ఇంద్రుని మహిమను, దేవతల కీర్తిని, ఋషులు గాథలుగా గానం చేసిన ఈ ఋగ్వేద మంత్రాల కథ ఇలా సాగుతుంది: ఇంద్రుడు, ఎన్నో యజ్ఞాల్లో పిలువబడే మహాశక్తి, దుర్మార్గులను, బలవంతులను తన పరాక్రమంతో నాశనం చేశాడు. శత్రువులను అయోమయానికి గురిచేశాడు. పెరుగుతున్న, విస్తరిస్తున్న వృత్రుని ఎదురు నిలబడి, పాదరహితుడైన వృత్రుని తన బలంతో సంహరించాడు. ఇంద్రుడు భూమిని, విశాలమైన, పరిమితి లేని నివాస స్థలంగా స్థాపించాడు. ఆ బలరూపుడు ఆకాశాన్ని, మధ్యలోని అంతరిక్షాన్ని నిలబెట్టాడు; నీళ్ళు ఆయన ఆజ్ఞతో ప్రవహించాయి. వల అనే ఆవుల గోవులను నిర్బంధించిన గోడను ఎవరూ దాటి పోలేరు. కాని, ఆ హంతకుని భయంతో వల వెనక్కి తగ్గాడు. ఇంద్రుడు మార్గాలను సుగమం చేసి, ఆవులను విడుదల చేశాడు. గాయకులు ఆయనను ఘనంగా స్తుతించారు. ఇంద్రుడు ఒక్కడే భూమిని, ఆకాశాన్ని నింపాడు, వాటిని విస్తరించాడు. మధ్యలోని అంతరిక్షం నుండి ఆయనే సంపద, గుర్రాలున్న రథాలను, బహుమతులను మనకు ప్రసాదించు మహావీరుడు. సూర్యుడు తన నియమిత దిక్కులను ఎప్పుడూ దాటి పోడు; ప్రతి రోజూ, పసుపు రంగు గుర్రాలు యోగ్యంగా కట్టబడి ప్రయాణిస్తాయి. అవి మార్గంలో కలిసినప్పుడు, ఆ గుర్రాలతో ఆయనే తనదైనదాన్ని విడుదల చేస్తాడు. రాత్రి వచ్చేసరికి, ఉదయాన్ని తిలకించాలనే తపనతో, ప్రజలు ఆ ప్రకాశవంతుడి అద్భుత ముఖాన్ని చూస్తారు. ఇంద్రుడు వచ్చినపుడు, ఆయన మహిమను అందరూ తెలుసుకుంటారు; ఆయన చేసిన మేలు కార్యాలన్నీ ప్రసిద్ధి చెందుతాయి. గొప్ప వెలుగు హృదయాలలో స్థాపించబడింది; పండిన పాలను మోసుకొచ్చే ఆవు ముందుకు సాగుతుంది. మధురమైన పోషణ అంతా ఆ నలుపు రంగు ఆవులో కూడి ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇంద్రుడు ఆహారానికి రసాన్ని ఉంచాడు. ఇంద్రుడు, దుర్గాలను బలంగా నిలిపి, యజ్ఞానికి, స్తోత్రాలు చేసే వారికి, స్నేహితులకు సంరక్షణ కల్పించు. మూర్ఖులు, చెడు మనుషులు, ఆయుధాలతో ఉన్న శత్రువులు నాశనం చేయబడుగాక, శత్రువులను సంహరించువాడా! శత్రువుల చప్పుడు వినిపించగా, దుష్టులను, మిక్కిలి తాపాన్ని కలిగించే వారిని నాశనం చేయి. శత్రువును క్రింద పగలగొట్టి, దానిని ధ్వంసం చేయి; రాక్షసులను నాశనం చేయి, మఘవన్! రాక్షసుడిని వేరే వేరే భాగాలతో, వేరే వేరే మూలాలతో వ్యవహరించు, మధ్యభాగాన్ని చీల్చి వినిపించు. దాగి ఉన్న, క్రోధంతో ఉన్న శత్రువును పారద్రోలావు; బ్రహ్మవైరిని ఆయుధాల తాపంతో తగిలించావు. మేలుకోసం, వేగంగా వెళ్లే గుర్రాలతో, మునుపటి అనేక ఆశీర్వాదాలను ప్రసాదించినట్లే మమ్మల్ని ముందుకు నడిపించు. మేము గొప్ప సంపదను పొందాలని కోరుకుంటున్నాం; ఇంద్రుడు మనకు అదృష్టాన్ని, సంతానాన్ని ప్రసాదించుగాక. ఇంద్రుడు, మాకు ప్రకాశవంతమైన అదృష్టాన్ని ఇచ్చి, నీ దయ కోసం మేము యత్నించుకుంటున్నాం. విశాలమైన పొలంలా, మా ఆకాంక్ష విస్తరించుగాక; ధనవంతుల మధ్య ధనంతో దాన్ని నింపుము, ధనాధిపతీ! ఈ కోరికను ఆవులు, గుర్రాలు, ప్రకాశవంతమైన బహుమతులతో తీరచేయి. జ్ఞానవంతులైన కుశికులు, తమ మనస్సుతో నీకోసం హోమాలు చేశారు, పవిత్రుడా! గోవుల అధిపతివైన ఇంద్రా, మాకు ఆవులను తెచ్చిపెట్టు, బహుమతులను మాకు అందించు. నీవు పరాక్రమంలో నిజమైన వృషభుడు, స్వర్గంలో నివసించే వాడివి; మఘవన్, మాకు గోవుల జ్ఞానం ప్రసాదించు. ఈ పోటీలో మేం మఘవాన్ ఇంద్రుని పిలుస్తున్నాం; ప్రజల్లో ముందు నిలిచే, బహుమతులు గెలుచుకునే వాడా! యుద్ధంలో సహాయపడే, శత్రువులను సంహరించే, సంపదను జయించే వాడివి. అగ్ని, కుమారుడి సంతానాన్ని ఆజ్ఞాపించాడు; అతను సత్యజ్యోతి గౌరవించాడు. తండ్రి కుమార్తె నదిని పవిత్రం చేసిన చోట, అతను దాన్ని బలమైన మనస్సుతో స్థాపించాడు. భార్యకు వారసత్వాన్ని పంచలేదు; దాత యొక్క ధనాన్ని గర్భంగా చేశాడు. తల్లులు అగ్నిని ప్రసవించినప్పుడు, ఒకరు మేల్కొల్పేవారు, మరొకరు వెలిగించేవారు. అగ్ని, కుళాయితో ప్రకాశిస్తూ జన్మించాడు; అతడు మహత్త్వానికి పుత్రుడుగా, ఎరుపు వర్ణుడికి దర్శనమిచ్చాడు. మహాశక్తుల నుంచి జన్మించిన మహాగర్భం, వేగంగా పరుగెత్తే గుర్రాల యజ్ఞాలతో విస్తరించింది. విజేతలు పోటీకి చేరుకుని, గొప్ప వెలుగును వెలిగించారు, చీకటిని పారద్రోలారు. ఉదయాలు ఆయన్ను తెలుసుకొని ముందుకు వచ్చాయి; ఇంద్రుడు గోవులపై ఏకైక అధిపతిగా నిలిచాడు. దృఢంగా ఉన్న జ్ఞానులు ముందుకు సాగారు; ఏడుగురు ఋషులు తమ మనస్సుతో మార్గం చూపారు. వారు సత్యమైన మార్గాలను కనుగొన్నారు; గౌరవంతో ప్రవేశించారు. సరమా పర్వతపు పాత మార్గాన్ని, తన బంధువులతో కలిసి కనుగొంది. ఆమె బాగా నడిచే వారికి మార్గం చూపింది; ముందుగా తెలుసుకొని, ధ్వని చేసిందీ. ప్రేరణ కలిగినవాడు మిత్రుడిగా వెళ్లాడు; పర్వతం మేల్కొలిపిన గర్భాన్ని మేల్కొలిపాడు. యౌవనుడైన వీరుడు హోమాన్ని సిద్ధం చేశాడు; అంగిరసులు వెంటనే ప్రకాశించారు. ఎప్పటికీ ఉన్నవాడు పూర్వికులకు ఆదర్శంగా నిలిచాడు; అతడు అన్ని మూలాలను తెలుసుకున్నాడు, శుష్ణుని సంహరించాడు. ఆయన మనకు ఆకాశ మార్గాలను స్తుతించాడు; గోవులను ఆశిస్తూ, మిత్రుని అపవాదం నుండి విముక్తి కలిగించాడు. గోవుల కోరికతో వారు మనస్సుతో ముందుకు సాగారు; అమృతత్వం కోసం స్తోత్రాలు చేశారు. అదే వారి సమృద్ధి నిలయంగా మారింది; దాని ద్వారా వారు మాసాలను సత్యంతో సేవించారు. చూసి, వారు ఆనందించారు, తమవారిని చేరుకున్నారు; పూర్వికులు, విత్తనాన్ని పీల్చే వారు, పాలను ఇచ్చారు. రెండు లోకాలు వారి ధ్వనితో మారుమోగాయి; ఆవులు పుట్టినప్పుడు, వీరులను తమ గోతాల్లో స్థాపించాయి. వృత్రుని సంహరించినవాడు, పుట్టినవారిలో హోమాలతో కూర్చున్నాడు; ఇంద్రుడు స్తోత్రాలతో గోవులను విడుదల చేశాడు. అతనికి విస్తారమైన, నేయితో నిండిన, అభిలషణీయమైన ఆవు తీయని మధుర పాలను ఇచ్చింది. తండ్రికోసం కూడా వారు విశాలమైన, ప్రకాశవంతమైన నివాసాన్ని నిర్మించారు; నిపుణులు దాన్ని ప్రకటించారు. తల్లులు బలంగా పైకి కొలిచి, ఆధారంగా నిలబడ్డారు. మహాజ్ఞానం పరిపుష్టిని, ఎల్లప్పుడూ పెరుగుతూ, ఆకాశభూముల మధ్య స్థాపించింది; అందులో నిందలేని, మెలకువైన స్తోత్రాలు, సమస్త శక్తులు, ఇంద్రునికోసం కూడాయి. ఓ మహాబలుడు, నీ స్నేహాన్ని కోరుతున్నాను; వృత్రుని సంహారకుడా, నీ అనేక బృందాలు ముందుకు సాగుతున్నాయి. మేము సూర్యుని గొప్ప స్తుతికి వచ్చాము—మా రక్షకుడవు, దయామయుడవు, మమ్మల్ని జ్ఞాపకం ఉంచు. విశాలమైన, అనేక ప్రకాశాలున్న పొలాన్ని తెలుసుకుని, అతడు తన మిత్రులకు సమానంగా రథాన్ని పంచాడు. ఇంద్రుడు, మానవుల్లో ప్రకాశిస్తూ, సూర్యుని, ఉదయాన్ని, అగ్నిని మార్గానికి కలిపి సృష్టించాడు. వెనుక ఉన్నవారినీ, ఓ విశ్వవ్యాపి, ఓ గృహస్థా, నీవు ముందుకు నడిపించావు; అందరూ ప్రకాశవంతంగా. కవులతో తేనెను శుద్ధి చేసి, రోజులతో కార్యాలతో కానుకలు సిద్ధం చేశారు. చీకటి పోయిన తరువాత, భూసంపదలు తేలిపొయాయి; రెండూ, సూర్యుని మహిమతో, పూజింపబడతాయి. నీ మహిమ చుట్టూ, ఇంద్రా, కోరుకున్న, స్తుతించదగిన నీ స్నేహితులు చేరిపోతారు. వృత్రుని సంహారకుడా, నిజమైన మాటలకు, సమస్త వాక్కులకు అధిపతివి, బలదాయక వృషభుడవు; శుభస్నేహాలతో, గొప్ప సహాయాలతో, వేగంగా మమ్మల్ని చేరుకో. అంగిరసుని గౌరవిస్తూ, పాతవారికి కొత్త స్తోత్రాన్ని సమర్పిస్తున్నాను; అధికమైన, దైవవిరహిత మోసాలను పారద్రోలవు, దయామయుడా, నీదైనదాన్ని మాకు లాభంగా ఉంచు. ప్రకాశవంతమైన వర్షాలు విస్తరించాయి; మాకు మేలు కలిగించు, ఈ ప్రమాదాల నుండి రక్షించు. ఇంద్రుడు, నీవే రథసారథి—క్షణాల్లో, క్షణాల్లో మమ్మల్ని గోవులలో విజయవంతులను చేయు. వృత్రుని సంహారకుడు, గోవుల సంరక్షకుడు సమీపించాడు; చీకటి వలయాల్లో, ఎరుపు వెలుగులతో ప్రవేశించాడు. నిజమైన మాటలను పంపిస్తూ, సత్యంతో, అన్ని కష్టమైన స్థలాలను, మంచి వాటిని తెరిచాడు. ఈ పోటీలో దాతృత్వ గుణాలున్న ఇంద్రుని పిలువుదాం; ప్రజల్లో బహుమతులు గెలిచే శ్రేష్ఠుడు. శక్తివంతుడు, వినేవాడు, యుద్ధాల్లో సహాయపడేవాడు, వృత్రులను సంహరించే, సంపదను జయించే వాడవు. ఇంద్రా, ఈ మధ్యాహ్నపు సోమపానంలో, నీకు ఇష్టమైన సోమాన్ని పానము చేయు, సోమాధిపతివా! దయామయుడా, మహాబలుడా, విడిచిపెట్టిన జుటాలతో, ఇక్కడ ఆనందించు, నీ గుర్రాలను విడుదలచేయు. ప్రకాశవంతమైన, మథించిన సోమాన్ని, ఆవు తలతో కలిపినదాన్ని, మేము నీ ఉల్లాసానికి సిద్ధం చేశాము; మంత్రోచ్చారకులతో, మరుత్ దేవతలతో, రుద్రులతో కలిసి, మూడు రెట్లు బలాన్ని పొందుము. నీ బలాన్ని, పరాక్రమాన్ని పెంచినవారు, ఇంద్రా, మరుత్ దేవతలు నీ శక్తిని మహత్తుగా చేశారు. మధ్యాహ్నపు పానకాలంలో, రుద్రులతో, నీ బృందంతో, అందమైన జుటలవాడా, సోమాన్ని పానము చేయి. ఇలా ఋషులు ఇంద్రుని, అగ్నిని, దేవతలను స్తుతిస్తూ, వారి మహిమలను, కార్యాలను, యజ్ఞఫలాలను, భక్తితో కీర్తించారు.