पूर्वदिशः प्रबलैः दिवाभ्यः अन्तरिक्षात् समुद्रस्य गभीरात्, प्रसारितवातात् दिवः सीमाभ्यः, नद्यः पृथिव्यः च, इन्द्रः सर्वतः प्रकाशमानः अभवत्। तस्य आयुधं, उषसः सन्देशवद् दीप्तिमत्, सदा विजयप्रदं भवतु; स शत्रून्, यथा अश्मन् विदालयति, विदारयतु, दिवः अग्निमिषेण प्रक्षिपन्। मासाः अन्यान् अनुगच्छन्ति, ओषधयः, पर्वतानि च; पृथिव्यौरिव इन्द्रं बलिनं सेवन्ते, आपः च नवजातं धर्षयन्ति। कदा, हे इन्द्र, स क्षणः आगमिष्यति, यदा अयं पापकृत् विनश्येत्? कदा, यथा गावः प्रावणेषु, अमित्राः मिथ्याबन्धवः पृथिव्याम् वितस्तारः स्युः? ये अस्मभ्यं द्विषन्ति, ये च बहुधा संहृत्य तिष्ठन्ति, तान् हे इन्द्र, सर्वथा जेषि; ये च अनृतवन्तः, तमसा चान्धकारेण सहिताः, तान् सत्यम् प्रकाशवन्तः परिवेष्टु। त्वदर्थं, जनानां बहूनि हव्यानि, ऋषीणां स्तुतयः च, त्वां तुष्टावन्; ते त्वां हर्षेण आह्वयन्ति, त्वं सर्वान् अन्यान् अतिक्रम्य, समीपं गच्छ। एवं, हे इन्द्र, ये तव प्रियतमे, तेषु वयं तव नवदानानि जानीयाम; तव स्तुतिं गायन्तः तव साहाय्यस्य धनं वयं प्राप्नुयाम; सर्वे मित्राणि त्वां अधुना जानन्तु। वयं दानवताम् इन्द्रं, श्रेष्ठवीरं, स्पर्धायां बलस्य च, आह्वयाम; सः, युधि त्वरितः, अस्माकं आह्वानं शृणुतु, शत्रून् हन्तु, धनं जयतु। सः पुरुषः सहस्रशिरा, सहस्रचक्षुः, सहस्रपाद् अस्ति; सः सर्वतः पृथिवीं व्याप्य, दशाङ्गुलं अधिकं व्याप्तवान्। एषः एव विश्वं, यद् भूतम् यच्च भव्यम्; सः अमृतस्य ईश्वरः, अन्नेन च वृद्धिं गच्छति। एषा तस्य महिमा, पुरुषः ततोऽपि महान्; सर्वाणि भूतानि तस्य पाद एकदेशः, त्रयः पादाः दिवि अमृताः स्थिताः। त्रयः पादाः पुरुषः दिव्यं उदतिष्ठन्, एकः पादः पुनः पृथिव्याम् अभवत्; तस्मात् सः सर्वतः प्रसृतः, यच्च अश्नाति, यच्च नाश्नाति। तस्मात् विराज् अजायत, विराजः च पुरुषः; सः जातः पृथिव्याम् उभयतः, पुरतः पश्चात् च, व्याप्तवान्। देवाः यज्ञं पुरुषं समिद्धं सन्तः, वसन्तं आज्यं, ग्रीष्मं इध्मं, शरदं हविः अकुर्वन्। देवाः, साध्याः, ऋषयः च, तं यज्ञं समिद्धं, बार्हिषे उपस्थाप्य, यजमानाः अभवन्। तस्मात् सम्पूर्णात् यज्ञात्, सर्पिराज्यम् समभवत्; तेन, व्योम्यं, अरण्यं, ग्राम्यं पशवः सृष्टाः। तस्मात् सम्पूर्णात् यज्ञात्, ऋचः, सामानि, छन्दांसि, यजूंषि च जातानि। तस्मात् अश्वाः, द्विपदी पशवः, गावः, अजाः, अवयः च जाताः। यदा ते पुरुषं विततान, कति कल्पयन्त? किम् अस्य मुखम्, किम् बाहू, किम् ऊरू, किम् पदानि इति? ब्राह्मणः अस्य मुखम्, राजन्यः बाहुभ्याम्, वैश्यः ऊरुभ्याम्, शूद्रः पद्भ्याम् अजायत। चन्द्रमाः मनसः जातः, सूर्यः चक्षुषः, इन्द्राग्नी मुखात्, वायुः प्राणात् अभवत्। नाभ्या अन्तरिक्षम्, शीर्ष्णः दिवः, पद्भ्यां पृथिवी, श्रोत्राभ्यां दिशः, एवं लोकाः कल्पिताः। सप्तासन् समिधः, त्रिः सप्त ध्मानि कल्पिताः; यदा देवाः यज्ञं कुर्वन्तः, पुरुषं पशुं अकुर्वन्। यज्ञेन यज्ञं देवा अयजन्त, तानि धर्माणि प्रथमानि आसन्; ते स्वर्गस्य उच्चैः शिखराणि प्राप्तवन्तः, यत्र पूर्वे साध्याः देवाः तिष्ठन्ति। सः अग्निः, जाग्रद्भिः प्रज्वलितः, गृहपतिः, स्वे गृहे प्रेरयन्, सदा दीप्तमान्, सखा इव, सर्वत्र मित्रः च। सः दृष्ट्या शोभमानः, सर्वेषां गृहे अतिथि इव, सर्वेषां जनानां मध्ये वसन्, यथा दक्षः तक्षकः, सर्वान् जनान् न परिहसति। हे अग्ने, त्वं प्रज्ञया प्राज्ञः, कौशलात् कुशलः, ऋषिः, सर्ववित्; त्वं एव धनस्य ईश्वरः, त्वया द्यावापृथिवी पुष्यतः। त्वदीयं जन्म, होमस्थानं, हविर्भुजं, घृतसमृद्धं, विदित्वा, देवाः तिष्ठन्ति; त्वां, शुचयः, उषसामिव, सूर्यरश्मयः इव, आगच्छन्ति। तव विभूतयः वर्षवतः इव, शोचिषः उषसामिव; त्वं प्रेषितः, ओषधीः वनानि च गच्छन्, अन्नं स्वयम् संज्ञातुम् इच्छसि। ओषधयः यज्ञबीजं बिभ्रति, आपः त्वां जनयन्ति; सः एव, वृक्षाः ओषधयः च, गर्भिण्यः सन्तः, सर्वत्र जनयन्ति। वातेन प्रेरितः, इच्छया संचालितः, त्वं त्रिषु अन्नेषु चरन्, तिष्ठसि; रथिनः त्वां स्पर्धन्ते, तव शोचिषः पृथक् पृथक् तिष्ठन्ति। अग्निः प्रज्ञाकरः, सभायाः भूषणम्, पुरोहितः, प्रेरकः, पूज्यः; सः एव, हविभिः वरणीयः, श्रेष्ठ्याय, त्वदन्यः नास्ति। त्वं एव अत्र, हे अग्ने, पुरोहितः, मनीषिभिः सभासु वृतः; यदा यजमानः तव कृते हविः स्थापयति, मनुजाः कुशैः, देवभक्ताः। तव ऋत्विक्, तव प्रस्थितिः, तव यज्ञकर्म, त्वमेव आह्वाता, त्वमेव प्रेरयिता; तव पर्यवेक्षणम्, त्वं यज्ञस्य स्वामी, त्वं ब्रह्मा, त्वं गृहपतिः। यः कश्चन, हे अग्ने, त्वाम् अमृतं, इन्धनैः वा हविषा वा, यजते, त्वं तस्य ऋत्विक्, त्वं दूतः, तस्य प्रतिनिधिः सन्, यज्ञे वदसि। एते अस्माकं चिन्तनानि, वाचः, स्तुतयः, प्रार्थनाः, सर्वे त्वां प्रति संगता; वयं धनस्य इच्छया, सर्वज्ञं अग्निं, स्तौमः, यः वृद्धिं करोति, यः ताभिः तुष्यति। एषा प्राचीना स्तुतिः, नित्यनवीना, तस्य दातारम् इति वदाम; सः नः शृणोतु, सदा हृदि स्थित्वा, पत्न्येव शोभना, गृहे पतिं प्रति। यत्र अश्वाः, वृषभाः, गवः, अजाः, अवयः च, मुक्ताः, हविः कृताः, स्थिताः—तस्मिन् सोमप्रियं धीरं अग्निं, मनसा शुभां प्रार्थनां जनयामि। हे अग्ने, तवेदं हविः, घृतं चमसः, सोमः पात्रम् इव; अस्मभ्यं बलवद् धनं, वीरवंतं, यशस्विनं, महाकीर्तिं च ददातु। त्वां, यज्ञस्य पतिं, सारथिं, गणानां ईश्वरं, होतारं, यजमानस्य अतिथिं, दीप्तिमन्तम्, शुष्कद्रुमेषु ज्वलन्तम्, वीर्यवन्तम्, यजमानस्य चिह्नम्, यो दिवम् प्रसारयति—त्वां स्तौम।