నా మాటలు రహస్యంగా ఉంచబడిన ఈ వాక్యాన్ని గురించి ఏమి చెప్పాలి? జ్ఞానులు దీన్ని దాచినదిగా వివరించేవారు. పశువుల నుంచి నీరు ఎలా పారిపోతుందో, ప్రేమించిన రూపం, ప్రథమమైన అడుగు కూడా అంతే, దూరమవుతుంది. ఇది గొప్పది, విస్తృతమైనది; ఆవు, ఉదయంతో కలసి, పురాతనంగా దాని వెంబడి వెళ్తుంది. సత్యమార్గంలో ప్రకాశిస్తూ, దాచినదిగా, వేగంగా తెలిసినదిగా, ఆ వేగవంతుడు తెలుసుకున్నాడు. అప్పుడు, ప్రకాశిస్తూ, తన తల్లిదండ్రుల వెంట వెళ్ళాడు; మరుగైన, అందమైన, పచ్చగడ్డల మధ్య ఉన్నదాన్ని వెంబడి వెళ్ళాడు. తల్లి స్థలంలో, అతి ఉన్నతమైన స్థానంలో, బలదాయిని, ప్రకాశమయమైన, భక్తితో కూడిన వృషభ జిహ్వ అక్కడ స్థిరంగా ఉంది. నేను నిజాన్ని మాట్లాడుతున్నాను, భక్తితో, ప్రశంసలతో, ఓ జాతవేద, ఇది ఏమిటి? నీవు ఇక్కడ ఉన్నదంతా, ఆకాశంలో, భూమిలో ఉన్న సంపదను కలిగి ఉన్నావు. మనకు ఏ సంపద, ఏ అమూల్యమైనదాన్ని ఇవ్వగలవు? చెప్పు, ఓ జాతవేద, నీవు తెలిసినవాడు. అతని అత్యున్నత, దాచిన మార్గం—ఆ అడుగు ఏమిటి, దాని జాడను మేము చేరలేదు. ఏ సరిహద్దు, ఏ పని, ఏ అనుగ్రహం, మేము పరుగెత్తే పోటీదారుల్లా, బహుమతి చేరేందుకు? అమరుల భార్యలు, ప్రకాశవంతమైన ఉదయాలు, తమ రంగును మాకు ఎప్పుడు ప్రసరించగలవు? అసత్య, బలహీన, మోసపూరితమైన పదాలతో, హవిని ఆశించి తృప్తి చెందని వారు ఇక్కడ మాట్లాడతారు, ఓ అగ్ని; వారు ఇక్కడ ఏమి మాట్లాడుతున్నారు? ఆయుధాలు లేని వారు కలిసి సలహా చేయాలి. ఈ దీపించిన, శక్తివంతమైన, దానశీలుడైన అగ్నికి మహిమ కోసం, ఇంటి ముఖం ప్రకాశిస్తుంది; ప్రకాశవంతమైన వస్త్రాలు ధరించి, అందమైన రూపంతో, ధనాధిపతిలా, అనేక వరాలు ఇవ్వడంలో వెలుగుతాడు. ఓ అగ్ని, యజ్ఞానికి ప్రధాన పూజారి, లేచి నిలబడాలి; నీవు అన్ని మా స్తోత్రాలను గ్రహించేవాడు, జ్ఞానిగా, మా ఆలోచనలకు ప్రేరణ ఇవ్వేవాడు. తప్పకుండా చేసే పూజారి అగ్ని, గోత్రాలలో కూర్చున్నాడు; మృదువుగా, సభలలో జ్ఞానిగా; తన వెలుగును సూర్యుడిలా పైకి ఎత్తాడు, పొగలా ఆకాశాన్ని చేరాడు. దానశీలుడు, మంచి హవిని ఇచ్చేవాడు, నెయ్యితో అభిషేకించబడినవాడు, దేవతలకు కుడివైపు కదులుతున్నాడు; కొత్తగా పుట్టిన, శక్తివంతమైన వృషభుడు లేచాడు, బాగా పోషించబడిన, ప్రకాశవంతుడు పశువులను సిద్ధం చేశాడు. అగ్ని పులకరించిన మృత్తికపై, యజ్ఞంలో ఆనందిస్తూ, నేరుగా నిలబడతాడు; అగ్ని, పశుపాలకుడిలా, పూజారి వలె చుట్టూ తిరుగుతూ, మూడు స్థాయిలను అధిరోహించి, దేవతలకు విస్తృతంగా కదులుతాడు. తన స్వరూపంతో, స్నేహపూర్వకంగా, పూజారి అగ్ని చుట్టూ తిరుగుతాడు; మృదువుగా, మధురంగా మాట్లాడుతూ, యజ్ఞానికి నిజంగా; అతని జ్వాలలు వేగవంతమైన గుర్రాల్లా పరుగెడతాయి, అతను వెలిగినప్పుడు అన్ని జీవులు భయపడతాయి. నీ ముఖము అందంగా, చూపు స్పష్టంగా, భయంకరమైన వాటిలోనూ, విభిన్నమైన వాటిలోనూ అందంగా ఉంటావు, ఓ అగ్ని; నీ జ్వాలకు చీకటి అడ్డురాదు, బూడిద, పొగ నీ శరీరాన్ని మచ్చపెట్టవు. నీ జన్మను ఎవరూ అడ్డుకోలేరు—తండ్రి, తల్లి, పుట్టించేవాడు కూడా కాదు; అప్పుడు, మిత్రుడిలా, మంచి హవిని ఇచ్చే, పవిత్రమైన అగ్ని, మానవ గోత్రాలలో వెలుగుతాడు. పదివారు, కలిసి నివసించే సోదరులు, అగ్నిని మానవ గోత్రాలలో ఉత్పత్తి చేశారు; పదును కోసం పంటి వలె, ప్రకాశవంతమైన గొడ్డలి వలె, అతను ఉత్తేజితుడయ్యాడు, వేగవంతుడు, పదునైనవాడు. నీవి, ఓ అగ్ని, ఆ పింగళ, నెయ్యితో అభిషేకించబడిన, ఎర్రగా, నేరుగా, అందంగా ఉన్నవి; నేరుగా ఉండే, బలవంతమైన, ఎర్ర ముడులు, ఓ అద్భుతమైనవాడు, దేవతలను పిలిచాయి. నీ సహచరులు, బలవంతులు, అలసట లేని వారు, ఓ అగ్ని, ప్రకాశవంతమైన వెలుగుతో కదులుతారు; గద్దల వలె, వైభవం ధరించి, లక్ష్యాన్ని వెతుకుతూ, గర్జిస్తూ, మారుతుల సమూహంలా. స్తోత్రాన్ని, నీవు కోసం, అగ్ని వెలిగించబడింది; ప్రశంస, గీతలు సమర్పించబడ్డాయి, యజ్ఞాలు సిద్ధమయ్యాయి; మానవులు అగ్నిని పూజారిగా కూర్చున్నారు, భక్తితో, ప్రేరణతో, నీను స్తుతిస్తున్నారు. ఇక్కడ, మొదటి పూజారి సృష్టికర్తలు స్థాపించారు, యజ్ఞానికి అతి అనుకూలమైన, యజ్ఞాలలో ప్రశంసించదగినవాడు; భృగువులు, నైపుణ్యంతో, అగ్నిని వెలిగించారు, అరణ్యంలో ప్రకాశిస్తూ, ప్రజల్లో అద్భుతంగా. ఓ అగ్ని, దేవతలతో నీ బంధం ఎప్పుడు స్పష్టమవుతుంది? అప్పుడు, మ mortalులు, నిన్ను గోత్రాలలో, ప్రశంసించదగినవాడిగా తీసుకున్నారు. ధర్మాన్ని చూసే, జ్ఞానిని, ఆకాశాన్ని ముసుగులతో, అన్ని యజ్ఞాలను క్రమబద్ధంగా నిర్వహించే, ప్రతి ఇంటిలో ఆనందాన్ని తెచ్చే అగ్ని. వివస్వత్కు వేగవంతమైన దూత, అన్ని ప్రజలు ఆలింగనం చేసుకున్నాడు; భృగువులు, నైపుణ్యంతో, ప్రకాశవంతమైన, ప్రసిద్ధిని పొందిన అగ్ని ప్రజల్లో తీసుకున్నారు. అతన్ని మానవ పూజారిగా కూర్చారు, జ్ఞానిగా, ప్రకాశవంతంగా, పవిత్రమైన జ్వాలలతో, యజ్ఞానికి అతి అనుకూలంగా, ఏడు స్థానాల్లో. ఆ వాడు, నిత్యమైన తల్లులలో, అరణ్యంలో, బాగా పిలవబడినవాడు, ఆశ్రయంగా ఉన్నాడు; అద్భుతమైన, సమీపంలో ఉన్న, రహస్యంగా ఉంచబడిన, బాగా తెలిసిన, కొన్నిసార్లు వెతుకబడే వాడు. పొద్దు మొక్క నుంచి వేరు చేసినప్పుడు, అతనిలో సత్యపు పాలు ఉంచారు; దేవతలు, అగ్నిని భక్తితో వెలిగించారు, హవిని ఇచ్చే, యజ్ఞానికి నిత్యం నిజంగా ఉండే వాడు. యజ్ఞదాత పనులను తెలుసుకున్నావు, జ్ఞానిగా, నీవు ఆకాశ, భూమి రెండు చివరలను గ్రహించావు; దూతగా, విస్తృతంగా, అత్యున్నత ఆకాశం నుంచి, స్వర్గ ద్వారాలను బాగా తెలుసుకుంటూ వెళ్తావు. నీవు, అగ్ని, నల్ల రూపాలు, ప్రకాశవంతమైన ముఖాలు, నీ జ్వాల కదులుతుంది, రూపాల్లో ప్రత్యేకమైనది; విడిపెట్టిన వారు గర్భాన్ని ఉంచినప్పుడు, పుట్టిన వెంటనే దూతవాడవు. కొత్తగా పుట్టినవాడి శక్తి కనిపిస్తుంది, అతని జ్వాల గాలి వెంట వెళ్తుంది; అతను దారికట్టల మధ్య పదునైన నాలుకను ఎంచుకుంటాడు, బలమైన ఆహారాన్ని తన దంతాలతో తినిపోతాడు. మూడు ఆహారాలతో, మూడు బలంతో పెరిగినప్పుడు, శక్తివంతమైన అగ్ని, మూడు దూతలుగా మారుతాడు; అతను గాలి మిత్రుడితో కలసి, ఎప్పుడూ చురుకుగా, వేగవంతుని ప్రేరేపిస్తూ, ముందుకు నడిపిస్తాడు. మేము స్తోత్రంతో, అగ్ని దూతను, అన్నివిషయాల్లో జ్ఞానిని, హవిని తీసుకెళ్లే, అమరుడైన, పూజకు అతి అనుకూలమైనవాడిని స్తుతిస్తున్నాము. అతను సంపదను, విశాలమైన ఆకాశాన్ని, దేవతలను ఇక్కడికి తెస్తాడు. అతను దేవతల రాకను తెలుసు, దేవతలను సత్య గృహంలో నిలుపుతాడు; ప్రీతిపాత్రమైన సంపదను కూడా ఇస్తాడు. హోతారుగా, దూతగా, జ్ఞానిగా, మధ్యలో కదులుతూ, స్వర్గ ద్వారాలను చేరుతాడు. మేము అగ్ని కోసం హవిని ఇచ్చిన వారిలో ఉండాలని కోరుకుంటున్నాము; అతన్ని పోషించిన, వెలిగించిన వారిలో ఉండాలని. వారు ధనవంతులు, శౌర్యంతో, ప్రసిద్ధి పొందినవారు; అగ్నిని వెలుగుగా ఉంచినవారు. సంపద, ఆకాంక్షించదగినది, రోజూ మాకు రావాలి; శక్తి వేగంగా మాకు చేరాలి. అతను, ప్రజలకు ప్రేరణను ఇచ్చే, శక్తితో, వేగవంతమైన ఆయుధంలా, మానవులను అధిగమిస్తాడు. ఓ అగ్ని, నీ కృప కావాలి, నీవు గొప్పవాడు; దేవతలను కోరే ప్రజలను ప్రీతిపాత్రంగా చూసి, పవిత్రమైన మృత్తికపై కూర్చో. అతను, మానవుల్లో మోసపూరితంగా ఉండలేని, గోత్రాల్లో శక్తివంతమైన, అమరుడు; అన్ని పనుల్లో దూతగా మారతాడు. ఈ విధంగా, ఋషులు అగ్ని మహిమను, అతని రహస్యాలను, యజ్ఞంలో అతని పాత్రను, ప్రజలకు, దేవతలకు, సంపదను ప్రసాదించే గొప్పతనాన్ని వివరించారు.