ਅਗਨੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇਉਂ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਜਾਤਵੇਦਸ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤੰਤ੍ਰ-ਮੰਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀ ਖਾਲ ਚੀਰ ਦੇਵੇ, ਆਪਣੀ ਤੀਖੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਉਹ ਅਗਨੀ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਜੋੜ-ਜੋੜ ਵੱਖਰੇ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਵੱਖਰੇ ਕਰਨ ਦੇਵੇ। ਫਿਰ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜਾਤਵੇਦਸ ਅਗਨੀ ਉਸ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਖੜ੍ਹਾ ਜਾਂ ਚਲਦਾ ਜਾਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਡਦਾ ਵੇਖੇ, ਉਥੇ ਹੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਤੀਖੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਵੇ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਮਿਲ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਅਗਨੀ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮਲੀਨਤਾ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਆਪਣੇ ਤੇਜ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਮੂਲ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਵੇ, ਬਾਕੀ ਬਚਤ ਨੂੰ ਮਾਸ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਛੱਡ ਦੇਵੇ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਥੇ ਹੀ ਦੱਸ ਦੇਵੇ ਕਿ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੜਕਦੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਫੜ ਲਵੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਓਝਲ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਆਪਣੀ ਤੀਖੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਅਗਨੀ, ਯਜਨਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਭਲੇਆਂ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਾਏ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਤਮ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇਵੇ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਜ਼ਨ ਨਾਲ ਕਬੀਲੇਆਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੇ ਦੈਤਿਆ ਨੂੰ ਵੇਖੇ, ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅੱਗੇਲੇ ਜੋੜ ਵੱਖਰੇ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਵੱਖਰੇ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦੇਵੇ। ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਉਸ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਸੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਝੂਠ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਤਵੇਦਸ, ਆਪਣੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਵੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਥੱਲੇ ਸੁੱਟ ਦੇਵੇ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਉਹ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਖੁਰ ਅਤੇ ਸਿੰਗ ਤੋੜ ਦੇਵੇ, ਅਥਰਵਣ ਦੀ ਜੋਤ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸੱਚ ਦੇ ਨਾਲ ਅਸਥਿਰ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਥੱਲੇ ਸੁੱਟ ਦੇਵੇ। ਜੋ ਵੀ ਸ਼ਾਪ ਜਾਂ ਅੱਜ ਕੋਈ ਜੋੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਾਂ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਜਾਂ ਕ੍ਰੋਧ ਜਾਂ ਮਨ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਤੀਰ, ਉਸ ਨਾਲ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਜੇ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਾਪ ਨਾਲ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦੇਵੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਵੰਞੇ ਹੋਏਆਂ ਨੂੰ ਲਪਟ ਨਾਲ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਲਾਲਚੀਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦੇਵੇ। ਅੱਜ ਦੇ ਦਿਨ, ਦੇਵਤੇ ਦੂਰੋਂ ਪਾਪ ਨੂੰ ਸੁਣਨ, ਸ਼ਾਪ ਉਸੀ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਣ, ਚੋਰ ਨੂੰ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਤੀਰ ਵਾਂਗ ਚੀਰਿਆ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ, ਘੋੜੇ ਜਾਂ ਗਾਂ ਦੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲਪੇਟਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੋ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਲੈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਗਨੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦੇਵੇ। ਦੂਰ-ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਅਗਨੀ, ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਗਾਂ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਨਾ ਖਾ ਸਕੇ, ਜੋ ਲਾਲਚੀ ਮਿੱਠਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਪਟ ਨਾਲ ਜਰੂਰੀ ਥਾਂ ਤੇ ਵਾਪਸ ਮਾਰ ਦੇ। ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ ਪੀਣ ਦੇ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਨੂੰ ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦੇ, ਦੇਵਤਾ ਸਵਿਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭੇਜ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਬੂਟਿਆਂ ਦੀ ਹਿੱਸਾ ਜਿੱਤ ਜਾਵੇ। ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਕਦੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਰਾਇਆ। ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇ, ਤੇਰਾ ਦਿਵਿਆ ਹਥਿਆਰ ਕਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਤੋਂ ਨਾ ਚੁੱਕੇ। ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੇਠਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ, ਪਿੱਛੋਂ ਅਤੇ ਅੱਗੋਂ ਸਾਡੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਤੇਰੀ ਅਜਰ, ਤੀਖੀ ਲਪਟ, ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿੱਛੋਂ, ਅੱਗੋਂ, ਹੇਠਾਂ, ਉੱਤੇ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ ਰਾਜਾ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਰਾਖੀ ਕਰ। ਦੋਸਤ, ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਦੀ ਹਿਮਾਇਤ ਕਰ, ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਮਰਣਹਾਰ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਮਰ ਹੈਂ। ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਕਿਲ੍ਹਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਨੀ। ਹਰ ਰੋਜ਼, ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ, ਉਸ ਅਟੱਲ ਜੋਤ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ-ਭੰਗੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਨੂੰ, ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਵਿਸ਼ ਨਾਲ ਧਰਮ-ਭੰਗੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ, ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤੀਖੀ ਲਪਟ ਅਤੇ ਜਲਦ ਬਰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾੜ ਦੇ। ਜੋੜੀ ਵਾਲੇ ਤੰਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਭੜਕਦੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਸਾੜ, ਹੇ ਅਘਾਤ-ਰਹਿਤ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਿੰਤਨ ਨਾਲ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਅਗਨੀ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹਰ ਥਾਂ ਸਾਡੀ ਅਰਦਾਸ ਸੁਣ। ਦੈਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਹਿੰਮਤ ਤੋੜ ਦੇ। ਹੁਣ ਅਗਨੀ ਦੀ ਅਮਰ ਜੋਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ-ਰਚਨਾ ਦੀ ਕਥਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਅਮਰ ਤੇ ਜੋਤ ਲਿਆਂਦਾ ਅਗਨੀ, ਜੋ ਹਵਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰੀਤਿ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਖੇ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸੁਭਾਵ ਨਾਲ। ਸੰਸਾਰ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਅਗਨੀ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਲਈ, ਦੇਵਤੇ, ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਬੂਟੇ, ਸਭ ਉਸ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਗਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਯੋਗ੍ਯ ਹਨ, ਮੈਂ ਅਮਰ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਅਗਨੀ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼, ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਪੁਰੋਹਿਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਥਾਂ ਬਣਾਈ, ਅਗਨੀ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜਦ ਤੂੰ, ਸਾਰੀਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਿਰ ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਆਪਣੀ ਜੋਤ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਚਿੰਤਨ, ਬੋਲ ਅਤੇ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਸਲਾਮੀ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਯੋਗ੍ਯ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਬਣ ਗਿਆ। ਅਗਨੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਿਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਸਵੇਰੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੋਗ੍ਯਾਂ ਦੇ ਅਚੰਭੇ ਹਨ; ਪਾਣੀਆਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਜਾਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੈ, ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ, ਜਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਅਸਮਾਨੀ ਗਰਭ ਵਾਂਗ ਰੋਸ਼ਨ। ਉਸ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ, ਪਵਿੱਤਰ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ, ਜੋ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਸਭ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਪਵਿੱਤਰ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਜਗਾਇਆ; ਉਸ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੋਮ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯਜਨ ਬਣਿਆ, ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਅਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਰਚਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਲਪਟ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਇਹ ਲੋਕ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ। ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ, ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਰਚਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ; ਉਹ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਜੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਕਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਯੋਗ੍ਯਾਂ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਆਦਿਤਿਆ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਰੱਖਿਆ, ਜਦ ਦੋ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ, ਤਦ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ਵਕ, ਚਿੰਨ੍ਹ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਵੇਰੇ, ਚਮਕਦੀਆਂ ਪਾਣੀਆਂ ਫੈਲਾਈਆਂ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਲਪਟ ਨਾਲ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕੀਤਾ। ਗਿਆਨੀਆਂ, ਯਜਨਾ ਦੇ ਯੋਗ੍ਯ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਅਗਨੀ, ਅਮਰ ਨੂੰ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਪੁਰਾਣਾ ਤਾਰਾ, ਚਲਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਮਹਾਨ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ, ਰਹੱਸਮਈਆਂ ਦਾ ਨਿਗਰਾਨ। ਅਸੀਂ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਸਭ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਚਮਕਦੇ ਅਗਨੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਸੱਦੇ ਹਾਂ; ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਪਰਲੇ ਪਾਰ ਦੇਵਤਾ ਵੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਦੋ ਧਾਰਾਵਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਹਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ, ਅਤੇ ਮਰਣਹਾਰਾਂ ਦੀਆਂ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ, ਸਭ ਕੁਝ ਚਲਦਾ ਅਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਝ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਦੋ ਮਿਲਦੇ ਰਾਹ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਿਰ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਮਨ ਨਾਲ ਬਣਿਆ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਚਮਕਦਾ, ਤੇਜ਼ ਦੂਤ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਜਿੱਥੇ ਹੇਠਾਂ ਅਤੇ ਉੱਤੇ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਕੌਣ ਸਾਡੀ ਯਜਨਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਕੇ ਆਮ ਆਸਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ; ਉਹ ਰਸਮ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਕੌਣ ਦੱਸੇਗਾ? ਕਿੰਨੇ ਅਗਨਿ, ਕਿੰਨੇ ਸੂਰਜ, ਕਿੰਨੀਆਂ ਸਵੇਰਾਂ, ਕਿੰਨੀਆਂ ਪਾਣੀਆਂ ਹਨ? ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਆਖਦਾ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਗਿਆਨ ਲਈ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ—ਕੌਣ? ਜਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਸਵੇਰਾਂ ਦੀ ਮਾਪ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ, ਤੇਜ਼-ਪੰਖੀ ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾਨ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਇੰਨਾ ਸਮੇਂ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਹੇਠਾਂ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਯਜਨਾ ਦਾ ਆਸਨ ਸਥਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਗਨੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਉਸ ਦੀ ਰਾਖੀ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਕਥਾ ਪਵਿੱਤਰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।