కన్వులు, ఋషులు, యజ్ఞకర్తలు—అందరూ పరమ కృపామయులైన అశ్వినిదేవతలను ఆహ్వానిస్తూ ప్రార్థించేవారు. కక్షీవత్, వ్యశ్వ, దీర్ఘతమసు వంటి మహర్షులు, లేదా వేణునందనుడైన పృథి తన గృహాల్లో, ఎవరు పిలిచినా, అశ్వినులు ఆ పిలుపును తెలుసుకుని, తక్షణమే తన సాన్నిధ్యాన్ని ప్రసాదించేవారు. “అశ్వినీదేవతలారా! మీరు రక్షణనిచ్చేవారిగా, మా శరీరాలకు, లోకానికి కాపురక్షకులుగా రండి. మా సంతానానికి, మనవలకు క్షేమాన్ని ప్రసాదించండి” అని భక్తులు ప్రార్థించేవారు. మీరు ఇంద్రునితో ఒకే రథంలో ప్రయాణించినా, వాయుదేవునితో కలిసివున్నా, ఆదిత్యులు, ఋభువులతో మిళితమై ఉన్నా, విష్ణువు అడుగుజాడల్లో నిలిచినా, మేము మిమ్మల్ని పిలుస్తున్నాము. ఈ రోజు, ఓ అశ్వినీదేవతలారా! మాకు బలాన్ని ప్రసాదించండి. యుద్ధాల్లో తుర్వణుడికి మీ ఉత్తమ సహాయాన్ని అందించండి. ఇప్పుడు, ఈ హవనాలు, ఈ సోమరసాలు మిమ్మలికే అంకితం. తుర్వశుడికోసం, కన్వుల ఆనందార్థం, మీరు రండి. నసత్యలారా! మీ వైద్యశక్తి దగ్గరలో ఉన్నా, దూరంలో ఉన్నా, దయచేసి మాకు ఆనందాన్ని, రక్షణను ప్రసాదించండి. పసివాడికి కూడా ఆశ్రయం ఇవ్వండి. అశ్వినీదేవతల దివ్య వాక్కుతో నేను సమృద్ధిగా అయ్యాను. ఆ దేవతా వాక్కు మానవాళిలో జ్ఞానాన్ని, కృపను వ్యాపింపజేస్తుంది. “అశ్వినీదేవతలారా! మేల్కొనండి, మహోన్నతులు, కరుణామయులు, మహాబలవంతులు. యజ్ఞకర్తలారా, మీరు కూడా మేల్కొనండి. మహిమ, ఆనందం కోసం పిలుస్తున్నాము.” మీరు సూర్యుడితో కలిసి ప్రకాశవంతంగా ప్రయాణించినప్పుడు, అశ్వినుల రథం మానవుల మార్గంలో దూసుకుపోతుంది. సోమపాన సమయంలో, గోవులు పాలు ఇస్తున్నట్టు, లేదా గాయకులు స్తోత్రాలు పాడుతున్నప్పుడు, అశ్వినులు దేవతలచే ఆరాధించబడతారు. మహిమ, కీర్తి, వీరరక్షణ, నైపుణ్యం, జ్ఞానార్థంగా మేము మిమ్మల్ని ప్రార్థిస్తున్నాము. మీరు తండ్రి గర్భంలో, మంచి ఆలోచనలతో, మధురమైన మాటలతో కూర్చుంటే, అప్పుడు కూడా మేము మిమ్మల్ని పిలుస్తున్నాము. మీరు దూర విస్తారాల్లో ఉన్నా, ప్రకాశవంతమైన స్వర్గంలో ఉన్నా, సముద్రంపై నిర్మించిన గృహంలో ఉన్నా, అశ్వినీదేవతలారా, ఇక్కడ రండి. మనువుయజ్ఞానికి మీరు రావాలని అనుకున్నా, కన్వుడికోసం మేల్కొన్నా, బ్రహస్పతి, ఇంద్ర, విష్ణు, అశ్వినులను మేము ఘనంగా స్తుతిస్తూ పిలుస్తున్నాము. మంచి సలహా దాతలైన అశ్వినులు, దేవతలలో మిత్రత్వానికి ప్రసిద్ధి, మేము మిమ్మల్ని ఇంట్లో ఆహ్వానిస్తున్నాము. యజ్ఞాలు, హవనాలు మీపై ఆధారపడి ఉన్నాయి. మీ స్వశక్తితో, మధుర సోమరసాన్ని యాగాల్లో అనుభవిస్తారు. ఈ రోజు మీరు దూరంలో పిలవబడ్డా, గుఱ్ఱాలను ప్రసాదించేవారైనా, ద్రుహ్యులు, తుర్వశులు, యదువుల మధ్య ఉన్నా, మేము మిమ్మల్ని పిలుస్తున్నాము, రండి. మీరు మధ్యలో గగనంలో విహరించినా, ఈ రెండు లోకాల్లో సంచరించినా, మీ స్వశక్తితో రథంలో నిలిచినా, ఓ అశ్వినీదేవతలారా, ఇక్కడ రండి. ఇప్పుడు అగ్నిదేవుని వైపు మన దృష్టి. అగ్ని, మానవుల్లో వ్రతాలకు కాపురక్షకుడు. యజ్ఞాల్లో స్తుతించదగినవాడు. సభల్లో ప్రసిద్ధుడు, శక్తిశాలి. అగ్ని, యజ్ఞరథానికి సారథి. జాతవేదసా! మా శత్రువులను తొలగించు. అగ్నీ, దేవతాహీనమైన విరోధాలను పారద్రోలుము. సమీపంలో ఉన్నా, శత్రువుల యజ్ఞాన్ని అంగీకరించవు. మానవులు నీ అనేక నామాలను స్మరిస్తారు, అమరుడా! జ్ఞానులు నీకు ప్రార్థిస్తారు. జ్ఞానులు, మేధావులు సహాయానికి నిన్ను పిలుస్తారు. మేము గీతాలతో అగ్నిని ఆహ్వానిస్తున్నాము. నా మనస్సు, పసివాడిలా, నీ దివ్య స్థానం నుండి నీవైపు పరుగు దూస్తోంది. నా వాణితో నిన్ను కోరుతున్నాను. నీవు అనేక చోట్ల మిత్రుడివి, ప్రజలపై పాలనచేస్తావు. యుద్ధాల్లో మేము నిన్నే పిలుస్తాము. అగ్ని, బలాన్ని ప్రసాదించేవాడవు. పోటీల్లో మహాసంపదను ఇవ్వువాడవు. యజ్ఞాల్లో నీవు పురాతనుడు, స్తుతించదగినవాడు. పాతదైన హోతృత్వాన్ని, నూతనదైన హోతృత్వాన్ని నీవు నిర్వహిస్తున్నావు. అగ్నీ, నీ స్వభావాన్ని నెరవేర్చు, మాకు శుభాన్ని ప్రసాదించు. ఇప్పుడు ఇంద్రుని వైపు మన పిలుపు. ఓ ఇంద్రా! ఆ ఉల్లాసకరమైన సోమరసం నిన్ను ఉత్తేజింపజేస్తుంది. దాని బలంతో నీవు నిరోధకుడిని సంహరించావు. అందుకే మేము నిన్ను కోరుతున్నాము. దాని సహాయంతో నీవు పది తలలున్న అధ్రిగును, కంపించే వాడిని, మధురగీతగాయకుడిని కదిలించావు. దాని బలంతో నీవు సముద్రాన్ని చేరుకున్నావు. అందుకే మేము నిన్ను కోరుతున్నాము. దాని బలంతో నీవు మహానదులను రథాల్లా ప్రవహింపజేశావు. సత్యమార్గాన్ని సాగించావు. మేము నిన్ను కోరుతున్నాము. ఈ స్తోత్రం, నెయ్యిలా స్వచ్ఛంగా, నీ అనుగ్రహానికి అంకితం. దీనివల్ల నువ్వు త్వరగా బలవంతుడవయ్యావు. ఈ గీతాన్ని అంగీకరించు, ఓ గానప్రియుడా! సముద్రంలా ప్రవహించే ఈ స్తోత్రంతో, నీ సహాయాలతో నీవు బలవంతుడవయ్యావు. దూరం నుండి పిలిచిన మిత్రునిగా దేవుడు వర్షాన్ని కురిపించాడు. నీవు బలవంతుడవయ్యావు. నీ కిరణాలు, నీ వజ్రాయుధం బలపడింది. సూర్యుడిలా, నీవు రెండు లోకాలను విస్తరించావు. ఓ సద్గుణాధిపతీ, సహస్ర మేహేషులు బలపడినప్పుడు, నీ మహాశక్తి మరింత పెరిగింది. ఇంద్రుడు సూర్యకిరణాలతో శత్రువులను సంహరించాడు. అగ్ని, అరణ్యంలో అగ్నిలా, ఎంతో బలంగా పెరిగాడు. ఈ స్తోత్రం ఋతువులతో పాటు, నిత్య నూతనంగా ప్రవహిస్తోంది. అర్చనతో, అందరిచే ప్రేమించబడుతూ, ప్రశంసను కొలుస్తోంది. యజ్ఞశిశువు, దైవీయమైనది, మనస్సును శుద్ధిపరిచేస్తుంది. స్తోత్రాలతో, ఇంద్రుని మహిమను కొలుస్తారు. ఇంద్రుడు, మిత్రులేని వాడై, సోమపానానికి విస్తరించాడు. వడ్రంగిలా, సోమను పిండేవాడికోసం తూర్పు ప్రదేశాన్ని కొలిచాడు. ఇలా, ఋషుల పిలుపు, భక్తుల ప్రార్థన, దేవతల కృప—అన్నీ కలిసిన ఈ దివ్య కథలో అశ్వినీదేవతలు, అగ్నిదేవుడు, ఇంద్రుడు తమ తమ మహిమను విస్తరించుకుంటూ, మానవాళికి శక్తిని, రక్షణను, జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించడంలో నిత్యం నిరంతరంగా కొనసాగుతారు.