ਸਹਸ੍ਰਧਾ ਪਞ੍ਚਦਸ਼ਾਨ੍ਯੁਕ੍ਥਾ ਯਾਵਦ੍ਦ੍ਯਾਵਾਪृਥਿਵੀ ਤਾਵਦਿਤ੍ਤਤ੍ । ਸਹਸ੍ਰਧਾ ਮਹਿਮਾਨਃ ਸਹਸ੍ਰਂ ਯਾਵਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਵਿष੍ਠਿਤਂ ਤਾਵਤੀ ਵਾਕ੍
ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰ, ਪੰਦਰਾਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਹਨ; ਜਿੰਨਾ ਆਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਵੱਡੀ, ਉਤਨਾ ਹੀ ਇਹ ਹੈ। ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਹਜ਼ਾਰ; ਜਿੰਨਾ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਤਨੀ ਹੀ ਬੋਲ।
ਕਸ਼੍ਛਨ੍ਦਸਾਂ ਯੋਗਮਾਵੇਦ ਧੀਰਃ ਕੋ ਧਿष੍ਣ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਵਾਚਂ ਪਪਾਦ । ਕਮृਤ੍ਵਿਜਾਮष੍ਟਮਂ ਸ਼ੂਰਮਾਹੁਰ੍ਹਰੀ ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਨਿ ਚਿਕਾਯ ਕਃ ਸ੍ਵਿਤ੍
ਕੌਣ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਛੰਦਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਕੌਣ ਵਾਕ ਨੂੰ ਯਜਨ ਦੀ ਸੀਟ ਤੇ ਲੈ ਗਿਆ? ਕੌਣ ਅਠਵਾਂ, ਸੱਚ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਕੌਣ ਇੰਦਰ ਦੇ ਦੋ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ?
ਭੂਮ੍ਯਾ ਅਨ੍ਤਂ ਪਰ੍ਯੇਕੇ ਚਰਨ੍ਤਿ ਰਥਸ੍ਯ ਧੂਰ੍षੁ ਯੁਕ੍ਤਾਸੋ ਅਸ੍ਥੁਃ । ਸ਼੍ਰਮਸ੍ਯ ਦਾਯਂ ਵਿ ਭਜਨ੍ਤ੍ਯੇਭ੍ਯੋ ਯਦਾ ਯਮੋ ਭਵਤਿ ਹਰ੍ਮ੍ਯੇ ਹਿਤਃ
ਕੁਝ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ; ਹੋਰ ਰਥ ਦੇ ਢੁਕਿਆਂ ਤੇ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਖੜੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਯਮ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਰ ਇਚ੍ਛਿਸ਼ੋਸ੍ਤਰੁਣਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼ਥੋ ਨ ਯੋ ਮਾਤਰਾਵਪ੍ਯੇਤਿ ਧਾਤਵੇ । ਅਨੂਧਾ ਯਦਿ ਜੀਜਨਦਧਾ ਚ ਨੁ ਵਵਕ੍ਸ਼ ਸਦ੍ਯੋ ਮਹਿ ਦੂਤ੍ਯਂ ਚਰਨ੍
ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੰਛੀ ਦੀ ਛਾਤੀ ਸੋਹਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਕੋਲ ਪਾਲਣ ਲਈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਵਿਵਾਹਿਤ ਨੇ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਫਿਰ ਪਾਲਿਆ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਰ੍ਹ ਨਾਮ ਧਾਯਿ ਦਨ੍ਨਪਸ੍ਤਮਃ ਸਂ ਯੋ ਵਨਾ ਯੁਵਤੇ ਭਸ੍ਮਨਾ ਦਤਾ । ਅਭਿਪ੍ਰਮੁਰਾ ਜੁਹ੍ਵਾ ਸ੍ਵਧ੍ਵਰ ਇਨੋ ਨ ਪ੍ਰੋਥਮਾਨੋ ਯਵਸੇ ਵृषਾ
ਅੱਗੀ, ਇਹ ਨਾਮ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਖਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਭਰੀ ਜੀਭ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਯਜਨ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਸੂਕਾ ਘਾਹ ਉੱਤੇ ਬਲਦ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ।
ਤਂ ਵੋ ਵਿਂ ਨ ਦ੍ਰੁषਦਂ ਦੇਵਮਨ੍ਧਸ ਇਨ੍ਦੁਂ ਪ੍ਰੋਥਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਵਪਨ੍ਤਮਰ੍ਣਵਮ੍ । ਆਸਾ ਵਹ੍ਨਿਂ ਨ ਸ਼ੋਚਿषਾ ਵਿਰਪ੍ਸ਼ਿਨਂ ਮਹਿਵ੍ਰਤਂ ਨ ਸਰਜਨ੍ਤਮਧ੍ਵਨਃ
ਉਹ ਇੰਦੂ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਪੀਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਅਟੱਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਫੈਲਦਾ ਤੇ ਢਲਦਾ ਹੈ—ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਤੇਜਸਵੀ, ਵੱਡੀ ਨਿਸ਼ਚੈ ਵਾਲਾ, ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ—
ਵਿ ਯਸ੍ਯ ਤੇ ਜ੍ਰਯਸਾਨਸ੍ਯਾਜਰ ਧਕ੍ਸ਼ੋਰ੍ਨ ਵਾਤਾਃ ਪਰਿ ਸਨ੍ਤ੍ਯਚ੍ਯੁਤਾਃ । ਆ ਰਣ੍ਵਾਸੋ ਯੁਯੁਧਯੋ ਨ ਸਤ੍ਵਨਂ ਤ੍ਰਿਤਂ ਨਸ਼ਨ੍ਤ ਪ੍ਰ ਸ਼ਿषਨ੍ਤ ਇष੍ਟਯੇ
ਜਿਸ ਲਈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਕਦੇ ਥੱਕਦਾ ਨਹੀਂ, ਹਵਾ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ—ਮਹਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਵਾਂਗ ਜਿੱਤ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤ੍ਰਿਤਾ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਕਦੇ ਹਾਰਦੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭੇਟ ਲਈ ਸਦਾ ਅੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ ਇਦਗ੍ਨਿਃ ਕਣ੍ਵਤਮਃ ਕਣ੍ਵਸਖਾਰ੍ਯਃ ਪਰਸ੍ਯਾਨ੍ਤਰਸ੍ਯ ਤਰੁषਃ । ਅਗ੍ਨਿਃ ਪਾਤੁ ਗृਣਤੋ ਅਗ੍ਨਿਃ ਸੂਰੀਨਗ੍ਨਿਰ੍ਦਦਾਤੁ ਤੇषਾਮਵੋ ਨਃ
ਉਹ ਅੱਗ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਨਵਾ ਵਾਂਗ, ਕਨਵਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ, ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਤਾਕਤਵਰ; ਅੱਗ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਅੱਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਵੇ।
ਵਾਜਿਨ੍ਤਮਾਯ ਸਹ੍ਯਸੇ ਸੁਪਿਤ੍ਰ੍ਯ ਤृषੁ ਚ੍ਯਵਾਨੋ ਅਨੁ ਜਾਤਵੇਦਸੇ । ਅਨੁਦ੍ਰੇ ਚਿਦ੍ਯੋ ਧृषਤਾ ਵਰਂ ਸਤੇ ਮਹਿਨ੍ਤਮਾਯ ਧਨ੍ਵਨੇਦਵਿष੍ਯਤੇ
ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ, ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ, ਉੱਚ ਕੁਲ ਦਾ, ਤਿੰਨ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦਾ, ਜਾਤਵੇਦਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦਾ; ਸਭ ਤੋਂ ਬਹਾਦਰ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਹਾਰਦਾ ਨਹੀਂ।
ਏਵਾਗ੍ਨਿਰ੍ਮਰ੍ਤੈਃ ਸਹ ਸੂਰਿਭਿਰ੍ਵਸੁ ष੍ਟਵੇ ਸਹਸਃ ਸੂਨਰੋ ਨृਭਿਃ । ਮਿਤ੍ਰਾਸੋ ਨ ਯੇ ਸੁਧਿਤਾ ऋਤਾਯਵੋ ਦ੍ਯਾਵੋ ਨ ਦ੍ਯੁਮ੍ਨੈਰਭਿ ਸਨ੍ਤਿ ਮਾਨੁषਾਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਗੀ, ਮਾਨਵਾਂ ਤੇ ਦਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ, ਤਾਕਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨਾਲ; ਚੰਗੇ ਦੋਸਤਾਂ ਵਾਂਗ, ਸੱਚ ਦੇ ਵਫਾਦਾਰ, ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹਨ।
ਊਰ੍ਜੋ ਨਪਾਤ੍ਸਹਸਾਵਨ੍ਨਿਤਿ ਤ੍ਵੋਪਸ੍ਤੁਤਸ੍ਯ ਵਨ੍ਦਤੇ ਵृषਾ ਵਾਕ੍ । ਤ੍ਵਾਂ ਸ੍ਤੋषਾਮ ਤ੍ਵਯਾ ਸੁਵੀਰਾ ਦ੍ਰਾਘੀਯ ਆਯੁਃ ਪ੍ਰਤਰਂ ਦਧਾਨਾਃ
ਤਾਕਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਧੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਾਂਗੇ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਚੰਗੀ ਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਹਾਸਲ ਕਰੀਏ।
ਇਤਿ ਤ੍ਵਾਗ੍ਨੇ ਵृष੍ਟਿਹਵ੍ਯਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾ ਉਪਸ੍ਤੁਤਾਸ ऋषਯੋऽਵੋਚਨ੍ । ਤਾਁਸ਼੍ਚ ਪਾਹਿ ਗृਣਤਸ਼੍ਚ ਸੂਰੀਨ੍ਵषਡ੍ਵषਲ਼ਿਤ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਾਸੋ ਅਨਕ੍ਸ਼ਨ੍ਨਮੋ ਨਮ ਇਤ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਾਸੋ ਅਨਕ੍ਸ਼ਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅੱਗੇ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਟਿਹਵਿਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਜੋ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; 'ਵਸ਼ਟ, ਵਸ਼ਟ', ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ, 'ਨਮੋ, ਨਮੋ', ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਚੀ ਕੀਤੀ।
ਪਿਬਾ ਸੋਮਂ ਮਹਤ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਯ ਪਿਬਾ ਵृਤ੍ਰਾਯ ਹਨ੍ਤਵੇ ਸ਼ਵਿष੍ਠ । ਪਿਬ ਰਾਯੇ ਸ਼ਵਸੇ ਹੂਯਮਾਨਃ ਪਿਬ ਮਧ੍ਵਸ੍ਤृਪਦਿਨ੍ਦ੍ਰਾ ਵृषਸ੍ਵ
ਸੋਮ ਪੀ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਲਈ; ਪੀ, ਵੈਰੀ ਮਾਰਣ ਲਈ, ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ; ਪੀ, ਦੌਲਤ ਤੇ ਤਾਕਤ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਸੱਦਾ ਜਾਵੇ; ਮਿੱਠਾ, ਪੀਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੋਮ ਪੀ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਤੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਜਾ।
ਅਸ੍ਯ ਪਿਬ ਕ੍ਸ਼ੁਮਤਃ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸੋਮਸ੍ਯ ਵਰਮਾ ਸੁਤਸ੍ਯ । ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਦਾ ਮਨਸਾ ਮਾਦਯਸ੍ਵਾਰ੍ਵਾਚੀਨੋ ਰੇਵਤੇ ਸੌਭਗਾਯ
ਇਸ ਧਨਵੰਤ, ਵਹਿੰਦੇ ਸੋਮ ਨੂੰ ਪੀ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਚੰਗੀ ਤਿਆਰੀ ਵਾਲਾ; ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਦੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈ, ਨੇੜੇ ਆ, ਸਾਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ ਭਾਗ ਦਿੱਲੇ।
ਮਮਤ੍ਤੁ ਤ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯਃ ਸੋਮ ਇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਮਤ੍ਤੁ ਯਃ ਸੂਯਤੇ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇषੁ । ਮਮਤ੍ਤੁ ਯੇਨ ਵਰਿਵਸ਼੍ਚਕਰ੍ਥ ਮਮਤ੍ਤੁ ਯੇਨ ਨਿਰਿਣਾਸਿ ਸ਼ਤ੍ਰੂਨ੍
ਅਸਮਾਨੀ ਸੋਮ ਤੈਨੂੰ ਮਸਤ ਕਰੇ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਉਹ ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੀਸਿਆ ਗਿਆ, ਤੈਨੂੰ ਮਸਤ ਕਰੇ; ਉਹ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਵਿਸਤਾਰ ਕੀਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਮਸਤ ਕਰੇ; ਉਹ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਮਸਤ ਕਰੇ।
ਆ ਦ੍ਵਿਬਰ੍ਹਾ ਅਮਿਨੋ ਯਾਤ੍ਵਿਨ੍ਦ੍ਰੋ ਵृषਾ ਹਰਿਭ੍ਯਾਂ ਪਰਿषਿਕ੍ਤਮਨ੍ਧਃ । ਗਵ੍ਯਾ ਸੁਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭृਤਸ੍ਯ ਮਧ੍ਵਃ ਸਤ੍ਰਾ ਖੇਦਾਮਰੁਸ਼ਹਾ ਵृषਸ੍ਵ
ਇੰਦ੍ਰ, ਬਲਵਾਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਪੀਲੀਆਂ ਘੋੜੀਆਂ ਨਾਲ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਰੱਖੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀਸੇ ਹੋਏ ਪਾਨ ਨੂੰ ਪੀਣ ਆਵੇ; ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ, ਪੀਸੇ ਤੇ ਵਹਿੰਦੇ ਮਿੱਠੇ ਲਈ, ਵੈਰੀ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਬਲਵਾਨ, ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋਵੇ।
ਨਿ ਤਿਗ੍ਮਾਨਿ ਭ੍ਰਾਸ਼ਯਨ੍ਭ੍ਰਾਸ਼੍ਯਾਨ੍ਯਵ ਸ੍ਥਿਰਾ ਤਨੁਹਿ ਯਾਤੁਜੂਨਾਮ੍ । ਉਗ੍ਰਾਯ ਤੇ ਸਹੋ ਬਲਂ ਦਦਾਮਿ ਪ੍ਰਤੀਤ੍ਯਾ ਸ਼ਤ੍ਰੂਨ੍ਵਿਗਦੇषੁ ਵृਸ਼੍ਚ
ਜਾਦੂਗਰਾਂ ਦੇ ਤਿੱਖੇ, ਜਲਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦੇ; ਤੈਨੂੰ, ਭਿਆਨਕ, ਮੈਂ ਤਾਕਤ ਤੇ ਬਲ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ—ਅੱਗੇ ਵਧ, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ।
ਵ੍ਯਰ੍ਯ ਇਨ੍ਦ੍ਰ ਤਨੁਹਿ ਸ਼੍ਰਵਾਂਸ੍ਯੋਜ ਸ੍ਥਿਰੇਵ ਧਨ੍ਵਨੋऽਭਿਮਾਤੀਃ । ਅਸ੍ਮਦ੍ਰ੍ਯਗ੍ਵਾਵृਧਾਨਃ ਸਹੋਭਿਰਨਿਭृष੍ਟਸ੍ਤਨ੍ਵਂ ਵਾਵृਧਸ੍ਵ
ਇੰਦ੍ਰ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਤੇ ਤਾਕਤ ਵਧਾ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਧਨੁ ਵਾਂਗ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ; ਸਾਡੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਅਟੱਲ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਵਧਾ।
ਇਦਂ ਹਵਿਰ੍ਮਘਵਨ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਰਾਤਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸਮ੍ਰਾਲ਼ਹृਣਾਨੋ ਗृਭਾਯ । ਤੁਭ੍ਯਂ ਸੁਤੋ ਮਘਵਨ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਪਕ੍ਵੋऽਦ੍ਧੀਨ੍ਦ੍ਰ ਪਿਬ ਚ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯ
ਇਹ ਭੇਟ, ਹੇ ਦਾਨੀ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਸੋਮ ਪੀਸਿਆ ਗਿਆ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਪਕਾਇਆ ਗਿਆ—ਖਾ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਤੇ ਵਹਿੰਦੇ ਪਾਨ ਨੂੰ ਪੀ।
ਅਦ੍ਧੀਦਿਨ੍ਦ੍ਰ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੇਮਾ ਹਵੀਂषਿ ਚਨੋ ਦਧਿष੍ਵ ਪਚਤੋਤ ਸੋਮਮ੍ । ਪ੍ਰਯਸ੍ਵਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਿ ਹਰ੍ਯਾਮਸਿ ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਯਾਃ ਸਨ੍ਤੁ ਯਜਮਾਨਸ੍ਯ ਕਾਮਾਃ
ਖਾ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਭੇਟਾਂ; ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਕਾਇਆ ਤੇ ਪੀਸਿਆ ਸੋਮ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ; ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਾਂਗੇ—ਯਜਮਾਨ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ।
ਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾਂ ਸੁਵਚਸ੍ਯਾਮਿਯਰ੍ਮਿ ਸਿਨ੍ਧਾਵਿਵ ਪ੍ਰੇਰਯਂ ਨਾਵਮਰ੍ਕੈਃ । ਅਯਾ ਇਵ ਪਰਿ ਚਰਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾ ਯੇ ਅਸ੍ਮਭ੍ਯਂ ਧਨਦਾ ਉਦ੍ਭਿਦਸ਼੍ਚ
ਮੈਂ ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸੱਦਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਕਿਸ਼ਤੀ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਦੌਲਤ ਤੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਵਾ ਉ ਦੇਵਾਃ ਕ੍ਸ਼ੁਧਮਿਦ੍ਵਧਂ ਦਦੁਰੁਤਾਸ਼ਿਤਮੁਪ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਮृਤ੍ਯਵਃ । ਉਤੋ ਰਯਿਃ ਪृਣਤੋ ਨੋਪ ਦਸ੍ਯਤ੍ਯੁਤਾਪृਣਨ੍ਮਰ੍ਡਿਤਾਰਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤੇ
ਦੇਵਤੇ ਭੁੱਖ ਜਾਂ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਲਿਆਉਂਦੇ, ਤੇ ਜੋ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਕੋਲ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ; ਪਰ ਦੌਲਤ ਉਸ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਜੋ ਦਿੰਦਾ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਜੋ ਸਾਂਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਯ ਆਧ੍ਰਾਯ ਚਕਮਾਨਾਯ ਪਿਤ੍ਵੋऽਨ੍ਨਵਾਨ੍ਸਨ੍ਰਫਿਤਾਯੋਪਜਗ੍ਮੁषੇ । ਸ੍ਥਿਰਂ ਮਨਃ ਕृਣੁਤੇ ਸੇਵਤੇ ਪੁਰੋਤੋ ਚਿਤ੍ਸ ਮਰ੍ਡਿਤਾਰਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤੇ
ਜੋ ਭੁੱਖੇ, ਪਿਆਸੇ, ਜਾਂ ਲੋੜਵੰਦ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿਚ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ ਇਦ੍ਭੋਜੋ ਯੋ ਗृਹਵੇ ਦਦਾਤ੍ਯਨ੍ਨਕਾਮਾਯ ਚਰਤੇ ਕृਸ਼ਾਯ । ਅਰਮਸ੍ਮੈ ਭਵਤਿ ਯਾਮਹੂਤਾ ਉਤਾਪਰੀषੁ ਕृਣੁਤੇ ਸਖਾਯਮ੍
ਉਹੀ ਸਚਾ ਦਾਤਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਭੁੱਖੇ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਭੁੱਖਿਆਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਉਸ ਦਾ ਸੱਚਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਰਾਏਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਸ ਸਖਾ ਯੋ ਨ ਦਦਾਤਿ ਸਖ੍ਯੇ ਸਚਾਭੁਵੇ ਸਚਮਾਨਾਯ ਪਿਤ੍ਵਃ । ਅਪਾਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰੇਯਾਨ੍ਨ ਤਦੋਕੋ ਅਸ੍ਤਿ ਪृਣਨ੍ਤਮਨ੍ਯਮਰਣਂ ਚਿਦਿਚ੍ਛੇਤ੍
ਉਹ ਮਿੱਤਰ ਨਹੀਂ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਜੋ ਮਦਦ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਓ, ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਕੋਈ ਠਿਕਾਣਾ ਨਹੀਂ। ਮੌਤ ਦੇ ਵੇਲੇ ਵੀ, ਦਾਤਾ ਦੀ ਹੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪृਣੀਯਾਦਿਨ੍ਨਾਧਮਾਨਾਯ ਤਵ੍ਯਾਨ੍ਦ੍ਰਾਘੀਯਾਂਸਮਨੁ ਪਸ਼੍ਯੇਤ ਪਨ੍ਥਾਮ੍ । ਓ ਹਿ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਰਥ੍ਯੇਵ ਚਕ੍ਰਾਨ੍ਯਮਨ੍ਯਮੁਪ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ ਰਾਯਃ
ਜੋ ਘੱਟ ਹਾਲਤ ਵਾਲੇ, ਭੁੱਖੇ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਰਾਹ ਦੇਖੇ। ਜਿਵੇਂ ਰਥ ਦੇ ਪਹੀਏ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਦੌਲਤ ਵੀ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਜਾਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮੋਘਮਨ੍ਨਂ ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਅਪ੍ਰਚੇਤਾਃ ਸਤ੍ਯਂ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਵਧ ਇਤ੍ਸ ਤਸ੍ਯ । ਨਾਰ੍ਯਮਣਂ ਪੁष੍ਯਤਿ ਨੋ ਸਖਾਯਂ ਕੇਵਲਾਘੋ ਭਵਤਿ ਕੇਵਲਾਦੀ
ਜੋ ਅਕਲ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਵਿਅਰਥ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਨਾਸ ਹੈ। ਉਹ ਦੋਸਤੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦਾ, ਨਾ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦਾ। ਜੋ ਇਕੱਲਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪ ਹੀ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕृषਨ੍ਨਿਤ੍ਫਾਲ ਆਸ਼ਿਤਂ ਕृਣੋਤਿ ਯਨ੍ਨਧ੍ਵਾਨਮਪ ਵृਙ੍ਕ੍ਤੇ ਚਰਿਤ੍ਰੈਃ । ਵਦਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਵਦਤੋ ਵਨੀਯਾਨ੍ਪृਣਨ੍ਨਾਪਿਰਪृਣਨ੍ਤਮਭਿ ष੍ਯਾਤ੍
ਹਲਵਾਹਾ ਹਲ ਦੀ ਫਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਖੇਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਨਾਲ ਰਾਹ ਸਾਫ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਬੋਲੇ, ਪਰ ਦਾਤਾ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਜੋ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਾ ਦਿੰਦੇ ਤੋਂ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕਪਾਦ੍ਭੂਯੋ ਦ੍ਵਿਪਦੋ ਵਿ ਚਕ੍ਰਮੇ ਦ੍ਵਿਪਾਤ੍ਤ੍ਰਿਪਾਦਮਭ੍ਯੇਤਿ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ । ਚਤੁष੍ਪਾਦੇਤਿ ਦ੍ਵਿਪਦਾਮਭਿਸ੍ਵਰੇ ਸਮ੍ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਪਙ੍ਕ੍ਤੀਰੁਪਤਿष੍ਠਮਾਨਃ
ਇਕ ਪੈਰ ਵਾਲਾ ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਤੋਂ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲਾ ਤਿੰਨ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਿੱਛੋਂ ਪੂਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਚਾਰ ਪੈਰ ਵਾਲਾ ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਮੌ ਚਿਦ੍ਧਸ੍ਤੌ ਨ ਸਮਂ ਵਿਵਿष੍ਟਃ ਸਮ੍ਮਾਤਰਾ ਚਿਨ੍ਨ ਸਮਂ ਦੁਹਾਤੇ । ਯਮਯੋਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨ ਸਮਾ ਵੀਰ੍ਯਾਣਿ ਜ੍ਞਾਤੀ ਚਿਤ੍ਸਨ੍ਤੌ ਨ ਸਮਂ ਪृਣੀਤਃ
ਦੋ ਹੱਥ ਵੀ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਨਹੀਂ, ਦੋ ਮਾਵਾਂ ਵੀ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ। ਜੁੜਵਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੀ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸਭ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।