ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਨੂੰ ਸਾਂਝੀ ਰਾਹ ਤੋਂ ਦੂਰ ਭੱਜਣ ਲਈ ਆਖਿਆ ਗਿਆ—ਉਹ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣੇ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿ, “ਤੂੰ ਜੋ ਵੇਖ ਸਕਦੀ ਤੇ ਸੁਣ ਸਕਦੀ ਹੈਂ, ਸਾਡੀਆਂ ਸੰਤਾਨਾਂ ਜਾਂ ਸਾਡੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਵੀਂ।” ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੌਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਆਯੁ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ, ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਧਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਯਜਨਾ-ਯੋਗ ਬਣਨ। ਜੀਵਤ ਲੋਕ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ ਹਨ। ਅੱਜ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਅਰਦਾਸ ਸ਼ੁਭ ਹੋਵੇ, ਅਸੀਂ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੀਏ, ਨੱਚੀਏ ਤੇ ਜੀਵਨ-ਅਯੁ ਵਧਾਈਏ। ਜੀਵਤਾਂ ਲਈ ਇਕ ਹੱਦ ਰੱਖੀ ਗਈ—ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਪਾਸੇ ਨਾ ਆਵੇ। ਉਹ ਸੌ ਪਤਝੜ ਜੀਵਣ, ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਹੋਣ, ਤੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖਣ। ਜਿਵੇਂ ਦਿਨ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਿਛਲ-ਪਿਛਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਤਾਂ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਪਿਛਲੇ ਆਗਲੇ ਨੂੰ ਨਾ ਛੱਡਣ। ਹੇ ਸਰਜਨਹਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਯੁ ਇਸੇ ਤਰਤੀਬ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖ। ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਵਧੀਕ ਉਮਰ ਚੁਣ ਕੇ ਉਠੋ, ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧੋ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਜਾਓ। ਇਥੇ, ਤਵਸ਼ਟ੍ਰ ਤੇ ਚੰਗੀ ਜਨਮ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੰਮੀ ਆਯੁ ਦੇਣ। ਇਹ ਔਰਤਾਂ, ਜੋ ਵਿਧਵਾ ਨਹੀਂ, ਚੰਗੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਉੰਗਤ ਤੇ ਘੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ—ਹੰਝੂ, ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸੰਤਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਚੜ੍ਹਨ। ਔਰਤ ਨੂੰ ਜੀਵਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵੱਲ ਉਠਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, “ਇਸ ਥਾਂ ਆ, ਜਿੱਥੇ ਜੀਵਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਰਾ ਹੱਥ ਫੜਿਆ, ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ, ਹੁਣ ਮਾਤਾ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਈ।” ਮਰੇ ਹੋਏ ਦੀ ਹੱਥੋਂ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਵਿਰਤਾ ਲਈ, ਇਥੇ ਰਹੋ; ਅਸੀਂ ਵੀ ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਸਕੀਏ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ, ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ, ਜੋ ਚੌੜੀ ਤੇ ਦਯਾਲੂ ਹੈ, ਭਲਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ। ਜਿਵੇਂ ਨੌਜਵਾਨ ਨਾਰੀ ਮਰਦ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੀ, ਧਰਤੀ ਵੀ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਨਾਸ ਤੋਂ ਬਚਾਏ। ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, “ਉਠ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਭਾਰੀ ਨਾ ਹੋ; ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ, ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵਿੱਛੁੜ। ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਢੱਕਦੀ, ਤੂੰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਢੱਕ।” ਧਰਤੀ ਉੱਠ ਕੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਸਥਿਰ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਮਾਪ ਉੱਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰੇ; ਉਸ ਦੇ ਘਰ, ਘੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਇਥੇ ਉਸ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣਨ। ਧਰਤੀ ਤੇ ਇਹ ਲੱਕੜ ਉਸ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਰੱਖੀ, ਪੁਰਖਾ ਇਸ ਥੰਮ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ, ਇਥੇ ਯਮ ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਥਾਨ ਦੇਵੇ। ਮੈਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠਾ, ਪੱਤੇ ਵਾਂਗ, ਪੱਛਮੀ ਬੋਲੀ ਲੈ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਘੋੜੇ ਦੀ ਲਗਾਮ ਫੜੀ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, “ਵਾਪਸ ਆਓ, ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਦੂਰ ਨਾ ਜਾਓ; ਇਥੇ ਰਹੋ, ਚਮਕਦਾਰ। ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੋਮਾ, ਵਾਪਸੀ ਵਾਲਿਆਂ, ਸਾਨੂੰ ਧਨ ਦਿਓ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ, ਇਥੇ ਹੀ ਵਸਾਉਣ ਲਈ, ਇੰਦਰ ਰੋਕੇ, ਅਗਨੀ ਲਿਆਉਣ। ਉਹ ਮੁੜ ਆਉਣ, ਸਾਡੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਵਧਣ। ਇਥੇ, ਅਗਨੀ, ਧਨ ਰਹੇ; ਇਥੇ ਹੀ ਟਿਕੇ। ਜੋ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਆਵੇ, ਪਛਾਣ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰੱਖਵਾਲੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਆਵੇ, ਵਾਪਸ ਆਉਣ, ਰੱਖਵਾਲੀ ਮੁੜ ਲਿਆਉਣ। ਵਾਪਸ ਆਉਣ, ਮੁੜ ਲਿਆਉਣ—ਇੰਦਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਦੇ, ਸਾਨੂੰ ਫੇਰ ਮਿਲੇ; ਜੀਵਤਾਂ ਨਾਲ ਅਨੰਦ ਲਵਾਂ। ਹਰ ਪਾਸੇ, ਤਾਕਤ, ਘੀ, ਦੁੱਧ ਵੰਡਿਆ ਜਾਵੇ; ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਯਜਨਾ-ਯੋਗ ਹਨ, ਸਾਨੂੰ ਧਨ ਨਾਲ ਜੋੜਨ। ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ, ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ, ਮੁੜ ਲਿਆਉਣ। ਇਸ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੇਰ ਲਿਆਉਣ। ਸਾਡਾ ਮਨ ਸ਼ੁਭ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਵੇ। ਮੈਂ ਅਗਨੀ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦਾ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਨਵਾਂ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਰਾਜਾ, ਮਿੱਤਰ, ਜਿਸ ਦੇ ਨੀਯਮ ਗਾਇਕ ਆਦਰ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਚੇ ਮਾਂ ਨੂੰ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪਾਲਦੇ, ਚਮਕਦਾਰ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਆਪਣੇ ਸਿੰਗਾਰ ਵਿੱਚ ਸਜਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਗੂ, ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਅੰਤ ਤਕ ਜਾਂਦਾ, ਬਦਲ रहਿਤ ਚਮਕਦਾ। ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਭੇਟ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ, ਉੱਚਾ, ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਵਾਸਥਾਨ ਨੂੰ ਮਾਪਦਾ, ਅੱਗੇ ਆਉਂਦਾ। ਉਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਯਜਨਾ-ਯੋਗ, ਸੁਣਨ ਵਾਲਾ, ਆਗੂ—ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਧਨ-ਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਯਜਨਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਲੱਭਦਾ, ਪੁਰਾਣਾ, ਦਯਾਲੂ; ਉਸ ਨੂੰ ਪੱਥਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੀਵਨ-ਦਾਤਾ ਆਖਦੇ। ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਵੀ ਹਨ ਜਾਂ ਹੋਣਗੇ, ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਨਾਲ ਵਧਾਉਣ—ਉਹ ਸਭ ਸੁਭਾਗੀ ਹੋਣ। ਅਗਨੀ ਦੀ ਰੂਪ ਕਾਲੀ, ਚਿੱਟੀ, ਪੀਲੀ, ਗੂੜ੍ਹੀ; ਚਮਕਦਾਰ, ਤੇਜ਼, ਲਾਲ, ਮਹਾਨ—ਸਰਜਨਹਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੋਨੇ-ਵਾਂਗ ਬਣਾਇਆ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਸਾਡੀਆਂ ਸਤਕਾਰੀ ਬਾਣੀਆਂ, ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਤੈਨੂੰ, ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਮਰਾਂ ਨਾਲ, ਪਹੁੰਚਣ; ਸਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੈਨੂੰ ਭਲਾਈ ਲਿਆਵੇ, ਪੂਰਾ ਪੋਸ਼ਣ, ਸ਼ਕਤੀ, ਤੇ ਵਧੀਆ ਆਸਰਾ ਲਿਆਵੇ। ਆਪਣੀ ਸਤਕਾਰੀ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ, ਅਗਨੀ, ਹੋਤਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣਦੇ; ਯਜਨਾ ਲਈ, ਪਤਲ ਤੇ, ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਚਮਕਦਾਰ ਅਗਨੀ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ। ਤੈਨੂੰ, ਜੋ ਸਵੈ-ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਸਜਾਉਂਦੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ; ਤੈਨੂੰ, ਜੋ ਛਿੜਕਣ ਵਾਲੇ ਜਾਣਦੇ—ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ, ਭੇਟ ਲਿਆਈ। ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਨੀਯਮ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਚਮਚਿਆਂ ਨਾਲ ਉਡੇਲਦੇ; ਕਾਲੀ ਤੇ ਚਿੱਟੀ ਰੂਪ—ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਮਹਿਮਾ ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ ਲਿਆਉਂਦਾ। ਜੋ ਧਨ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਅਮਰ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਤੂੰ ਸੋਚਦਾ—ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲੇ, ਤਾਕਤ ਲਈ, ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਅਸਚਰਜ ਲਿਆਉਂ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ। ਅਗਨੀ, ਅਥਰਵਣ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਸਾਰੀ ਜ਼ਿਆਨਤ ਜਾਣਦਾ; ਉਹ ਵਿਵਸਵਤ ਦਾ ਦੂਤ ਬਣਿਆ, ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਯਮ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ। ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ, ਅਗਨੀ, ਸਹੀ ਰਸਮ ਤੇ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ; ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਚਾਹੇ ਧਨ ਦਿੰਦਾ, ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਪੂਜਕ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦਿੰਦਾ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ। ਅਗਨੀ, ਸੋਹਣੇ ਯਜਕ ਵਜੋਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾਇਆ; clarified butter ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ, ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਚਮਕਦਾਰ, ਤੇਜ਼, ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਡੇ ਉਚਾਰਣ ਲਈ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਆਪਣੀ ਚਮਕਦਾਰ ਜਵਾਲਾ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਚੌੜਾ ਤੇ ਵੱਡਾ ਫੈਲਦਾ; ਗੂੰਜਦਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ। ਆਪਣੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਜ ਰੱਖਦਾ, ਚਾਹਵਾਂ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਗਵੇਦ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਜੀਵਨ, ਮੌਤ, ਧਰਤੀ, ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ, ਆਸ, ਤੇ ਸ਼ੁਭ-ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀਆਂ ਹਨ।