అగ్నిదేవుని మహిమను వర్ణిస్తూ ఈ కథ మొదలవుతుంది. అగ్నీ, నీ శక్తితో నీవు రెండు లోకాలను — ఆకాశమూ, భూమినీ — చేరుకుంటావు; నీ గొప్పతనం వెలుగులోకి వచ్చినప్పుడు, ఆ రెండు లోకాలు నీ వెంట నడుస్తాయి. నీవు పూజింపదగినవాడవు, జన్మత: గొప్పవాడవు. పూజారులు, గానకులు, దాతలు — పశువులు, గ్రామాలు, అశ్వాలు ఇచ్చే వారు — అగ్నిని ప్రార్థిస్తూ, "అగ్నీ, మాకు సంపదను, శక్తిని ప్రసాదించు; సభలో గొప్పగా మాట్లాడే అవకాశం కల్పించు" అని కోరారు. జాతవేదస్వరూపుడైన అగ్నిని యజ్ఞంలో, శరీరంతో, గీతతో పూజించాలి. శుద్ధంగా, వెలుగుతో, ప్రజల్లో స్థిరంగా ఉండే హోతారును ప్రज్వలించాలి. అగ్నిని రాత్రులు, ఉదయాలు పిలుస్తాయి, గోవులు తమ పిల్లను పిలిచినట్టు; నీవు సూర్యుని వలె ప్రజలకు కనబడతావు, రాత్రుల్లో వెలుగుతావు, నీ దాతృత్వంతో, నియమంతో. దేవతలు అగ్నిని ఆ విశాలత యొక్క ప్రథమ స్థానం మీద, ఆకాశభూములకు ఆధారంగా, ప్రజల్లో మిత్రుడు వలె పూజించదగినవాడిగా స్థాపించారు. అగ్ని తన ఇంట్లో, విశాలతలో, చంద్రునిలా ప్రకాశిస్తూ, వృక్షంలో స్థితిచెందాడు; ప్రిష్ణి సంతానంగా, నీటిపై కాపాడే వాడిలా, రెండు లోకాలను అనుసరిస్తాడు. అతడు, హోతారుగా, ప్రతి కర్మను ఆవరించి, ప్రజలు గీతలు, నైవేద్యాలతో పూజిస్తారు; పింగడ ముడులు, బలవంతుల్లో కలిసిపోతూ, అశ్వంలా రెండు లోకాలను తన అడుగులతో గుర్తుపడతాడు. పూజారుల శ్రేయస్సుకు, అగ్ని వెలుగుతో, సంపదను ప్రసాదించు; రెండు లోకాలు మాకు అనుకూలంగా కల్పించు; మానవుల నైవేద్యాలను మాకు మేలు కోసం తీసుకెళ్ళు. అగ్నీ, మాకు గొప్ప, వేల రెట్లు దానం ప్రసాదించు; గోపాలుడు తన పశువులను పెంచ듯, మాకు బహుమతిని పెంచు; ఆకాశభూములు మన ప్రార్థనతో వంగిపోవాలి; ఉదయాలు వెలుగుతో ప్రకాశించాలి. అగ్ని, ఉదయాలను అనుసరిస్తూ, కిరణాలతో వెలుగుతూ, తన beamsతో ఎరుపుగా వెలుగుతాడు; అగ్ని తన పూజార్య కర్మలతో మానవులకు రాజు, సంపదకు ఆతిథ్యంగా ఉంటాడు. అగ్నీ, అమరులలో నీవు ప్రథముడవు; మానవులకు విశాలమైన ఆకాశాన్ని నింపావు; కవులకు గోధుమ గోవులిచ్చే ఆవులా, నీ స్వభావంతో విస్తారమైన సంపదను ప్రసాదిస్తావు. అగ్నీ, మేము వేగంగా నడిచే అశ్వాలు లేదా ప్రార్థనతో వీరత్వాన్ని పొందాలని కోరుకుంటున్నాం; మాకు ఐదు జనాల్లో గొప్ప కీర్తి కలిగించు; వెలుగు అప్రతిహతంగా ప్రకాశించాలి. అగ్నీ, మా గురించి జ్ఞాపకంగా ఉండు; నీకు శ్రేయస్సు కోరే మహనీయులు నీలో శ్రేయస్సు పొందాలని ఆశిస్తున్నారు; బలవంతులు నీవు తమ ఇంట్లో, తమ వంశంలో, నిత్యం వెలుగుతూ, యజ్ఞంతో చేరతారు. జాతవేదస్వరూపుడైన అగ్నీ, మేము నీకు గానకులు, నీ రక్షణలో ధనికులు కావాలని కోరుకుంటున్నాం; దాతల సంపదను, సంతానంతో, అధికంగా, నిజమైన అధిపత్యంతో మాకు ప్రసాదించు. పశువులు, గ్రామాలు, అశ్వాలు ఇచ్చే దాతలు, మాకు, వారికి, అగ్నీ, శ్రేయస్సు ప్రసాదించు; మేము సభలో విజేతలుగా గొప్పగా మాట్లాడేలా చేయు. అగ్ని భూమిపై ప్రज్వలించి, అన్ని లోకాలను ఎదురుగా నిలిచాడు; స్వచ్ఛమైన హోతారు, ఆకాశంలో జ్ఞానవంతుడు, దేవతలకు పూజ చేయాలని యోగ్యుడైన అగ్ని దేవుని కోరారు. నరాశంసుడు ఆకాశంలో మూడు స్థలాలను గుర్తుపడతాడు; అతని కిరణం గొప్పతనంతో, ఘృతంతో అభిషేకించి, మనస్సుతో నైవేద్యాన్ని తీసుకెళ్ళి, యజ్ఞ శిఖరంలో దేవతలను కలిపాడు. మనస్సుతో అగ్ని పూజించబడతాడు; నీవు దేవతలను, మానవులను కాకుండా, నేడు నడిపించావు; మారుతుల బలమైన శక్తిని, ఇంద్రుడిని, మానవులు, గర్భస్థానంలో, గ్రాసంపై పూజించాలి. దేవతా, యజ్ఞ గ్రాసం, సంపద కోసం, విస్తారంగా పెరిగిన పవిత్రమైన గడ్డి, ఘృతంతో అభిషేకించి, వసువులు, ఆదిత్యులు, అన్ని దేవతలు, యజ్ఞానికి యోగ్యంగా ఇక్కడ కూర్చొనాలి. దివ్య ద్వారాలు, విశాలంగా, సులభంగా, గౌరవంతో తెరవాలి; వెలుగుతో, విస్తారంగా, నిత్య యౌవనంగా, స్వచ్ఛంగా, కీర్తితో, వీరత్వంతో విస్తరించాలి. మాకు మార్గాలు, ఎద్దులకు లాగ, సులభంగా ఉండాలి; ఉదయ, రాత్రులు, రెండు స్త్రీలు లాగా, మమ్మల్ని ప్రేరేపించాలి; విస్తారమైన దారాన్ని నెయ్యుతూ, యజ్ఞ సౌందర్యాన్ని, పాలు పూర్ణంగా, సిద్ధం చేస్తారు. దివ్య హోతారులు, ప్రథములు, జ్ఞానంలో ముందుండే వారు, యజ్ఞాన్ని నేరుగా, అందంగా నిర్వహిస్తారు; భూమి నాభిలో, మూడు శిఖరాల్లో, దేవతలను క్రమంగా పూజిస్తారు. సరస్వతి, జ్ఞానాన్ని పూర్ణంగా చేసే దేవి, ఇళా దేవి, భారతి, అల్లా జ్ఞానవంతులు — ఈ మూడు దేవతలు, తమ శక్తితో, యజ్ఞ గ్రాసంపై కూర్చొని, ఈ నిరంతర ఆశ్రయాన్ని కాపాడుతారు. పింగడ రూపంలో, సంపదతో, బలంతో, వీరత్వంతో పుట్టిన కుమారుడు దేవతలను కోరుతాడు; త్వష్ట్రు మన సంతానాన్ని విస్తరించాలి; దేవతల మార్గం మనకు రావాలి. వనదేవుడు ప్రవాహాన్ని విడుదల చేసాడు; అగ్ని చేరుకున్నాడు; అతడు తన తలంపులతో నైవేద్యాన్ని వండాడు; దివ్య యజ్ఞకర్త మూడు రెట్లు, సమంగా, నైవేద్యాన్ని దేవతలకు తీసుకెళ్ళాలి. ఘృతం ఉత్పన్నమైంది; ఘృతమే అతని గర్భం, స్థానం, నివాసం; సంతోషంగా, 'స్వాహా'తో చేసిన నైవేద్యాన్ని, ఓ వృషభా, తీసుకెళ్ళు. అగ్ని, ప్రజల్లో ఆతిథ్యంగా, మంచి గీతలతో పూజించబడుతూ, సమర్థుడిగా, మిత్రుడిలా, ఆశించదగినవాడిగా, దేవతలలో దేవుడిగా, మానవుల్లో దేవుడిగా నిలుస్తాడు. బృగువులు అగ్ని దేవుని నీటిలో స్థాపించి, రెండు సార్లు ప్రజల్లో స్థాపించారు; ఈ అగ్ని, నిత్యం యువుడుగా, అశ్వంలా వేగంగా, దేవతల అన్ని లోకాలను ఆవరించాడు. దేవతలు అగ్నిని మానవ జాతుల్లో మిత్రుడిలా, నివసించదగినవాడిగా, ప్రియంగా చేశారు; అతడు తన కిరణాలను విస్తరించి, నైపుణ్యంతో, దాత ఇంటికి చేరి వెలుగుతాడు. అతని సంపద, అతని స్వంత సంపదలా, అతని దృష్టి జ్ఞానవంతులదా, అతని నైపుణ్యం తగ్గదు; బహుమతులు తీసుకుని, మొక్కల్లో తిరుగుతూ, అతని నాలుక, రథదారుడిలా, నీటిని కలుపుతుంది. వనదేవుడు, అడ్డంకులను తొడగి, బూడిద నుంచి రంగును కొలుస్తాడు; ప్రకాశంతో, యువుడైనా, నిత్యం పునరుత్తానంగా, ఆనందంగా ఉంటాడు. అతడు, ఉత్సాహంగా, అడవిలో వెలుగుతూ, రథదారుడిలా మార్గాన్ని అనుసరిస్తాడు; నలుపు మార్గాన్ని, భయంకరంగా, ఆకాశంలో మేఘాలతో చిరునవ్వుతో చూస్తాడు. అతడు, విస్తారమైన నైపుణ్యాన్ని విస్తరించి, పశువులు అతని వద్దకు, స్వయంగా, రక్షణ లేకుండా వస్తాయి; అగ్ని, వెలుగుతో, పొడిగా, నలుపుగా, భూమిని సుఖంగా చేస్తాడు. ఇప్పుడు, మూడవ పూజలో, అగ్నీ, నీ పూర్వ అనుగ్రహాన్ని ప్రకటిస్తున్నాను; మాకు ఐక్య శక్తిని, గొప్ప, విస్తారమైన సంపదను, వీరత్వాన్ని, శ్రేయస్సును ప్రసాదించు. అగ్ని, గృత్సమదులు నీతో, రహస్యంగా, తమ శత్రువులను జయించారు; అలాగే, మా గానకులకు, వీర కుమారులను, విజేతలను, శత్రువులను జయించే శక్తిని ప్రసాదించు. హోతారు పుట్టాడు, జ్ఞానంతో, పితలకు పితగా, సహాయంగా; మేము, కనిపించే సంపదను చూసి, వేగంగా దక్కించుకోవాలని కోరుకుంటున్నాం. అతనిలో ఏడు కిరణాలు విస్తరించాయి; యజ్ఞానికి నాయకుడు; మానవుల్లో ఎనిమిదవ, దివ్య పోతారు; అతడు ఈ సమస్తాన్ని నిలబెట్టాడు. యజ్ఞజ్ఞాని, ఇక్కడ స్థాపించినదాన్ని, పవిత్రమైన మాటలు పలికించాలి; అన్ని జ్ఞాన కర్తల చుట్టూ, చక్రం, చక్రంలా మారింది. శుద్ధులతో కలిసి, శుద్ధుడు, సంకల్పంతో, నాయకుడిగా పుట్టాడు; అతని స్థిరమైన నియమాలను తెలుసుకుని, రెక్కలలా పెరుగుతాడు. గోవులు, అతని రూపాలు, ఆయుష్కాలు, నాయకుడిని అనుసరిస్తాయి; సోదరీమణులు, మూడు రూపాల్లో ఉత్తమాన్ని ఎంచుకుంటారు. ఈ విధంగా, అగ్నిదేవుని మహిమ, యజ్ఞంలో, ప్రజల్లో, దేవతల్లో, ప్రకృతిలో, సంపదలో, శక్తిలో, నిత్యం వెలుగుతూ, మానవులకు శ్రేయస్సును ప్రసాదిస్తూ, అనేక రూపాలలో ప్రకాశిస్తుంది.