ఈ కథ మహా ఋగ్వేదంలోని పవిత్ర శ్లోకాల ఆధారంగా సాగుతుంది. పురుషులలో వృషభుడైన అతడు, రెండు లోకాలలో ప్రసిద్ధి చెందినవాడు. జీవించి, స్తుతులతో నిండి, ముందుకు సాగుతూ, గర్భంలో స్థిరంగా ఉంటాడు. బలమైన స్థావరాన్ని విడిచి వచ్చిన అతడు, మేఘంలా ప్రకాశించాడు. దూరంగా కాక, సూర్యుడిలా, శతగుణ బలంతో ముందుకు సాగాడు. రెండుసార్లు జన్మించిన అతడు, ప్రకాశంగా, మూడు ప్రకాశవంతమైన లోకాలలో, అన్ని విస్తారాల్లో నిలిచాడు. నీళ్ల సింహాసనంలో అతడు అత్యుత్తమ హోతారుగా నిలిచాడు. ఈ ద్విజుడు, హోతారుగా, అన్ని ఆశించినవాటిని కీర్తికి స్థాపించాడు. అతనికి సోమాన్ని సమర్పించిన మానవుడు ఆనందాన్ని పొందుతాడు. అగ్నీ, ఎన్నోసార్లు నీతో మాట్లాడాను – నీవు మా దానదాత; బలవంతుల నుండి ఆశ్రయంగా, మా మహిమకు రా. ధనవంతుడు, కోపగ్నుడు, గొప్పగా అరచే వారు కూడా నిన్ను జయించలేరు. నీవు నీను ఆశ్రయించేవారిని, దేవతలను ఎప్పుడూ వదిలిపెట్టలేదు. ప్రభావవంతమైన, ప్రకాశవంతమైన, ఆకాశంలో అత్యంత శక్తిమంతుడైన అగ్నిని మేము అనుగ్రహించబడినవారిగా మారాలని కోరుకుంటాము. మిత్రుడు, గోవులలో సంపద కోసం, సభల్లో, నీళ్లలో, జ్ఞానులు సృష్టించినవాడు. రెండు లోకాలు, శక్తిలో, స్వరంలో కంపించుతూ, ప్రియమైన, పూజ్యమైన జీవుల ఆధారాన్ని స్పందిస్తాయి. సోమాన్ని సమర్పిస్తూ పూజించే వారు, మిత్రులా, స్వభావంతో మీరు ఇద్దరూ స్థానం పొందినప్పుడు, జ్ఞానం ప్రసాదిస్తారు, మార్గానికి ప్రశంసలు అందుకుంటారు, గృహరక్షకులుగా కీర్తి పొందుతారు. మీరు, ప్రజలకు, ఆకాశభూముల జననాన్ని, మహాశక్తిని ప్రకటించాలి. మీరు అమరులను, ధర్మవంతులను మోసుకుంటూ, హోతార్లుగా, జ్ఞానంతో యజ్ఞాన్ని నడిపిస్తారు. మహా, ప్రియమైన, శక్తివంతమైన ఆధారం, అసురులు, మీరు ప్రకటించినది – ధార్మికంగా, విస్తృతంగా. మీరు ఇద్దరూ మహా ఆకాశానికి నైపుణ్యాన్ని అందించారు; ఎవరు ఆవును యవానికి యోగిస్తారో, అలాగే మీరు నీళ్లను కదిలించారు. మీ మహిమతో, మీరు ఆ కవచాన్ని తొలగించారు, బలవంతులు; ధూళీలు, పునాది స్థిరమయ్యాయి. అవి పైకి గుంజుతాయి, సూర్యుణ్ణి కోరుతూ, ఉదయాలు తమ కిరణాలతో, నైపుణ్య మహిళలుగా సమీపిస్తాయి. మీ వద్ద, దీర్ఘజడుడు అమరత్వం కోసం వచ్చాడు; మిత్ర, వరుణా, మీరు మార్గానికి ప్రశంసలు పొందారు. మీ స్వశక్తితో, మనసును విడుదల చేసి పోషించండి; మీరు కవి మనసును మీ జ్ఞానంతో ప్రేరేపిస్తారు. యజ్ఞాలతో మిమ్మల్ని సేవించే, నిజంగా పూజించే, ఋషి హోతారుకు, మీరు యజ్ఞాన్ని నడిపిస్తూ, అతని గీతలకు, మంచి అనుగ్రహాన్ని అందిస్తారు. ముందుగా యజ్ఞాలతో, గోవులతో అలంకరించబడిన మీరు, ధార్మికులు, మనసు కదిలినట్లు. ఆలోచనతో రూపొందించిన స్తోత్రాలు మిమ్మల్ని మోస్తాయి; తగ్గని మనసుతో మీరు సమృద్ధి ప్రసాదిస్తారు. మీరు ఇద్దరూ, పురుషులు, సంపదను మోస్తారు, ధనాన్ని ప్రసాదిస్తారు, శక్తులతో బలవంతులను రక్షిస్తారు. రోజులు, నదులు, దేవతలు, వ్యాపారులు – ఎవరూ మీ మహిమను హాని చేయలేదు. మీరు ఇద్దరూ, ధనిక వస్త్రాలు ధరించుకుంటారు; మీ ఆలోచనలు నిర్దోషంగా, సృష్టులు నిజంగా ఉంటాయి. మిత్ర, వరుణా, మీరు కలిసే, సత్యంతో అన్ని విషయాలను నిలబెడతారు, అబద్ధాన్ని తొలగిస్తారు. మీ జ్ఞానం, మిత్ర-వరుణా, ప్రజల్లో గుర్తించబడుతుంది; మీ నిజమైన సలహా, ఋషి ప్రశంసించినది, మహాశక్తివంతమైనది. మూడు అంచుల దెబ్బలు, నాలుగు అంచులది భయంకరంగా, దేవతా ఆజ్ఞలు మొదట స్థాపించబడ్డాయి. పాదాల వాడిలో మొదటి వాడు వెళ్తాడు; మిత్ర-వరుణా, మీలో ఎవరు అది తెలుసుకుంటారు? గర్భం, తనదైనది అయినవారి భారాన్ని మోస్తుంది, సత్యాన్ని నిలబెడుతుంది, అబద్ధాన్ని విడిచిపెడుతుంది. యువతుల ప్రియుడు చుట్టూ తిరుగుతాడు, చేరడు; వస్త్రధారి, విస్తృతంగా వ్యాపించి, పడిపోవడం లేదు; అది మిత్ర-వరుణా ప్రియమైన నిలయం. గుర్రం లేక, కొరడా లేక, గర్జనతో పరుగెడుతున్నవాడు, తన శిఖరాన్ని ఎత్తాడు; యువకులు, అర్థం లేని స్తోత్రాన్ని ప్రేమిస్తూ, మిత్ర-వరుణా నిలయానికి స్తుతి పాడుతారు. పోషక గోవులు, జ్ఞానులకు నిష్టతో, ఇక్కడ సమృద్ధిని ఇస్తాయి; మార్గాలు తెలిసినవాడు పోషణ కోసం వెతుకుతాడు; అతడు, కదిలిస్తూ, ఆదితిని విశాలతను ప్రసాదించేందుకు మేల్కొంటాడు. మిత్ర-వరుణా, మేము మిమ్మల్ని నిష్టతో, ప్రీతితో, పూజలతో చేరాలని కోరుకుంటాము; మా స్తోత్రం యుద్ధాల్లో విజయవంతంగా ఉండాలి; మా దేవతా వర్షం అత్యంత అనుకూలంగా ఉండాలి. మేము మిత్ర-వరుణా, మిమ్మల్ని కలిసే, పూజలతో, నిష్టతో ఆరాధించాము; స్పష్టమైన నెయ్యితో, పూజారులు మీ అనుగ్రహాన్ని తమ ఆలోచనల ద్వారా మాకు అందించారు. నా స్తోత్రం, మిత్ర-వరుణా, మీకు చేరాలని కోరుకుంటాను; పూజారి యజ్ఞాల్లో మిమ్మల్ని పిలిచినప్పుడు, జ్ఞానులు మీ అనుగ్రహాన్ని అందించాలి, మహాశక్తులు. ఆదితి, పోషక గోవు, సత్యానికి, ప్రజలకు, మిత్ర-వరుణా, ఈ సమర్పణను అందించింది; యజ్ఞంలో పూజారి మిమ్మల్ని గౌరవించగానే, మానవుడు బహుమతిని అందిస్తాడు. మధురపానాలు, గోవులు, నీళ్లు – దేవతలు మిమ్మల్ని పోషిస్తారు; పురాతన ప్రభువు మాకు పసుపు గోవు పాలు రక్షణగా ప్రసాదించాలి. ఇప్పుడు విష్ణువు మహా కార్యాలను ప్రకటించాలి – అతడు భూమి ప్రాంతాలను కొలిచాడు; పై నిలయాన్ని స్థాపించి, మూడు సార్లు విస్తృతంగా అడుగులు వేసాడు. విష్ణువు తన పరాక్రమానికి స్తుతి పొందాడు, పర్వతాల్లో సంచరిస్తున్న క్రూర జంతువులా; అతని మూడు గొప్ప అడుగుల్లో అన్ని లోకాలు నివసిస్తాయి. నా స్తోత్రం, విశాలంగా అడుగులు వేసే, బలమైన, పర్వతాధిపతి విష్ణువుకు వెళ్ళాలి; అతడు ఒక్కరే ఈ విశాల స్థలాన్ని మూడు అడుగులతో కొలిచాడు. అతని మూడు అడుగులు తేనెలతో నిండి, స్వభావంగా ఆనందాన్ని ఇస్తాయి; అతడు ఒక్కరే భూమిని, ఆకాశాన్ని, అన్ని లోకాలను నిలబెడతాడు. మనుషులు దేవతలకు నిష్టతో ఆనందించే ప్రియమైన మార్గాన్ని నేను పొందాలి; విశాలంగా అడుగులు వేసే విష్ణువుకి, అది బంధువు, పరమ స్థానం, తేనె ప్రవాహం. మీ నివాసాలను మేము చేరాలని కోరుకుంటాము, అక్కడ అనేక కొమ్మల గోవులు తిరుగుతాయి; అక్కడ, విశాలంగా అడుగులు వేసే, శక్తివంతుడైన పరమ స్థానం ప్రకాశంగా వెలుగుతుంది. పానాన్ని రక్షించే మిమ్మల్ని, ఆలోచనతో స్తుతి చేస్తాము; మహా విష్ణువుకు పాడండి; పర్వత శిఖరాల్లో నిలిచిన వారు, దుర్జేయులు, వేగవంతుల్లా మహిమను పొందారు. ఇంద్ర, విష్ణువు, క్రూరులు, వేగవంతులు, పానాన్ని తాగే మిమ్మల్ని రక్షిస్తారు; మానవులను రక్షించేవారు, బలహీనులను, బలవంతులను జయిస్తారు. వారు బలవంతుల బలాన్ని పెంచుతారు; తల్లులు విత్తనాన్ని మోసేవారికి తీసుకెళ్తారు; కుమారుడు తండ్రి పేరును దిగువ, పైగా ఉంచుతాడు, మూడవది ప్రకాశవంతమైన ఆకాశ స్థలంలో. విష్ణువు రక్షణ, నిర్దోష, ఉదారమైన శక్తిని మేము స్తుతిస్తాము; అతడు మూడు అడుగులతో భూమిని, విశాలంగా అడుగులు వేసే జీవికి, జీవనానికి దాటి వెళ్లాడు. అతని రెండు అడుగులు మానవులకు కనిపిస్తాయి; వారు చూసి ఆశ్చర్యపడతారు; మూడవది, ఎవరూ చేరలేరు – ఆకాశంలో పక్షులు కూడా కాదు. నలుగురు కలసి, తొంభై పేర్లు, చక్రంలా తిరుగుతూ, ఆగకుండా కదులుతాడు; స్తోత్రాలతో అతని మహా రూపాన్ని కొలుస్తారు; యువ, శక్తివంతుడు పిలుపుకు స్పందిస్తాడు. విష్ణువు, నీవు స్నేహితుడిలా చేరదగినవాడు; నెయ్యి సమర్పణల్లో ఆనందిస్తావు, మహిమలో ప్రకాశిస్తావు, అడుగులతో విస్తరించావు. అందుకే, తెలిసినవాడు కూడా, విష్ణువుకు స్తుతి, యజ్ఞాన్ని సమర్పించాలి; సమర్పణలతో పూజించదగినవాడు. ఈ విధంగా, ఋగ్వేదంలోని ఈ మహా శ్లోకాలలో అగ్ని, మిత్ర, వరుణ, విష్ణు, ఆదితి వంటి దేవతలను, వారి మహిమను, పూజను, సత్యాన్ని, ధర్మాన్ని, సమర్పణను, విశ్వాన్ని, జీవుల సంక్షేమాన్ని స్తుతిస్తూ, మానవులు దేవతల అనుగ్రహాన్ని కోరుతూ కథ సాగుతుంది.