గాఢమైన అంధకారపు లోతుల్లోనుంచి, బలవంతులైన కుమారులు, పవిత్రమైన యజ్ఞశక్తితో, మహా మహిషి రూపం నుండి వెలువడతారు. వారు సోమపానానికి ఆకాశాన్ని అనుసరిస్తూ, మాతరిశ్వన్ ఆ గుప్తమైన జ్యోతిని కదిలిస్తాడు. ఆ పరమ తండ్రి యొక్క శిఖరం నుండి ఆ జ్యోతి విడిపోతే, దాని కొమ్మలపై రసపానమైన కొత్త కొమ్మలు మొలుస్తాయి. రెండు వంశాలూ కదిలించబడినప్పుడు, ఆ జ్యోతి ఆకాశంలో కాంతివంతంగా, పవిత్రంగా ప్రకాశిస్తుంది. అప్పుడు ఆ జ్యోతి తల్లులలో ప్రవేశించి, అపరిష్కృతంగా, హానిలేకుండా విస్తరించిపోతుంది. పూర్వీకులు ఎక్కిన మార్గంలో, ఎప్పటికీ యువకుడిగా, కొత్త తరం మధ్యలో పరుగెడుతుంది. ఆ సమయంలో, స్వర్గంలో నివసించేవారు, అనుగ్రహాన్ని కోరుతూ, యజ్ఞానికి పిలిచేవారిని ఎంచుకుంటారు. దేవతలు తమ సంకల్పంతో, మహిమతో, అనేక మంది స్తుతించబడుతూ, అగ్ని, నీవు మానవుడి ప్రార్థనను అందరికి చేర్చుతావు. వాయువు ప్రేరణతో యజ్ఞాగ్ని వ్యాపించి, అశ్వము లాగ నినదిస్తూ, వృద్ధాప్యమూ లేకుండా, దారిలో నల్లటి అడుగుతో, నల్ల నాలుకతో, పవిత్ర జననంతో లోకాల ద్వారాలను తెరుస్తుంది. అది ఎర్రటి అవయవాలతో, వాహనంలా ఆకాశాన్ని చేరుతుంది. అక్కడ, కుడివైపు నల్లవారు, కుమారులు, బలవంతుడి వేగాన్ని, వీరుని సామర్థ్యాన్ని కోరుకుంటారు. అగ్ని నీతో, వ్రతధారి వరుణుడు, మిత్రుడు, అర్యమన్ వంటి దాతలు ఆనందిస్తారు. నీ సంకల్పంతో, నీవు విస్తరించి, వారిలో సంచరిస్తే, చక్రపు అంచు, అక్షాన్ని దాటి పోదు. అగ్ని, నీవు యజ్ఞద్రవ్యాన్ని అర్పించే వారికి, నూతనంగా, యువకుడిగా, భగవంతుడిలా, మహా సంపదను ప్రసాదిస్తావు. నీవు మాకు కాంతివంతమైన, స్థిరమైన, భగవంతుడిలా, జ్ఞానాన్ని, దృఢతను ప్రసాదించు; రెండు తరాలను కిరణాల్లా నడిపించు; దేవతల స్తుతిని, సత్యాన్ని మాకు తెచ్చి పెట్టు. మన హోతారుడు, ప్రకాశవంతుడిగా, మధురమైన స్వరంతో, శ్రద్ధగా, రథంలా వచ్చి మమ్మల్ని విని, తప్పులేని అగ్ని మమ్మల్ని ఉత్తమ మార్గంలో, ధనసంపద, శుభభాగ్యం వైపు నడిపించుగాక. అగ్ని, మంటలతో గర్జిస్తూ, రాజ్యానికి హవిని మోసుకెళ్లి, మేం దాతలతో కలసి, పొగను దాటి, సూర్యుడు చీకటిని మించినట్లుగా, విజయం సాధించుగాక. అగ్ని, నీవు ప్రज్వలించబడినప్పుడు, దేవతలను ఈ రోజు యజ్ఞ స్థలానికి రప్పించు; సోమాన్ని పిండిన యజమానునికి పూర్వకాలపు ధారను విస్తరించు. నెయ్యితో, మధురమైన హవితో, నీకు ప్రీతికరమైన యజ్ఞానికి రా, అగ్ని. పవిత్రుడైన అగ్ని, మధురమైన హవిని ఆస్వాదించాలనుకుంటాడు; నరాశంసుడు, పరమదైవత్వాన్ని త్రిసారి ఆకాశం నుండి ప్రసాదిస్తాడు. పిలవబడిన అగ్ని, ఇంద్రుని, మహిమాన్వితుడిని, ఇక్కడకు రప్పించు; నీవు స్వచ్ఛమైన నాలుకతో, మా సంకల్పాన్ని నేరుగా విని, స్వీకరించు. యజ్ఞానికి దర్భను పరచి, ఆసనం సిద్ధం చేసే వారు, ఇంద్రునికి అత్యుత్తమమైన, విశాలమైన, రక్షణ కలిగించే స్థలాన్ని ఏర్పరచుతారు. అమరులు, మహిమాన్వితులు, దేవతల వైపు సాగిపోవాలి; పవిత్రమైన, అత్యంత ప్రీతికరమైన దైవ ద్వారాలు అన్ని దిక్కులలో విస్తరించాలి. రాత్రి, ఉదయం, అలంకృతంగా, ప్రకాశవంతంగా, కలిసి రావాలి; ఈ సత్య తల్లులు, దర్భపై కూర్చుని, అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించాలి. మధురనాలుకలతో, జాగ్రత్తగా, దైవ హోతారులు, విజ్ఞులు, ఈ యజ్ఞాన్ని వేగంగా, ఆకాశాన్ని తాకేలా నిర్వహించాలి. దేవతల మధ్యలో హోతారు పవిత్రుడిగా స్థాపించబడి ఉంటాడు; మరుతులలో, భారతి, ఇళా, సరస్వతి, మహీ, వీరు దర్భపై కూర్చుని, హవిని స్వీకరించాలి. అద్భుతమైన, అనేక రూపాల త్వష్ట, మాకు పోషణకు, సంపద కోసం, విస్తరించాలి; మాకు ఆధారంగా నిలవాలి. దేవతలు తమ శక్తితో దైవాలను పంపిస్తారు; అరణ్యాధిపతీ, అగ్ని, దేవతలలో మేధావి, హవిని సంతోషంగా స్వీకరిస్తాడు. పూషణ్, మరుతులు, వాయువు, గాయత్రితో, ఇంద్రునికి స్వాహా తో హవిని సమర్పించాలి. స్వాహా తో చేసిన హవులకు, ఇంద్రుడు రాగా, పిలుపును వినగా, యజ్ఞంలో నీవు ఆహ్వానించబడతావు. అగ్ని కుమారునికి, బలవంతుడికి, నూతనమైన, మహోన్నతమైన స్తోత్రమును సమర్పిస్తున్నాను. ప్రియమైన హోతారు, వసువులతో కలసి, భూమిపై పురోహితుడిగా స్థాపించబడ్డాడు. అతడు పరమ ఆకాశంలో జన్మించి, మాతరిశ్వన్ కొరకు అగ్నిగా ప్రత్యక్షమయ్యాడు. అతని సంకల్పంతో, ప్రదీప్తితో, ఆకాశ భూములు ప్రకాశించాయి. అతని ఉగ్రమైన, అపరిమితమైన కిరణాలు, అందమైన రూపంతో, నిత్య యవ్వనంతో, ఆగని మంటలతో ప్రకాశిస్తాయి. భృగువులు, సర్వజ్ఞులు, యముని భూమి నాభిగా, జగతికి ఆధారంగా ఎంచుకున్నారు. ఆ అగ్నిని, వరుుణునిలా ధనవంతుడూ, రాజు లాగా ప్రకాశించే వాడిని, ఇంట్లో స్తుతించాలి. అతని ధ్వని మరుతుల గర్జనలా, ఉరుముల్లా, సమూహం లా, మించలేనిది. యోధుడు శత్రువులను జయించి పడగొట్టినట్టు, అగ్ని తన దవడలతో, పదునైన పళ్లతో, అన్నిటిని గ్రహించి తీసుకుపోతాడు. అగ్ని, స్తోత్రాన్ని ఇష్టపడే వీరుడా, మాకు ధనం ప్రసాదించగలవా? మన కోరికలను నీవు నెరవేర్చగలవా? నీ ప్రేరణ మన మనస్సుకు విజయాన్ని ప్రసాదించుగాక; ఈ ప్రేరణతో మేము నిన్ను పవిత్రమైన ముఖంతో స్తుతిస్తున్నాము. నెయ్యి ముఖంగా, సత్య నిష్ఠుడిగా, అగ్ని స్నేహితుడిలా ప్రదీప్తించబడతాడు. యజ్ఞాల్లో వెలిగించబడినప్పుడు, అతడు ప్రకాశవంతమైన జ్వాలలు పంపుతూ, మన ఆలోచనను ప్రేరేపిస్తాడు. అగ్ని, నీ అపరిమిత, అలసిపోని, దీవెన కలిగిన రక్షకులతో, మృతులనూ, అమృతులనూ, నిద్రలేని వారితో, మా బంధువులను అన్ని వైపులా కాపాడుము. హోతారు తన కర్మను పాటిస్తూ, ప్రకాశవంతమైన ధ్యానంతో, దక్షిణదిక్కులో ముంచబడి, యజ్ఞపాత్రలను చేరుకుంటాడు. అమృతపానులు, దేవతలు, గర్భంలో, దేవాసనంలో చేరి, జలాల ఒడిలో స్థిరమై, హవిని ఆస్వాదిస్తూ, ప్రవాహాలతో కదులుతారు. ఒక్క లక్ష్యం కోసం, ఆ రూపాన్ని ప్రదర్శిస్తూ, పరస్పరం పంచుకుంటారు. అప్పుడు, భగవంతుడిలా, యజ్ఞాన్ని మోసేవాడు పగ్గాలను పట్టుకుని, రథాన్ని కట్టిపడతాడు. ఇద్దరూ, ఒకే గర్భంలో పుట్టి, జంటగా నివసిస్తూ, పగలు-రాత్రిలా, ఒకరు పాతవారు, ఒకరు కొత్తవారు, తరతరాలుగా, నిత్యం కదులుతూ, వృద్ధాప్యం లేని వారు. పది ప్రేరణలు అతడిని ప్రేరేపిస్తాయి. మేము మానవులు, ఆ దేవుని సహాయానికి పిలుస్తాము. విల్లుపైకి ఎక్కి, నూతనంగా తయారై, నైపుణ్యంతో ముందుకు సాగేవారితో కలసి, అగ్ని ముందుకు సాగుతాడు. అగ్ని, నీవు నిజంగా దేవతలపై పాలనచేసేవాడవు; భూమిపై కాపలా వహించేవాడవు; ఈ విశాలమైన, మహోన్నతమైన, బంగారు పాత్రలు దర్భను పరచుతాయి. అగ్ని, ఈ మాటను స్వీకరించు, ఆనందించు; స్వయంభూ, సత్య జన్ముడా, విజ్ఞానవంతుడా, నీవు అన్ని దిక్కులలో తిరుగుతూ, అద్భుత రూపంతో, అందంగా, తండ్రి నివాసంలా ఆనందాన్ని కలిగించేవాడవు. అతడిని అడుగు—అతడు వచ్చాడు, అతడు తెలుసు, అతడు మేధావి, ముందుకు సాగి, వెనక్కి వస్తాడు. అతడిలోనే ఆజ్ఞలు, హవులు ఉన్నాయి; అతడే బల, శక్తి, ఉత్సాహానికి అధిపతి. ఇలా అగ్ని మహిమను, దేవతల యజ్ఞానుగ్రహాన్ని, మానవుల ప్రార్థనలను, యజ్ఞ క్రమాన్ని ఋషులు గంభీరంగా, ప్రేమతో, స్తుతించారు.