सर्वे देवाः समन्विताः, वयं तेषां कस्यचित् न हीयामः, न चापि कस्यचित् द्वेषेण समीहामहे। श्रुतमन्त्रेण जीवनं यापयामः, पक्षैः पार्श्वपक्षैश्च सह कार्यं कुर्वामः। स्मरन्ति हि तं वृक्षं शोभनपत्रं, यत्र यमः देवैः सह पिबति; तत्रैव प्राचीनः नः स्वामी पितरः अनुवर्तते। ये प्राचीनाः अनुवर्तकाः तं दुष्टचरं दृष्ट्वा ईर्ष्यायुक्ताः अभवन्; तस्मादहं निवृत्तः, तं न पुनः इच्छामि। युवान्, मनसि यः नवचक्रम् रथं निर्मितवान्, तं सर्वदिशो दृष्ट्वा तस्योपरीष्ठितः स्थितः। स यः ऋषिभ्यः रथं प्रेरितवान्, गीतैः तं सह प्रेषितम्, सभा तत्र न लघ्वी अभवत्। कः तं युवानं उत्पादितवान्? कः तं रथं निर्मितवान्? कः अद्य तस्य अनुक्रमस्य उत्पत्तिं वदेत्? यथा अनुक्रमः अभवत्, तस्मात् प्रथमः जातः; अग्रे अधिष्ठानं विस्तारितम्, पृष्ठे अक्षः निर्मितः। एष यमस्य आसनं, यद् दिव्यस्थानं कथ्यते; अत्र तस्य मापकपात्रं स्थाप्यते, वाचोभूषितम्। जटिलः अग्निं धारयति, जटिलः विषं धारयति, जटिलः भूमिं च दिवं च धारयति; जटिलः सर्वं जगत् पश्यति, जटिलः एष प्रकाशः कथ्यते। ऋषयः वातमिव कक्ष्यं धारयन्तः, पीतवस्त्राः ताम्रवर्णाः, देवैः दृष्टाः वातपथं अनुवर्तन्ति। ऋषिसंयमेन प्रमोदिताः, वयं वातं आरूढाः; युष्माकं शरीरे वयं दृष्टाः। स मध्यं व्योमं विहाय पश्यति, सर्वरूपाणि निरीक्षते; ऋषिः देवमित्रः, देवस्य प्रियाय समर्पितः। वातस्य अश्वः, वायुमित्रः, देवैः प्रेरितः, स ऋषिः; स पूर्वसागरं च परसागरं च वसति। अप्सरसां गन्धर्वाणां वन्यजीवानां मध्ये चरन्, जटिलः लिङ्गविज्ञः, प्रियः मधुरः अतिसुरभिः मित्रः। वायुः तं अस्माकं कृते मथितवान्, स्त्री शिशुं यथा तं पीडयति; जटिलः विषपात्रेण रुद्रसहितं पिबति। देवाः गुह्यं कुर्वन्ति, देवाः पुनरुत्थापयन्ति; देवाः दिनं निर्मितवन्तः, देवाः जीवनं पुनः स्थापयन्ति। एते द्वौ वायवः, हे वायो, नदीपारं दूरं प्रवाहतः; एकः ते कौशलं आनयति, अन्यः यत् अहितं तद् दूरं प्रक्षिपतु। हे वायो, आरोग्यं आनय; हे वायो, अहितं दूरं कुरु; त्वं सर्वचिकित्सकः, देवदूतः सर्वत्र गच्छसि। शान्त्यै सुरक्षा च ते समीपं आगतः; कौशलं सौभाग्यं च आनयामि, रोगं दूरं कुर्यामि। देवाः अत्र रक्षन्तु, मरुतां गणः रक्षतु; सर्वभूतानि रक्षन्तु, यथा अयं निरपायः भवेत्। आपः हि आरोग्यकराः, आपः रोगं दूरं कुर्वन्ति; आपः सर्वस्य औषधम्, आरोग्यं ते साधयन्तु। दशशाखाभ्यां हस्ताभ्यां, जिह्वया वाक्प्रधानेन, याभ्यां रोगनिवारकाभ्यां, ताभ्यां त्वां स्पृशामः। इन्द्रस्य मैत्र्ये, अग्नयः सत्यम् चिन्तयन्तः, विस्तीर्णं विभज्यन्ति; यत्र प्रमुदिता उषसः कुत्साय, स्तोत्रेण दन्तैः आपः अपाकुर्वन्। त्वं पर्वतान् महतीः प्रवाहाः, गर्जन्त्यः, विमुक्तवान्; मधुरं प्रियं मधु पिबितवान्; वनानि बलात् पुष्टवान्; सूर्यः सत्यम् वाचं प्रकाशयन्। सूर्यः रथं दिवि मध्ये विमुक्तवान्; आर्यः दासाय चिन्हं दत्तवान्; इन्द्रः र्जीष्वना सह असुरस्य दृढानि कर्माणि विदारितवान्। अजय्याः, विजिताः, बभूवुः; देवाः मित्राः न तं निरुद्धवन्तः; सूर्यः मासे यथा, नगर्यां धनं स्थापितवान्; स्तुत्वा, शत्रून् श्रुतवान्, तेजसा धनं प्राप्तवान्। निरस्त्रसेनया, हे वीर, विबोधय; वृत्रहन्, युद्धेषु प्रकाशसे; इन्द्रस्य वज्रात्, बलवान् न विभज्यते; शीघ्रः अग्रे गतः, उषसः रथं दूरं कृतवन्तः। एतानि तव प्रसिद्धानि कर्माणि, अद्वितीयानि, यदा एकः यज्ञं कृतवान्; त्वया दिवि मासानां क्रमः स्थापितः; त्वया पिता विस्तीर्णं विभज्य धृतवान्। सूर्यरश्मिः, पिङ्गलकेशः, पुरतः, सविता अनिरुद्धः प्रकाशं जनयति; तस्य प्रेरणायां पूषा गच्छति, सर्वलोकान् ज्ञात्वा पश्यन्, गोपः। सः, मानुषदृष्ट्या, दिवि मध्ये उपविष्टः, उभयं लोकं मध्यं च रममाणः; सर्वं पश्यति, घृतप्रभः, पूर्वपश्चिमदीपयोः मध्ये। धनस्य अधिष्ठानम्, सम्पदः संग्रहः, सर्वरूपाणि शक्त्या पश्यति; देवः सविता सत्यधर्मः, इन्द्रः धनसंघर्षे न स्थगितः। विश्वावसु सोमः गन्धर्वः आपः सत्येन गताः दृष्टवन्तः; ततः इन्द्रः सीमां अन्वेष्य, सूर्यस्य मण्डलानि दृष्टवान्। विश्वावसु दिव्यगन्धर्वः, व्योमविहारः, अस्मान् स्तोतु; यद् सत्यम् वा, यद् न ज्ञायते, तेन नयन्, चिन्तायाः सुरक्षा दत्तु। सः नदीसंगमे सेतुम् अन्वविन्दत्, शिलारोधः मार्गं उद्घाटितवान्; गन्धर्वः अमृतवाचः उद्घोषितवान्, इन्द्रः यज्ञकौशलं पूर्णतया अवगच्छत्। अग्ने, तव कीर्ति तेजः च महदस्ति; तव ज्वलन्त्यः शिखाः दीप्तिमन्तः, हे तेजस्विन्। विस्तीर्णप्रभया बलया च, उपासकाय बलं स्तुतिं च दत्त्वा, हे ऋषे। शुद्धया दीप्तया, अनवच्छिन्नया, उत्थाय, पुत्रवत् मातापितरौ मध्ये गच्छसि, उभौ लोकौ भूमिं च दिवं च पूरयन्। पुष्टिजातः, हे जातवेदः, सुविचारैः स्थापितं स्तुतिं प्रीयस्व; तुभ्यं हविः समर्प्यते, बहुरूपः अद्भुतजः, बलदायकः। अग्ने, जनमध्ये विस्तारय, अमृतं धनं देहि; दृश्यरूपस्य शोभया प्रकाशसे, ज्ञानं बलं च अस्मान् पूरय। यज्ञस्य बुद्धिमान् कर्ता, महद्रत्नस्य रक्षकः; रम्यं बहुलं दानं दत्त्वा, दीर्घकालिकं धनं देहि। जनाः अग्निं, महाबलिनं, धर्मिष्ठं, सर्वदर्शिनं, अनुग्रहाय स्थापयन्ति; श्रवणशक्तिमन्, प्रसिद्धः, वाचाः आह्वान्यः, दिव्यः सर्वमानुषयुगेषु। एवं ऋषयः, देवाः, गन्धर्वाः, आपः, वायुः, अग्निः, सूर्यः, इन्द्रः, यमः, सर्वे मिलित्वा, विविधैः कर्मभिः, विश्वं रक्षन्ति, पोषयन्ति, प्रकाशयन्ति च।