ਪਵਿਤ੍ਰਵਨ੍ਤਃ ਪਰਿ ਵਾਚਮਾਸਤੇ ਪਿਤੈषਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਨੋ ਅਭਿ ਰਕ੍ਸ਼ਤਿ ਵ੍ਰਤਮ੍ । ਮਹਃ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਵਰੁਣਸ੍ਤਿਰੋ ਦਧੇ ਧੀਰਾ ਇਚ੍ਛੇਕੁਰ੍ਧਰੁਣੇष੍ਵਾਰਭਮ੍
ਜੋ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਰਖਵਾਲਾ ਵਚਨ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਰਨ ਨੇ ਵੱਡਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਰੱਖਿਆ; ਬੁਧਵਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਾਨ ਲੱਭਦੇ ਹਨ।
ਸਹਸ੍ਰਧਾਰੇऽਵ ਤੇ ਸਮਸ੍ਵਰਨ੍ਦਿਵੋ ਨਾਕੇ ਮਧੁਜਿਹ੍ਵਾ ਅਸਸ਼੍ਚਤਃ । ਅਸ੍ਯ ਸ੍ਪਸ਼ੋ ਨ ਨਿ ਮਿषਨ੍ਤਿ ਭੂਰ੍ਣਯਃ ਪਦੇਪਦੇ ਪਾਸ਼ਿਨਃ ਸਨ੍ਤਿ ਸੇਤਵਃ
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜੀਭਾਂ ਮਧੁਰ ਹਨ, ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਚਲਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਰੁਕਦੀਆਂ ਨਹੀਂ, ਸਦਾ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਹਰ ਪੈਰ ਤੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹਨ, ਹੱਦਾਂ ਵਜੋਂ।
* ਪਿਤੁਰ੍ਮਾਤੁਰਧ੍ਯਾ ਯੇ ਸਮਸ੍ਵਰਨ੍ਨृਚਾ ਸ਼ੋਚਨ੍ਤਃ ਸਂਦਹਨ੍ਤੋ ਅਵ੍ਰਤਾਨ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਦ੍ਵਿष੍ਟਾਮਪ ਧਮਨ੍ਤਿ ਮਾਯਯਾ ਤ੍ਵਚਮਸਿਕ੍ਨੀਂ ਭੂਮਨੋ ਦਿਵਸ੍ਪਰਿ
ਜੋ ਪਿਤਾ ਮਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ, ਗੀਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਨਿਯਮ ਰਹਿਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਕਾਲੀ ਚਮੜੀ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਤ੍ਨਾਨ੍ਮਾਨਾਦਧ੍ਯਾ ਯੇ ਸਮਸ੍ਵਰਞ੍ਛ੍ਲੋਕਯਨ੍ਤ੍ਰਾਸੋ ਰਭਸਸ੍ਯ ਮਨ੍ਤਵਃ । ਅਪਾਨਕ੍ਸ਼ਾਸੋ ਬਧਿਰਾ ਅਹਾਸਤ ऋਤਸ੍ਯ ਪਨ੍ਥਾਂ ਨ ਤਰਨ੍ਤਿ ਦੁष੍ਕृਤਃ
ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਮਾਪ ਤੋਂ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ, ਗੀਤ ਦੇ ਯੰਤਰ ਨਾਲ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਵਿਚਾਰ ਹਨ। ਬੋਲੇ ਬਿਨਾ, ਬੇਹਰੇ ਤੇ ਗੂੰਗੇ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ; ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੱਚ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਸਹਸ੍ਰਧਾਰੇ ਵਿਤਤੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਆ ਵਾਚਂ ਪੁਨਨ੍ਤਿ ਕਵਯੋ ਮਨੀषਿਣਃ । ਰੁਦ੍ਰਾਸ ਏषਾਮਿषਿਰਾਸੋ ਅਦ੍ਰੁਹ ਸ੍ਪਸ਼ਃ ਸ੍ਵਞ੍ਚਃ ਸੁਦृਸ਼ੋ ਨृਚਕ੍ਸ਼ਸਃ
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਕੇ, ਕਵੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮਨ ਵਿਚ ਬੁਧਵਾਨ। ਇਹ ਰੁਦ੍ਰ ਹਨ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਅਖੰਡ, ਕਿਰਣਾਂ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ।
ऋਤਸ੍ਯ ਗੋਪਾ ਨ ਦਭਾਯ ਸੁਕ੍ਰਤੁਸ੍ਤ੍ਰੀ ष ਪਵਿਤ੍ਰਾ ਹृਦ੍ਯਨ੍ਤਰਾ ਦਧੇ । ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਸ ਵਿਸ਼੍ਵਾ ਭੁਵਨਾਭਿ ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਯਵਾਜੁष੍ਟਾਨ੍ਵਿਧ੍ਯਤਿ ਕਰ੍ਤੇ ਅਵ੍ਰਤਾਨ੍
ਸੱਚ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ, ਜੋ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤਿੰਨ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਦਿਲ ਵਿਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਅਯੋਗ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਨਿਯਮ ਰਹਿਤਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ऋਤਸ੍ਯ ਤਨ੍ਤੁਰ੍ਵਿਤਤਃ ਪਵਿਤ੍ਰ ਆ ਜਿਹ੍ਵਾਯਾ ਅਗ੍ਰੇ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਾਯਯਾ । ਧੀਰਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਤ੍ਸਮਿਨਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤ ਆਸ਼ਤਾਤ੍ਰਾ ਕਰ੍ਤਮਵ ਪਦਾਤ੍ਯਪ੍ਰਭੁਃ
ਸੱਚ ਦੀ ਲੜੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ ਹੈ; ਜੀਭ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਵਰਨ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ। ਬੁਧਵਾਨ ਉਹਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ, ਚਾਹਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਕਰਤਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਸ਼ਿਸ਼ੁਰ੍ਨ ਜਾਤੋऽਵ ਚਕ੍ਰਦਦ੍ਵਨੇ ਸ੍ਵਰ੍ਯਦ੍ਵਾਜ੍ਯਰੁषਃ ਸਿषਾਸਤਿ । ਦਿਵੋ ਰੇਤਸਾ ਸਚਤੇ ਪਯੋਵृਧਾ ਤਮੀਮਹੇ ਸੁਮਤੀ ਸ਼ਰ੍ਮ ਸਪ੍ਰਥਃ
ਬੱਚਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ, ਜੰਗਲ ਲਈ ਪਹੀਆ ਬਣਾਇਆ; ਚਮਕਦਾਰ, ਜਿੱਤ ਵਾਲਾ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਬੀਜ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ, ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ; ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਮਿਹਰ, ਵੱਡੀ ਛਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ।
ਦਿਵੋ ਯ ਸ੍ਕਮ੍ਭੋ ਧਰੁਣਃ ਸ੍ਵਾਤਤ ਆਪੂਰ੍ਣੋ ਅਂਸ਼ੁਃ ਪਰ੍ਯੇਤਿ ਵਿਸ਼੍ਵਤਃ । ਸੇਮੇ ਮਹੀ ਰੋਦਸੀ ਯਕ੍ਸ਼ਦਾਵृਤਾ ਸਮੀਚੀਨੇ ਦਾਧਾਰ ਸਮਿषਃ ਕਵਿਃ
ਅਸਮਾਨ ਦਾ ਸਤੰਭ, ਆਸਰਾ, ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਭਰੀ ਹੋਈ ਬੂੰਦ ਹਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਕਵੀ ਨੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ, ਇਕੱਠਾ ਰੱਖਿਆ, ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ।
ਮਹਿ ਪ੍ਸਰਃ ਸੁਕृਤਂ ਸੋਮ੍ਯਂ ਮਧੂਰ੍ਵੀ ਗਵ੍ਯੂਤਿਰਦਿਤੇਰृਤਂ ਯਤੇ । ਈਸ਼ੇ ਯੋ ਵृष੍ਟੇਰਿਤ ਉਸ੍ਰਿਯੋ ਵृषਾਪਾਂ ਨੇਤਾ ਯ ਇਤਊਤਿਰृਗ੍ਮਿਯਃ
ਵੱਡਾ ਵਹਿਣ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਿਆ, ਸੋਮ ਦਾ ਮਧੁਰ ਹੈ; ਗਾਂ ਦੀ ਚਰਾਗਾਹ, ਅਦਿਤੀ ਦਾ ਸੱਚ, ਲੱਭਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੀਂਹ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਚਮਕਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਂਡਾਂ ਦਾ ਆਗੂ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਗਰਜਣ ਵਾਲਾ।
ਆਤ੍ਮਨ੍ਵਨ੍ਨਭੋ ਦੁਹ੍ਯਤੇ ਘृਤਂ ਪਯ ऋਤਸ੍ਯ ਨਾਭਿਰਮृਤਂ ਵਿ ਜਾਯਤੇ । ਸਮੀਚੀਨਾਃ ਸੁਦਾਨਵਃ ਪ੍ਰੀਣਨ੍ਤਿ ਤਂ ਨਰੋ ਹਿਤਮਵ ਮੇਹਨ੍ਤਿ ਪੇਰਵਃ
ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਦੁੱਧ ਤੇ ਘੀ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ; ਸੱਚ ਦੀ ਨਾਭੀ ਤੇ ਅਮਰਤਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਦਇਆਲੂ, ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਮਨੁੱਖ, ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਰਾਵੀਦਂਸ਼ੁਃ ਸਚਮਾਨ ਊਰ੍ਮਿਣਾ ਦੇਵਾਵ੍ਯਂ ਮਨੁषੇ ਪਿਨ੍ਵਤਿ ਤ੍ਵਚਮ੍ । ਦਧਾਤਿ ਗਰ੍ਭਮਦਿਤੇਰੁਪਸ੍ਥ ਆ ਯੇਨ ਤੋਕਂ ਚ ਤਨਯਂ ਚ ਧਾਮਹੇ
ਗੂੰਜਦੀ ਬੂੰਦ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਦਿਵਿਆ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਚਮੜੀ ਪਾਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਬੀਜ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸੰਤਾਨ ਤੇ ਵੰਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
ਸਹਸ੍ਰਧਾਰੇऽਵ ਤਾ ਅਸਸ਼੍ਚਤਸ੍ਤृਤੀਯੇ ਸਨ੍ਤੁ ਰਜਸਿ ਪ੍ਰਜਾਵਤੀਃ । ਚਤਸ੍ਰੋ ਨਾਭੋ ਨਿਹਿਤਾ ਅਵੋ ਦਿਵੋ ਹਵਿਰ੍ਭਰਨ੍ਤ੍ਯਮृਤਂ ਘृਤਸ਼੍ਚੁਤਃ
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਇਕੱਠੇ ਚਲਦੇ ਹਨ; ਤੀਜੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਹ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋਣ। ਚਾਰ ਨਾਭੀਆਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀਆਂ ਹਨ, ਭੇਟ ਲੈ ਕੇ, ਅਮਰ ਘੀ ਵਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਰੂਪਂ ਕृਣੁਤੇ ਯਤ੍ਸਿषਾਸਤਿ ਸੋਮੋ ਮੀਢ੍ਵਾਁ ਅਸੁਰੋ ਵੇਦ ਭੂਮਨਃ । ਧਿਯਾ ਸ਼ਮੀ ਸਚਤੇ ਸੇਮਭਿ ਪ੍ਰਵਦ੍ਦਿਵਸ੍ਕਵਨ੍ਧਮਵ ਦਰ੍षਦੁਦ੍ਰਿਣਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਚਾਹਦਾ, ਉਹ ਚਿੱਟਾ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਸੋਮ, ਦਇਆਲੂ ਆਸੁਰ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ, ਉਹ ਟਾਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ, ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ; ਉਸ ਨੇ ਅਸਮਾਨ ਦੀ ਬੰਨ੍ਹਣ, ਚਮਕਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਅਧ ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਕਲਸ਼ਂ ਗੋਭਿਰਕ੍ਤਂ ਕਾਰ੍ष੍ਮਨ੍ਨਾ ਵਾਜ੍ਯਕ੍ਰਮੀਤ੍ਸਸਵਾਨ੍ । ਆ ਹਿਨ੍ਵਿਰੇ ਮਨਸਾ ਦੇਵਯਨ੍ਤਃ ਕਕ੍ਸ਼ੀਵਤੇ ਸ਼ਤਹਿਮਾਯ ਗੋਨਾਮ੍
ਫਿਰ ਚਿੱਟਾ ਭਾਂਡਾ, ਗਾਂ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਦਬਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇਜ਼, ਜਿੱਤ ਵਾਲਾ ਚਲ ਪਿਆ। ਮਨ ਨਾਲ, ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਕਸ਼ੀਵਾਨ ਲਈ, ਗਾਂ ਦੀ ਸੌਗੁਣਾ ਦੌਲਤ ਲਈ।
ਅਦ੍ਭਿਃ ਸੋਮ ਪਪृਚਾਨਸ੍ਯ ਤੇ ਰਸੋऽਵ੍ਯੋ ਵਾਰਂ ਵਿ ਪਵਮਾਨ ਧਾਵਤਿ । ਸ ਮृਜ੍ਯਮਾਨਃ ਕਵਿਭਿਰ੍ਮਦਿਨ੍ਤਮ ਸ੍ਵਦਸ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਪਵਮਾਨ ਪੀਤਯੇ
ਹੇ ਸੋਮਾ, ਜਦ ਤੈਨੂੰ ਪਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਚੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇਰਾ ਰਸ ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਛਣਣ ਵਾਲੀ ਜਾਲੀ ਵਿੱਚੋਂ ਵਗਦਾ ਹੈ। ਕਵੀਆਂ ਵਲੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤੂੰ ਇੰਦਰ ਲਈ ਮਿੱਠਾ ਹੋ ਜਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਪੀ ਸਕੇ।
ਅਭਿ ਪ੍ਰਿਯਾਣਿ ਪਵਤੇ ਚਨੋਹਿਤੋ ਨਾਮਾਨਿ ਯਹ੍ਵੋ ਅਧਿ ਯੇषੁ ਵਰ੍ਧਤੇ । ਆ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਬृਹਤੋ ਬृਹਨ੍ਨਧਿ ਰਥਂ ਵਿष੍ਵਞ੍ਚਮਰੁਹਦ੍ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਉਹ ਪਿਆਰਾ ਸੋਮਾ, ਜੋ ਕਲਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੂਰ ਤੱਕ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਉੱਚੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਮੁੜਦਾ ਹੈ।
ऋਤਸ੍ਯ ਜਿਹ੍ਵਾ ਪਵਤੇ ਮਧੁ ਪ੍ਰਿਯਂ ਵਕ੍ਤਾ ਪਤਿਰ੍ਧਿਯੋ ਅਸ੍ਯਾ ਅਦਾਭ੍ਯਃ । ਦਧਾਤਿ ਪੁਤ੍ਰਃ ਪਿਤ੍ਰੋਰਪੀਚ੍ਯਂ ਨਾਮ ਤृਤੀਯਮਧਿ ਰੋਚਨੇ ਦਿਵਃ
ਸੱਚ ਦੀ ਜੀਭ, ਪਿਆਰੀ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ, ਸੋਮਾ ਵਾਂਗ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਚਾਂ ਦਾ ਅਟੱਲ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗ ਨਾਂ, ਅਕਾਸ਼ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਥਾਂ ਤੇ ਤੀਜਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਅਵ ਦ੍ਯੁਤਾਨਃ ਕਲਸ਼ਾਁ ਅਚਿਕ੍ਰਦਨ੍ਨृਭਿਰ੍ਯੇਮਾਨਃ ਕੋਸ਼ ਆ ਹਿਰਣ੍ਯਯੇ । ਅਭੀਮृਤਸ੍ਯ ਦੋਹਨਾ ਅਨੂषਤਾਧਿ ਤ੍ਰਿਪृष੍ਠ ਉषਸੋ ਵਿ ਰਾਜਤਿ
ਹੇਠਾਂ ਚਮਕਦਾਰ ਘੜੇ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਹਿਲਦੇ ਹਨ। ਅਮਰਤਾ ਵਾਲੇ ਦੀ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨੇ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਪਾਸਿਆਂ ਵਾਲੀ ਉਸ਼ਾ ਉੱਤੇ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਅਦ੍ਰਿਭਿਃ ਸੁਤੋ ਮਤਿਭਿਸ਼੍ਚਨੋਹਿਤਃ ਪ੍ਰਰੋਚਯਨ੍ਰੋਦਸੀ ਮਾਤਰਾ ਸ਼ੁਚਿਃ । ਰੋਮਾਣ੍ਯਵ੍ਯਾ ਸਮਯਾ ਵਿ ਧਾਵਤਿ ਮਧੋਰ੍ਧਾਰਾ ਪਿਨ੍ਵਮਾਨਾ ਦਿਵੇਦਿਵੇ
ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਨਿਚੋੜਿਆ ਗਿਆ, ਸੋਚਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਸੋਮਾ ਕਲਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼, ਦੋ ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਵਗਦੇ ਵਾਲ ਇਕੱਠੇ ਦੌੜਦੇ ਹਨ, ਮਿੱਠੇ ਰਸ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪਰਿ ਸੋਮ ਪ੍ਰ ਧਨ੍ਵਾ ਸ੍ਵਸ੍ਤਯੇ ਨृਭਿਃ ਪੁਨਾਨੋ ਅਭਿ ਵਾਸਯਾਸ਼ਿਰਮ੍ । ਯੇ ਤੇ ਮਦਾ ਆਹਨਸੋ ਵਿਹਾਯਸਸ੍ਤੇਭਿਰਿਨ੍ਦ੍ਰਂ ਚੋਦਯ ਦਾਤਵੇ ਮਘਮ੍
ਹੇ ਸੋਮਾ, ਭਲੇ ਲਈ ਭਾਂਡੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵਗ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਸਿਰ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈ। ਤੇਰੇ ਉਹ ਮਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਕਿ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦੌਲਤ ਦੇਵੇ।
ਧਰ੍ਤਾ ਦਿਵਃ ਪਵਤੇ ਕृਤ੍ਵ੍ਯੋ ਰਸੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਦੇਵਾਨਾਮਨੁਮਾਦ੍ਯੋ ਨृਭਿਃ । ਹਰਿਃ ਸृਜਾਨੋ ਅਤ੍ਯੋ ਨ ਸਤ੍ਵਭਿਰ੍ਵृਥਾ ਪਾਜਾਂਸਿ ਕृਣੁਤੇ ਨਦੀष੍ਵਾ
ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਥਾਮਣ ਵਾਲਾ, ਕਲਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਰਸ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ। ਸੁਨਹਿਰੀ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਖੁਲ੍ਹਾ ਛੁਟਿਆ, ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਸ਼ੂਰੋ ਨ ਧਤ੍ਤ ਆਯੁਧਾ ਗਭਸ੍ਤ੍ਯੋਃ ਸ੍ਵਃ ਸਿषਾਸਨ੍ਰਥਿਰੋ ਗਵਿष੍ਟਿषੁ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸ਼ੁष੍ਮਮੀਰਯਨ੍ਨਪਸ੍ਯੁਭਿਰਿਨ੍ਦੁਰ੍ਹਿਨ੍ਵਾਨੋ ਅਜ੍ਯਤੇ ਮਨੀषਿਭਿਃ
ਵੀਰ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ, ਮਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ, ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਥ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ, ਨਿਚੋੜਿਆ ਰਸ, ਪ੍ਰੇਰਿਤਾਂ ਵਲੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸੋਮ ਪਵਮਾਨ ਊਰ੍ਮਿਣਾ ਤਵਿष੍ਯਮਾਣੋ ਜਠਰੇष੍ਵਾ ਵਿਸ਼ । ਪ੍ਰ ਣਃ ਪਿਨ੍ਵ ਵਿਦ੍ਯੁਦਭ੍ਰੇਵ ਰੋਦਸੀ ਧਿਯਾ ਨ ਵਾਜਾਁ ਉਪ ਮਾਸਿ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤਃ
ਹੇ ਸੋਮਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ, ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ। ਸਾਡੇ ਲਈ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭਿੱਜਾ ਦੇ; ਸੋਚ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੌਲਤ ਦੇ।
ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਰਾਜਾ ਪਵਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਦृਸ਼ ऋਤਸ੍ਯ ਧੀਤਿਮृषਿषਾਲ਼ਵੀਵਸ਼ਤ੍ । ਯਃ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯਾਸਿਰੇਣ ਮृਜ੍ਯਤੇ ਪਿਤਾ ਮਤੀਨਾਮਸਮष੍ਟਕਾਵ੍ਯਃ
ਸਭ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਚਾਨਣ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਚੁਣਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਧੋਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਚਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਅਦੁੱਤੀ ਹੈ।
ਵृषੇਵ ਯੂਥਾ ਪਰਿ ਕੋਸ਼ਮਰ੍षਸ੍ਯਪਾਮੁਪਸ੍ਥੇ ਵृषਭਃ ਕਨਿਕ੍ਰਦਤ੍ । ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਪਵਸੇ ਮਤ੍ਸਰਿਨ੍ਤਮੋ ਯਥਾ ਜੇषਾਮ ਸਮਿਥੇ ਤ੍ਵੋਤਯਃ
ਝੁੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲਦ ਵਾਂਗ, ਤੂੰ ਭਾਂਡੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈਂ, ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਲਦ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਇੰਦਰ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੇਰੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਸਕੀਏ।
ਏष ਪ੍ਰ ਕੋਸ਼ੇ ਮਧੁਮਾਁ ਅਚਿਕ੍ਰਦਦਿਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਵਜ੍ਰੋ ਵਪੁषੋ ਵਪੁष੍ਟਰਃ । ਅਭੀਮृਤਸ੍ਯ ਸੁਦੁਘਾ ਘृਤਸ਼੍ਚੁਤੋ ਵਾਸ਼੍ਰਾ ਅਰ੍षਨ੍ਤਿ ਪਯਸੇਵ ਧੇਨਵਃ
ਇੱਥੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ, ਮਿੱਠਾ ਸੋਮਾ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਹਥਿਆਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣਾ। ਅਮਰਤਾ ਵਾਲੇ ਦੀ ਚੰਗੀ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਘੀ ਨਾਲ ਵਗਦੀ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਗਾਂ ਵਾਂਗ ਦੁੱਧ ਲਈ ਦੌੜਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ ਪੂਰ੍ਵ੍ਯਃ ਪਵਤੇ ਯਂ ਦਿਵਸ੍ਪਰਿ ਸ਼੍ਯੇਨੋ ਮਥਾਯਦਿषਿਤਸ੍ਤਿਰੋ ਰਜਃ । ਸ ਮਧ੍ਵ ਆ ਯੁਵਤੇ ਵੇਵਿਜਾਨ ਇਤ੍ਕृਸ਼ਾਨੋਰਸ੍ਤੁਰ੍ਮਨਸਾਹ ਬਿਭ੍ਯੁषਾ
ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਸੋਮਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਜ਼ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਲਿਆਇਆ, ਮਥਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਚਲਾਇਆ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਿੱਠੇ ਨਾਲ ਨੌਜਵਾਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੰਬਦਾ, ਪਤਲਾ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਵਲੋਂ ਨਿਚੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤੇ ਨਃ ਪੂਰ੍ਵਾਸ ਉਪਰਾਸ ਇਨ੍ਦਵੋ ਮਹੇ ਵਾਜਾਯ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤੁ ਗੋਮਤੇ । ਈਕ੍ਸ਼ੇਣ੍ਯਾਸੋ ਅਹ੍ਯੋ ਨ ਚਾਰਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਬ੍ਰਹ੍ਮ ਯੇ ਜੁਜੁषੁਰ੍ਹਵਿਰ੍ਹਵਿਃ
ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਤੇ ਨਵੇਂ ਸੋਮਾ ਦੇ ਬੂੰਦਾਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਗਣ, ਵੱਡੇ ਇਨਾਮ ਲਈ, ਧਨ ਵਾਲੇ ਖੇਤ ਵਿੱਚ। ਦੇਖਣ ਜੋਗ, ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਜੋ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇਕ ਦੂਜੇ ਪਿੱਛੋਂ ਹਵਨ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਯਂ ਨੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਵਨਵਦ੍ਵਨੁष੍ਯਤ ਇਨ੍ਦੁਃ ਸਤ੍ਰਾਚਾ ਮਨਸਾ ਪੁਰੁष੍ਟੁਤਃ । ਇਨਸ੍ਯ ਯਃ ਸਦਨੇ ਗਰ੍ਭਮਾਦਧੇ ਗਵਾਮੁਰੁਬ੍ਜਮਭ੍ਯਰ੍षਤਿ ਵ੍ਰਜਮ੍
ਇਹ ਗਿਆਨ ਵਾਲੀ ਬੂੰਦ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਈ ਮਨਾਂ ਵਲੋਂ ਸਲਾਹੀ ਜਾਂਦੀ। ਜਿਸ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਬੀਜ ਰੱਖਿਆ, ਉਹ ਗਾਂ ਦੇ ਚੌੜੇ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।