शृणुत धर्म्यां अग्नेः कथाम्, या ऋग्वेदस्य एतेषु मन्त्रेषु प्रवहति। सर्वजनप्रियः अग्निः, देवपुत्रः, स्वबलात् इमान् च तान् च सर्वान् उपयाति। तस्य महिमा यदा अस्मिन्लोके प्रकटते, तदा द्यावापृथिव्यौ, उभे लोकौ, तं अनुयातः। ये दातारः गावां, ग्रामाणां, रथानां च, ते स्तोत्रेभ्यः महादानानि यच्छन्ति। हे अग्ने, तान् अस्मान् च समृद्धये नय, यथा वयं सभायाम् उन्नतया वाचा वदेम। जातेवेदः, यज्ञेन वृद्धिं गच्छतु। तं अग्निं आहवनेन, तन्वा, गीत्या च पूजयेत्। सः शुद्धः, दीप्तिमान्, दिव्यः, होतृरूपेण, जनानां मध्ये स्थिरः सन्दृश्यते। तम् अग्निं, रात्रयः उषसः च, गवां वत्समिव, आह्वयन्ति। सः सूर्य इव दिवि मनुष्येभ्यः प्रतीयते; रात्रिषु अपि सः, दानशाली, संयतः, प्रकाशते। देवाः तम् अग्निं, प्राज्ञं, विश्वस्याधारे, द्यावापृथिव्योः आधाररूपे स्थापयन्ति। सः तेजस्वी, रथवत्, प्रजाजनानां मध्ये मित्रवत् स्तूयते। स्वगृहे, अन्तरिक्षे, चन्द्रमस्समः सः दीप्तिमान्, काष्ठे स्थाप्यते। प्रिश्न्याः अपत्यं, दृष्टिमान्, आपां रक्षकमिव, उभौ लोकौ अनुगच्छति। सर्वयज्ञानां परिसंचारकः होताऽग्निः, पुरुषैः हविषा गीत्या च इच्छ्यते। हरिप्रभः, बलिनां मध्ये चलन्वान्, अश्ववत् उभौ लोकौ पदैः चिह्नयति। सः, दानशाली, समिद्धः, अस्माकं श्रेयसे धनं ददातु, अस्माभ्यं च प्रकाशमानः अस्तु। उभौ लोकौ अस्माकं समृद्धये अनुकूलौ कुर्यात्; अग्ने, देवा, मनुष्याणां हविं स्वीकुरु। हे अग्ने, महतीं सहस्रशः संपदं अस्मभ्यं ददातु; गोपालकः इव विजयं वर्धय; प्रार्थनया द्यावापृथिव्यौ अनुकूलौ कुरु; उषसः प्रकाशेन दीप्तिं वितन्वन्तु। सः समिद्धः अग्निः, शोभनाः उषसः अनुयाति, तेजसा दीप्तः, रक्तरश्मिः। अग्निः, ऋत्विक्कर्मभिः, नराधिपः, संपदां कृते प्रियः अतिथिः अस्ति। एवं अग्ने, अमृतानां मध्ये त्वं श्रेष्ठः, मनुष्येभ्यः महान्तं दिवम् आपूरयः। सः वाचः कविभ्यः, सभासु दुहितरीव, स्वभावतः बहुविधं धनं ददाति। वयं, अग्ने, शूरत्वं लभेमहि, शीघ्रैः अश्वैः वा, प्रार्थनया वा, जातिषु; अस्माकं कीर्तिः पञ्चजनानां मध्ये उन्नता अस्तु, तेजः अजितम् इव प्रकाशयतु। स्मर अस्मान्, महाबलिनं स्तुत्यं अग्ने, यस्मिन् आर्याः समृद्धिं इच्छन्ति। यस्य, अग्ने, बलिनः यज्ञेन आगच्छन्ति, सः स्वगृहे, कुलस्य मध्ये, नित्यं प्रकाशते। वयं, जातेवेदः, तव स्तोतारः स्याम, तव आश्रये समृद्धवन्तः च; दानशीलानां धनं अस्मभ्यं ददातु, अपत्यवत्, वर्धमानं, सत्यपतित्वं च। ये दातारः गावां ग्रामाणां हयस्य च, स्तोतृभ्यः ददाति, हे अग्ने, तान् अस्मान् च समृद्धये नय, यथा वयं सभायां विजयं वदेम। अग्निः, समिद्धः, पृथिव्याम् अधिष्ठितः, सर्वान् लोकान् प्रति स्थितः। शुद्धः होतृ, दिवः प्राज्ञः, सः अग्निः, देवः, अर्हः, देवांश्च पूजयतु। नराशंसः त्रिणि स्थानानि दिवः चिनोति, तस्य रश्मिः महत्त्वेन प्रकाशते। घृतैः सिक्तः, मनसा हविः वहतु, देवांश्च यज्ञस्य शिखरे संयुनक्ति। स्तुतः अग्निः, मनसा अर्हः, देवांश्च, न तु मनुष्येभ्यः, नेतु। मरुतां स्थिरं गणं, इन्द्रं च, आनीयात्, नराः तं कुशासने यजन्तु। देव, बर्हिः, समृद्धये, सुविस्तृतम्, विज्ञायमानम् अस्तु; घृतैः अभिषिक्तम्, वसवः, सर्वे देवाः, आदित्याश्च, अत्र उपविशन्तु। दिव्यानि द्वाराणि, विस्तीर्णानि, सुलभानि, श्रद्धया प्रसार्यन्ताम्; तेजोमयानि, दीर्घायुष्मन्ति, शुद्धस्वरूपाणि, शूराणि, विस्तीर्णानि च भवन्तु। पन्थानः अस्माकं सुलभाः स्युः, गोभ्यः इव; उषा रात्रि, स्त्रियाविव, अस्मान् प्रेरयतः। ताः, तन्तुं तन्त्वानः, यज्ञस्य शोभां निर्मिमीताम्, सततं दुहितरः, क्षीरपूरितम्। द्वौ दिव्यौ होतारौ, प्रथमो, प्राज्ञतमौ, ऋतं सीधन्ति, शोभनतमम्। पृथिव्याः नाभौ, त्रिषु शिखरेषु, देवांश्च क्रमशः यजन्ति। सरस्वती, या प्रज्ञां पूरयति, इला देवी, भारती, सर्वज्ञा—एता त्रयो देव्यो, स्वबलात्, बर्हिषि उपविष्टाः, एतत् अविच्छिन्नं शरणं पालयन्तु। हरिरूपः, समृद्धिप्रदः, वीर्यवान् पुत्रः जायते, यः देवान् इच्छति; त्वष्टा अस्माकं अपत्यं वर्धयतु, देवयानः पन्थाः अस्मान् प्रति आगच्छतु। वनस्पतिः स्रवति, अग्निः सम्प्राप्तः; सः मनसा हविः पचति; त्रिधा विभक्तं देवयजः सम्यक् हविं देवेषु नयतु। घृतम् उत्पन्नम्, घृतं तस्य योनिः, घृते प्रतिष्ठितः, घृतं तस्य वासः; सः वृषा, स्वाहा कृतं हविः हर्षेण वहतु। त्वां, अग्ने, दीप्तिमन्तं, शुभैः स्तोमैः स्तुतम्, जनानां अतिथिं, सुमेधसम्, आह्वयामि। सः, सखेव, वाञ्छनीयः, जातेवेदः, देवेषु देवः, मनुष्येषु मनुष्यः। आप्सु उपवेश्य, भ्रुगवः तम् द्विवारं जनानां मध्ये स्थापयन्ति; अयं अग्निः, नित्ययुवा, अश्वसमा गतिः, सर्वाणि देवक्षेत्राणि व्याप्नोति। देवाः अग्निं जनजातिषु प्रियं कृतवन्तः, सखायमिव, वासाय इच्छन्तः; सः स्वतेजा, गृहिणां गृहेषु, दक्षः, शोभनः, ज्वलनं वितन्वन् प्रकाशयतु। तस्य समृद्धिः स्वधनवत्, तस्य दृष्टिः प्राज्ञवत्, तस्य दक्षता न क्षीयते; सः, दानानि वहन्, ओषधीषु विचरन्, तस्य जिह्वा सारथिवत् आपः प्रेरयति। यदा वनचरः, विघ्नं भित्त्वा, भस्मनः वर्णं मापयति, सः दीप्त्या विवेकी, हृष्टः भवति, यः यौवानपि नित्यनूतनः। यः उत्सुकः, वनेषु दीप्तिमान्, पन्थानं सारथिवत् अनुयाति; कृष्णं पन्थानं, तीक्ष्णम्, सः जानाति, मेघयुक्तं नभ इव स्मयमानः। यः विशालं कौशलक्षेत्रं व्याप्य, गावः तं स्वतः अनुयान्ति, अनिरुद्धाः; अग्निः, दीप्तिमान्, शुष्कं कृष्णं च दहन्, पृथिवीं रमणीं करोति। अधुना, तृतीयायां आहुतौ, त्वदीयं पूर्वं अनुग्रहम् अहम् उद्घोषयामि, अग्ने; अस्माकं ऐक्यम्, महतीं, वर्धमानां, संपदं, शौर्यं, समृद्धिं च ददातु। यथा त्वया, अग्ने, गृत्समदाः, गुह्याः, शत्रूञ् जेतुं शक्ताः अभवन्, तथा अस्माकं स्तोत्रेभ्यः शूरपुत्रान्, विजयीः, शत्रुनाशकान् ददास्व। होतारः जातः, प्राज्ञः, पितॄणां पितरः, साहाय्यार्थम्; वयं, दृश्यं धनं पश्यन्तः, शीघ्रस्य फलस्य लाभं प्राप्नुयाम। यस्मिन् सप्त रश्मयः व्याप्यन्ते, यज्ञस्य नेता; मनुष्येषु अष्टमः, दिव्यः पोतारः, सः सर्वं इदं धारयति। यत् किम् अपि सः, सर्ववित्, अत्र स्थापयति, तत् सः मन्त्रेण वदतु; सर्वेषां प्राज्ञानां कर्मणां चक्रवद् परिधिः जातः। शुद्धैः सह, शुद्धः, इच्छया अधिपः जातः; दृढान् नियमान् ज्ञात्वा, पक्षवत् वर्धते। गावः, तस्य रूपाणि, आयुषः, नेतारं अनुयान्ति; भगिन्यः, याः अत्र आगताः, त्रिषु श्रेष्ठं विन्देयुः। एवं, ऋग्वेदस्य एतेषु मन्त्रेषु, अग्नेः महिमा, यज्ञस्य शोभा, देवदत्तानां संपदः, साधूनां कीर्तिः, सर्वं च प्रवहति।