దేవతల మహిమను, వారి కార్యాలను గురించి ఋషులు గంభీరంగా వర్ణించిన ఋగ్వేద మంత్రాల్లోని ఈ కథనం ఇలా సాగుతుంది: సవితా దేవుడు తన గొప్పతనంతో భూమి ప్రాంతాలను కొలిచాడు. ఇతని మహిమను అభిలషిస్తూ ఇతర దేవతలు కూడా ఆయన మార్గాన్ని అనుసరించారు. సవితా, సూర్యకిరణాలతో ఏకమై, మూడు ప్రకాశమయ లోకాలలో విహరిస్తూ, రాత్రిని రెండు వైపులా ఆవరించి, తన ధర్మాలతో మిత్రుడిగా మారతాడు. ఆయనే ప్రేరణలకు అధిపతి, తన ప్రయాణాలతో పుషణుడిగా అవతరిస్తాడు. నీలకంటి గుర్రము వాహనుడైన ఈ సవితా దేవుడు, యావత్ లోకాన్ని ప్రకాశింపజేస్తాడు; ఆయనే వందనార్థంగా గానం చేయబడే దేవుడు. మేము సవితా దేవుని పోషణను కోరుకుంటున్నాము. భగ దేవుని శీఘ్రమైన, అన్నివిధాలా పోషించే శ్రేష్ఠ భాగాన్ని అందుకోవాలని ఆశిస్తున్నాము. ఎందుకంటే, సవితా స్వయంగా సంపాదించుకున్న మహిమను, ఆయనకు ప్రియమైన స్వర్గాధికారాన్ని ఎవరూ తగ్గించలేరు. ఆ దైవ పంపిణీదారుడైన సవితా, భక్తులకు సంపదలను ప్రసాదిస్తాడు. మేము ఆ భాస్వరమైన భాగాన్ని కోరుతున్నాము. ఈ రోజు, సవితా దేవా, మాకు సంతానాన్ని, శుభాన్ని ప్రసాదించు; చెడు స్వప్నాలను మేము దూరం చేయు. మాకు కలిగే అపశకునాలను తొలగించు; మంగళాన్ని మాకు తీసుకొని రా. సవితా దేవుని శక్తితో, మేము అధితికి అపరాధరహితులై, కావలసినవన్నీ పొందగలుగుదాము. ఈ రోజు మేము సత్యస్వరూపుడైన, దేవతల సమస్తాధిపతియైన సవితా దేవుని వందించుచున్నాము. ఆయన స్వయంగా నియమించుకున్న దేవుడు, రాత్రి పగళ్ళ ముందు ముందుగా నిరంతరం వచ్చును. తన గీతంతో సృష్టించిన అన్నిటినీ ప్రకటిస్తాడు; సవితా సృష్టించి, ప్రసాదిస్తాడు. ఇప్పుడు, పరజన్యుడి గురించి వర్ణనలు వస్తున్నాయి. పరజన్యుడిని గౌరవంగా స్తుతించండి. ఆ గర్జించే వృషభుడు, ఎల్లప్పుడూ ఉదారంగా, మొక్కల్లో బీజాన్ని ఉంచుతాడు. అతడు చెట్లను ధ్వంసిస్తాడు, రాక్షసులను సంహరిస్తాడు, తన ఘనమైన శక్తితో లోకమంతా భయపెడతాడు. పరజన్యుడు గర్జించి, దుష్టులను సంహరించినప్పుడు, అమాయకులకూ భయం కలుగుతుంది. రథికుడు గుర్రాలను కొరడాతో నడిపినట్లు, పరజన్యుడు వర్షాన్ని దూతలుగా పంపుతాడు. దూరం నుండి సింహపు గర్జన వింటాం, పరజన్యుడు ఆకాశాన్ని వర్షంతో నింపినప్పుడు. గాలులు వీచుతాయి, మెరుపులు మెరిసిపోతాయి, మొక్కలు మేల్కొంటాయి, ఆకాశం వర్షిస్తుంటుంది. పరజన్యుడు భూమిని బీజంతో నింపినపుడు, లోకానికి పోషణ జన్మిస్తుంది. పరజన్యుడి ఆజ్ఞతో భూమి వంగుతుంది, పాదజంతువులు కదలిపోతాయి, అన్ని ఆకారాల మొక్కలు వృద్ధిచెందుతాయి. పరజన్యా, మాకు గొప్ప రక్షణను ప్రసాదించు. మరుత్ దేవతలు, మాకు ఆకాశం నుండి వర్షాన్ని ప్రసాదించండి; గర్జనతో దగ్గరికి రా, పరజన్యా, మన తండ్రివైన అసురా, నీరు చల్లుము. పరజన్యా, గట్టిగా గర్జించు, మేఘాన్ని చుట్టు తిరుగు, లోతైన, నిండి ఉన్న, తక్కువ ప్రాంతాలను లాగు, మేఘాల నుండి ప్రవహించే ప్రవాహాలు కలవాలి. గొప్ప పాత్రను ఖాళీ చేసి, కాలువలు ముందుగా నిండిపోవాలి; ఆకాశం, భూమి నెయ్యితో నిండిపోవాలి; ఆవులకు మంచి తాగునీరు దొరకాలి. పరజన్యా, నువ్వు గర్జించి, దుష్టులను సంహరించినప్పుడు, భూమిపై ఉన్న ప్రతి ఒక్కరు ఆనందిస్తారు. నువ్వు వర్షాన్ని కురిపించావు, వజ్రాయుధాన్ని పట్టుకున్నావు, పొలాలను కదిలించావు; పోషణకై మొక్కలను పుట్టించావు. నీ జ్ఞానాన్ని ప్రజలకు ఏమిచ్చావు? భూమి, పర్వతాల మధ్య బలంగా నిలబడి, చిన్నదాన్ని, పెద్దదాన్ని మోస్తుంది. తన మహిమతో విశాలాన్ని జయించి, గొప్పదిగా నిలుస్తుంది. ఓ సంచారిణీ భూమి, నీకోసం స్తుతులు పలికెను; గుర్రాలు బహుమతికై హ neigh చేసేలా, నీ కృప కోసం ప్రయత్నిస్తారు. భూమిపై నీవు నీ శక్తితో బలమైన చెట్లను కూడా విరిచివేయగలవు; నీ మేఘం నుండి మెరుపు వర్షించినప్పుడు, పరజన్యా, ఆకాశం నుండి వర్షం కురుస్తుంది. ఇప్పుడు వరుణుని వైపు మనం మన దృష్టిని మళ్లిస్తాం. మహాత్ముడైన వరుణునికి, లోతైన, ప్రియమైన, మహాస్తోత్రం అర్పించబడుతుంది. ఆయన చర్మకారుడు భూమిని సూర్యుని కొరకు చాచి పెట్టినట్లు విస్తరించాడు. అడవుల్లో మధ్యాకాశాన్ని విస్తరించాడు, వేగవంతులకు బలమిచ్చాడు, ఆవులకు పాలు ఇచ్చాడు; హృదయాలలో జ్ఞానాన్ని, నీటిలో అగ్నిని, ఆకాశంలో సూర్యుని, సోమలో మేఘాన్ని ఉంచాడు. వరుణుడు భూమి, ఆకాశం మధ్యలో మేఘాన్ని, గుహను పంపాడు; సమస్త లోకానికి రాజుగా వర్షాన్ని ధాన్యంలా భూమిపై ప్రసరిస్తాడు. వరుణుడు ఆజ్ఞతో భూమిని, విశాల ప్రదేశాన్ని, ఆకాశాన్ని పైకి లేపుతాడు; మేఘంతో పర్వతాలు కలిసి, శక్తివంతంగా, విరుచుకుపోతూ నిలుస్తాయి. ఈ మహాశక్తిని, ప్రసిద్ధుడైన అసుర వరుణుని మాయను నేను ప్రకటిస్తున్నాను. ఆయన మధ్యాకాశంలో కొలతతో నిలబడి, భూమిని సూర్యునితో ఆవరించాడు. ఈ జ్ఞానవంతుడైన దేవుని మహాశక్తిని ఎవరూ అధిగమించలేరు; నదులు కలిసి ఒక సముద్రాన్ని నింపినట్లు, వాటి జలాన్ని పోస్తూ ప్రవహిస్తాయి. అర్యమన్, వరుణుడు, మిత్రుడు, స్నేహితుడు, అన్న, లేదా వరుణుని ఆశ్రయమైనా, మేము చేసిన ఏ తప్పు అయినా స్వీకరిస్తాము. మోసగాడిగా అయినా, శత్రువుగా అయినా, చీకట్లో అయినా, సత్యంలో అయినా, అజ్ఞానంలో అయినా, ఏదైనా అయినా, ఆ తప్పులన్నీ విడిపోనివ్వండి, దేవతలారా, మేము మీకు ప్రియులమవ్వాలని కోరుకుంటున్నాము, వరుణా. ఇప్పుడు, ఇంద్రుడు, అగ్ని గురించి వర్ణన. ఇంద్రా, అగ్ని, మీరు మానవులకు పోటీల్లో సహాయపడతారు; మీ తేజస్సుతో బలమైనవారిని కూడా త్రితుడు తన స్వరంతో పగలగొట్టినట్లు మీరు దాటి వెళ్తారు. యుద్ధాలలో అపరాజితులు, పోటీల్లో ప్రసిద్ధులు, ఐదు జనులను రక్షించేవారు—ఇంద్ర, అగ్ని, మేము మీను పిలుస్తున్నాము. మీరిద్దరి గొప్ప శక్తి, ఉగ్రమైనదిగా, వజ్రంలా పదునైనదిగా ఉంటుంది; విరాత్రుని సంహరించినవాడు, ఆవుల దగ్గరకు చేరుతాడు. ఇంద్ర, అగ్ని, మీ రథాలను, గొప్ప సంపదలకు అధిపతులైన, జ్ఞానవంతులైన, గాయకులలో అత్యంత ప్రసిద్ధులైన మీను పిలుచుకుంటున్నాను. మీరు బలవంతులు అయి, మానవుని రోజులను దేవతలుగా రక్షిస్తారు; అర్హులైన వారికి కోటలను ఏర్పాటు చేస్తారు. ఇంద్ర, అగ్ని, మేము ఘనమైన హవిని, స్వచ్ఛమైన నెయ్యిని, రాళ్లతో పిండినదాన్ని అర్పిస్తున్నాము; మీకు కీర్తి, మహా సంపద, పోషణ లభించాలి. చివరగా, మన మనస్సులు మహావిష్ణువుని, పర్వతాల నుండి జనించిన మరుతులను, ఎల్లప్పుడూ కదిలే మరుతులను, సముదాయాన్ని, హవికి అర్హుడైనవారిని, ఆనందాన్ని ప్రసాదించేవారిని, శక్తివంతులను, ఆశీర్వాదాలను ప్రసాదించేవారిని, వేగవంతులను, మహోన్నతులను స్మరించాలి. ఈ విధంగా ఋషులు దేవతల మహిమను, వారి కార్యాలను, భక్తులకు కలిగే ఫలితాలను గంభీరంగా వర్ణించారు.