ସ ଵୃତ୍ରହା ଵୃଷା ସୁତୋ ଵରିଵୋଵିଦଦାଭ୍ଯଃ । ସୋମୋ ଵାଜମିଵାସରତ୍
ଏହି ବଳିଷ୍ଠ, ଚାପିଯାଇଥିବା ସୋମ, ଯିଏ ବୃତ୍ରକୁ ନାଶ କରିଛନ୍ତି, ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ସ୍ଥାନ ଦେଇଛନ୍ତି, ଶକ୍ତି ପାଇଁ ଘୋଡ଼ା ପରି ଦୌଡ଼ିଯାଉଛନ୍ତି।
ସ ଦେଵଃ କଵିନେଷିତୋଽଭି ଦ୍ରୋଣାନି ଧାଵତି । ଇନ୍ଦୁରିନ୍ଦ୍ରାଯ ମଂହନା
ଏହି ଦେବତା, ଜ୍ଞାନୀଙ୍କ ଚେତନାରେ ପ୍ରେରିତ, ପାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉଛନ୍ତି, ଏହି ଅମୃତ ବିନ୍ଦୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ମହାନତା ସହିତ ଯାଉଛି।
ଏଷ ଉ ସ୍ଯ ଵୃଷା ରଥୋଽଵ୍ଯୋ ଵାରେଭିରର୍ଷତି । ଗଚ୍ଛନ୍ଵାଜଂ ସହସ୍ରିଣମ୍
ଏହି ବଳିଷ୍ଠ ରଥ, କ୍ଳାନ୍ତିହୀନ ଭାବେ, ସୁରକ୍ଷା ସହିତ ବହିଯାଉଛି, ହଜାର ଫଳ ପାଇଁ ଯାଉଛି।
ଏତଂ ତ୍ରିତସ୍ଯ ଯୋଷଣୋ ହରିଂ ହିନ୍ଵନ୍ତ୍ଯଦ୍ରିଭିଃ । ଇନ୍ଦୁମିନ୍ଦ୍ରାଯ ପୀତଯେ
ତୃତାଙ୍କ ଯୁବତୀ, ପିତାଳିଆ ଏହି ସୋମକୁ ପାଥର ଦ୍ୱାରା ଚାପି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାନ ପାଇଁ ଅମୃତ ବିନ୍ଦୁ ତିଆରି କରୁଛନ୍ତି।
ଏତଂ ତ୍ଯଂ ହରିତୋ ଦଶ ମର୍ମୃଜ୍ଯନ୍ତେ ଅପସ୍ଯୁଵଃ । ଯାଭିର୍ମଦାଯ ଶୁମ୍ଭତେ
ଦଶଟି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଙ୍ଗୁଠି ଏହି ପିତାଳିଆ ସୋମକୁ ପରିଷ୍କାର କରୁଛି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଶୋଭିତ ହୁଏ।
ଏଷ ସ୍ଯ ମାନୁଷୀଷ୍ଵା ଶ୍ଯେନୋ ନ ଵିକ୍ଷୁ ସୀଦତି । ଗଚ୍ଛଞ୍ଜାରୋ ନ ଯୋଷିତମ୍
ଏହି ସୋମ ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ସଭାରେ ଗରୁଡ଼ ପରି ବସିଥାଏ, ପ୍ରେମିକ ପରି ନିଜ ପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉଛି।
ଏଷ ସ୍ଯ ମଦ୍ଯୋ ରସୋଽଵ ଚଷ୍ଟେ ଦିଵଃ ଶିଶୁଃ । ଯ ଇନ୍ଦୁର୍ଵାରମାଵିଶତ୍
ଏହି ଆନନ୍ଦଦାୟକ ରସ, ଦିଗନ୍ତର ଶିଶୁ, ନିଜକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ, ଯିଏ ଅମୃତ ବିନ୍ଦୁ ହୋଇ ଆଶ୍ରୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛି।
ଏଷ ସ୍ଯ ପୀତଯେ ସୁତୋ ହରିରର୍ଷତି ଧର୍ଣସିଃ । କ୍ରନ୍ଦନ୍ଯୋନିମଭି ପ୍ରିଯମ୍
ଏହି ଚାପିଯାଇଥିବା, ପିତାଳିଆ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସୋମ ପାନ ପାଇଁ ଗର୍ଜନ କରି ନିଜ ପ୍ରିୟ ଗର୍ଭକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉଛନ୍ତି।
ଆଶୁରର୍ଷ ବୃହନ୍ମତେ ପରି ପ୍ରିଯେଣ ଧାମ୍ନା । ଯତ୍ର ଦେଵା ଇତି ବ୍ରଵନ୍
ଉଚ୍ଚ ମନସ୍କ ଅନୁପ୍ରେରିତ ସୋମ, ପ୍ରିୟ ଆଲୋକ ସହିତ ତୁମେ ତାହାଁକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଅ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ କହନ୍ତି, 'ସେ ଆସିଛି'।
ପରିଷ୍କୃଣ୍ଵନ୍ନନିଷ୍କୃତଂ ଜନାଯ ଯାତଯନ୍ନିଷଃ । ଵୃଷ୍ଟିଂ ଦିଵଃ ପରି ସ୍ରଵ
ଯାହା ଅପରିଷ୍କୃତ, ତାହାକୁ ପରିଷ୍କାର କର, ଲୋକମାନେ ନେଇଯାଅ, ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂରେ ହଟାଅ, ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷା ବର୍ଷାଅ।
ସୁତ ଏତି ପଵିତ୍ର ଆ ତ୍ଵିଷିଂ ଦଧାନ ଓଜସା । ଵିଚକ୍ଷାଣୋ ଵିରୋଚଯନ୍
ଚାପିଯାଇଥିବା ସୋମ ପବିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଆସୁଛନ୍ତି, ଶକ୍ତି ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଧାରଣ କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଭାବେ ଚମକୁଛନ୍ତି।
ଅଯଂ ସ ଯୋ ଦିଵସ୍ପରି ରଘୁଯାମା ପଵିତ୍ର ଆ । ସିନ୍ଧୋରୂର୍ମା ଵ୍ଯକ୍ଷରତ୍
ଏହି ସେ, ଯିଏ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପବିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଆକାଶକୁ ଘେରି ଯାଇଛନ୍ତି, ନଦୀର ତରଙ୍ଗ ଝରିଯାଇଛି।
ଆଵିଵାସନ୍ପରାଵତୋ ଅଥୋ ଅର୍ଵାଵତଃ ସୁତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସିଚ୍ଯତେ ମଧୁ
ଦୂର ଓ ନିକଟରୁ ଡାକି, ଚାପିଯାଇଥିବା ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁ ଭାବେ ପୋଡ଼ାଯାଉଛନ୍ତି।
ସମୀଚୀନା ଅନୂଷତ ହରିଂ ହିନ୍ଵନ୍ତ୍ଯଦ୍ରିଭିଃ । ଯୋନାଵୃତସ୍ଯ ସୀଦତ
ସମ୍ମିଳିତ ଭାବେ ସେମାନେ ପିତାଳିଆ ସୋମକୁ ପାଥର ଦ୍ୱାରା ଚାପିଛନ୍ତି; ଆବୃତ ଗର୍ଭରେ ବସ।
ପୁନାନୋ ଅକ୍ରମୀଦଭି ଵିଶ୍ଵା ମୃଧୋ ଵିଚର୍ଷଣିଃ । ଶୁମ୍ଭନ୍ତି ଵିପ୍ରଂ ଧୀତିଭିଃ
ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ଅଗ୍ରଗତିଶୀଳ, ସମସ୍ତ ବିରୋଧକୁ ଜୟ କରିଛନ୍ତି; ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ ମନ୍ତ୍ରପୂର୍ଣ୍ଣ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ ଭକ୍ତମାନେ ଶୋଭାୟମାନ କରନ୍ତି।
ଆ ଯୋନିମରୁଣୋ ରୁହଦ୍ଗମଦିନ୍ଦ୍ରଂ ଵୃଷା ସୁତଃ । ଧ୍ରୁଵେ ସଦସି ସୀଦତି
ଲାଲଟି ରଙ୍ଗର, ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମ, ଜନନୀର ଗଭରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଯାଇ, ଦୃଢ଼ ସ୍ଥାନରେ ବସିଯାଉଛନ୍ତି।
ନୂ ନୋ ରଯିଂ ମହାମିନ୍ଦୋଽସ୍ମଭ୍ଯଂ ସୋମ ଵିଶ୍ଵତଃ । ଆ ପଵସ୍ଵ ସହସ୍ରିଣମ୍
ଏବେ, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦୁ, ହେ ସୋମ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆମ ପାଇଁ ଅପାର ଧନ ଦେଉ; ଆମ ପାଇଁ ହଜାର-ହଜାର ସମୃଦ୍ଧି ଆଣ।
ଵିଶ୍ଵା ସୋମ ପଵମାନ ଦ୍ଯୁମ୍ନାନୀନ୍ଦଵା ଭର । ଵିଦାଃ ସହସ୍ରିଣୀରିଷଃ
ହେ ସୋମ, ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ତୁମର ଧାରାରେ ସମସ୍ତ ମହିମା ଆଣ; ଆମକୁ ହଜାର ଧନ ଦିଅ।
ସ ନଃ ପୁନାନ ଆ ଭର ରଯିଂ ସ୍ତୋତ୍ରେ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ଜରିତୁର୍ଵର୍ଧଯା ଗିରଃ
ହେ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା ଦେବାକୁ ଧନ ଆଣ, ବୀରତା ଦିଅ; ଗାୟକଙ୍କର ଗୀତ ବଢ଼ାଇଦେ।
ପୁନାନ ଇନ୍ଦଵା ଭର ସୋମ ଦ୍ଵିବର୍ହସଂ ରଯିମ୍ । ଵୃଷନ୍ନିନ୍ଦୋ ନ ଉକ୍ଥ୍ଯମ୍
ହେ ସୋମ, ଦୁଇଗୁଣ ଶକ୍ତି ସହିତ ଆମ ପାଇଁ ଧନ ଆଣ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦୁ, ଯିଏ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ।
ପ୍ର ଯେ ଗାଵୋ ନ ଭୂର୍ଣଯସ୍ତ୍ଵେଷା ଅଯାସୋ ଅକ୍ରମୁଃ । ଘ୍ନନ୍ତଃ କୃଷ୍ଣାମପ ତ୍ଵଚମ୍
ଯେପରି ଗାଈମାନେ ଡାକୁଛନ୍ତି, ସେହିପରି ତୀବ୍ର ଓ ଦ୍ରୁତ ଚଳନଶୀଳମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଛନ୍ତି, କଳା ଚର୍ମକୁ ଦୂର କରିଦେଉଛନ୍ତି।
ସୁଵିତସ୍ଯ ମନାମହେଽତି ସେତୁଂ ଦୁରାଵ୍ଯମ୍ । ସାହ୍ଵାଂସୋ ଦସ୍ଯୁମଵ୍ରତମ୍
ଆମେ ସେହି ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଆଶା କରୁଛୁ, ଯାହା ଅତିକ୍ରମ କରିବା କଷ୍ଟକର; ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ଅନୀତିକୁ ଜୟ କରନ୍ତି।
ଶୃଣ୍ଵେ ଵୃଷ୍ଟେରିଵ ସ୍ଵନଃ ପଵମାନସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମିଣଃ । ଚରନ୍ତି ଵିଦ୍ଯୁତୋ ଦିଵି
ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କର ଧ୍ୱନି ବର୍ଷା ପରି ଶୁଣାଯାଉଛି; ଆକାଶରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଚଳିଛି।
ଆ ପଵସ୍ଵ ମହୀମିଷଂ ଗୋମଦିନ୍ଦୋ ହିରଣ୍ଯଵତ୍ । ଅଶ୍ଵାଵଦ୍ଵାଜଵତ୍ସୁତଃ
ହେ ଇନ୍ଦୁ, ଅଧିକ ଧନ, ଗାଈ, ସୁନା, ଘୋଡ଼ା ଓ ବିଜୟ ସହିତ ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଅ, ଚାପି ହୋଇଥିବା।
ସ ପଵସ୍ଵ ଵିଚର୍ଷଣ ଆ ମହୀ ରୋଦସୀ ପୃଣ । ଉଷାଃ ସୂର୍ଯୋ ନ ରଶ୍ମିଭିଃ
ଏଭଳି, ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ପ୍ରବାହିତ ହେଅ, ବଡ଼ ବଡ଼ ଜଗତକୁ ପୂରଣ କର; ପ୍ରଭାତ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ପରି।
ପରି ଣଃ ଶର୍ମଯନ୍ତ୍ଯା ଧାରଯା ସୋମ ଵିଶ୍ଵତଃ । ସରା ରସେଵ ଵିଷ୍ଟପମ୍
ହେ ସୋମ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷାକର ଧାରାରେ ଘେରିଦେଅ; ନଦୀର ରସ ପରି ପୃଥିବୀକୁ ଢାକିଦେ।
ଜନଯନ୍ରୋଚନା ଦିଵୋ ଜନଯନ୍ନପ୍ସୁ ସୂର୍ଯମ୍ । ଵସାନୋ ଗା ଅପୋ ହରିଃ
ସ୍ୱର୍ଗର ଆଲୋକ ସୃଷ୍ଟି କରି, ଜଳରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ପୀତବର୍ଣ୍ଣୀ, ଜଳରେ ପରିଧାନ କରି ଚଳିଯାଉଛନ୍ତି।
ଏଷ ପ୍ରତ୍ନେନ ମନ୍ମନା ଦେଵୋ ଦେଵେଭ୍ଯସ୍ପରି । ଧାରଯା ପଵତେ ସୁତଃ
ଏହି ଦେବତା, ପୁରୁଣା ଚିନ୍ତାଧାରା ସହିତ, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ଚାପି ହୋଇଥିବା ଧାରାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଵାଵୃଧାନାଯ ତୂର୍ଵଯେ ପଵନ୍ତେ ଵାଜସାତଯେ । ସୋମାଃ ସହସ୍ରପାଜସଃ
ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ବିଜୟ ପାଇଁ, ହଜାର ଶକ୍ତି ସହିତ ସୋମମାନେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
ଦୁହାନଃ ପ୍ରତ୍ନମିତ୍ପଯଃ ପଵିତ୍ରେ ପରି ଷିଚ୍ଯତେ । କ୍ରନ୍ଦନ୍ଦେଵାଁ ଅଜୀଜନତ୍
ପୁରୁଣା ଓ ଉଚିତ ଦୁଧ ଦୋହି, ସେ ପବିତ୍ରରେ ଛିଟାଯାଉଛନ୍ତି; ଚିତ୍କାର କରି, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି।