ఇంద్రుని మహిమలు, పరాక్రమాలు, ఆయనకు అర్పించిన స్తుతులు ఋగ్వేదంలో ఎంతో ప్రాశస్త్యంగా వర్ణించబడ్డాయి. మనం ఇప్పుడు ఆ మహోన్నతమైన ఘట్టాలను ఒక సుసంపన్నమైన కథలాగా మన హృదయాల్లో ప్రతిధ్వనింపజేసుకుందాం. పురాతన కాలంలో, మన పూర్వికులు ఇంద్రుని ప్రాచీనమైన, అద్భుతమైన కార్యాలను స్మరించేవారు. ఆయన ఇటీవల చేసిన మహత్తర కార్యాలను కూడా తలచుకుని, ఆయన చేతుల్లో విస్తారంగా మెరిసే వజ్రాయుధాన్ని, సూర్యుని పతాకలను పోలిన ఆయన రథాలను స్తుతించేవారు. ఆ ఇంద్రుని రెండు అశ్వాలు, ఘృతంతో తేలుతూ, మధురమైన ధ్వనితో విజయాన్ని అందించేవి. భూమి కదలకుండా స్థిరంగా ఉండగా, కొండలు కూడా ఆయన పరాక్రమానికి ముందుకు కదిలిపోయాయి. ఒకసారి, ఆ కొండ పెద్ద శబ్దంతో తన తల్లుల ఆనందంతో కింద పడిపోయింది. ఆ శబ్దం దూరదూరాల వరకు వ్యాపించి, ఇంద్రుని ప్రేరణతో ప్రవహించే నదుల కాలువలు విస్తరించాయి. ఇంద్రుడు తన మహాబలంతో, మాయలలో నిపుణుడైన విట్ర అనే మహా పామును సంహరించాడు. ఆ సమయంలో రెండు లోకాలు భయంతో వణికిపోయాయి; ఎద్దు వంటి గర్జనతో ఆయన వజ్రాయుధం మెరిపించింది. ఇంద్రుడు సోమరసం పానంచేసి, దాను వంశస్థుల మాయలను ఛేదించాడు. ఆయన వజ్రాయుధం భయంకరంగా గర్జించింది, మానవుడు అశురుని కొట్టినప్పుడు ఆ శబ్దం ప్రతిధ్వనించింది. ఇంద్రుడా, సోమరసం పానంచేయి, సోమరసపు మాధుర్యంతో ఆనందించు; నీ కడుపు నిండిపోవాలని, మేము నిన్ను పిలుస్తున్నాము. ఇంద్రుడి ద్వారా మేము శక్తివంతులమయ్యాము; ఆయన జ్ఞానాన్ని, సత్య మార్గాన్ని కోరుకుంటూ, ఆయన సహాయాన్ని, కీర్తిని, సంపదను కోరుతున్నాము. ఆయన రక్షణలో ఉండే వారిలో మేము ఉండాలని, ఆయన సహాయంతో మా బలాన్ని పెంచాలని ప్రార్థించాము. దేవతలారా, మేము ఇంద్రుని స్తుతించుదము; ఆయన మాకు వీరుల సంపదను ప్రసాదించుగాక. ఇంద్రుడు మాకు నివాసాన్ని, స్నేహాన్ని, మరుత్ దేవతల వలె శక్తిని ప్రసాదించుగాక. ఆనందించే వారిని గాలులు ఉత్తమ మార్గానికి నడిపించుగాక. ఇంద్రుడు ఆనందించే వారిలో, సోమరసం తృప్తిగా పానంచేసి, యుద్ధాలలో మమ్మల్ని కాపాడి, మా బలాన్ని పెంపొందించుగాక; మా మహా స్తోత్రాలతో ఆకాశాన్ని నిలిపే వాడవు నీవే. ఇంద్రుని స్తుతిస్తూ, ఆయన కృప కోరుతూ, యజ్ఞస్థలంలో దర్భలు పరచిన వారు విజయాన్ని పొందారు. పరాక్రమశాలి వీరుడా, మూడు పాత్రల్లో సోమరసం త్రాగుతూ, నిన్ను స్తుతించే ఋషుల పట్ల సంతోషించి, నీ అశ్వాలతో మా యజ్ఞానికి రా. వృత్రుని సంహరించిన శక్తిని మళ్లీ ధరించు, దాను వంశస్థుడిని మేఘాన్ని చీల్చినట్లుగా నీవు సంహరించావు. ఆర్యులకు వెలుగు ప్రసాదించావు, దస్యువులను నీ ధర్మబలంతో అధోగతికి నెట్టావు. నీ సహాయంతో మేము శత్రువులను జయించాలి; దస్యువులను ఆర్యబలంతో సంహరించాలి; త్వష్టృవు ఇచ్చిన సంపదను మాకు ప్రసాదించు. ఇంద్రుడు సోమరసపు పరవశంతో బలవంతుడై, మేఘాన్ని పగలగొట్టి, సూర్యుడిలా తన చక్రాన్ని తిప్పి, వలాసురుని గుహను విప్పాడు. ఇంద్రుడు గాయకుడికి ఎల్లప్పుడూ పురస్కారాన్ని ప్రసాదించుగాక; మాకు ధనాన్ని, విజయాన్ని ప్రసాదించు; సభలో మేము గర్వంగా మాట్లాడేలా చేయు. ఈ జగత్తులో జన్మించినప్పటి నుంచే మొదటి, అత్యంత శక్తిమంతుడు, దేవతలను మించిపోయిన వాడెవరో, ఆయనే ఇంద్రుడు. ఆయన శక్తికి ఆకాశం, భూమి వణికిపోతాయి; ఆయన పరాక్రమానికి మనుషులే ఉన్నారు. భూమిని స్థిరంగా నిలిపినవాడు, కోపంతో కొండలను కదిలించినవాడు, మధ్యలోని విస్తారాన్ని కొలిచినవాడు, ఆకాశాన్ని నిలిపినవాడు – ఆయనే ఇంద్రుడు. పామును సంహరించి, ఏడు నదులను విడుదల చేసినవాడు, వలాసురుని గుహను తెరిచి, ఆవులను వెలికి తీసినవాడు, రెండు రాళ్ల మధ్య అగ్నిని ఉత్పన్నం చేసినవాడు – ఆయనే ఇంద్రుడు. ఆయన చేత ఈ జగత్తులోని సమస్త చలనాలు జరుగుతున్నాయి; కింద దాగి ఉన్న దస్యువును సంహరించినవాడు, అడవి జంతువుల వేటగాడిలా ధనికులను సంహరించినవాడు – ఇంద్రుడే. "ఇంద్రుడు ఎక్కడ?" అని కొందరు అడుగుతారు, మరికొందరు "అతడు లేడు" అంటారు. కానీ ఆయన ధనవంతుల సంపదను చీల్చి తగ్గిస్తాడు; ఆయన పట్ల విశ్వాసం కలిగి ఉండాలి. బలహీనులకు, పేదలకు, గౌరవించబడని పురోహితులకు ప్రోత్సాహం ఇచ్చే వాడు, సోమాన్ని పిండే వాడిని కాపాడే వాడు – ఇంద్రుడే. అయన అశ్వాలు, పశువులు, గ్రామాలు అన్ని వైపులా విస్తరించి ఉన్నాయి; సూర్యుడిని, ఉదయాన్ని సృష్టించినవాడు, జలాలకు నాయకుడు – ఇంద్రుడు. దూరమైనవారు, సమీపవారు, శత్రువులు, ఒక్క రథంలో ఉన్నా మనసులలో భేదం ఉన్నవారు – అందరూ ఆయనను పిలుస్తారు. ఇంద్రుడు లేకుండా మనుషులు విజయాన్ని సాధించరు; యుద్ధంలో యోధులు ఆయనను పిలుస్తారు; ఆయన సమస్త వస్తువులకు ప్రమాణంగా నిలిచాడు; స్థిరమైనవారిలో స్థిరుడు – ఇంద్రుడే. అతడు గర్వంతో ఉన్నవారిని, ఎప్పుడూ అహంకారపడి, ఎవరికీ లొంగని వాళ్లను సంహరించాడు; పోటీదారులకు లొంగని వాడు, దస్యువులను సంహరించినవాడు – ఇంద్రుడే. షంబరాసురుని ముప్పై తొమ్మిదవ శరదృతువులో కొండల్లో దొరకబెట్టినవాడు, పెరుగుతున్న పామును సంహరించినవాడు, నిద్రిస్తున్న దాను వంశస్థుడిని సంహరించినవాడు – ఇంద్రుడే. ఏడు కిరణాల ఎద్దువై, ఏడు నదులను ప్రవహింపజేసినవాడు, తన వజ్రబలంతో రౌహిణాన్ని సంహరించినవాడు – ఇంద్రుడే. ఆకాశమూ, భూమీ ఆయనకు నమస్కరిస్తాయి; కొండలు ఆయన బలానికి భయపడతాయి; సోమరసం పానంచేసే, వజ్రాయుధాన్ని ధరించినవాడు – ఇంద్రుడే. సోమాన్ని పిండే వాడిని, వంట చేసే వాడిని, స్తుతించే వాడిని, మౌనంగా పూజించే వాడిని కాపాడేవాడు, whose prayer is his strength, whose Soma, whose this gift—that is Indra. సోమాన్ని పిండినా, వండినా, బలహీనుడికైనా బహుమానం ఇచ్చేవాడు – ఇంద్రుడే నిజమైనవాడు; మేము ఎల్లప్పుడూ నీకు ప్రియులమై, సభలో విజయవంతులమై ఉండాలని కోరుకుంటాము. ఋతువు అనే తల్లి ఇంద్రుడిని ప్రసవించింది; ఆమె నీటిలో ఆయన పెరిగాడు. జన్మించిన వెంటనే, పోషక పాలు ఉత్పన్నమయ్యాయి – అది మొదటి, ఉత్తమమైన రసం. ఆ పాలు సమస్త జీవులకు పోషణగా ప్రవహించాయి. మనుషులందరికీ అందుబాటులో ఉండేలా, ఒకే దారిలో ప్రవహించాయి. వీటిని మొదట సృష్టించినవాడే స్తుతించదగినవాడు. వాడు ఇచ్చే విధంగా ఒకరు మాట్లాడతారు, మరొకరు ఒంటరిగా వెళ్ళిపోతారు. అందరూ ఆయన చర్యలకు లోబడి ఉంటారు; మొదట వీటిని సృష్టించినవాడే స్తుతించదగినవాడు. వారు సంతానానికి పోషణను పంచుతారు; శిఖరంలా ధనాన్ని విస్తరింపజేస్తారు; పదునైన పళ్లతో తండ్రి ఆహారాన్ని తింటారు. వీటిని మొదట సృష్టించినవాడే స్తుతించదగినవాడు. భూమిని, ఆకాశాన్ని కనిపించేలా చేసినవాడు, మార్గాలను శుభ్రంగా చేసినవాడు, పామును సంహరించినవాడు – ఆయనను మేము స్తుతించాలి. దేవతలు ఆయనను సృష్టించారు. భోజనం, వృద్ధిని ప్రసాదించేవాడు, పొడి, తడిగా ఉన్న చోట నుంచి మధురతను తీసుకొచ్చేవాడు; ఆభరణాన్ని తేజోవంతుడికి ఇచ్చినవాడు, సమస్తానికి ఏకాధిపతి – ఆయనే స్తుతించదగినవాడు. వృద్ధిని, ప్రవాహాన్ని ధర్మబద్ధంగా నిలిపే వాడు, బహుమతులను నిలిపే వాడు, అతడికి సమానుడు లేరు; ఆకాశంలో, చుట్టూ ప్రకాశించే వాడు – ఆయనే స్తుతించదగినవాడు. అహంకారులను, శత్రువులను కూలదోయేవాడు, బలవంతులను, దాతలను ముందుకు నడిపేవాడు, ఆయన నోటిలో పోషక శక్తి నిండి ఉంటుంది – ఇవాళ కూడా ఆయనే స్తుతించదగినవాడు. వంద మంది అయినా, పది మంది అయినా, ఒకరి సేవలో ఉన్నప్పుడు, నీవు ప్రేరేపించినప్పుడు, శత్రువులను భయపడేలా కట్టివేస్తావు; నీ రక్షణకు నీవు ప్రఖ్యాతి పొందావు. ఇలా, ఋగ్వేదంలోని ఈ పద్యాల ద్వారా ఇంద్రుని పరాక్రమం, దయ, రక్షణ, సృష్టి, విజయం, ధన సమృద్ధి, భక్తుల పట్ల ఆయన అనుగ్రహం మనకు స్పష్టమవుతుంది. ఇంద్రుడు సర్వశక్తిమంతుడు, భక్తులకు ఆశ్రయదాయకుడు, జగత్తుకు కాపాడేవాడు. ఆయన స్తుతిలో మన హృదయాలు నిండిపోవాలి.