அங்கிரஸர்கள், ப்ரஹஸ்பதியின் வழிகாட்டுதலில், பாகன் போல் ஆர்யமனுக்குத் தங்களை நடத்தினர். அவர்கள், கூட்டத்தில், மித்ரா-வருணன் போன்ற இணைப்பை ஏற்படுத்தினர். “ஓ ப்ரஹஸ்பதி! நீ எங்களுக்கு போட்டியில் வலிமை அளி!” என்று அவர்கள் வேண்டினர். அந்த வேள்வியில், ப்ரஹஸ்பதி, ஒளிரும், தங்கம் போன்ற, குற்றமற்ற வேள்விப் பெண்கள் மற்றும் மதிப்பிற்குரிய விருந்தினர்களை, மலையிலிருந்து தானியத்தை சிப்பியில் இருந்து பிரிப்பது போல் வெளியேற்றினார். ப்ரஹஸ்பதி, தேனோடு கூடிய சத்தியத்தின் ஊற்றை ஊற்றி, சூரியன் வானத்திலிருந்து ஜோதியை வீசுவது போல், பசுக்களை கல்லிலிருந்து எழுப்பி, பூமியின் தோலை நீர்பாயும் போது போல உடைத்தார். அவர், வெளிச்சத்தை கொண்டு இடைநிலையிலிருந்த இருளை அகற்றினார்; காற்று மேய்ப்பவரை நீரிலிருந்து விரட்டுவது போல், ப்ரஹஸ்பதி வலனை காற்று மேகத்தை விரட்டுவது போல் சிதறடித்தார், பசுக்களை வெளிக்கொண்டு வந்தார். அக்னியின் வெப்பத்தோடும், வேதப்பாடல்களோடும், ப்ரஹஸ்பதி, பேராசை கொண்ட வலனின் அரணை உடைத்தார்; சுற்றப்பட்டதை நாக்கு சுவைக்கும் போல் பிடித்து, மறைந்திருந்த தெய்வீக ஒளியையும் செல்வத்தையும் வெளிக்கொண்டு வந்தார். அந்த பாடகர்களின் பெயர்களை ப்ரஹஸ்பதி மட்டும் அறிந்தார்; பறவையின் முட்டையை உடைப்பது போல், அவர் மலையிலிருந்து உதயங்களை வெளிக்கொண்டு வந்தார். அவர்கள் தேனை பார்த்தார்கள்; அது மீன் நீரில் துடிப்பது போல் பாதுகாக்கப்பட்டிருந்தது; ப்ரஹஸ்பதி, மரத்திலிருந்து கரண்டியை குலுக்குவது போல், அதைக் கூவியெழுப்பினார். அவர் ஒளியையும், அக்னியையும் கண்டுபிடித்து, இருளை வேதப்பாடலால் அகற்றினார்; வலனின் உடலில் இருந்த பசுவின் சாரத்தை, கை, சதையை பிரிப்பது போல் எடுத்தார். பனிக்காற்று மரத்திலிருந்து இலையை களைவது போல், ப்ரஹஸ்பதி, இரங்காமல், வலனிடமிருந்து பசுக்களை பறித்தார்; ஒரு முறை நிகழ்ந்ததை மறுபடியும் நிகழாமல் செய்தார், சூரியன் மற்றும் உதயம் தனித்தனியே எழுவது போல். பிதாக்கள் விண்ணில் நட்சத்திரங்களை அலங்கரிப்பது போல், இருளை இரவில், ஒளியைக் காலையில் அமைத்தார்கள்; ப்ரஹஸ்பதி கல்லை உடைத்து பசுக்களை வெளிப்படுத்தினார். இந்தச் செயல், பழமையான வழியைப் பின்பற்றும் வல்லமையுடையவர்களுக்கு அர்ப்பணிப்பு; ப்ரஹஸ்பதி, பசுக்கள், குதிரைகள், வீரர்கள், மனிதர்களோடு நமக்கு நீண்ட ஆயுள் அருளட்டும். அக்னியின் வழிகாட்டுதலும், வதிர்யஶ்வனுடைய வழியும், கல்யாணமானது, ஆசீர்வாதங்களைத் தரும்; நம்மை ஒளிரச் செய்யும், எப்போதும் தோற்கடிக்காத அக்னியை, நட்பான குலங்கள் முதலில் நெய்யோடு ஏற்றி அழைக்கின்றனர். அக்னிக்குத் தேவையான வளர்ச்சியும், உணவும், வலிமையும், ஆனந்தமும் நெய்யிலிருந்து வருகிறது; நெய்யோடு ஏற்றும் போது, அவர் பரந்து ஒளிர்கிறார். மனு, அணிக, சுமித்ரர் ஆகியோர் அக்னிக்கு அர்ப்பணித்ததை, இன்றும் புதுப்பிக்க வேண்டும்; அவர் செல்வத்துடன் பிரகாசிக்க, நம்முடைய பாடல்களை ஏற்று, வலிமையும் புகழும் அருள வேண்டும். பழைய காலத்தில் வதிர்யஶ்வன் அக்னியை ஏற்றியது போல், இப்போது இந்த அர்ப்பணிப்பை ஏற்று, எங்களை பாதுகாக்க வேண்டும். வதிர்யஶ்வா புகழ் பெறட்டும்; எதிரிகள் வெல்ல முடியாதவனாக இருக்கட்டும்; வீரராக, எப்போதும் முன்னேறுபவனாக, சுமித்ரா போன்றவர்களிடையே, வதிர்யஶ்வனின் பெயரைப் புகழ்கிறேன். உயர்ந்த மலையோடு செல்வத்தை வென்றாய்; தாசர், ஆரியர் எனும் பகைவர்களை வென்றாய்; அக்னியே, போரில் முன்னோடியாக இருக்கின்றாய். அக்னி ஆயிரமடங்கும் செல்வம் கொண்டவர்; நூற்றுக்கணக்கான வழிகாட்டிகளோடு, பக்தர்களால் தூய்மையாக்கப்பட்டு, பிரகாசிக்கிறார். ஜாதவேதா அக்னியில், பசு இனிப்பு பாலை தருகிறது; கொடையளிக்கும் மனிதர்களால், சுமித்ரர்களாலும், பக்தர்களாலும் அவர் ஏற்றப்படுகிறார். அமரர் தேவர்கள் அக்னியின் மகத்துவத்தை அறிவித்து, வதிர்யஶ்வனுக்கு புகழ் அளித்தனர்; அவருடன் பலமான மனிதர்கள் இருந்தபோது, அவர் வெற்றி பெற்றார். தந்தை மகனை மடியில் சுமப்பது போல், வதிர்யஶ்வன் அக்னியை வழிபட்டார்; அவர் மகிழ்ச்சியுடன் அந்த அர்ப்பணிப்பை ஏற்று, வலிமையானவர்களிடமிருந்தும் பாதுகாத்தார். அக்னி, எப்போதும் வதிர்யஶ்வனுக்காக வெற்றி பெற்று, பகைவர்களை வென்றார்; எதிர்ப்புகளும் இருந்தபோதும், அவர் பகைவரையும், அகந்தையையும் அழித்தார். இந்த வதிர்யஶ்வனின் அக்னி, வ்ரித்ரனை அழிப்பவர்; பழைய காலம் முதல் பக்தியுடன் ஏற்றப்படுகிறார்; எங்கள் சந்ததியோ, பிறருடையதோ, எதுவாக இருந்தாலும், பகைவர்களுக்கு எதிராக நம்முடன் நின்று பாதுகாக்க வேண்டும். “அக்னியே, இந்த அர்ப்பணிப்பை ஏற்று, நெய்யில் மகிழ்ச்சி கொள்ளும் பொருட்டு, பூமியின் விசாலத்திலும், நல்ல நாட்களிலும், நீ நேராக நின்று, தெய்வாராதனைக்கு தகுதியானவராக இரு,” என்று வேண்டுகின்றனர். தேவதூதர் முதலில் வரட்டும்; நராஶம்ஸரும், பலவகை குதிரைகளும் வரட்டும்; உண்மைப் பாதையில், பக்தியோடு, அந்த ஞானி வரட்டும். அறிவாளர்கள், சிறந்த தூதனை நாடி, அக்னிக்கு ஹோமம் செய்கிறார்கள்; சிறந்த குதிரைகளோடு, நன்கு யோக்யமான ரதத்தோடு, அவர் தேவர்களை அழைத்து, ஹோதராக அமர்கிறார். இந்த வேள்வி பரந்து விரிவாகட்டும்; நறுமணமோடு, மன அமைதியோடு, இந்த புனிதக் குச்சியில், இந்திரனுக்கு முதன்மை அளித்து, பக்தியோடு தேவர்களை அழைக்க வேண்டும். வானத்தின் உச்சியைத் தொடட்டும், அல்லது அளவோடு பூமியில் பரவட்டும்; பிரகாசமான கதவுகள், தெய்வ ரதத்தையும், வண்டியும் தாங்கட்டும். தெய்வீகமான வானத்தின் மகள்கள், உஷஸ் மற்றும் இரவு, தங்கள் இடத்தில் அமரட்டும்; தேவர்கள் ஒன்றாக வந்து, அந்த புனித மடியில் பரந்து அமரட்டும். உயர்த்தப்பட்ட கல், பிரகாசமாக ஏற்றப்பட்ட அக்னி, அனைத்தும் அதிதியின் மடியில் இனிய இருப்பிடங்கள்; அர்ச்சகர், யாகத்தில், அறிவோடு, செல்வம் அருள வேண்டும். மூன்று தேவியர் இந்த புனிதக் குச்சியில் அமரட்டும்; நாங்கள் அதை இனிமையாக அமைத்துள்ளோம்; அவர்கள் நெய்யோடு, நன்கு தயார் செய்யப்பட்ட அர்ப்பணிப்பை ஏற்கட்டும். த்வஷ்டா தெய்வம், அழகை எடுத்துக்கொண்டபோது, அங்கிரஸர்களோடு இணைந்தார்; தெய்வப் பாதைகளை அறிந்தவர், செல்வம் அருள வேண்டும். வனத்தின் அதிபதி, உன் கட்டையோடு, தேவர்களை இங்கு அழைத்து வர வேண்டும்; அவர் அர்ப்பணிப்பை இனிமையாக்கட்டும்; வானும் பூமியும் என் அழைப்பை ஏற்கட்டும். அக்னியே, வருணனை அர்ப்பணிக்க அழைத்து வரவும், இந்திரனை வானிலிருந்து, மருத்துகளை இடைநிலையிலிருந்து அழைத்து வரவும் வேண்டும்; எல்லா அமரர்களும், புனிதக் குச்சியில் அமர்ந்து, ஸ்வாஹா என்று மகிழ வேண்டும். ப்ரஹஸ்பதி முதலில் பேசும் மொழியை உருவாக்கியபோது, எல்லாவற்றிலும் உயர்ந்ததும், பிரகாசமுமானதும் அவர்களுக்குள் காதலால் மறைந்தது. ஞானிகள், சுருக்கியில் வடிகட்டி, மனதில் மொழியை வடிவமைத்தார்கள்; நண்பர்கள் நட்பை அறிந்து, அதின் அழகைத் தங்கள் மொழியில் காட்டினர். வேள்வி மூலம் அவர்கள் மொழியின் பாதையை பின்பற்றினர்; முனிவர்களிடையே அது புகுந்ததை கண்டனர்; அதை எடுத்துக் கொண்டு பல இடங்களில் பகிர்ந்தனர்; ஏழு பாடகர்கள் அதில் ஒன்று ஆனார்கள். ஒருவர் பார்த்தாலும் மொழியை பார்க்க முடியாது; கேட்டாலும் கேட்க முடியாது; ஆனால், அது, நன்கு அலங்கரிக்கப்பட்ட மனைவி கணவனுக்குத் தோன்றுவது போல், தன்னை வெளிப்படுத்தும். நீ நட்பில் நிலைத்திருக்கிறாய் என்று கூறுகிறார்கள்; போட்டியாளர்களிடையே கூட, உனக்கு தீங்கு செய்யமாட்டார்கள். இந்த பசு மாயையால் அலைகிறது; பலனற்ற, மலரற்ற பேச்சை அவர் கேட்டிருக்கிறார். தன் தோழரை, நண்பனை விட்டு விலகும் ஒருவர், மொழியில் பங்கு பெறமாட்டான்; கேட்டாலும், பயனில்லை; நல்லவர்களின் பாதையை உணரமாட்டான். இவ்வாறு, வேதங்களின் இந்த பகுதி, ப்ரஹஸ்பதி, அக்னி, தெய்வங்கள், மொழியின் உருவாக்கம் ஆகியவற்றை, பக்தி, ஞானம், ஒளி, நட்பு, அர்ப்பணிப்பு, மற்றும் தெய்வீக அருளின் வழியாக, அழகாக விவரிக்கிறது.