ਰਿੱਗਵੇਦ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਵਿਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਕਥਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ: Ṛbhus ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਪਜਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਾਤਾ ਹਨ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਗਾਂ ਵਾਂਗ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਭਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਾਤਵੇਦਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਸਾਡੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਪੂਜਾਰੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਯਜਨਾ ਲਈ ਅੱਗੇ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋੜੀ ਹੋਈ ਰਥ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੇ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਗਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਮਰ ਜਨਮ ਤੋਂ ਫੈਲ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਜੀਵਨ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਦੇਵਤਾ, ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਵੀ ਵਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋਗੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਪੰਖੀ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦਿਲ ਅਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਸੁਰ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ, ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੱਭਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪੰਖੀ ਵਾਲਾ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਾਣੀ ਨੂੰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ; ਗੰਧਰਵ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰਿਆ। ਚਮਕਦਾਰ, ਅਸਮਾਨੀ ਗਿਆਨ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਮਰਤਾ ਦੇ ਆਸਨ 'ਤੇ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਗੋਪਾਲਕ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਕਦੇ ਡਿੱਗਦਾ ਨਹੀਂ, ਦੋ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਦਾ, ਘੁੰਮਦਾ। ਉਹ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਲੱਬਦਾ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ। ਹੁਣ, ਅਸੀਂ ਤਾਰਕਸ਼ਯ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਆਇਆ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਰਥ, ਜਿਸਦੇ ਪਹੀਏ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟਦੇ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ। ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਸੀਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨੂੰ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ; ਜਿਵੇਂ ਜਹਾਜ਼ ਵਾਂਗ, ਅਸੀਂ ਪਾਰ ਕਰੀਏ; ਚੌੜੀ, ਡੂੰਘੀ ਧਰਤੀ ਸਾਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਨਾ ਇੱਥੇ, ਨਾ ਪਾਰ। ਉਹ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਪੰਜ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਵਾਰ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਫੈਲਾਇਆ; ਉਸ ਦੀ ਦਾਤ ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਤੇ। ਪੂਜਾਰੀਓ, ਉਠੋ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਵੇਖੋ; ਚਾਹੇ ਤੁਸੀਂ ਤਿਆਰ ਹੋ, ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਓ, ਜਾਂ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਇੱਛਾ ਕਰੋ। ਇੰਦਰ, ਭੇਟ ਸੁਣੋ, ਆਓ; ਸੂਰਜ ਨੇ ਰਸਤਾ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ, ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਤੁਹਾਡੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਮਿੱਤਰ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਘਰ-ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ। ਮੈਂ ਭੇਟ ਨੂੰ ਪਵਿਤ੍ਰ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਪਵਿਤ੍ਰ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਵਿਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਨਵੀਨ ਸੱਚ ਦੀ ਰੀਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿਤ੍ਰ। ਇੰਦਰ, ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ, ਦੁਪਹਿਰ ਦੀ ਸੋਮਾ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹ 'ਤੇ ਆਨੰਦ ਲਓ। ਬਹੁਤ ਵਾਰੀ ਸੱਦੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕੀਤਾ; ਤੁਹਾਡੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਸਾਨੂੰ ਇੱਥੇ ਦਾਤਾਂ ਦੇਵੇ। ਇੰਦਰ, ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਧਨ ਦਿਓ; ਤੁਸੀਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਧਨ ਦੇ ਧਨੀ ਹੋ। ਜਿਵੇਂ ਡਰਾਉਣ ਜਾਨਵਰ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ, ਤੁਸੀਂ ਦੂਰ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋ। ਤੇਜ਼ ਵਜ੍ਰ ਫੜੋ, ਇੰਦਰ, ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਚੂਰ-ਚੂਰ ਕਰੋ, ਵੈਰ ਦੂਰ ਕਰੋ। ਇੰਦਰ, ਤੁਸੀਂ ਉੱਚੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਜਨਮੇ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਡ ਵਾਂਗ। ਤੁਸੀਂ ਅਣਮਿੱਤਰ ਜਾਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਚੌੜਾ ਥਾਂ ਬਣਾਇਆ। ਉਹ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰਥਾ ਅਤੇ ਸਪ੍ਰਥਾ ਹੈ, ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਛੰਦ ਦਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਭੇਟ ਹਵਨ ਹੈ—ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਰਥੰਤਰਾ ਨੂੰ ਧਾਤਰ, ਸਵਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਚਮਕ ਤੋਂ ਲੈ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜੋ ਲੁਕਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਯਜਨਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਆਸਨ, ਲੱਭ ਲਿਆ। ਭਰਦਵਾਜ ਨੇ ਬ੍ਰਹਤ ਨੂੰ ਧਾਤਰ, ਸਵਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਚਮਕ ਤੋਂ, ਅਗਨੀ ਲਈ ਬਣਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚਮਕਦਾਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਪਹਿਲਾ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਲੱਭਿਆ, ਜੋ ਯਜੁਸ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਧਾਤਰ, ਸਵਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਚਮਕ ਤੋਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਗਰਮ ਹਵਨ ਲਿਆ। ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਸਾਨੂੰ ਔਖੇ ਰਸਤੇ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ, ਸਾਨੂੰ ਮੁੜ ਲਿਆਵੇ, ਬੁਰੇ ਬੋਲ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਦੂਰ। ਵੈਰ ਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰੇ, ਮੰਦੀ ਇੱਛਾ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਭਗਤ ਨੂੰ ਸੁਭਾਅ ਦੇਵੇ। ਨਾਰਾਸੰਸਾ ਪਹਿਲੀ ਭੇਟ 'ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਰੱਖੇ, ਅੰਤਮ ਹਵਨ ਅਤੇ ਸੱਦੇ 'ਤੇ ਸੁਭਾਅ ਦੇਵੇ। ਵੈਰ ਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰੇ, ਮੰਦੀ ਇੱਛਾ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਭਗਤ ਨੂੰ ਸੁਭਾਅ ਦੇਵੇ। ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਸਿਰ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜੇ, ਜੋ ਪਵਿਤ੍ਰ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾਣ। ਵੈਰ ਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰੇ, ਮੰਦੀ ਇੱਛਾ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਭਗਤ ਨੂੰ ਸੁਭਾਅ ਦੇਵੇ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਤੀਖੇ, ਤਪ ਨਾਲ ਜਨਮੇ, ਤਪ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ। ਇੱਥੇ, ਵੰਸ਼ ਦਿਓ, ਇੱਥੇ ਧਨ ਦਿਓ; ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੋ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਆਪਣੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ, ਮੌਸਮ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਦੇ। ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵੇ; ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੋ। ਮੈਂ ਬੀਜ ਪੌਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਖਿਆ, ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਖਿਆ। ਮੈਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਵੰਸ਼ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦਿੱਤੇ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਗਰਭ ਤਿਆਰ ਕਰੇ, ਤਵਸ਼ਟਰ ਰੂਪ ਬਣਾਏ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਪਾ ਦੇਵੇ, ਧਾਤਰ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਬੀਜ ਰਖੇ। ਸਿਨੀਵਾਲੀ, ਬੀਜ ਰਖੋ; ਸਰਸਵਤੀ, ਬੀਜ ਰਖੋ; ਦੋਵਾਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ, ਕਮਲ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੇ, ਬੀਜ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਰਖੋ। ਸੋਨੇ ਦਾ ਅਰਣੀ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ, ਅਸ਼ਵਿਨੋ, ਘੁਟਿਆ—ਉਹ ਬੀਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸੱਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਦਸਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਜਨਮ ਲਵੇ। ਤਿੰਨ ਤੋਂ, ਆਸਮਾਨ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਅਰਯਮਨ, ਅਤੇ ਅਜੈਯ ਵਰੁਣ ਤੋਂ, ਵੱਡੀ ਮਦਦ ਹੋਵੇ। ਉਹਨਾਂ ਲਈ, ਰਸਤੇ ਜਾਂ ਚੌਕਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਨਹੀਂ; ਮੰਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਹਾਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜੀਵਨ ਲਈ ਸਦੀਵੀ ਚਾਨਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਰਦ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ। ਪਵਨ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ, ਸੁਖਦਾਈ, ਦਿਲ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੀ ਚੰਗੀ ਹਵਾ ਦੇਵੇ; ਉਹ ਸਾਡੀ ਜਿੰਦਗੀ ਅੱਗੇ ਵਧਾਏ। ਪਵਨ, ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਪਿਤਾ, ਭਰਾ, ਮਿੱਤਰ ਹੈ; ਸਾਨੂੰ ਜੀਵਨ ਲਈ ਯੋਗ ਬਣਾਓ। ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਜੋ ਖਜ਼ਾਨਾ ਤੇਰੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਪਵਨ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਨੂੰ ਜੀਵਨ ਲਈ ਦੇ। ਮੈਂ ਵਾਣੀ ਨੂੰ ਅਗਨੀ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਡ, ਵੱਲ ਭੇਜਦਾ ਹਾਂ; ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਵੈਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ। ਉਹ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਦੂਰ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਰੇਤ ਤੋਂ ਪਾਰ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਵੈਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ। ਉਹ ਜੋ ਪਵਿਤ੍ਰ ਚਮਕ ਨਾਲ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਾਂਡ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਵੈਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ। ਉਹ ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਵੈਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ। ਉਹ ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ, ਖੇਤਰ ਦੇ ਪਾਰ ਜਨਮਿਆ, ਅਗਨੀ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਵੈਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਏ। ਹੁਣ, ਜਾਤਵੇਦਸ ਲਈ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਾ ਭੇਟ ਕਰੋ; ਇਹ ਆਸਨ ਸਾਡੇ ਲਈ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਸਾਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਚਮਕ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਰਾਖੀ, ਵੈਰ ਦੀ ਦੂਰਾਈ, ਅਤੇ ਵੰਸ਼-ਵਾਧਾ ਦੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।