బృహద్దివ అనే మహానుభావుడు, అతర్వన్ వంశస్థుడైన ఆయన, ఇంద్రుని గురించి తన ఆత్మగా భావించి వర్ణించాడు. మాతరిష్వన్ కుమార్తెలైన సోదరీమణులు, శత్రుత్వం లేకుండా ఇంద్రుని దగ్గరికి వచ్చి, ఆయన శక్తితో ఇంద్రుని ప్రేరేపించి, బలాన్ని ఇస్తారు. ఆది కాలంలో, బంగారు గర్భం ఉద్భవించింది. ఆ గర్భం సర్వాన్ని పాలించే ఏకైక ప్రభువుగా జన్మించింది. అతడు భూమిని, ఆకాశాన్ని స్థాపించాడు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? ఆ దేవుడు ప్రాణాన్ని, బలాన్ని ప్రసాదిస్తాడు. అన్ని దేవతలు ఆయనను అనుసరిస్తారు, ఆయన ఆజ్ఞను పాటిస్తారు. ఆయన నీడ అమరత్వం, ఆయన నీడ మరణం. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? అతడి మహిమతో, అన్ని ప్రాణులు, కాళ్లు కలిగినవారు, రెండు కాళ్లు, నాలుగు కాళ్లు కలిగినవారిని ఏకైక రాజుగా పాలిస్తాడు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? అతడి మహిమను మంచు పర్వతాలు, సముద్రం, నదులు ప్రకటిస్తాయి. ఆయన చేతులు దిక్కులు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? అతడు పరాక్రమంతో పరిమితమైన భూమి, ఆకాశాన్ని స్థిరంగా నిలిపాడు. అతడు మధ్యలోని ప్రాంతాన్ని కొలిచాడు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? విస్తారమైన రెండు లోకాలు, అతడు వాటిని తన శక్తితో నిలిపినప్పుడు, భయంతో ఆయనను ధ్యానించాయి. ఎక్కడ సూర్యుడు ఉదయిస్తాడో, అక్కడ అతడి ప్రభావం. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? ప్రపంచ గర్భాన్ని మోసిన మహా జలాలు, అగ్నిని ఉత్పత్తి చేశాయి. వాటి నుంచి దేవతల దేవుడు ఉద్భవించాడు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? అతడు తన మహిమతో, సృష్టి శక్తిని మోసిన జలాలను చూశాడు. అతడు ఒక్కరే దేవతలపై దేవుడు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? భూమిని సృష్టించిన, ఆకాశంలో సత్య ధర్మాన్ని స్థాపించిన, ప్రకాశవంతమైన మహా జలాలను సృష్టించిన దేవుడు మనకు హాని చేయకూడదు. మనం ఏ దేవునికి హవ్యాన్ని సమర్పించాలి? ప్రజాపతి, నీకంటే ఈ సృష్టిని పూర్తిగా ఆవరించే వాడు మరొకరు లేరు. నీ కోరిక నెరవేరాలి. మనం సంపదలో అధిపతులుగా మారాలి. ఇప్పుడు, అగ్నిని స్మరించాను. అతడు ప్రకాశవంతుడు, అద్భుత శక్తి కలవాడు, శుభకరుడు, ఆతిథ్యాన్ని అంగీకరించేవాడు, శత్రుత్వం లేని వాడు. అతడు ధనాన్ని ప్రసాదిస్తాడు, యజ్ఞాన్ని నిర్వహిస్తాడు, వీరత్వాన్ని ఇస్తాడు. అగ్నీ, నా మాటలను అనుగ్రహంగా స్వీకరించు. నీవు అన్ని మార్గాలను తెలుసు, అన్ని కార్యాలను తెలుసు. నీవు స్పష్టమైన నెయ్యితో యజ్ఞాన్ని నడిపించు. దేవతలు నిన్ను ధర్మం ప్రకారం స్థాపించారు. అమరుడు ఏడు గృహాల్లో సంచరిస్తాడు, సత్కార్యాన్ని చేసే వారికి దయ చూపిస్తాడు. అగ్నీ, నీకు నెయ్యి సమర్పించినవాడు వీరత్వాన్ని పొందాలి. అగ్నిని యజ్ఞానికి గుర్తుగా, మొదటి పురోహితుడుగా, ఏడు గుర్రాలపై, అర్ధాలను సమర్పించేవాడిగా కోరుకుంటారు. నెయ్యితో పూసిన అగ్నిని వినిపిస్తారు, అతడు వీరత్వాన్ని నింపే దాత. నీవు మొదటి దూత, అత్యుత్తముడు, అమరత్వం కోసం పిలవబడినప్పుడు సంతోషించు. మరుతులు తమ గృహంలో నిన్ను శుద్ధపరిచారు, భృగులు నీకు స్తోత్రాలు చేశారు. అగ్నీ, నెయ్యిని పీల్చుతూ, యజ్ఞాన్ని ప్రేమిస్తూ, జ్ఞానార్థం యజ్ఞాన్ని చుట్టుకుంటూ, బుద్ధిమంతుడివి. ప్రతీ ఉదయంతో, ప్రజలు నిన్ను పూజించారు, నిన్ను దూతగా చేసుకున్నారు. దేవతలు నిన్ను గొప్పదనానికి ఉద్భవించారు, యజ్ఞంలో నెయ్యితో శుద్ధపరిచారు. వసిష్ఠులు నిన్ను బలాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా పిలిచారు, సభల్లో నిన్ను స్తుతించారు. యజ్ఞకారులకు శుభం ప్రసాదించు—అందరినీ ఆశీర్వాదాలతో రక్షించు. వేనా, చిత్తిక్క నక్షత్రం నుంచి జన్మించిన వాడు, ఆకాశంలో కాంతిని నడిపించాడు. జలాలు, సూర్యుడు కలిసిన చోట, ఋషులు వేనాను తమ ధ్యానంతో, శిశువును వెతిక듯, వెతికారు. వేనా సముద్రం నుంచి అలగా లేచి, ఆకాశంలో ప్రకాశవంతుడి వెనుకకు చేరాడు. సత్య శిఖరాన్ని చేరి, వంశాలు మూలాన్ని వెతికాయి. పాత తల్లులు, ఉత్సాహంగా, దూడకు దగ్గరగా నిలిచారు, దానిని పోషించాయి. సత్య శిఖరానికి చేరి, తేనె, అమరత్వ ప్రవాహాలను కోరారు. వేనా యొక్క రూపాన్ని తెలుసుకున్న ఋషులు, అతనికి హాని చేయలేదు. వారు ఎద్దు గాంభీర్యాన్ని, జింక అరుపును విన్నారు. సత్య మార్గంలో నది దగ్గర నిలిచారు—గంధర్వుడు అమర నామాలను కనుగొన్నాడు. అప్సరస అతని ప్రియుడిని దగ్గరికి వస్తుంది, కన్య అతడిని పరమ ఆకాశంలో మోస్తుంది. ప్రియుడు ప్రియ గృహాల్లో సంచరిస్తాడు, వేనా బంగారు రెక్కపై స్థిరంగా ఉంటాడు. బంగారు రెక్కలు కలిగిన గరుత్మంతుడు ఆకాశంలో ఎగిరినప్పుడు, వేనాను కోరినవారు హృదయంతో నిన్ను చూశారు—వరుుణుని దూత, పక్షి, యముని గృహంలో. గంధర్వుడు ఆకాశంలో నిలిచాడు, వేనా యొక్క ప్రకాశవంతమైన ఆయుధాలను మోస్తూ. అందరికీ కనిపించే సుగంధ వస్త్రాన్ని ధరించి, ప్రియమైన బంగారు నామాలను సృష్టించాడు. జల బిందువు సముద్రాన్ని చేరినప్పుడు, గద్దా కన్నుతో పరిశీలిస్తూ, ప్రకాశవంతుడు స్వచ్ఛమైన కాంతితో మెరిసాడు, మూడవ ప్రాంతంలో ప్రియమైన విషయాలను సృష్టించాడు. అగ్నీ, ఈ యజ్ఞానికి రా—ఐదు, మూడు, ఏడు తీగలు కలిగిన యజ్ఞం. నీవు హవ్యాన్ని తెచ్చేవాడివి, మమ్మల్ని ముందుకు నడిపించు. సూర్యునిలా, దీర్ఘమైన అంధకారాన్ని తొలగించు. దేవుడిగా, నేను అధర్మాన్ని విడిచి వెళ్తాను. రహస్యంగా తెలుసుకుంటూ, అమరత్వాన్ని పొందుతాను. ఆశీర్వాదం లేని దానిని విడిచి, ఆశీర్వాదం ఉన్నదాన్ని వదిలిపెడతాను. స్నేహాన్ని విడిచి, అగ్నికీలి నాభిని చేరను. ఇతరుల అతిథిని చూసి, పక్షిలా వేగంగా, సత్య గృహాలను కొలిచాను. తండ్రికి, మహా ప్రభువుకి, నేను అర్హమైన భాగాన్ని చేరానని ప్రకటించాను. చాలా సంవత్సరాలు లోపల పనిచేశాను, ఇంద్రుని ఎంచుకొని, తండ్రిని విడిచాను. అగ్ని, సోమ, వరుుణుడు కదిలారు—ప్రభువుని సింహాసనం చుట్టూ చేరారు. ఈ మహా ప్రభువులు తమ శక్తితో ప్రత్యక్షమయ్యారు, వరుుణుడు నన్ను కోరాడు. రాజా, సత్యాన్ని అబద్ధాన్ని గుర్తించు, నా రాజ్యంలో అధిపతిగా రా. ఇది కాంతి, ఇది ధనం, భూమి-ఆకాశ మధ్య విశాలమైన ప్రకాశవంతమైన స్థలం. వృత్రుని సంహరించుదాం, సోమా, రా—పూజించదగిన వానిని హవ్యంతో పూజిద్దాం. కవి తన కవిత్వంతో ఆకాశంలో రూపాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు. వరుుణుడు నిరోధం లేకుండా జలాలను పంపాడు. ప్రజలు సురక్షితమైన గృహాన్ని నిర్మించ듯, పవిత్ర నదులు ఆయన రంగును మోస్తాయి. వారు ఆయన పరమ శక్తిని పట్టుకున్నారు; స్వభావంతో ఇక్కడ నివసిస్తూ ఆనందించారు. ప్రజలు రాజును ఎంచుకున్నట్లు, వారు వృత్రుని విడిచి, భయంకరంగా నిలిచారు. వారు ఆయనను హంసగా పిలుస్తారు, భయంకరులతో కలిసిన, దేవతా జలాలు, ఆకాశంలో సంచరించే వాడు. జ్ఞానులు, అనుస్థుభ్ పాఠనంతో, ఇంద్రుని తెలుసుకుని, ఆయనను వెతికారు. నేను రుద్రులతో, వసులతో సంచరిస్తాను; ఆదిత్యులతో, అన్ని దేవతలతో సంచరిస్తాను. మిత్ర, వరుుణు, ఇంద్ర, అగ్ని, అశ్వినులను మోస్తాను. పోషక సోమను మోస్తాను, త్వష్ట్రు, పూషణు, భగాను మోస్తాను. నెయ్యి సమర్పించే యజ్ఞకారునికి, భక్తితో హవ్యాన్ని పోసే వాడికి ధనాన్ని ప్రసాదిస్తాను. నేనే రాజ్ఞి, ధనాన్ని సేకరించేవాడిని, జ్ఞానిని, యజ్ఞానికి అర్హులలో మొదటివిని. దేవతలు నన్ను అనేక చోట్ల విస్తరించారో, అనేక రూపాల్లో నన్ను ప్రవేశపెట్టారు. నా ద్వారా, చూడేవాడు, శ్వాస తీసుకునేవాడు, మాట్లాడినదాన్ని వినేవాడు అన్నీ భోజనం చేస్తారు. అవగాహన లేని వారు నా దగ్గర ఉంటారు; వినేవారు వినండి, నేను విశ్వాసానికి అర్హమైనదాన్ని చెబుతున్నాను. ఈ విధంగా, ఋగ్వేదంలోని మహా ఋషులు, సృష్టి, దేవతలు, యజ్ఞం, సత్యం, అమరత్వం, ప్రకాశం, ధర్మం, మరియు పరమాత్మను గురించి గంభీరంగా వర్ణించారు.