यदा दिव्याः आपः तस्मिन् शुष्के सरसि शयाने सम्पतन्ति, तदा बभ्रूणां वत्सवत्सानां गवां यथा, मेघदूतानां समागमः सञ्जायते स्म। वर्षा प्राप्ते, तृषिताः मेघकालस्य प्रतीक्षां कुर्वन्तः मण्डूकाः पितरं पुत्रः इव अन्योन्यं आह्वयन्ति, जलस्य स्पर्शे त्वरया गृहीत्वा, अपि च तृप्तिं न प्राप्तवन्तः, जलैः सम्प्लुताः, पीतिमान् हरितो मण्डूकः पीतिवर्णेन सह स्वरेण मिलति। यदा एकः अपरस्य स्वरमुपजिज्ञासते, शिक्षकशिष्यवत्, तदा सर्वे मण्डूकाः जलान्तर्गताः सामगानिव समं गायन्ति। तेषां मध्ये कश्चित् बभ्रुः, कश्चित् कृष्णः, कश्चित् चित्रवर्णः, कश्चित् हरितः—सर्वे एकं नाम वहन्ति, तथापि बहुविधाः, सर्वत्र सह स्वरं प्रयुञ्जते। यथा सोमयाजने ब्राह्मणाः पूर्णे सरसि परिवदन्ति, एवं संवत्सरान्ते तस्मिन् दिने मण्डूकाः वर्षाकालस्य सूचकाः जाताः। ब्राह्मणाः सोमपाः वर्षपर्यन्तं यज्ञकर्माणि कृत्वा वाचं प्रयुञ्जते, होतारः अग्निना तप्ताः केचित् दृश्यन्ते, केचित् गुह्याः भवन्ति। ते दैवीं ऋतं रक्षन्ति, द्वादशं मासं न विहाय, संवत्सरान्ते वर्षाकाले तप्ताः विमुक्तिम् आप्नुवन्ति। बभ्रुः दत्तवान्, कृष्णः दत्तवान्, चित्रवर्णः दत्तवान्, हरितः अपि अस्मभ्यं हिरण्यं दत्तवान्; मण्डूकाः गावः इव शतसहस्रं ददति, आयुः च वर्धयन्ति। अथ, हे इन्द्र सोम च, असुरं दहतम्, अपाकुरुतम्, पातयतम्, ये तमः वर्धयन्ति, तौ महाबलिनौ, शृणुतम्, निष्कासयतम्, हन्तम्, स्थगयतम्, हे अत्र्यः पुत्रौ। ये पापं घोषयन्ति, तीक्ष्णाः, अग्निवत् चरन्ति, तेषां प्रति द्रोहं कृत्वा, ये प्रार्थनाद्वेषिणः, मांसभक्षः, भीषणदृष्टिः, दुष्टः, अनृतः, मायावी—तत्र द्वेषं स्थापयतम्। पापिनः अधः पातयतम्, अस्थाने, अधोऽन्धकारे, यथा कोऽपि नोत्थाति; क्रोधः, वीर्यं च तत्रैव नयतम्। दिव्यं वज्रं, भूमेः नाशं, दुष्टघोषिणः दण्डाय, पर्वतान् दिव्यं तेजः उत्थापयतम्, येन वर्धमानं असुरं नाशयतम्। दिवः शिलां पातयतम्, अग्निना तप्तेन, शिलाभिद्राविणा, अमृतैः तीक्ष्णैः शस्त्रैः दुष्टान् हन्ततम्, मौनं गच्छन्तु ते। ममायं स्तोत्रः सर्वतः युष्मान् परिवेष्टु, वेगेन अश्वः इव; इदं हविः युष्मभ्यं यजमानः समर्पयामि—राजानः इव, विद्याम्, स्तोत्रफलम् च दत्तम्। विजयीभिः शस्त्रैः दुष्टद्विषः, असुरान्, भेदकान् हन्तव्यम्, हे इन्द्र सोम, पापकृद् मार्गं न लभेत, नः न बाधेत। यो मां पापबुद्ध्या, मिथ्यावाक्येन, जलं छिद्रेण गृह्णन् इव, पश्येत—स इन्द्र, पश्चात् स्थितः, वाचं न लभेत। ये पापवाचः रमन्ते, स्वभावेन साधून् दूषयन्ति—तान् सोमः अहिंस्रपते, विनाशे पतन्तु। योऽस्माकं रसं, सोमं, अश्वान्, गावः, जनान् वा हिंसितुम् इच्छेत्—शत्रुः वा चौरः वा—स विनश्यतु, तनूजः च नश्यतु। सः तनुना, अपत्येन च दूरे अस्तु; सर्वत्र भूमेः अधः क्षिप्यताम्; यस्मान् नः हन्तुम् इच्छति, दिवा वा रात्रौ, तस्य यशः क्षीयताम्, हे देवाः। विवेकी सत्यं मिथ्या च जानाति; द्वयोः वाक्योः—सत्यस्य बलिष्ठस्य च—सोमः तं रक्षति, अनृतं नाशयति। सोमः निर्दोषं न हिंसति, धर्मरक्षिणं वीरं न; असुरं हन्ति, मिथ्यावादिनं हन्ति—उभौ इन्द्रस्य बलात् पराजितौ। यदि अहं मिथ्यादेवः, यदि व्यर्थः, हे अग्ने—तर्हि किं त्वया दुष्कृतं नः प्रति? ये मिथ्यावादिनः, ते नाशे युज्यन्ताम्। यदि अद्य अहं यक्ष्मन्, यदि नरं हिंसितवान्—सः स्वजनात् पृथक् क्रियताम्, दशगुणं पृथक्, यो मां मिथ्यायक्ष्मानं वदेत्। यो मां यक्ष्मानं वदति, अथवा 'शुद्धः अस्मि' इति असुरः सन्—तम् इन्द्रः महता हिंसातले पातयतु, सर्वेषां प्राणिनां मध्ये अधमं कुर्यात्। या रात्रौ शृगालीव गच्छति, मायया रूपं गुह्यति—सा अनन्तेषु गह्वरेषु पतितु, शिलाभिः असुरः ताड्यताम्। उत्थाय, हे मरुतः, शत्रून् विक्षिप्य, असुरान् गृह्णीत, पीडयन्तु; ये पक्षिणः इव रात्रौ यान्ति, यज्ञे शत्रवः आसते। दिवः शिलां, हे इन्द्र, सोमेन तीक्ष्णीकृतां, पूर्वतः, पश्चिमतः, अधः, उपरि—गिरिणा असुरान् हन्तु। एते, श्वदंष्ट्राः, आक्रमन्ति; इन्द्रं बाधितुम् इच्छन्ति, निर्दोषान् हन्तुम् इच्छन्ति। शकृ, त्वं शस्त्रं दूषकाणां प्रति तीक्ष्णीकुरु; वज्रं यक्ष्मसु मुञ्च। इन्द्रः पराशराय यक्ष्महन्ता अभवत्, ये हविर्मन्थिनः, तान् अपाकरोति। शकृ असुरान् हन्ति, यथा दारुः कुल्मलः, यथा घटः भिद्यते, एवं सः दुष्टान् प्रति यति। उलूकासुरं, कूकलासुरं, श्वदंष्ट्रासुरं, कुक्कुटासुरं, श्येनासुरं, गृध्रासुरं—तान् सर्वान् विनाशयतु, अस्मान् रक्षतु, हे इन्द्र। नासुरः, न यक्ष्मा, न दुष्टयुग्मम्, न कृमिवत् कोऽपि अस्मान् जयतु। भूमिः भूमिस्थेभ्यः, अन्तरिक्षं च, दिवः च उपरिस्थेभ्यः अस्मान् रक्षन्तु। इन्द्रः यक्ष्माणं, या स्त्री मायया हिंसां करोति, तां च हन्तु। ग्रीवापीडकाः, मूलभक्षका असुराः नश्यन्तु; सूर्योदयकाले ते त्वां न पश्येयुः। पश्य, सर्वतः पश्य, इन्द्र सोम च, जाग्रताम्! असुरान् प्रति नाशं, यक्ष्मसु वज्रं पातयतम्। मित्राः, अन्यं न भाषध्वम्, न प्रमादध्वम्। सोमपेषणे इन्द्रं एव, महान्तं, स्तोतव्यम्; पुनः पुनः स्तोत्राणि गायत। स इन्द्रः, वृषभ इव, अनियन्त्रितः, गवां सहिष्णुः, द्वेषं हरति, संयोजयिता, महान्, उभययोः विजेता। अपि च, ये जनाः त्वां नानाविधं याचन्ते, अस्माकं प्रार्थना त्वदर्थं, हे इन्द्र, तव वृद्धये अद्य स्यात्। सः प्राज्ञः, दानशीलः, सर्वान् अतीत्य तिष्ठति; बहुरूपेण समीपं सम्प्राप्तः, अस्मभ्यं समीपं धनं ददातु। वज्रहस्त, शतं, सहस्रं, दद्यात् अपि, त्वां न दद्यां, नापि शतेभ्यः, नापि शतशः दानेभ्यः। त्वं दानशीलः, हे इन्द्र, मम, पितुः, भ्रातुः, मातरं च धनाय, प्रियाय च, रक्षितवान्।