कथां शृणु, यत्र ऋषयः प्राज्ञाः सन्तः, द्रष्टुम् इच्छन्तः, सप्त भगिन्यः मुक्तवन्तः—स तु मधुमतीः सरितः प्रवाहितवान्। स एव प्राचीने गूढे मध्ये अन्तरिक्षस्य पूष्णः निहितं स्थानं अन्वेषयन् अविन्दत्। कवयः सप्त सीमाः निर्माय, एकां तासां दुस्तराम् अपि न्यधत्त। तत्र गम्भीराधारे, मार्गाणां विस्तारस्य मध्ये, आयसी यूपः प्रतिष्ठितः। अत्रैव, सत् च असत् च परमे दिवि, अदितेः गर्भे, दक्षस्य जन्मनि स्थितम्। अग्निः अस्माकं ऋतस्य प्रथमजः, स एव प्राचीनीयः वृषभः च धेनुः च। स एव, यस्य आश्रये नूतनैः स्तोमैः गायकः अग्नेः प्रीत्याः बलवत्तरः भवति; स ऋषीणां ज्येष्ठैः ज्योतिष्भिः परिवृतः, दीप्तिमान् सञ्चरति। स एव अग्निः, स्वैः रश्मिभिः प्रकाशमानः, देवैः सह नित्यं सत्यः, न क्लान्तः, मित्रत्वं मित्रेषु विस्तारयति, अश्वेषु त्वरमाणः इव। स सर्वं दैवम् अवसि, सर्वं प्राणम् उषसि अधितिष्ठति; यस्मिन्, हे अग्ने, हविः चित्तेन समर्प्यते, स उत्तमः सारथिः, शक्तिभिः धारयन्। स शक्तिभिः संवर्धितः, स्तोत्रैः प्रमुदितः, शीघ्रं देवाँ हविषा प्रति याति। स सौम्यः होतृ, यज्ञाय योग्यतमः, अग्निः देवैः सह हविः आस्वादयति। तम् अग्निम् शब्दैः स मान्यः, इन्द्रवत् नित्यजयः; तम् मनीषिभिः चिन्ताभिः स्तूयमानं, सर्वजन्मविदं, बलिनं हविषा पूजयेत्। यस्मिन् सर्वे रत्नानि संगच्छन्ति, सप्तयुजः अश्वाः इव स्पर्धायाम्; स नो, हे अग्ने, इन्द्रवत् वातवत् साहाय्यानि प्रयच्छतु, समीपं नयतु। तदा, हे अग्ने, त्वदीयया महिम्ना, उपविष्टः, त्वं हविः अभवः जातमात्रः। देवाः तव चिन्हान्य् अनुययुः, आद्याः मातरः त्वां वर्धयन्ति स्म। हे अग्ने, स्वर्गात् पृथिव्याः च, अस्मभ्यं श्रेयः देहि; सर्वं प्राणं यज्ञाय दातुम् अर्हसि। तव अद्भुतैः प्रज्ञाभिः वयं संयुजेमहि; त्वदीयैः विस्तीर्णैः आशीर्भिः अस्मान् विस्तारय। एते चिन्ताः, हे अग्ने, तव कृते जाताः, त्वां पशुभिः अश्वैः च स्तुवन्ति। यदा कश्चन मर्त्यः तव भोगं भजते, चिन्ताभिः त्वां बिभ्रद्, हे सुष्टुत। अहं अग्निं पितरम् इव, मातरम् इव, भ्रातरम् इव, नित्यसखायम् इव मन्ये। अग्नेः मुखं महान्तं, दीप्तिमन्तम्, वन्दनीयम्, दिवि आदित्यं इव उपासे। अस्माकं चिन्ताः, हे अग्ने, सफलाः भवन्तु; स नः रक्षकः, शाश्वतः होतृ, गृहं पालयन्। ऋतस्य पथ्यः, रक्ताश्वः, बहुस्तुतः, शुभैः दिवैः सौभाग्यं नः ददातु। सखा इव, दिवि दीप्तिमन्तः स्थितः, प्राचीनीयः पुरोहितः, यज्ञस्य पत्न्यः। ऋत्विजः हस्ताभ्यां अग्निं सृज्य, कुलानां मध्ये होतारम् उपाविशत्। त्वं स्वयम् एव, हे देव, स्वर्गे यजमानः भव; अज्ञः पाचकः किं करोति? ऋतुना देवेषु यजस्व; एवं स्वयम् यजस्व, हे सुष्टुत। अस्माकं रक्षकः भव, हे अग्ने, नः पालय; अस्मान् युवान् कुरु, दीर्घायुः च दा। दानशीलतमः, हविः अस्मभ्यं देहि; अस्मान् पालय, न च तनूनः क्षपय। महता दीप्त्या अग्निः अग्रे चरति; वृषभः दिवि पृथिव्यां गर्जति। दिवः अन्ते अपि, बलवान् महिषः, जलस्य अङ्के वर्धते। बीजं वृषभः प्रमुदितः, ककुदं बिभ्रद्, दीप्तश्चर्षणिः बलसम्पन्नः गर्जति। स देवत्वानि उत्पादयन्, स्वगृहे प्रथमः विजयी भवति। स यः पितरौ शिरसा गृहीत्वा, महाबलः, यज्ञे प्रतिष्ठितः; रक्ताः अश्व्युक्तरथाः अप्सराः तस्य आविर्भावे, सत्यस्य गर्भे, स्वदेहे प्रमोदन्ते। वसवः, यूयं उषसि प्रथमं अभवत; यमलयोः मध्ये ज्योतिः अभवतः। सत्यम् अर्थं सप्त पदा न्यधत्त, मित्रं स्वायै आत्मनः सृजत। त्वं सतः चक्षुः, सत्यस्य रक्षकः; त्वं वरुणः सत्याय सञ्चरन्। आपां सुतः, जातवेदाः; त्वं दूतः हविषि प्रमुदितः। त्वं यज्ञस्य नेता, राज्यस्य च; यत्र शुभैः सहायैः संयुज्यसे। दिवि शिरः स्थापयन्, दीप्तिमान्; अग्ने, जिह्वां हविः वहन्तीं कृत्वा। त्रितः स्वेच्छया मध्ये अन्तरिक्षं विवृणुते, पित्रोः चिरस्थायिनः शरणं इच्छन्। मातरौ अङ्के बन्धुं वदन् शस्त्राणि धारयति। पूर्वजानि शस्त्राणि विद्वान्, इन्द्रेण प्रेरितः, आप्तेः अपत्यः युध्यते। त्रिशीर्षाणं सप्तरश्मिं जघान; त्रितः त्वष्टुः गावः अपि विमोचयत्। इन्द्रः महता बलात् तम् अतिशयान् जेतुम् अशकत्; सुभगः तं जघान। त्वष्टुः सर्वरूपस्य अपि, गावः गृह्य, त्रि शिरांसि छित्वा। आपः, आगच्छन्तु, प्रीणन्यः; अस्मभ्यं पोषणं दत्त। महतीं स्पर्धायै दृष्टिं प्रयच्छन्तु। वः शुभतमं रसं, मातरः इव प्रियं, अस्मासु वितरन्तु। तस्मात् वयम् उपगच्छामः, यत्र वः प्रेरयथ; आपः, अस्मान् अपि जनयन्तु। दिव्या आपः, श्रेयस्कर्यः, पानाय नो भवन्तु; कल्याणाय वहन्तु। निधिपत्नीः, जनसंवर्धिन्यः, आपः, भेषजं वः याचे। आप्सु सोमः मम उक्तवान्—अत्र सर्वाणि भेषजानि, अग्निः च सर्वमङ्गलदः अस्ति। आपः, मां भेषजेन पूरयन्तु, तन्वः रक्षां च, चिरं सूर्यं पश्येयम्। आपः, यत् किञ्चिद् दुष्कृतं मयि, यद् वा मिथ्या, शापः वा, तत् सर्वं प्रक्षालयन्तु। आज्यं, आपः, अद्य वः मध्ये आगतः; वः रसेन संयुताः स्म। आगच्छ, अग्ने, क्षीरसम्पूर्णः; मे तेजः दा, मा हर। मित्रं वरणीयम्, सखायं, यः महतीं सिन्धुं अपि तरति। प्राज्ञः पितुः पौत्रं दिव्यं भूमौ सेतुं स्थापयतु। न कश्चित् सखा तादृशं सख्यं इच्छति, रूपभेदेन यदा भवति। महतः पुत्राः, असुरस्य वीराः, विश्वं विश्वं जगत् पालयन्ति। अमृताः अपि त्वां स्तुवन्ति, एकं मर्त्यं पृथिव्यां जातम् अपि। तव मनः अस्मासु न स्थापितम् अस्तु; त्वं इच्छन् न अस्माकं शरीरं प्रविश। यद् पूर्वं अकुर्म, इदानीं न कुर्म; न वदामहे अनृतं, हे अमृताः। गन्धर्वः आप्सु अस्ति, कन्या अपि; सा अस्माकं नाभिः, परमा बन्धुत्वम्। गर्भे अस्माकं विधाता युग्मम् अकुर्वत्—कर्दमः, त्वष्टा, सविता च। कश्चित् तस्य नियमं न अतिचरति; पृथिवी द्यौश्च तस्य विज्ञानस्य पात्रं जानीतः। एवं, ऋषयः अग्निं, आपः, देवतानि च स्तुवन्तः, ऋतस्य मार्गेण, यज्ञस्य पुण्ये पन्थानेन, जगतः रहस्यं प्रकटयन्ति।