ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਧੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਜੋ ਦਾਨੀ ਸਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੁੰਦਾ, ਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ, ਨਾ ਉਹ ਕਦੇ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦੇ। ਹੇ ਦਾਨੀਓ, ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ, ਜੋ ਕੁਝ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਦਾਨੀਆਂ ਨੇ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਹੀ ਸੁਗੰਧਤ ਗਰਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਵਧੀਆ ਵਿਆਹਤਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਅੰਦਰਲੀ ਮਧੁਰ ਪਾਨੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਏ ਜੋ ਬਿਨਾ ਬੁਲਾਏ ਵੀ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦਾਨੀਆਂ ਲਈ ਤੇਜ਼ ਘੋੜੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੋਹਣਾ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦਾਨੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਇੱਕ ਖਿਲ੍ਹੇ ਹੋਏ ਕਮਲ ਵਾਲੇ ਤਲਾਬ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਸੋਹਣੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵ-ਲੋਕ। ਭੋਜਾ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋੜੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੂੰ ਲਿਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੀ ਰੱਬੀ ਰਥ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਭੋਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਸਭ ਸੱਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਾ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਸਰਮਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯਾਤਰਾ ਉੱਤੇ ਨਿਕਲ ਪਈ। ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, “ਹੇ ਸਰਮਾ, ਤੂੰ ਕਿਹੜੀ ਚੀਜ਼ ਲੱਭਣ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਰਸਾ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਹਟਕੇ, ਦੂਰ ਦੂਰ ਤੁਰ ਪਈਂ? ਤੇਰਾ ਮਨੋਰਥ ਕੀ ਸੀ? ਤੂੰ ਰਸਾ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪਾਰ ਕੀਤਾ?” ਸਰਮਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਇੰਦ੍ਰ ਦਾ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਆਈ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਲੱਭਣ ਲਈ ਆਈ, ਜੋ ਪਣੀਆਂ ਨੇ ਲੁਕਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਡਰ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਰਸਾ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਗਈ।” ਪਣੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇਹ ਇੰਦ੍ਰ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਤੂੰ ਦੂਰੋਂ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਆਈ? ਆ, ਸਾਡਾ ਸਾਥ ਦੇ, ਤਾਂ ਇੰਦ੍ਰ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਧਨ-ਧੌਲਤ ਦੇ ਦੇਵੇ।” ਪਰ ਸਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਉਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਡਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੂਤ ਬਣਾਇਆ। ਡੂੰਘੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਓਹਲੇ ਸਕਦੀਆਂ। ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਹੱਥੀਂ, ਹੇ ਪਣੀਓ, ਤੁਸੀਂ ਮਾਰੇ ਜਾਵੋਗੇ।” ਪਣੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਗਾਂਵਾਂ, ਜੋ ਤੂੰ ਲੱਭਣ ਆਈ, ਹੇ ਸਰਮਾ, ਇਹ ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਕੋਨੇ-ਕੋਨੇ ਚ ਫਿਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੌਣ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਗਾਂਵਾਂ ਛਡਵਾਏਗਾ, ਜਦਕਿ ਅਸੀਂ ਵੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਹਾਂ?” ਪਰ ਸਰਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਤੁਹਾਡੇ ਬਚਨ ਅਯੋਗ ਹਨ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ, ਤੁਹਾਡਾ ਰਸਤਾ ਅਟੁੱਟ ਰਹੇ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਸਾਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਦੇਣ।” ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ, ਜਿੱਥੇ ਗਾਂਵਾਂ, ਘੋੜੇ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਇਕੱਠਾ ਹੈ, ਪਹਾੜ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਣੀ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਸਰਮਾ, ਤੂੰ ਉਥੇ ਆ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਨ। ਉਥੇ ਆਯਾਸਿਆ, ਅੰਗੀਰਸ, ਨਵਗਵਾ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਸੋਮ ਰਸ ਨਾਲ ਪਾਲੇ ਗਏ, ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੱਡਾ ਧਨ ਵੰਡਿਆ ਅਤੇ ਪਣੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਸਰਮਾ, ਤੂੰ ਇਸ਼ਵਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆਈ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਬਣਾਉਂਦਾ, ਪਰ ਗਾਂਵਾਂ ਵੰਡ ਨਾ ਕਰੀ।” ਸਰਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਇਹ ਭਰਾ-ਭੈਣ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ; ਇੰਦ੍ਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਅੰਗੀਰਸ ਵੀ। ਜਦ ਪਣੀਆਂ ਨੇ ਗਾਂਵਾਂ ਲੁਕਾ ਲਈਆਂ, ਇੰਦ੍ਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੋਜ ਲਿਆ।” ਪਣੀਆਂ ਦੂਰ ਦੂਰ ਲੁਕ ਗਏ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ; ਪਰ ਗਾਂਵਾਂ ਸੱਚ ਦੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚਲਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਨਿਕਲ ਗਈਆਂ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ, ਸੋਮ, ਪਥਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਹ ਲੁਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲੱਭ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਸੀ—ਸਲੀਲ, ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾਨ, ਅਤੇ ਕੂਆਂ ਖੋਦਣ ਵਾਲੇ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲਿਆ। ਪਾਣੀ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰਜਵਲਿਤ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ—ਇਹ ਸਭ ਇਸ਼ਵਰੀ ਪਾਣੀਆਂ, ਸੱਚ ਤੋਂ ਜਨਮੀਆਂ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਾ ਸੋਮ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਲੈ ਜਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਵਰਨ ਅਤੇ ਮਿਤ੍ਰ ਪਿੱਛੋਂ ਆਏ; ਅੱਗ, ਜੋ ਯਾਜਕ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਆਇਆ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਕੇਵਲ ਹੱਥ ਨਾਲ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਲਈ ਵਚਨ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਦੂਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਰਾਜ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਪੁਰਾਤਨ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਤਪ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਨੇੜੇ ਲਿਆਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਭਾਰੀ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕਠਿਨ ਥਾਂ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਗਿਆਨ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੁਆਰਾ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਨੇ ਉਹ ਪਤਨੀ ਲੱਭ ਲਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੋਮ ਲੈ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਾ ਹਵਨ ਦੀ ਕੜਾਹੀ ਲੱਭਦੇ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਵੀ। ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ, ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਪਤਨੀ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ, ਮਹਾ-ਸੂਕਤ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਅੱਗ, ਜਾਤਵੇਦਸ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਯਜਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਰਨ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦੂਤ, ਗਿਆਨੀ, ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਹੈ। ਤਨੂਨਪਾਤ, ਜੋ ਸੱਚ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਵਾਲਾ, ਸਾਡੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਯਜਨਾ ਸਫਲ ਕਰ। ਅੱਗ, ਤੂੰ ਵਡਿਆਈਯੋਗ ਅਤੇ ਪੂਜਯ ਹੈਂ, ਵਸੁਆਂ ਸਮੇਤ ਆ। ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਯਾਜਕ ਹੈਂ; ਤੈਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ, ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ। ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਸ਼ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਿਛਾਈ ਜਾਵੇ, ਘਰ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ; ਵਿਸ਼ਾਲ, ਉੱਤਮ ਆਸਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ, ਅਦਿਤੀ ਲਈ, ਸੁਖਦਾਇਕ ਥਾਂ ਵਜੋਂ ਵਿਛਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਚਮਕਦੇ, ਖੁੱਲੇ ਆਸਨ, ਪਤਨੀਆਂ ਵਾਂਗ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਸੋਹਣੀਆਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਵਿਛਾਏ ਜਾਣ; ਮਹਾਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰਨ ਵਾਲੇ, ਦੇਵ-ਦੁਆਰ, ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਯੋਗ ਹੋਣ। ਜੋ ਯਜਨਾ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੇੜੇ ਆਵੇ; ਉਸ਼ਾ ਅਤੇ ਰਾਤ, ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਬੈਠਣ; ਦੇਵ-ਕਨਿਆਵਾਂ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਰੋਸ਼ਨ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਆਪਣੀ ਚਮਕਦਾਰ ਸੋਭਾ ਫੈਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੇਵ-ਪੁਰੋਹਿਤ, ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਵਾਕ-ਪਟੂ, ਯਜਨਾ ਨੂੰ ਮਾਪਦੇ ਹਨ, ਕਵੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਪੁਰਾਤਨ ਜੋਤ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ, ਇਲਾ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ, ਇਹ ਤਿੰਨ ਦੇਵੀਆਂ, ਸਾਡੀ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਬੈਠਣ, ਖੁਸ਼ੀ ਲਿਆਉਣ, ਅਤੇ ਸੱਚੀ ਸੋਝੀ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਣ। ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ—ਅਸਮਾਨ ਅਤੇ ਧਰਤੀ, ਦੋ ਮਾਵਾਂ—ਨੂੰ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ, ਅੱਜ ਯਾਜਕ ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਤਵਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਯਜਨਾ ਕਰੀਏ। ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਭੇਜੋ; ਵਣ-ਪਤੀ, ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅੱਗ, ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਘੀ ਨਾਲ ਹਵਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ। ਅੱਗ, ਜੋ ਇਕ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਯਜਨਾ ਨੂੰ ਮਾਪਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਨੇਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਯਾਜਕ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਸੱਚ ਦੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਾ ‘ਸਵਾਹਾ’ ਨਾਲ ਭੇਟ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ। ਹੇ ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲੋ, ਆਪਣਾ ਚਿੰਤਨ ਜਗਾਓ, ਜਿਵੇਂ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸੋਚ ਉਠਦੀ ਹੈ; ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਸੱਚੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹੀਰੋ, ਗਾਇਕ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਜਾਣਨਹਾਰ ਹੈ। ਸੱਚ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ, ਸੱਚ ਦੇ ਆਸਨ ਤੋਂ ਚਮਕ ਉਠੀ ਹੈ; ਵੱਛਾ, ਘਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਗਾਂਵਾਂ ਸਮੇਤ ਆਇਆ; ਉਹ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉੱਠਿਆ, ਗੂੰਜਿਆ, ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਜਗ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਕੀਤਾ। ਇੰਦ੍ਰ, ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ, ਅੰਗੀਰਸਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਮਹਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ; ਉਹਨੇ ਕਈ ਖੇਤਰ ਫੈਲਾਏ ਅਤੇ ਆਧਾਰ, ਸੱਚ ਦੀ ਨੀਂਹ, ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਮਾਪ ਪਤਾ ਹੈ; ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੁਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਵੱਡੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਤੰਭ ਨਾਲ ਆਧਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਥਾਮਦਾ ਹੈ। ਵਜਰ ਨਾਲ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਨਾਸਕ ਨੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਅਧਰਮੀ ਦਾ ਜਾਦੂ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ; ਹੇ ਬਲਵਾਨ, ਇੱਥੇ ਆਪਣੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟੋੜ ਦਿੱਤਾ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਦਾਨੀ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਇਆ। ਯਦਵਾਂ ਦੇ ਝੰਡੇ, ਉਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਚਮਕ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਲੱਭਦੇ ਹਨ; ਜਦ ਨਕਸ਼ਤਰ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ, ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ, ਨਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਇਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਸੰਗ, ਦਾਨ, ਸੱਚ, ਯਜਨਾ, ਅਤੇ ਇਸ਼ਵਰੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।