अत्र सन्दर्भे, अग्निः, यः कौशलयुक्तः, यौवनेऽपि सन्, स्वमातुः गर्भात् यत्र कुतश्चिद् जातः, तत्रैव उपस्थितोऽस्ति। स शुचिः शीघ्रमेव बहून् हविः समिद्भिः प्रज्वलयति, स च सर्वं पूष्यं क्षणेनैव भक्षयति। तस्य देवानां सभायां, यत्र मर्त्याः उपविशतः, अग्निः मानवस्य बीजं प्रकटयति, दूरस्थस्य च इच्छुकस्य कृते दीप्तिम् असृजत्। सः प्राज्ञः अन्येषु प्राज्ञेषु अमृतः अग्निरिव मर्त्येषु प्रतिष्ठितः। वयं तव, महाबलिनः, सदा शुभचेतसः स्याम, न चापि त्वया हिंसिताः। स देवैः कृतायां योनौ उपविष्टः; स्वबलात् अग्निः अमृतान् अतिक्रान्तवान्। तम् अन्धकारः, ओषधयः, वनस्पतयः, पृथिवी च सर्वभारिणी धारयन्ति। अग्निः अमृतस्य समृद्धेः, धनस्य, वीर्यस्य च दातुः अधिपतिः अस्ति; वयं त्वत्तः न कदापि पुत्रहीनाः वा वीर्यहीनाः स्याम, न च तव अनुग्रहतः विचलाम। वनेषु नित्यनूतनस्य अक्षयस्य धनस्य वयं अधिपतयः स्याम, हे अग्ने; अविमुक्तचेतसां पुनर्जन्म नास्ति—त्वत्पथात् मा विचलाम। वनाग्निः न सुलभः ग्राहयितुं, न च स सुमनाः अन्येन उदरेण वा चित्तेन वा गृहीतुं शक्यते; तथापि सः पुनः स्वगृहं प्रतिनिवर्तते। स नूतनः, बलीयान्, अनवाप्तविघ्नः अस्मान् प्रति आगच्छतु। त्वं, अग्ने, अस्मान् शत्रुभ्यः पालय; त्वं, महाबलिन्, अपवादात् रक्ष; तव पन्थाः धूमवत् एकत्र आगच्छतु, समृद्धं काम्यं धनं त्वत्तः संगच्छतु। हे अग्ने, एतान् अशिषः अस्मभ्यं प्रकाशय; वयं प्राज्ञं सुसंहितं च संकल्पं प्राप्नुयाम। यः स्तौति, गायति च, तस्मै सर्वाणि दानानि स्युः; त्वं सदा अस्मान् कल्याणेन पालय। अग्नये, बलवत्, स्वरेण आहूतिं यच्छ, स्वर्गपृथिव्योः साहाय्यार्थम्। वैश्वानरः, अमृतेषु पुष्यमानः, जागर्ति जाग्रद्भिः सह। अग्निः स्वर्गे प्रतिष्ठितः, पृथिव्याम् नेताः, नदीनां वृषभः, सेनायाम् बलवान्। वैश्वानरः मानवकुलानां मध्ये दीप्तिमान्, श्रेयसा वर्धमानः। त्वत्तः भीता जातानि, भोजनं त्यक्त्वा, एकत्रितानि, वैश्वानर, पूरवे दीप्तिमान्, त्वं दुर्गाणि भिन्दन् स्तूयसे। पृथिवी दिवश्च त्रिधा रूपेण तव ऋतं अनुयन्ति, वैश्वानर, अग्ने। त्वदीयया दीप्त्या द्वे लोके व्याप्य, अनवरतज्वलनः प्रकाशसे। त्वां, अग्ने, हिरण्यवर्णाः स्तुतयः संगच्छन्ति, घृतेन मन्थनानि च। त्वं जनानाम् अधिपतिः, धनस्य सारथिः, वैश्वानरः, उषसां च महतां कर्मणां च दीपः। त्वयि वसवः अधिपत्यं स्थापयन्ति; तव बुद्धिं मित्रस्य सखायः स्वीकरोति। त्वं, अग्ने, दस्यून् अन्धकारं च अपाकरोषि, आर्याय विशालां ज्योतिः निर्मिमासि। परम दिवि जातः त्वं शीघ्रं मार्गान् पालयसि वातवत्। जातवेदः, त्वं लोकान् उत्पादयसि, सन्ततिं समृद्धिं च ददासि। अग्ने, वैश्वानर, जातवेदः, अस्मभ्यं तद् तेजस्वि, काम्यं धनं देहि; येन त्वं उदारान् पोषयसि, यशः प्रथयन् भक्ताय। अग्ने, अस्मभ्यं बहुलं, कीर्तिमन्तं धनं देहि; बलं यशश्च आनय। वैश्वानर, रुद्रैः वसुभिः सह महत् त्राणं अस्मभ्यं ददातु। अहं असुरस्य महतः यशः स्तौमि, जनानां नेतारं प्राज्ञं च। इन्द्रवत् बलानि पूजयामि; स्तुत्या समिधं वर्णयामि। ऋषिं, दीपम्, स्फुलिङ्गवतं, पर्वतान्मित्रं वहन्तं आह्वयामि। उभे लोके राज्यं ददातः; गीतैः पुरातनं व्रतं, दुर्गहा अग्निं आह्वयामि। स दुर्बलव्रतान्, अहङ्कारिनः, कठोरवाचः, अविश्वासिनः, अकुशलान्, अयजमानान् नुदति; अग्निः दस्यून् अपाकरोति, यजमानान् पूर्वान् परांश्च विसर्जयति। सः, स्वामी, तमः आसक्तान् प्राचीं प्रेषयत्, वीर्येण श्रेष्ठः। अहं अग्निं धनाध्यक्षं, अजितं, रिपूनां दमयितारं स्तौमि। स बलात् शत्रून् गृहात् निष्कासयामास; आर्यपत्नीः उषसामिव प्रकाशयामास। स बलीयान् अग्निः, यौवान्, शत्रून् निरुद्धवान्, गणान् स्वबलात् दृढान् कृतवान्। सर्वे जनाः तस्य शरणम् इच्छन्ति, तस्य अनुग्रहम् वाञ्छन्ति। वैश्वानरः, द्वयोर्लोकयोः श्रेष्ठः अग्निः, पितरौ अङ्के उपविष्टः। दैवः वैश्वानरः अधः, ऊर्ध्वं, समुद्रात्, दिवः पृथिव्याः च, निधीन् अददात्, सवितृणा सह समुत्थाय। अग्निः, बलस्य देवः, अश्ववत् शीघ्रः, श्रद्धया प्रज्वलितः, स्तोत्रेण आहूतः। सः, यज्ञं जानन्, देवेषु विज्ञः, बुद्धिमान्, सत्यसंकल्पः, अस्माकं दूतो भवतु। अग्ने, सम्यक् पन्थानम् आगच्छ, देवैः सह रममाणः; सख्यं हर्षेण गृहाण। त्वदीयैः शक्तिभिः, भूधरे घोषयन्, त्वं सर्वाणि ओषधीन् प्राणिनश्च कम्पयसि। पूर्वतो यज्ञः, समिद्धः कुशः, अग्निः आहूतः हुतवत् तुष्टः। सर्वमातृभ्यः आह्वयन्, त्वं शुभतमः जातः। ऋत्विजः यज्ञे त्वरितं सारथिं निर्मिमाति, यो बुद्धिमान्। अग्निः, जनानां अधिपतिः, गृहस्थः, मधुरवाचः, सत्यवदः, ऋतस्य धारकः प्रतिष्ठितः। आहिताग्निः, अग्निः, पुरोहितः, पुरुषेषु पृष्ठदायकः, आसने उपविष्टः। दिवापृथिव्यौ तं बलेन संवर्धयतः, होतारः तं विश्वतो वन्दन्ते। एते तेजसा सर्वान् अतिक्रान्ताः, ये स्तोत्रं निर्मितवन्तः, कुशलाः जनाः। ये जाग्रतः, प्रजाः अतिक्रान्तः, ते मे सत्यज्वलनं दीपनं प्रज्वलयन्ति। अधुना, अग्ने, वसिष्ठाः त्वां वयं आह्वयामः, बलस्य स्वामिन्, तेजसः पुत्र, निधिषु। स्तोत्रेभ्यः, उदारेभ्यः, अक्षयम् अन्नं दातुम्; सदा नो अशिषा पालय। राजा, अनुत्तमः, श्रद्धया प्रज्वलितः, यस्य मुखं घृतेन आहूयते। मनुष्याः अग्निं हविभिः उपासते; सः उषसां पूर्वे दीप्तमान् प्रकाशते। स बलवान्, होतारः, अग्निः, प्रियः, मनुष्येषु बलीयान्, प्रकाशमानः, पृथिव्याम् विचरन्, कृष्णाग्रैः ओषधीभिः अलङ्कृतः। कथं, अग्ने, अस्मभ्यं बहु, उत्तमं स्तोत्रं दास्यसि, यथा स्तूयसे? कदा वयं सुमेधसः, धनिनः, दुष्करमपि मार्गं जित्वा स्याम? अग्नेः ख्यातिः भारतानाम् श्रूयते, सूर्यवत् महत्या दीप्त्या प्रकाशमानः। सः, पूरवे युद्धे, दैवातिथिः, ज्वलमानः, स्थितः। बहूनि तव हव्यानि, अग्ने, आह्वाने, सर्वैः शुभैः रूपैः। स्तूयमानेऽपि त्वं शृणोषि, अग्ने, यदा गायामः; स्वयम् तेजसा वर्धस्व। एष शब्दः शतगुणः, सहस्रगुणः, अग्नये, द्विबर्हिषे रच्यताम्। यः स्तोतृभ्यः हर्षदः, स साहाय्याय स्यात्, तेजसा पूर्णः, दरिद्रता नाशयन्, पापं विनाशयन्। अधुना, अग्ने, वसिष्ठाः त्वां वयं आह्वयामः, बलस्य स्वामिन्, तेजसः पुत्र, निधिषु। स्तोत्रेभ्यः, उदारेभ्यः, अक्षयम् अन्नं दातुम्; सदा नो अशिषा पालय। प्रियतमः प्रबुद्धः उषसां अङ्के, होतारः, प्रियः, प्राज्ञतमः, शुचिः। स उभयेषां प्राणिनां चिह्नं स्थापयति, देवेभ्यः हविः वहन्, सुकृतिभ्यः धनं ददाति। एवं अग्नेर् उत्पत्तिः, महिमा, कृपा, वीर्यं, यशश्च ऋषिभिः स्तूयते। सः देवेषु अमृतत्वं, मर्त्येषु सौम्यत्वं, यजमानानां रक्षां, दस्युषु दमनं, आर्याय यशः, धनस्य दानं च वितनोति। सर्वे जनाः तस्य अनुग्रहम् इच्छन्ति, तं स्तुवन्ति, तेन पुष्यन्ते, तेन रक्ष्यन्ते। एषः अग्निः, वैश्वानरः, जातवेदाः, अस्माकं मित्रं, रक्षिता, धनदः, यशसः प्रदाता च अस्तु।