచ్ఛ
ఒకే రూపం గలవారు, అనేక రూపాలవారు, ఏ రూపం లేనివారు—వారి పేర్లను యజ్ఞంలో అగ్ని తెలుసు. అంగిరసులు తపస్సుకోసం చేసినవారికి, పర్జన్యా, గొప్ప రక్షణను దయచేయు.
యా దేవేషు తన్వమైరయన్త యాసాం సోమో విశ్వా రూపాణి వేద । తా అస్మభ్యం పయసా పిన్వమానాః ప్రజావతీరిన్ద్ర గోష్ఠే రిరీహి
దేవతల్లో తమ శరీరాలను సృష్టించినవారు, వారి ప్రతి రూపాన్ని సోముడు తెలుసు. పాలు పుష్కలంగా, సంతానంతో నిండినవారు, ఇంద్రా, ఆవుల మందిరంలో మాకు వృద్ధిని ప్రసాదించు.
ప్రజాపతిర్మహ్యమేతా రరాణో విశ్వైర్దేవైః పితృభిః సంవిదానః । శివాః సతీరుప నో గోష్ఠమాకస్తాసాం వయం ప్రజయా సం సదేమ
ప్రజాపతి ఇవన్నీ నాకు ఇచ్చాడు, అన్ని దేవతలు, పితృదేవతల సమ్మతితో. అవి మంగళకరంగా మన ఆవుల మందిరానికి రావాలి. వాటితో మనం సంతానంతో కలిసి నివసించాలి.
విభ్రాడ్బృహత్పిబతు సోమ్యం మధ్వాయుర్దధద్యజ్ఞపతావవిహ్రుతమ్ । వాతజూతో యో అభిరక్షతి త్మనా ప్రజాః పుపోష పురుధా వి రాజతి
ప్రభావవంతుడైన, మహానుభావుడైన వాడు మధురమైన సోమాన్ని తాగాలి, దీర్ఘాయువు ప్రసాదించాలి, యజ్ఞపతికి ఆనందాన్ని ఇవ్వాలి. వాయువు తోడుగా, తన స్వభావంతో ప్రజలను రక్షించి, పోషించి, అనేక విధాల వెలుగుతాడు.
విభ్రాడ్బృహత్సుభృతం వాజసాతమం ధర్మన్దివో ధరుణే సత్యమర్పితమ్ । అమిత్రహా వృత్రహా దస్యుహన్తమం జ్యోతిర్జజ్ఞే అసురహా సపత్నహా
ప్రభావవంతుడు, మహాశక్తి కలవాడు, బాగా పోషించబడినవాడు, ఉత్తమ బలదాత, ధర్మంలో స్థిరంగా ఉన్నవాడు, ఆకాశ సింహాసనంలో నిలిచినవాడు. శత్రువులను, వృత్రుని, దానవులను సంహరించే వెలుగు పుట్టింది—అసురులను, శత్రువులను సంహరించేవాడు.
ఇదం శ్రేష్ఠం జ్యోతిషాం జ్యోతిరుత్తమం విశ్వజిద్ధనజిదుచ్యతే బృహత్ । విశ్వభ్రాడ్భ్రాజో మహి సూర్యో దృశ ఉరు పప్రథే సహ ఓజో అచ్యుతమ్
ఇది వెలుగులలో అత్యుత్తమమైనది, గొప్ప ప్రకాశం. దీనిని సమస్తాన్ని జయించేది, ధనాన్ని జయించేది, మహత్తరమైనదిగా పిలుస్తారు. మహా తేజస్సుతో కూడిన సూర్యుడు, తన వెలుగు అంతటా వ్యాపింపజేస్తూ, మన కళ్ల ముందే విస్తరిస్తున్నాడు. అతని శక్తి, బలము ఎప్పటికీ తగ్గవు.
విభ్రాజఞ్జ్యోతిషా స్వరగచ్ఛో రోచనం దివః । యేనేమా విశ్వా భువనాన్యాభృతా విశ్వకర్మణా విశ్వదేవ్యావతా
ప్రకాశంతో మెరిసిపోతూ, పరలోకానికి, ఆకాశపు వెలుగు ప్రాంతానికి చేరుకో. అన్ని లోకాలను నిలబెట్టేది, సమస్త దేవతల సహాయంతో, విశ్వకర్మ ఆ వెలుగుతో వాటిని నిలిపాడు.
త్వం త్యమిటతో రథమిన్ద్ర ప్రావః సుతావతః । అశృణోః సోమినో హవమ్
ఇంద్రా! నువ్వు ఆ సభ నుండి సోమరసంతో నిండిన రథాన్ని నడిపించావు. సోమాన్ని పిండే వాడి పిలుపు నువ్వు వినావు.
త్వం మఖస్య దోధతః శిరోఽవ త్వచో భరః । అగచ్ఛః సోమినో గృహమ్
నువ్వే యజ్ఞానికి తలని, చర్మాన్ని కూడా తీసుకున్నావు. సోమాన్ని పిండే వాడి ఇంట్లోకి ప్రవేశించావు.
త్వం త్యమిన్ద్ర మర్త్యమాస్త్రబుధ్నాయ వేన్యమ్ । ముహుః శ్రథ్నా మనస్యవే
ఇంద్రా! శత్రువుల బంధనాల నుండి, నీను ధ్యానించే వాడి కోసం, నువ్వు ఆ మానవుడైన వేణుడిని ఎన్నోసార్లు విడిపించావు.